رسول: تفاوت میان نسخهها
بدون خلاصۀ ویرایش
(صفحه را خالی کرد) |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
{{خرد}} | |||
{{نبوت}} | |||
<div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;"> | |||
: <div style="background-color: rgb(252, 252, 233); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">اين مدخل از زیرشاخههای بحث '''[[نبوت]]''' است. "'''رسول'''" از چند منظر متفاوت، بررسی میشود:</div> | |||
<div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;"> | |||
: <div style="background-color: rgb(255, 245, 227); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">[[رسول در قرآن]] | [[رسول در حدیث]] | [[رسول در کلام اسلامی]] | [[رسول در فلسفه اسلامی]] | [[رسول در عرفان اسلامی]]</div> | |||
<div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;"> | |||
: <div style="background-color: rgb(206,242, 299); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">در این باره، تعداد بسیاری از پرسشهای عمومی و مصداقی مرتبط، وجود دارند که در مدخل '''[[رسول (پرسش)]]''' قابل دسترسی خواهند بود.</div> | |||
<div style="padding: 0.4em 0em 0.0em;"> | |||
==مقدمه== | |||
از مجموع [[آیات قرآن کریم]] استفاده میشود که [[رسول]]، کسی است که کتاب و [[میزان]] بر او نازل شده و [[مأمور]] به [[رهبری]] [[مردم]] برای اقامۀ جامعۀ [[قسط و عدل]] [[الهی]] است. [[خدای متعال]] میفرماید: {{متن قرآن|لَقَدْ أَرْسَلْنَا رُسُلَنَا بِالْبَيِّنَاتِ وَأَنْزَلْنَا مَعَهُمُ الْكِتَابَ وَالْمِيزَانَ لِيَقُومَ النَّاسُ بِالْقِسْطِ}}<ref>«ما پیامبرانمان را با برهانها (ی روشن) فرستادیم و با آنان کتاب و ترازو فرو فرستادیم تا مردم به دادگری برخیزند» سوره حدید، آیه ۲۵.</ref>. | |||
*بنا بر آنچه از [[قرآن]] و [[روایات]] استفاده میشود مقصود از کتاب، [[تعالیم]] [[الهی]] است که بر [[انبیاء]]، به وسیلۀ [[وحی]]، نازل شده است و مقصود از [[میزان]]، [[مقام امامت]] است؛ زیرا [[امام]] کسی است که شخصیتش از نظر [[اندیشه]] و گفتار و [[رفتار]] و در همۀ ابعاد فردی و [[اجتماعی]]، [[برترین]] الگوی جامعۀ بشری و [[میزان]] تشخیص [[حق]] از [[باطل]] و معیار [[سلامت]] و [[استقامت]] است. | |||
*در [[تفسیر]] [[علی بن ابراهیم قمی]] در ذیل آیۀ: {{متن قرآن|لَقَدْ أَرْسَلْنَا رُسُلَنَا بِالْبَيِّنَاتِ وَأَنْزَلْنَا مَعَهُمُ الْكِتَابَ وَالْمِيزَانَ}}<ref>«ما پیامبرانمان را با برهانها (ی روشن) فرستادیم و با آنان کتاب و ترازو فرو فرستادیم» سوره حدید، آیه ۲۵.</ref> آمده است: {{متن حدیث|الْمِيزَانُ الْإِمَامُ}}<ref>تفسیر القمی، ج۲، ص۳۵۲.</ref>. | |||
*و در [[تفسیر]] "جوامع الجامع" آمده است: "در [[روایت]] است که [[جبرئیل]]، [[میزان]] را فرود آورد و آن را به [[نوح]] سپرد و گفت: به [[قوم]] خود [[دستور]] ده تا از آن استفاده کنند"<ref>{{عربی|روى أنّ جبرئيل نزل بالميزان فدفعه إلى نوح، قال: مر قومك يزنوا به}}؛ تفسیر جوامع الجامع، ج۴، ص۲۵۱.</ref>. | |||
*به نظر میرسد که مقصود از [[میزان]]، همان [[امامت]] باشد. در [[روایت]] است از [[امام صادق]]{{ع}} که در [[تفسیر]] آیۀ {{متن قرآن|وَنَضَعُ الْمَوَازِينَ الْقِسْطَ}}<ref>«و ترازوهای دادگری را مینهیم» سوره انبیاء، آیه ۴۷.</ref> فرمودند: "ماییم ([[ائمه]]) آن ترازوی [[عدل و قسط]]"<ref>{{متن حدیث|نَحنُ الْمَوازِينَ الْقِسْطَ}}؛ تفسير الصافی، تفسیر آیۀ {{متن قرآن|وَنَضَعُ الْمَوَازِينَ الْقِسْطَ}}، ج۲، ص۱۸۲.</ref>. | |||
*مرحوم [[فیض کاشانی]] در [[تفسیر]] [[ارزشمند]] الصافی در [[تفسیر]] آیۀ {{متن قرآن|وَالْوَزْنُ يَوْمَئِذٍ الْحَقُّ}}<ref>«و سنجش در این روز، حق است» سوره اعراف، آیه ۸.</ref> میگوید: "[[میزان]] هر چیز، معیاری است که اندازه و مقدار آن شیء با آن سنجیده میشود. بنابراین، [[میزان]] سنجش [[مردم]] در [[روز قیامت]] آن چیزی است که [[قدر]] و [[منزلت]] و [[ارزش انسان]] بر مبنای [[عقیده]] و [[اخلاق]] و عملش با آن سنجیده میشود {{متن قرآن|لِتُجْزَى كُلُّ نَفْسٍ بِمَا كَسَبَتْ}}<ref>«تا هر کس برابر با آنچه انجام داده است جزا بیند» سوره جاثیه، آیه ۲۲.</ref>. این [[میزان]] سنجش، چیزی جز [[انبیاء]] و [[اوصیاء]]{{عم}} نیستند"<ref>{{عربی|ميزان كل شيء هو المعيار الذي به يعرف قدر ذلك الشيء، فميزان الناس يوم القيامة ما يوزن به قدر كل انسان و قيمته على حسب عقيدته و خلقه و عمله}} {{متن قرآن|لِتُجْزَى كُلُّ نَفْسٍ بِمَا كَسَبَتْ}} {{عربی|و ليس ذلك إلّا الأنبياء و الأوصياء{{عم}}...}}؛ تفسير الصافی، ج۲، ص۱۸۱.</ref>. | |||
*بنا بر آنچه [[گذشت]]، [[رسول]] کسی است که علاوه بر مقام [[تبلیغ احکام الهی]] و [[تعلیم]] [[آداب]] ربانی، از قوۀ خاصی برخوردار است که همان قوۀ [[رهبری]] و [[امامت]] [[الهی]] است که به وسیلۀ این قوّه، [[توانایی]] [[رهبری]] [[مردم]] را در [[صراط مستقیم]] [[الهی]] و اقامۀ جامعۀ [[قسط و عدل]] یافته است و [[میزان]] سنجش [[حق]] از [[باطل]] در بین جامعۀ [[بشر]] خواهد بود. | |||
*بر این مطلب که [[مقام رسالت]]، متضمن [[مقام امامت]] است، علاوه بر آیۀ مذکور از [[سورۀ حدید]] که مورد بحث قرار گرفت، [[آیات]] دیگری از [[قرآن کریم]] نیز دلالت دارد که در اینجا به برخی از آنها اشاره میشود. | |||
*[[خدای متعال]] میفرماید: {{متن قرآن|وَمَا أَرْسَلْنَا مِنْ رَسُولٍ إِلَّا لِيُطَاعَ بِإِذْنِ اللَّهِ}}<ref>«و ما هیچ پیامبری را نفرستادیم مگر برای آنکه به اذن خداوند از او فرمانبرداری کنند» سوره نساء، آیه ۶۴.</ref>. | |||
*از این [[آیه]] استفاده میشود که هر رسولی را که خدای فرستاده، [[مسئولیت]] [[رهبری سیاسی]] و [[اجتماعی]] [[مردم]] را که همان [[امامت]] است، بر عهدۀ او گذاشته است. مقصود از [[وجوب اطاعت]] [[رسول]] که در این [[آیه]] و نیز در [[آیات]] دیگری نظیر: {{متن قرآن|يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا أَطِيعُوا اللَّهَ وَأَطِيعُوا الرَّسُولَ وَأُولِي الْأَمْرِ مِنْكُمْ}}<ref>«ای مؤمنان، از خداوند فرمان برید و از پیامبر و زمامدارانی که از شمایند فرمانبرداری کنید» سوره نساء، آیه ۵۹.</ref>. و نیز: {{متن قرآن|مَنْ يُطِعِ الرَّسُولَ فَقَدْ أَطَاعَ اللَّهَ}}<ref>«هر که از پیامبر فرمانبرداری کند بیگمان از خداوند فرمان برده است» سوره نساء، آیه ۸۰.</ref>. | |||
*در این [[آیه]] و در [[آیات]] دیگر بر [[وجوب اطاعت]] [[رسول]] تاکید شده است. مقصود از [[وجوب اطاعت]] [[رسول]] [[اطاعت]] او در فرمانهایی است که به عنوان [[امام]] و [[رهبر]] و [[حاکم]] صادر میکند. چنین است که [[اطاعت رسول]] تحقق پیدا میکند و اگر [[وظیفه]] و برنامۀ [[رسول]]، تنها [[تبلیغ]] [[اوامر]] و [[فرمانهای الهی]] بود، وجهی برای تأکید بر [[اطاعت رسول]] در کنار [[اطاعت خدا]] وجود نداشت. | |||
*در [[سورۀ شعراء]] در [[آیات]] فراوانی تأکید شده است که [[پیام]] [[رسولان الهی]] برای [[مردم]] چنین بود: | |||
{{متن قرآن|فَاتَّقُوا اللَّهَ وَأَطِيعُونِ}}<ref>«پس، از خداوند پروا و از من فرمانبرداری کنید!» سوره شعراء، آیه ۱۰۸.</ref>. | |||
*و در ضمن همین [[آیات]]، از قول یکی از [[رسولان الهی]] به نام [[صالح]]{{ع}} آمده است: {{متن قرآن|فَاتَّقُوا اللَّهَ وَأَطِيعُونِ * وَلَا تُطِيعُوا أَمْرَ الْمُسْرِفِينَ * الَّذِينَ يُفْسِدُونَ فِي الْأَرْضِ وَلَا يُصْلِحُونَ}}<ref>«پس، از خداوند پروا و از من فرمانبرداری کنید! * و از فرمان گزافکاران پیروی نکنید * آنان که در زمین فساد بر میانگیزند و به (نیکی و) شایستگی روی نمیآورند» سوره شعراء، آیه ۱۵۰-۱۵۲.</ref>. | |||
*از این آيات، به روشنی معلوم میشود که مقصود از اطاعتی که [[رسولان]]، [[مردم]] را بدان [[دعوت]] میکردند [[اطاعت]] [[رسولان]] به عنوان [[رهبران]] [[سیاسی]] و [[زمامداران]] جامعۀ بشری بوده است؛ قرینۀ روشنی که بر این مطلب دلالت میکند همراه بودن امر به [[اطاعت از رسول]]، با [[نهی]] از [[اطاعت]] [[حاکمان]] [[مفسد]] و [[تبهکار]] [[جامعه]] است. در [[حقیقت]] در این [[آیات]]، این مطلب آشکارا بیان شده است که [[رسولان الهی]]، [[مردم]] را از یکسو به [[سرپیچی]] از [[اطاعت]] [[رهبران]] [[فاسد]] و [[مستکبر]] فرا میخواندند که همان جنبۀ شورشگری و انقلابی [[دعوت]] انبیاست و از سوی دیگر، آنان را به [[اطاعت]] از [[حاکمان]] بر [[حق]] [[جامعه]] که همان [[رهبران الهی]] و [[رسولان]] فرستادۀ خدایند، [[دعوت]] میکردند؛ لذا همیشه [[دعوت]] [[پیامبران]]، دو جنبه داشته است: نفی [[حاکمیت]] [[مستکبران]]، و [[اثبات]] [[حاکمیت]] [[رهبران الهی]]. | |||
*از آنچه [[گذشت]] میتوان نتیجه گرفت: | |||
#[[مقام رسالت]]، [[مقام]] تلقی کتاب و [[میزان]] است. | |||
#[[میزان]]، اشاره به [[مقام امامت]] است که از سوی [[خدای متعال]] به همراه کتاب به [[رسولان الهی]] عطا شده است. | |||
#[[امامت]] که در [[قرآن کریم]] از آن به [[میزان]] تعبیر شده، عبارت است از [[مسئولیت]] [[رهبری]] [[انسانها]] برای برپایی جامعۀ [[قسط و عدل]]. | |||
#[[رسالت]] [[رسولان الهی]] در طول [[تاریخ]]، نفی [[حاکمیت]] [[مستکبران]] و برقراری [[حکومت عدل]] و [[قسط]] [[الهی]] بوده است.<ref>[[محسن اراکی|اراکی، محسن]]، [[نگاهی به رسالت و امامت (کتاب)|نگاهی به رسالت و امامت]]، ص ۱۱-۱۸.</ref>. | |||
==منابع== | |||
* [[پرونده:000064.jpg|22px]] [[محسن اراکی|اراکی، محسن]]، [[نگاهی به رسالت و امامت (کتاب)|'''نگاهی به رسالت و امامت''']] | |||
==جستارهای وابسته== | |||
{{پرسشهای وابسته}} | |||
{{ستون-شروع|7}} | |||
* [[پیامبر]] ([[نبی]]) | |||
* [[نبوت در قرآن]] | |||
* [[نبوت در حدیث]] | |||
* [[نبوت در کلام اسلامی]] | |||
* [[نبوت در حکمت اسلامی]] | |||
* [[نبوت در عرفان اسلامی]] | |||
* [[نبوت در فلسفه دین]] | |||
* [[نبوت از دیدگاه بروندینی]] | |||
* [[نبوت مطلق]] | |||
* [[نبوت مقید]] | |||
* [[نبوت خاصه]] | |||
* [[نبوت عامه]] | |||
* [[نبوت تشريعى]] | |||
* [[نبوت تبلیغی]] | |||
* [[شؤون نبوت]] | |||
* [[کارکردهای نبوت]] | |||
* [[تکثر نبوت]] | |||
* [[اهداف نبوت]] | |||
* [[اثبات نبوت]] | |||
* [[مقام نبوت]] | |||
* [[درجه نبوت]] | |||
* [[فلسفه بعثت]] | |||
* [[وجوب بعثت]] | |||
* [[ضرورت نبوت]] | |||
* [[نبوت زن]] | |||
* [[نبوت مشترکه]] | |||
* [[اتصال نبوت ها]] | |||
* [[اجتبای نبوت]] | |||
* [[ادعای نبوت]] | |||
* [[انقطاع نبوت]] | |||
* [[آیات نبوت]] | |||
* [[احادیث نبوت]] | |||
* [[بقای نبوت]] | |||
* [[تجدید نبوت]] | |||
* [[تعلیم غیبی به غیر نبی]] | |||
* [[احکام نبوت]] | |||
* [[خصایص نبوت]] | |||
* [[ضروریات نبوت]] | |||
* [[ضرورت نبوت]] | |||
* [[قدم نبوت]] | |||
* [[کمال نبوت]] | |||
* [[ختم نبوت]] | |||
* [[مدعی نبوت]] | |||
* [[فعل پیامبر]] | |||
* [[ويژگی پیامبر]] | |||
* [[مقامهای پیامبر]] | |||
* [[نبوت برادران یوسف پیامبر]] | |||
* [[معجزه]] | |||
* [[وحی]] | |||
* [[ولایت]] | |||
* [[نبوغ عقلی]] | |||
{{پایان}} | |||
{{پایان}} | |||
==پرسشهای وابسته== | |||
==پانویس== | |||
{{یادآوری پانویس}} | |||
{{پانویس2}} | |||
[[رده:مدخل]] | |||
[[رده:معصوم]] | |||
[[رده:نبوت]] | |||
[[رده:رسالت]] | |||
[[رده:پیامبر]] | |||
[[رده:رسل]] | |||