|
|
| (۱۹ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۴ کاربر نشان داده نشد) |
| خط ۱: |
خط ۱: |
| {{خرد}} | | {{مدخل مرتبط |
| {{امامت}}
| | | موضوع مرتبط = خلفا |
| <div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;">
| | | عنوان مدخل = |
| : <div style="background-color: rgb(252, 252, 233); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">این مدخل از چند منظر متفاوت، بررسی میشود:</div>
| | | مداخل مرتبط = |
| <div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;">
| | | پرسش مرتبط = |
| : <div style="background-color: rgb(255, 245, 227); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">[[فلته در قرآن]] | [[فلته در حدیث]] | [[فلته در کلام اسلامی]]</div>
| | }} |
| <div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;">
| |
| : <div style="background-color: rgb(206,242, 299); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">در این باره، تعداد بسیاری از پرسشهای عمومی و مصداقی مرتبط، وجود دارند که در مدخل '''[[فلته (پرسش)]]''' قابل دسترسی خواهند بود.</div>
| |
| <div style="padding: 0.4em 0em 0.0em;">
| |
|
| |
|
| '''فلته''' انجام کاری یا وقوع حادثهای بدون برنامه و [[آیندهنگری]] و [[تدبّر]] کافی "فلته" است.<ref>مجمع البحرین</ref><ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)|فرهنگ غدیر]]، ص۴۷۲.</ref>.
| | == مقدمه == |
| | فلته انجام کاری یا وقوع حادثهای بدون برنامه و [[آیندهنگری]] و [[تدبّر]] کافی "فلته" است.<ref>مجمع البحرین.</ref>. این تعبیر را بارها [[عمر]] برفراز [[منبر]] دربارۀ [[خلافت ابوبکر]] و بیعت مردم با او در [[سقیفه]] به کار برد: {{عربی|کانت بیعة أبی بکر فلتة وقی اللّه شرّها}}<ref>بحار الأنوار، ج ۹۰ ص۱۲۴، کفایة الخصام، ج ۳ ص۳۷۲، مصادر نهج البلاغه و اسانیده، ج ۲ ص۳۰۲، نقل دیگر: کانت بیعة الناس لأبی بکر فلتة من فلتات الجاهلیّه، وقی اللّه المسلمین شرّها، فمن عاد الیه فاقتلوه (مواقف الشیعه، احمدی میانجی، ج ۳ ص۹۹).</ref> بیعت مردم با ابی بکر، کار شتابزده و حساب نشدهای بود که [[خداوند]] [[مردم]] را از [[شرّ]] آن [[حفظ]] کرد. در برخی نقلها هم به جای [[بیعت]]، [[امامت]] و [[زمامداری]] [[ابوبکر]] آمده است<ref>بحار الأنوار، ج ۱۰ ص۳۴۸.</ref>. |
|
| |
|
| | آنچه در سقیفه و به صورت غوغاسالاری و بدون حضور چهرههای برجستۀ [[اصحاب]] و [[اهل بیت پیامبر]] به نام "بیعت [[اهل حلّ و عقد]]" صورت گرفت و ابوبکر به [[خلافت]] رسید، کاری شتابزده و دور از تدبّر بود که [[خلیفۀ دوم]] هم از این [[لغزش]] یاد میکرد. [[ابن ابی الحدید]]، پس از نقل این سخن و پیامدهای پذیرش آن، در بحثی مفصّل کوشیده تا پاسخی به آن بدهد و اشکالاتش را برطرف سازد. در پایان هم میافزاید: بدان که [[شیعه]]، این سخن عمر را که بیعت با ابوبکر، به صورت فلته و بیحساب و تدبّر بود، قبول ندارد و ابیاتی از [[شاعران]] [[عرب]] میآورد که آنان، حادثۀ سقیفه را چیزی از پیش تعیین شده و با [[برنامهریزی]] قبلی دانستهاند، (...) امری بود که میان خودشان ابرام و طرحریزی شده بود و اگر گروهی گفتهاند که بیعت با ابوبکر "فلته" بود، سخنی نادرست است. و [[حق]] همین است و اصحاب سقیفه با توطئهای حسابشده، بنا داشتند خلافت را از [[اهل بیت]] منع کنند و خود گفته بودند که [[نبوت]] و خلافت نباید در [[بنی هاشم]] جمع شود!<ref>نظریة عدالة الصحابه، ص۹۳.</ref> |
|
| |
|
| ==مقدمه==
| | هرچند اگر [[بیعت]] و [[خلافت ابوبکر]]، به همانصورت هم که [[عمر]] ادعا کرده باشد، باز هم شیوهای غلط و حادثهای شوم است که در مقابل [[نصّ]] [[خدا]] و [[رسول]] انجام گرفته و [[شرّ]] آن دامن [[امّت]] محمّدی را تا [[قیامت]] گرفته است. اگر فعل و انفعالاتی که در [[سقیفه]] انجام میگیرد درست است، چرا عمر آن را فلته خواند؟ و چرا [[ابوبکر]] کار را به [[وصیت]] بدون [[پرسش]] از [[اجماع]] برگزار نمود؟ و چرا عمر بدون [[مشورت]] با اجماع [[انتخابات]] را به شورای شش نفری محوّل داشت، با طرح نقشهای که علی در آن کشته شود؟ و من نویسنده، به همین مناسبت همیشه این [[شورا]] را شورای شمشیری میگویم. و آیا روش [[انتخاب]] [[ابابکر]] درست است، یا عمر، یا [[عثمان]]؟<ref>شهید پاکنژاد در «مظلومی گمشده در سقیفه»، ص۲۷</ref> مرحوم [[سید عبدالحسین شرف الدین عاملی]] پس از نقل ماجرای فلته و سخن ابوبکر که گفت: خدا [[مسلمانان]] را از شرّ آن نگه داشت و [[حفظ]] کرد، میگوید: این حفظکردن به دست علی{{ع}} بود، با صبری که بر آن [[آزارها]] کرد و پلک چشمانش را بر آن خارها بست و از [[حق]] خود برای [[حیات]] [[اسلام]] گذشت<ref>النصّ و الاجتهاد، ص۹۲. دربارۀ بیبرنامه نبودن بیعت با ابوبکر از جمله ر.ک: «سیاهترین هفتۀ تاریخ» علی محدّث، ص۳۷۰. عبد الفتاح عبد المقصود هم غصب خلافت و سقیفه را امری از پیش طرّاحی شده میداند (ر. ک: «خاستگاه خلافت»، ترجمه سیّد حسن افتخارزاده، ص۲۸۱).</ref>. اگر آن [[صبر]] بر مظلومیّت و درایت و مصلحتاندیشی نبود، اگر [[مردم]] سر به [[شورش]] میزدند و اگر تیغها بر سر این مسأله از نیام کشیده میشد و [[جنگی]] داخلی پدید میآمد، شرّی بدتر و بزرگتر از [[خلافت]] بدون اجماع و مشورت و رأی عمومی مردم پیش میآمد، و آن [[هدم]] اسلام و نابود شدن زحمات [[حضرت رسول]]{{صل}} بود<ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)|فرهنگ غدیر]]، ص۴۷۲.</ref>. |
| *این تعبیر را بارها [[عمر]] برفراز [[منبر]] دربارۀ [[خلافت ابوبکر]] و [[بیعت]] [[مردم]] با او در [[سقیفه]] به کار برد: {{عربی|کانت بیعة أبی بکر فلتة وقی اللّه شرّها}}<ref>بحار الأنوار، ج ۹۰ ص ۱۲۴، کفایة الخصام، ج ۳ ص ۳۷۲، مصادر نهج البلاغه و اسانیده، ج ۲ ص ۳۰۲، نقل دیگر: کانت بیعة الناس لأبی بکر فلتة من فلتات الجاهلیّه، وقی اللّه المسلمین شرّها، فمن عاد الیه فاقتلوه (مواقف الشیعه، احمدی میانجی، ج ۳ ص ۹۹)</ref> [[بیعت مردم]] با ابی بکر، کار شتابزده و حساب نشدهای بود که [[خداوند]] [[مردم]] را از [[شرّ]] آن [[حفظ]] کرد. در برخی نقلها هم به جای [[بیعت]]، [[امامت]] و [[زمامداری]] [[ابوبکر]] آمده است.<ref>بحار الأنوار، ج ۱۰ ص ۳۴۸</ref> آنچه در [[سقیفه]] و به صورت غوغاسالاری و بدون حضور چهرههای برجستۀ [[اصحاب]] و [[اهل بیت]] [[پیامبر]] به نام "[[بیعت]] [[اهل حلّ و عقد]]" صورت گرفت و [[ابوبکر]] به [[خلافت]] رسید، کاری شتابزده و دور از [[تدبّر]] بود که [[خلیفۀ دوم]] هم از این [[لغزش]] یاد میکرد. [[ابن ابی الحدید]]، پس از [[نقل]] این سخن و پیامدهای [[پذیرش]] آن، در بحثی مفصّل کوشیده تا پاسخی به آن بدهد و اشکالاتش را برطرف سازد. در پایان هم میافزاید: بدان که [[شیعه]]، این سخن [[عمر]] را که [[بیعت]] با [[ابوبکر]]، به صورت فلته و بیحساب و [[تدبّر]] بود، قبول ندارد و ابیاتی از [[شاعران]] [[عرب]] میآورد که آنان، حادثۀ [[سقیفه]] را چیزی از پیش [[تعیین]] شده و با [[برنامهریزی]] قبلی دانستهاند،(...) امری بود که میان خودشان ابرام و طرحریزی شده بود و اگر گروهی گفتهاند که [[بیعت با ابوبکر]] "فلته" بود، سخنی [[نادرست]] است. و [[حق]] همین است و [[اصحاب]] [[سقیفه]] با توطئهای حسابشده، بنا داشتند [[خلافت]] را از [[اهل بیت]] منع کنند و خود گفته بودند که [[نبوت]] و [[خلافت]] نباید در [[بنی هاشم]] جمع شود!<ref>نظریة عدالة الصحابه، ص ۹۳</ref> هرچند اگر [[بیعت]] و [[خلافت ابوبکر]]، به همانصورت هم که [[عمر]] ادعا کرده باشد، باز هم شیوهای غلط و حادثهای شوم است که در مقابل [[نصّ]] [[خدا]] و [[رسول]] انجام گرفته و [[شرّ]] آن دامن [[امّت]] محمّدی را تا [[قیامت]] گرفته است. اگر فعل و انفعالاتی که در [[سقیفه]] انجام میگیرد درست است، چرا [[عمر]] آن را فلته خواند؟ و چرا [[ابوبکر]] کار را به [[وصیت]] بدون [[پرسش]] از [[اجماع]] برگزار نمود؟ و چرا [[عمر]] بدون [[مشورت]] با [[اجماع]] [[انتخابات]] را به شورای شش نفری محوّل داشت، با طرح نقشهای که [[علی]] در آن کشته شود؟ و من نویسنده، به همین مناسبت همیشه این [[شورا]] را شورای شمشیری میگویم. و آیا روش [[انتخاب]] [[ابابکر]] درست است، یا [[عمر]]، یا [[عثمان]]؟<ref>شهید پاکنژاد در «مظلومی گمشده در سقیفه»، ص ۲۷</ref> مرحوم [[سید عبدالحسین شرف الدین عاملی]] پس از [[نقل]] ماجرای فلته و سخن [[ابوبکر]] که گفت: [[خدا]] [[مسلمانان]] را از [[شرّ]] آن نگه داشت و [[حفظ]] کرد، میگوید: این حفظکردن به دست [[امام علی|علی]]{{ع}} بود، با صبری که بر آن آزارها کرد و پلک چشمانش را بر آن خارها بست و از [[حق]] خود برای [[حیات]] [[اسلام]] [[گذشت]].<ref>النصّ و الاجتهاد، ص ۹۲. دربارۀ بیبرنامه نبودن بیعت با ابوبکر از جمله ر. ک: «سیاهترین هفتۀ تاریخ» علی محدّث، ص ۳۷۰. عبد الفتاح عبد المقصود هم غصب خلافت و سقیفه را امری از پیش طرّاحی شده میداند (ر. ک: «خاستگاه خلافت»، ترجمه سیّد حسن افتخارزاده، ص ۲۸۱)</ref> اگر آن [[صبر]] بر [[مظلومیّت]] و [[درایت]] و [[مصلحتاندیشی]] نبود، اگر [[مردم]] سر به [[شورش]] میزدند و اگر تیغها بر سر این مسأله از نیام کشیده میشد و [[جنگی]] داخلی پدید میآمد، شرّی بدتر و بزرگتر از [[خلافت]] بدون [[اجماع]] و [[مشورت]] و [[رأی]] عمومی [[مردم]] پیش میآمد، و آن هدم [[اسلام]] و نابود شدن زحمات [[پیامبر خاتم|حضرت رسول]]{{صل}} بود<ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)|فرهنگ غدیر]]، ص۴۷۲.</ref>.
| |
|
| |
|
| == جستارهای وابسته == | | == منابع == |
| | {{منابع}} |
| | # [[پرونده:1368987.jpg|22px]] [[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)|'''فرهنگ غدیر''']] |
| | {{پایان منابع}} |
|
| |
|
| ==منابع== | | == پانویس == |
| * [[پرونده:1368987.jpg|22px]] [[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)|'''فرهنگ غدیر''']]
| | {{پانویس}} |
|
| |
|
| ==پانویس==
| |
| {{یادآوری پانویس}}
| |
| {{پانویس2}}
| |
|
| |
|
| |
| [[رده:فلته]]
| |
| [[رده:فلته]]
| |
| [[رده:مدخل فرهنگ غدیر]] | | [[رده:مدخل فرهنگ غدیر]] |
| | [[رده:خلفا]] |