صفات شیطان: تفاوت میان نسخهها
←همراه بد
(←کافر) |
|||
| خط ۶۷: | خط ۶۷: | ||
===همراه بد=== | ===همراه بد=== | ||
*{{متن قرآن|وَمَنْ يَكُنِ الشَّيْطَانُ لَهُ قَرِينًا فَسَاءَ قَرِينًا}}<ref>«و هر که شیطان همدم اوست بد همدمی او راست» سوره نساء، آیه ۳۸.</ref>. | *{{متن قرآن|وَمَنْ يَكُنِ الشَّيْطَانُ لَهُ قَرِينًا فَسَاءَ قَرِينًا}}<ref>«و هر که شیطان همدم اوست بد همدمی او راست» سوره نساء، آیه ۳۸.</ref>. | ||
کلمه {{متن قرآن|قَرِينً}}، چیزی است که در جَنب دیگری واقع شده، و هر کدام [[استقلال]] داشته باشند، و تأثیر و تاثّر در موضوع مقارنه امری طبیعی است و بدون نظر به علّیت و سببیت در یکدیگر صورت میگیرد، و اثرآن بستگی به [[خُلق و خوی]] است که قرین به آن متصف است. و در [[آیه شریفه]]، [[شیطان]] با [[صفات ناپسند]] و [[خُلق و خوی]] بدش، به عنوان قرین و همراه بد معرفی شده است که فقط در پی [[اغوا]] و گمراهکردن است، همانندِ [[دوستان بد]] که در بیشتر مواقع، [[سعی]] در سوق دادن دوستانش به [[خلق و خوی]] بدشان هستند، در حالی که [[شیطان]] ذرهای [[رحم]] ندارد. در این صورت فقط در پی به [[اجرا]] درآوردن [[کینه]] درونی خود با وسوسهها و حیلههای [[پنهانی]] است، به طوری مخفیانه است که افراد همراه او، کمتر متوجه میشوند و حتی با وسوسههای او، [[تصور]] میکنند کارشان صحیح است و در [[راه]] راست قدم گذاشتهاند، اما هنگامی به خود میآیند که وقت جبران گذشته و زمان مردن و رفتن از عالم [[دنیا]] به [[آخرت]] است. در آن حالت با [[حسرت]] جانسوز میگویند: ای کاش بین من و تو ([[شیطان]]) فاصلهای طولانی، همچون فاصله بین [[مشرق]] و [[مغرب]] بود! {{متن قرآن|حَتَّى إِذَا جَاءَنَا قَالَ يَا لَيْتَ بَيْنِي وَبَيْنَكَ بُعْدَ الْمَشْرِقَيْنِ فَبِئْسَ الْقَرِينُ}}<ref>«تا چون نزد ما آیند، (به آن شیطانها) گویند: کاش میان ما و شما دوری خاور تا باختر میبود که بد همنشینانی هستید!» سوره زخرف، آیه ۳۸.</ref>. | *کلمه {{متن قرآن|قَرِينً}}، چیزی است که در جَنب دیگری واقع شده، و هر کدام [[استقلال]] داشته باشند، و تأثیر و تاثّر در موضوع مقارنه امری طبیعی است و بدون نظر به علّیت و سببیت در یکدیگر صورت میگیرد، و اثرآن بستگی به [[خُلق و خوی]] است که قرین به آن متصف است. و در [[آیه شریفه]]، [[شیطان]] با [[صفات ناپسند]] و [[خُلق و خوی]] بدش، به عنوان قرین و همراه بد معرفی شده است که فقط در پی [[اغوا]] و گمراهکردن است، همانندِ [[دوستان بد]] که در بیشتر مواقع، [[سعی]] در سوق دادن دوستانش به [[خلق و خوی]] بدشان هستند، در حالی که [[شیطان]] ذرهای [[رحم]] ندارد. در این صورت فقط در پی به [[اجرا]] درآوردن [[کینه]] درونی خود با وسوسهها و حیلههای [[پنهانی]] است، به طوری مخفیانه است که افراد همراه او، کمتر متوجه میشوند و حتی با وسوسههای او، [[تصور]] میکنند کارشان صحیح است و در [[راه]] راست قدم گذاشتهاند، اما هنگامی به خود میآیند که وقت جبران گذشته و زمان مردن و رفتن از عالم [[دنیا]] به [[آخرت]] است. در آن حالت با [[حسرت]] جانسوز میگویند: ای کاش بین من و تو ([[شیطان]]) فاصلهای طولانی، همچون فاصله بین [[مشرق]] و [[مغرب]] بود! {{متن قرآن|حَتَّى إِذَا جَاءَنَا قَالَ يَا لَيْتَ بَيْنِي وَبَيْنَكَ بُعْدَ الْمَشْرِقَيْنِ فَبِئْسَ الْقَرِينُ}}<ref>«تا چون نزد ما آیند، (به آن شیطانها) گویند: کاش میان ما و شما دوری خاور تا باختر میبود که بد همنشینانی هستید!» سوره زخرف، آیه ۳۸.</ref>. | ||
*در قرین بودن [[شیطان]] دو نظریه وجود دارد: | *در قرین بودن [[شیطان]] دو نظریه وجود دارد: | ||
#در همین [[دنیا]]، قرین خواهد بود که با [[فراموشی]] از یاد [[خدای رحمان]]، [[خدای سبحان]]، ([[فضل]] و عنایتش را از آن شخص برمیدارد و حائل و مانعی میان او و [[شیطان]] ایجاد نمیکند و) او را به حال خود رها میسازد، تا [[شیطان]] او را به انحطاط و [[گمراهی]] سوق دهد. | #در همین [[دنیا]]، قرین خواهد بود که با [[فراموشی]] از یاد [[خدای رحمان]]، [[خدای سبحان]]، ([[فضل]] و عنایتش را از آن شخص برمیدارد و حائل و مانعی میان او و [[شیطان]] ایجاد نمیکند و) او را به حال خود رها میسازد، تا [[شیطان]] او را به انحطاط و [[گمراهی]] سوق دهد. | ||
#قرین [[شیطان]] در عالَم [[آخرت]] است که همراه [[فرد]] فراموشکار، وارد [[آتش جهنم]] میشود (و با منظره [[زشتی]] که دارد او را میآزارد)، چنان که همراه [[فرد]] [[مؤمن]]، ملکی او را [[همراهی]] و به سوی [[بهشت]] میبرد"<ref>مجمع البیان، ج۹، ص۸۲.</ref>؛ ولی بنابر ظاهر [[آیه شریفه]]، قرین مطلق و بدون قید زمانی است و شامل هر دو عالَمِ [[دنیا]] و [[آخرت]] میشود، ولی [[فرد]] فراموشکار در عالم [[دنیا]] به [[دلیل]] غوطهور شدن در [[امور دنیوی]]، [[همراهی]] شیطانش را [[درک]] نمیکند و در [[عالم آخرت]] متوجه قرین بودن وی و دیدن صورت و [[سیرت]] [[زشت]] و موحّش او میشود که چه موجودی وی را در [[دنیا]] فریفته و در [[آخرت]] نیز باید او را در کنار خود ببیند. | #قرین [[شیطان]] در عالَم [[آخرت]] است که همراه [[فرد]] فراموشکار، وارد [[آتش جهنم]] میشود (و با منظره [[زشتی]] که دارد او را میآزارد)، چنان که همراه [[فرد]] [[مؤمن]]، ملکی او را [[همراهی]] و به سوی [[بهشت]] میبرد"<ref>مجمع البیان، ج۹، ص۸۲.</ref>؛ ولی بنابر ظاهر [[آیه شریفه]]، قرین مطلق و بدون قید زمانی است و شامل هر دو عالَمِ [[دنیا]] و [[آخرت]] میشود، ولی [[فرد]] فراموشکار در عالم [[دنیا]] به [[دلیل]] غوطهور شدن در [[امور دنیوی]]، [[همراهی]] شیطانش را [[درک]] نمیکند و در [[عالم آخرت]] متوجه قرین بودن وی و دیدن صورت و [[سیرت]] [[زشت]] و موحّش او میشود که چه موجودی وی را در [[دنیا]] فریفته و در [[آخرت]] نیز باید او را در کنار خود ببیند. | ||
*مراد از قرین بد در [[آیه شریفه]]، فقط صرف [[همراهی]] و [[همنشینی]] نیست، بلکه کنایه از [[پیروی]] از [[شیطان]] و [[دل سپردن]] به وسوسهها و تسویلات او و عمل کردن به آنهاست، مانندِ [[بنده]] و [[غلام]] خدمتکار، هر چه [[شیطان]] به او [[القا]] میکند و در [[تصور]] او جذاب نشان میدهد، تابع او شده و عمل مینماید؛ وگرنه [[شیطان]] همیشه در کنار و کمین [[انسانها]] است تا آنان را [[اغوا]] کند، حتّی به [[طمع]] [[فریب]] در کمین افرادی که خود استثنا کرده، هست. لذا [[حدیثی]] از [[پیامبر اسلام]]{{صل}} [[نقل]] شده که حاکی از عدم دور بودن همه افراد از کمین و [[وسوسه]] [[شیطان]] است: هر مؤمنی، قلبش دو گوش دارد، گوشی که [[فرشته]] در آن میدمد، و گوشی که [[وسواس]] [[خنّاس]] در آن میدمد. [[خداوند]] [[مؤمن]] را به وسیله [[فرشته]] [[تأیید]] میکند و این است معنای [[آیه]]:{{متن قرآن|وَأَيَّدَهُمْ بِرُوحٍ مِنْهُ}}<ref>«و با روحی از خویش تأییدشان کرده است» سوره مجادله، آیه ۲۲.</ref>.<ref>{{متن حدیث|قَالَ رَسُولُ الله{{صل}}: مَا مِنْ مُؤْمِنٍ إِلَّا وَ لِقَلْبِهِ فِي صَدْرِهِ أُذُنَانِ أُذُنٌ يَنْفُثُ فِيهَا الْمَلَكُ وَ أُذُنٌ يَنْفُثُ فِيهَا الْوَسْوَاسُ الْخَنَّاسُ فَيُؤَيِّدُ الله الْمُؤْمِنَ بِالْمَلَكِ وَ هُوَ قَوْلُهُ سُبْحَانَهُ: {{متن قرآن|وَأَيَّدَهُمْ بِرُوحٍ مِنْهُ}}؛ بحارالانوار، ج۶۰، ص۱۹۴، باب ۳، و ج۶۷، ص۴۸، باب ۴۴.</ref><ref>[[عبدالله حقجو|حقجو، عبدالله]]، [[ولایت در قرآن (کتاب)|ولایت در قرآن]]، ص:۳۳۴-۳۳۵.</ref> | *مراد از قرین بد در [[آیه شریفه]]، فقط صرف [[همراهی]] و [[همنشینی]] نیست، بلکه کنایه از [[پیروی]] از [[شیطان]] و [[دل سپردن]] به وسوسهها و تسویلات او و عمل کردن به آنهاست، مانندِ [[بنده]] و [[غلام]] خدمتکار، هر چه [[شیطان]] به او [[القا]] میکند و در [[تصور]] او جذاب نشان میدهد، تابع او شده و عمل مینماید؛ وگرنه [[شیطان]] همیشه در کنار و کمین [[انسانها]] است تا آنان را [[اغوا]] کند، حتّی به [[طمع]] [[فریب]] در کمین افرادی که خود استثنا کرده، هست. لذا [[حدیثی]] از [[پیامبر اسلام]]{{صل}} [[نقل]] شده که حاکی از عدم دور بودن همه افراد از کمین و [[وسوسه]] [[شیطان]] است: هر مؤمنی، قلبش دو گوش دارد، گوشی که [[فرشته]] در آن میدمد، و گوشی که [[وسواس]] [[خنّاس]] در آن میدمد. [[خداوند]] [[مؤمن]] را به وسیله [[فرشته]] [[تأیید]] میکند و این است معنای [[آیه]]:{{متن قرآن|وَأَيَّدَهُمْ بِرُوحٍ مِنْهُ}}<ref>«و با روحی از خویش تأییدشان کرده است» سوره مجادله، آیه ۲۲.</ref>.<ref>{{متن حدیث|قَالَ رَسُولُ الله{{صل}}: مَا مِنْ مُؤْمِنٍ إِلَّا وَ لِقَلْبِهِ فِي صَدْرِهِ أُذُنَانِ أُذُنٌ يَنْفُثُ فِيهَا الْمَلَكُ وَ أُذُنٌ يَنْفُثُ فِيهَا الْوَسْوَاسُ الْخَنَّاسُ فَيُؤَيِّدُ الله الْمُؤْمِنَ بِالْمَلَكِ وَ هُوَ قَوْلُهُ سُبْحَانَهُ: {{متن قرآن|وَأَيَّدَهُمْ بِرُوحٍ مِنْهُ}}؛ بحارالانوار، ج۶۰، ص۱۹۴، باب ۳، و ج۶۷، ص۴۸، باب ۴۴.</ref><ref>[[عبدالله حقجو|حقجو، عبدالله]]، [[ولایت در قرآن (کتاب)|ولایت در قرآن]]، ص:۳۳۴-۳۳۵.</ref> | ||
===وسوسهگر پنهانکاری که دستبردار نیست=== | ===وسوسهگر پنهانکاری که دستبردار نیست=== | ||
*{{متن قرآن|مِنْ شَرِّ الْوَسْوَاسِ الْخَنَّاسِ * الَّذِي يُوَسْوِسُ فِي صُدُورِ النَّاسِ}}<ref>«از شرّ آن وسوسهگر واپسگریز * که در دلهای آدمیان وسوسه میافکند» سوره ناس، آیه ۴-۵.</ref>. | *{{متن قرآن|مِنْ شَرِّ الْوَسْوَاسِ الْخَنَّاسِ * الَّذِي يُوَسْوِسُ فِي صُدُورِ النَّاسِ}}<ref>«از شرّ آن وسوسهگر واپسگریز * که در دلهای آدمیان وسوسه میافکند» سوره ناس، آیه ۴-۵.</ref>. | ||