ریاضت در قرآن: تفاوت میان نسخه‌ها

۱۶ بایت اضافه‌شده ،  پنج‌شنبهٔ ‏۱۳:۳۱
بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
 
خط ۱۹: خط ۱۹:
این در حالی است که در [[مکتب]] [[رهبانیت]] و تصوف و [[ریاضت]] حتی [[شرعی]]، افراد با [[واجب]] کردن اموری، خود شریعت‌ساز می‌شوند و شریعتی را ابتداع و نوآوری نمی‌کنند. بسیاری از این روش‌هایی که در تصوف اسلامی مطرح شده از قبیل رهبانیت است که باید از آن پرهیز کرد؛ زیرا [[راه مستقیم]] و آسان همان راه [[شریعت اسلام]] است که در توضیح‌المسائل در قالب [[احکام]] پنج‌گانه واجب و [[حرام]] و [[مستحب]] و [[مکروه]] و [[مباح]] بیان شده است.
این در حالی است که در [[مکتب]] [[رهبانیت]] و تصوف و [[ریاضت]] حتی [[شرعی]]، افراد با [[واجب]] کردن اموری، خود شریعت‌ساز می‌شوند و شریعتی را ابتداع و نوآوری نمی‌کنند. بسیاری از این روش‌هایی که در تصوف اسلامی مطرح شده از قبیل رهبانیت است که باید از آن پرهیز کرد؛ زیرا [[راه مستقیم]] و آسان همان راه [[شریعت اسلام]] است که در توضیح‌المسائل در قالب [[احکام]] پنج‌گانه واجب و [[حرام]] و [[مستحب]] و [[مکروه]] و [[مباح]] بیان شده است.
پس اگر کسی دنبال ریاضت شرعی است خود را ملتزم و [[متعهد]] به انجام شریعت اسلام و در یک کلمه توضیح‌المسائل کند. روزی پس از درس از آیت‌الله‌العظمی بهجت فومنی پرسیدم که برای [[سیر و سلوک]] چه باید کرد، ایشان پاسخ داد: اینکه [[ایمان به خدا]] داشته و به تمام توضیح‌المسائل از اول تا آخر آن عمل شود.
پس اگر کسی دنبال ریاضت شرعی است خود را ملتزم و [[متعهد]] به انجام شریعت اسلام و در یک کلمه توضیح‌المسائل کند. روزی پس از درس از آیت‌الله‌العظمی بهجت فومنی پرسیدم که برای [[سیر و سلوک]] چه باید کرد، ایشان پاسخ داد: اینکه [[ایمان به خدا]] داشته و به تمام توضیح‌المسائل از اول تا آخر آن عمل شود.
هر چند که ایشان به برخی‌ها روش ساده‌تری را می‌گفت؛ ولی اگر پرسشگر طلبه و [[روحانی]] بود، دستور کمی سخت‌تر بود. به عموم مردمی که دستور سیر و سلوک می‌خواستند می‌گفت: عمل به واجبات و ترک محرمات؛ ولی به طلاب می‌گفت: عمل به توضیح‌المسائل؛ چون در توضیح‌المسائل و رسائل عملی افزون بر [[واجبات]] و [[محرمات]]، مکروهات و [[مستحبات]] نیز بیان شده است که بر طلبه است تا به آن نیز عمل کند تا [[مقامات]] بلند [[عرفانی]] را دریابد<ref>[[خلیل منصوری|منصوری، خلیل]]، [[عرفان در قرآن (کتاب)|عرفان در قرآن]]، ص ۶۱.</ref>.
هر چند که ایشان به برخی‌ها روش ساده‌تری را می‌گفت؛ ولی اگر پرسشگر طلبه و [[روحانی]] بود، دستور کمی سخت‌تر بود. به عموم مردمی که دستور سیر و سلوک می‌خواستند می‌گفت: عمل به واجبات و ترک محرمات؛ ولی به طلاب می‌گفت: عمل به توضیح‌المسائل؛ چون در توضیح‌المسائل و رسائل عملی افزون بر [[واجبات]] و [[محرمات]]، مکروهات و [[مستحبات]] نیز بیان شده است که بر طلبه است تا به آن نیز عمل کند تا [[مقامات]] بلند [[عرفانی]] را دریابد<ref>[[خلیل منصوری|منصوری، خلیل]]، [[عرفان در قرآن (کتاب)|عرفان در قرآن]]، ص ۶۱ ـ ۶۴.</ref>.


== اقسام ریاضت شرعی ==
== اقسام ریاضت شرعی ==
خط ۴۴: خط ۴۴:
# [[عزلت]] یا [[گوشه‌گیری]] از هیاهوی [[دنیا]]: عزلت مایه سکوت [[سالک]] است. در این مرتبه است که سالک از خلط و آمیزش و مؤانست و معاشرت با مردم بی‌خبر خودداری می‌کند و در حال خلوت به دنیا و مافیها وقعی نمی‌گذارد.
# [[عزلت]] یا [[گوشه‌گیری]] از هیاهوی [[دنیا]]: عزلت مایه سکوت [[سالک]] است. در این مرتبه است که سالک از خلط و آمیزش و مؤانست و معاشرت با مردم بی‌خبر خودداری می‌کند و در حال خلوت به دنیا و مافیها وقعی نمی‌گذارد.
# [[گرسنگی]] ([[صوم]]؛ [[روزه]]): برای تسلط بر نفس [[شهوانی]] و قوای حیوانی، گرسنگی بهترین توشه هر رهروی است. پرخوری دلیل بر دوری و [[محروم]] شدن از انوار الهی و بی‌نصیب ماندن از خیر و [[برکت]] است. گرسنگی، [[خشوع]] و [[خضوع]]، [[مسکنت]] و [[احساس]] [[فقر]] و سکون و [[آرامش]] را به همراه می‌آورد و رقت و [[صفا]] را در سالک بر می‌انگیزاند و موجب می‌گردد که به اخلاق الهی متخلق گردد. گرسنگی باید با [[همت]] مردانه سالک توأم باشد چه در غیر این صورت ثمری ندارد.
# [[گرسنگی]] ([[صوم]]؛ [[روزه]]): برای تسلط بر نفس [[شهوانی]] و قوای حیوانی، گرسنگی بهترین توشه هر رهروی است. پرخوری دلیل بر دوری و [[محروم]] شدن از انوار الهی و بی‌نصیب ماندن از خیر و [[برکت]] است. گرسنگی، [[خشوع]] و [[خضوع]]، [[مسکنت]] و [[احساس]] [[فقر]] و سکون و [[آرامش]] را به همراه می‌آورد و رقت و [[صفا]] را در سالک بر می‌انگیزاند و موجب می‌گردد که به اخلاق الهی متخلق گردد. گرسنگی باید با [[همت]] مردانه سالک توأم باشد چه در غیر این صورت ثمری ندارد.
# [[بیداری]] ([[یقظه]]): بیداری مایه [[خودشناسی]] است که مقدمه [[خداشناسی]] است و هرگاه سالک از هیاهوی [[مردم]] دنیازده دوری گزید و به [[خدا]] مشغول شد و هنگامی که غفلت‌زدگان به [[خواب]] فرو می‌روند، بیداری کشید و ارکان [[ریاضت]] را به جا آورد، از دایره محدود [[بشریت]] خارج می‌شود و به عالم ملکوت راه می‌یابد. بیداری بر دو نوع است: یکی بیداری [[دل]] و دیگری بیداری [[چشم]]<ref>ر.ک: حق الحقیقه، کاشف دزفولی صدرالدین، از صفحات آخر کتاب.</ref>.<ref>[[خلیل منصوری|منصوری، خلیل]]، [[عرفان در قرآن (کتاب)|عرفان در قرآن]]، ص ۶۴.</ref>
# [[بیداری]] ([[یقظه]]): بیداری مایه [[خودشناسی]] است که مقدمه [[خداشناسی]] است و هرگاه سالک از هیاهوی [[مردم]] دنیازده دوری گزید و به [[خدا]] مشغول شد و هنگامی که غفلت‌زدگان به [[خواب]] فرو می‌روند، بیداری کشید و ارکان [[ریاضت]] را به جا آورد، از دایره محدود [[بشریت]] خارج می‌شود و به عالم ملکوت راه می‌یابد. بیداری بر دو نوع است: یکی بیداری [[دل]] و دیگری بیداری [[چشم]]<ref>ر.ک: حق الحقیقه، کاشف دزفولی صدرالدین، از صفحات آخر کتاب.</ref>.<ref>[[خلیل منصوری|منصوری، خلیل]]، [[عرفان در قرآن (کتاب)|عرفان در قرآن]]، ص ۶۴ ـ ۶۸.</ref>


== اهداف ریاضت شرعی ==
== اهداف ریاضت شرعی ==
۱۳۳٬۹۶۰

ویرایش