ماریه قبطیه در تاریخ اسلامی: تفاوت میان نسخه‌ها

برچسب: پیوندهای ابهام‌زدایی
خط ۶۳: خط ۶۳:
== [[وفات]] ==
== [[وفات]] ==
سرانجام [[ماریه]] در [[محرم]] ۱۶ هجری و زمان [[خلافت عمر]]، [[وفات]] یافت<ref>محمد بن جریر طبری، تاریخ الامم و الملوک، ج۱۱، ص۶۱۸؛ ابن جوزی، المنتظم فی تاریخ الأمم و الملوک، ج۴، ص۲۱۸.</ref>. [[عمر]]، [[مردم]] را برای [[تشییع]] جنازه‌اش خبر کرد، بر وی [[نماز]] خواند و او را در [[بقیع]] به [[خاک]] سپرد<ref>محمد بن جریر طبری، تاریخ الامم و الملوک، ج۱۱، ص۶۱۸؛ ابن جوزی، المنتظم فی تاریخ الأمم و الملوک، ج۴، ص۲۱۸؛ ابن عبدالبر، الاستیعاب فی معرفة الأصحاب، ج۳، ص۱۹۱۲؛ احمد بن یحیی بلاذری، الانساب الاشراف، ج۱ ص۴۵۳.</ref>.<ref>[[سید جواد موسوی بردکشکی|موسوی بردکشکی، سید جواد]]، [[ماریه قبطیه (مقاله)|ماریه قبطیه]]، [[فرهنگ‌نامه تاریخ زندگانی پیامبر اعظم ج۲ (کتاب)|فرهنگ‌نامه تاریخ زندگانی پیامبر اعظم ج۲]]، ص۲۶۰.</ref>
سرانجام [[ماریه]] در [[محرم]] ۱۶ هجری و زمان [[خلافت عمر]]، [[وفات]] یافت<ref>محمد بن جریر طبری، تاریخ الامم و الملوک، ج۱۱، ص۶۱۸؛ ابن جوزی، المنتظم فی تاریخ الأمم و الملوک، ج۴، ص۲۱۸.</ref>. [[عمر]]، [[مردم]] را برای [[تشییع]] جنازه‌اش خبر کرد، بر وی [[نماز]] خواند و او را در [[بقیع]] به [[خاک]] سپرد<ref>محمد بن جریر طبری، تاریخ الامم و الملوک، ج۱۱، ص۶۱۸؛ ابن جوزی، المنتظم فی تاریخ الأمم و الملوک، ج۴، ص۲۱۸؛ ابن عبدالبر، الاستیعاب فی معرفة الأصحاب، ج۳، ص۱۹۱۲؛ احمد بن یحیی بلاذری، الانساب الاشراف، ج۱ ص۴۵۳.</ref>.<ref>[[سید جواد موسوی بردکشکی|موسوی بردکشکی، سید جواد]]، [[ماریه قبطیه (مقاله)|ماریه قبطیه]]، [[فرهنگ‌نامه تاریخ زندگانی پیامبر اعظم ج۲ (کتاب)|فرهنگ‌نامه تاریخ زندگانی پیامبر اعظم ج۲]]، ص۲۶۰.</ref>
==[[ماریه قبطیه]]==
[[ماریه]]، [[ام‌المؤمنین]]، یکی از [[همسران پیامبر اکرم]]{{صل}} و مادر ابراهیم [[پسر رسول خدا]]{{صل}} است پدرش [[شمعون]] [[قبطی]] و مادرش زنی [[رومی]] بود.
[[خاندان]] ماریه [[مصری]] بودند و برخی آنان را [[فرزندان]] [[قبط بن هام بن نوح]]{{ع}} می‌دانند.
[[رسول الله]]{{صل}} فرمود: «نسبت به [[قبطیان]] خیراندیش باشید که ایشان را [[عهد]] و [[ذمه]] و پیوند [[خویشاوندی]] است»<ref>الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۲۴.</ref>. پیوند خویشاوندی آنان از این روست که مادر اسماعیل و مادر ابراهیم پسر رسول الله{{صل}} از ایشان است.
در [[سال هفتم هجری]] [[مقوقس]] [[پادشاه]] اسکندریه در [[جواب]] [[سفیر]] [[پیامبر اکرم]]{{صل}} که او را به [[اسلام]] [[دعوت]] کرده بود، اگرچه اسلام نیاورد، اما ماریه و خواهرش سیرین را همراه هزار مثقال زر و بیست [[جامه]] نرم و استری و الاغی و پیرمرد خواجه‌ای به نام مابورا و معروف به [[جریح]] را به [[رسم]] یادبود به حضور پیامبر اکرم{{صل}} فرستاد.
مقوقس همه اینها را همراه [[حاطب بن ابی‌بلتعه]] روانه کرد. [[حاطب]] اسلام را بر ماریه عرضه داشت و او را به [[مسلمان]] شدن [[تشویق]] کرد. ماریه و خواهرش مسلمان شدند، ولی آن مرد خواجه بر [[آیین]] خویش باقی ماند و سپس در [[مدینه]] مسلمان شد<ref>الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۲۱.</ref>.
حضرت ماریه را برای خود برگزید و سیرین را به [[حسان بن ثابت]] بخشید<ref>الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۲۴.</ref>.
رسول الله{{صل}} ابتدا ماریه را در یکی از خانه‌های [[حارثة بن نعمان]] [[منزل]] داد و سپس در بخش بالای مدینه در [[نخلستان]] کوچکی که به نام «[[مشربه ام‌ابراهیم]]» معروف است، [[مسکن]] داد و [[مقررات]] [[حجاب]] را برای او مقرر فرمود و همان‌جا پیش او می‌رفت. و بر شرایط [[کنیزکان]] با او هم‌بستر می‌شد.
ماریه بانویی سپیدپوست، [[زیبا]] با موهایی مجعد بود، پیامبر اکرم{{صل}} به او مهر می‌ورزید. چون ماریه باردار شد، یاوه‌سرایان [[بهتان]] بستند که مردی قبطی به [[خانه]] او رفت و آمد دارد. پیامبر اکرم{{صل}}، [[امام علی]]{{ع}} را برای تحقیق فرستاد. [[امام]] آن [[مرد]] قبطی را در حالی که بالای نخلی بود، دید. معلوم شد او خواجه است. علی{{ع}} برگشت و آنچه را از [[مرد]] [[قبطی]] دیده بود به عرض [[رسول الله]]{{صل}} رساند و [[ماجرای افک]] به [[ماریه]] خاتمه یافت.
ماریه در «[[مشربه ام‌ابراهیم]]» فرزند خود را به [[دنیا]] آورد و سلمی [[کنیز]] [[آزاد کرده]] و وابسته رسول الله{{صل}} قابلگی او را عهده‌دار بود. [[ابورافع]] شوهر سلمی مژده تولد ابراهیم را به [[پیامبر اکرم]]{{صل}} رساند و آن حضرت برده‌ای به او بخشید و این موضوع به [[سال هشتم هجرت]] بود<ref>الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۲۴.</ref>.
هنگامی که ماریه فرزند خود را به دنیا آورد، پیامبر اکرم{{صل}} فرمودند: پسرش او را از [[بردگی]] [[آزاد]] کرد<ref>الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۲۵.</ref>. آن‌گاه فرمود: «هر کنیزی که از صاحب خود فرزنددار شود، اگر صاحبش پیش از [[مرگ]] خود او را آزاد نکرده باشد، پس از مرگ صاحبش خودبه‌خود آزاد می‌شود»<ref>الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۲۵.</ref>.
[[انصار]] در [[مهرورزی]] نسبت به ابراهیم با یکدیگر [[هم‌چشمی]] می‌کردند و [[دوست]] می‌داشتند ابراهیم را بیشتر نگه دارند و ابراهیم را بیشتر نگه دارند و ماریه را برای [[رسول خدا]] فارغ قرار دهند که از [[محبت]] آن حضرت به ماریه [[آگاه]] بودند<ref>الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۲۲.</ref>.
در هنگام [[بیماری]] ابراهیم، ماریه و خواهرش بسیار [[بی‌تابی]] می‌کردند. پیامبر اکرم{{صل}} آنان را از آن کار [[نهی]] نفرمود ولی همین که ابراهیم درگذشت، آنان را منع فرمود<ref>الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۲۵.</ref>.
آن‌گاه در حالی که رسول الله{{صل}} نشسته بودند، [[فضل بن عباس]] پیکر [[کودک]] را [[غسل]] داد. آن حضرت بر لبه [[گور]] ایستاد. فضل و [[اسامة بن زید]] وارد گور شدند.
در آن [[روز]] [[خورشید]] گرفت و [[مردم]] گفتند به سبب مرگ ابراهیم است. پیامبر اکرم{{صل}} فرمودند: خورشید برای مرگ و [[زندگی]] کسی نمی‌گیرد<ref>الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۲۵.</ref>. [[وفات]] ابراهیم به [[سال دهم هجری]] بود. یک سال بعد رسول الله{{صل}} از دنیا [[رحلت]] فرمود. ماریه به [[عزلت]] و [[گوشه‌نشینی]] روی آورد و فقط به [[زیارت]] [[مزار]] [[همسر]] و فرزندش و دیدار با خواهرش می‌رفت.
پس از [[رحلت پیامبر اکرم]]{{صل}}، [[ابوبکر]] تا هنگامی که درگذشت، [[هزینه زندگی]] ماریه را می‌پرداخت، سپس عمر همان‌گونه [[رفتار]] کرد<ref>الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۲۶.</ref>.
[[ابن‌عبدالبر]]، [[ابونعیم]]، [[ابن‌اثیر]] و مامقانی او را در زمره [[اصحاب رسول الله]]{{صل}} نام برده و او را از [[راویان حدیث]] آن حضرت می‌دانند<ref>اسد الغابه، ج۵، ص۵۴۳؛ تنقیح المقال، ج۳، ص۸۲.</ref>.
عمررضا کحاله او را از [[برترین]] [[زنان]] عصر خویش شمرده است<ref>اعلام النساء، ج۵، ص۱۰.</ref>.
[[ماریه]] در [[ماه محرم]] سال شانزدهم [[هجری]] در [[روزگار]] [[خلافت عمر بن خطاب]] درگذشت. عمر [[مردم]] را برای شرکت در [[تشییع جنازه]] او [[بسیج]] کرد و خود بر پیکر ماریه [[نماز]] گزارد و او را در گورستان [[بقیع]] به خاک سپرد<ref>الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۲۶؛ نهایة الارب فی [[فنون]] الادب، ج۳، ص۱۸۴.</ref>.<ref>[[مرضیه محمدزاده|محمدزاده، مرضیه]]، [[زنان پیامبر اکرم و زنان با پیامبر اکرم (کتاب)|زنان پیامبر اکرم و زنان با پیامبر اکرم]]، ص ۱۵۶.</ref>


== منابع ==
== منابع ==
خط ۶۹: خط ۹۲:
# [[پرونده:IM009657.jpg|22px]] [[رمضان محمدی|محمدی، رمضان]]، [[دانشنامه سیره نبوی ج۱ (کتاب)|مقاله '''«ابراهیم بن رسول الله»، دانشنامه سیره نبوی''']]
# [[پرونده:IM009657.jpg|22px]] [[رمضان محمدی|محمدی، رمضان]]، [[دانشنامه سیره نبوی ج۱ (کتاب)|مقاله '''«ابراهیم بن رسول الله»، دانشنامه سیره نبوی''']]
# [[پرونده:1100352.jpg|22px]] [[راحله ضائفی|ضائفی، راحله]]، [[ابراهیم فرزند رسول اکرم (مقاله)|مقاله «ابراهیم فرزند رسول اکرم»]]، [[دایرة المعارف صحابه پیامبر اعظم ج۳ (کتاب)|'''دایرة المعارف صحابه پیامبر اعظم ج۳''']]
# [[پرونده:1100352.jpg|22px]] [[راحله ضائفی|ضائفی، راحله]]، [[ابراهیم فرزند رسول اکرم (مقاله)|مقاله «ابراهیم فرزند رسول اکرم»]]، [[دایرة المعارف صحابه پیامبر اعظم ج۳ (کتاب)|'''دایرة المعارف صحابه پیامبر اعظم ج۳''']]
# [[پرونده:9030760879.jpg|22px]] [[مرضیه محمدزاده|محمدزاده، مرضیه]]، [[زنان پیامبر اکرم و زنان با پیامبر اکرم (کتاب)|'''زنان پیامبر اکرم و زنان با پیامبر اکرم''']]
{{پایان منابع}}
{{پایان منابع}}


۸۱٬۴۸۴

ویرایش