←تسخیر عام و خاص
بدون خلاصۀ ویرایش |
|||
| خط ۳۱: | خط ۳۱: | ||
==تسخیر عام و خاص== | ==تسخیر عام و خاص== | ||
تسخیر دو دسته است: | تسخیر بر دو دسته است: | ||
===تسخیر عام=== | ===تسخیر عام=== | ||
بیشتر آیاتی که در آنها واژه سخّر و مشتقات آن آمده است، تسخیری را میرسانند که برای عموم انسانهاست؛ نظیر تسخیر کشتیها و رودها: {{متن قرآن|اللَّهُ الَّذِي خَلَقَ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضَ وَأَنْزَلَ مِنَ السَّمَاءِ مَاءً فَأَخْرَجَ بِهِ مِنَ الثَّمَرَاتِ رِزْقًا لَكُمْ وَسَخَّرَ لَكُمُ الْفُلْكَ لِتَجْرِيَ فِي الْبَحْرِ بِأَمْرِهِ وَسَخَّرَ لَكُمُ الْأَنْهَارَ}}<ref>«خداوند است که آسمانها و زمین را آفرید و از آسمان آبی فرو فرستاد که با آن از میوهها برای شما روزی بر آورد و کشتی را برای شما رام کرد تا به فرمان او در دریا روان گردد و رودها را برای شما رام گردانید» سوره ابراهیم، آیه ۳۲.</ref>، ماه و [[خورشید]] و [[روز]] و [[شب]]: {{متن قرآن|وَسَخَّرَ لَكُمُ الشَّمْسَ وَالْقَمَرَ دَائِبَيْنِ وَسَخَّرَ لَكُمُ اللَّيْلَ وَالنَّهَارَ}}<ref>«و خورشید و ماه را که همواره روانند و نیز شب و روز را رام شما کرد» سوره ابراهیم، آیه ۳۳.</ref>؛ همچنین آیاتی که میرسانند [[نظام کیهانی]] برای [[انسان]] [[آفریده]] شده است، مانند [[آیه]] {{متن قرآن|هُوَ الَّذِي خَلَقَ لَكُمْ مَا فِي الْأَرْضِ جَمِيعًا ثُمَّ اسْتَوَى إِلَى السَّمَاءِ فَسَوَّاهُنَّ سَبْعَ سَمَاوَاتٍ وَهُوَ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيمٌ}}<ref>«اوست که همه آنچه را در زمین است برای شما آفرید آنگاه به (آفرینش) آسمان (ها) رو آورد و آنها را (در) هفت آسمان، سامان داد و او به هر چیزی داناست» سوره بقره، آیه ۲۹.</ref>. با توجّه به برخی از مبادی مطویّ (مقدمات پنهان) بر [[تسخیر]] آن برای انسان دلالت دارند، زیرا معنای "[[آفرینش جهان]] برای انسان" جز این نیست که از آن بهرهبرداری کند و بهرهبرداری از نظام کیهانی بدون تسخیر موجودات برای انسان شدنی نیست<ref>تسنیم، ج۲، ص۶۱۲. </ref>، چنانکه برخی [[مفسران]] در معنای آیه یاد شده تسخیر را اشراب کرده و گفتهاند: همه آنچه را که در [[زمین]] است برای شما آفرید و مسخّر کرد<ref>جامعالبیان، ج۱، ص۲۳۲. </ref>.<ref>[[تسخیر (مقاله)|مقاله «تسخیر»]]، [[ دائرة المعارف قرآن کریم ج۷ (کتاب)| دائرة المعارف قرآن کریم]]، ج۷.</ref> | بیشتر آیاتی که در آنها واژه سخّر و مشتقات آن آمده است، تسخیری را میرسانند که برای عموم انسانهاست؛ نظیر تسخیر کشتیها و رودها: {{متن قرآن|اللَّهُ الَّذِي خَلَقَ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضَ وَأَنْزَلَ مِنَ السَّمَاءِ مَاءً فَأَخْرَجَ بِهِ مِنَ الثَّمَرَاتِ رِزْقًا لَكُمْ وَسَخَّرَ لَكُمُ الْفُلْكَ لِتَجْرِيَ فِي الْبَحْرِ بِأَمْرِهِ وَسَخَّرَ لَكُمُ الْأَنْهَارَ}}<ref>«خداوند است که آسمانها و زمین را آفرید و از آسمان آبی فرو فرستاد که با آن از میوهها برای شما روزی بر آورد و کشتی را برای شما رام کرد تا به فرمان او در دریا روان گردد و رودها را برای شما رام گردانید» سوره ابراهیم، آیه ۳۲.</ref>، ماه و [[خورشید]] و [[روز]] و [[شب]]: {{متن قرآن|وَسَخَّرَ لَكُمُ الشَّمْسَ وَالْقَمَرَ دَائِبَيْنِ وَسَخَّرَ لَكُمُ اللَّيْلَ وَالنَّهَارَ}}<ref>«و خورشید و ماه را که همواره روانند و نیز شب و روز را رام شما کرد» سوره ابراهیم، آیه ۳۳.</ref>؛ همچنین آیاتی که میرسانند [[نظام کیهانی]] برای [[انسان]] [[آفریده]] شده است، مانند [[آیه]] {{متن قرآن|هُوَ الَّذِي خَلَقَ لَكُمْ مَا فِي الْأَرْضِ جَمِيعًا ثُمَّ اسْتَوَى إِلَى السَّمَاءِ فَسَوَّاهُنَّ سَبْعَ سَمَاوَاتٍ وَهُوَ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيمٌ}}<ref>«اوست که همه آنچه را در زمین است برای شما آفرید آنگاه به (آفرینش) آسمان (ها) رو آورد و آنها را (در) هفت آسمان، سامان داد و او به هر چیزی داناست» سوره بقره، آیه ۲۹.</ref>. با توجّه به برخی از مبادی مطویّ (مقدمات پنهان) بر [[تسخیر]] آن برای انسان دلالت دارند، زیرا معنای "[[آفرینش جهان]] برای انسان" جز این نیست که از آن بهرهبرداری کند و بهرهبرداری از نظام کیهانی بدون تسخیر موجودات برای انسان شدنی نیست<ref>تسنیم، ج۲، ص۶۱۲. </ref>، چنانکه برخی [[مفسران]] در معنای آیه یاد شده تسخیر را اشراب کرده و گفتهاند: همه آنچه را که در [[زمین]] است برای شما آفرید و مسخّر کرد<ref>جامعالبیان، ج۱، ص۲۳۲. </ref>.<ref>[[تسخیر (مقاله)|مقاله «تسخیر»]]، [[ دائرة المعارف قرآن کریم ج۷ (کتاب)| دائرة المعارف قرآن کریم]]، ج۷.</ref> | ||