جنگ در قرآن: تفاوت میان نسخه‌ها

۱٬۰۹۹ بایت اضافه‌شده ،  ‏۱۶ دسامبر ۲۰۲۱
خط ۶۴: خط ۶۴:
اختلافات مذهبی و [[دینی]] از جمله زمینه‌های بروز جنگ‌اند: «ولـکِنِ اختَلَفوا... ولَو شاءَ اللّهُ مَا اقتَتَلوا» (بقره / ۲، ۲۵۳) <ref>المیزان، ج ۲، ص۳۰۹.</ref>؛ زیرا هر گروه درصدد آن است که دیگران را پیرو [[عقاید]] و دیدگاه‌های خود سازد و در این مسیر گاه به جنگ [[متوسل]] می‌شود: «ولا یَزالونَ یُقـتِلونَکُم حَتّی یَرُدّوکُم عَن دینِکُم اِنِ استَطـعوا». (بقره / ۲، ۲۱۷) [[یهودیان]] نیز به همین سبب همواره در صدد جنگ با مسلمانان بودند. ([[مائده]] / ۵، ۶۴) گاه جنگ میان دو گروه به سبب اختلافات گروهی و قبیله‌ای بوده است؛ مانند جنگ‌های طولانی میان دو [[قبیله]] [[اوس و خزرج]]<ref>نمونه، ج ۳، ص۲۵.</ref> که در [[آیه]] ۱۰۳ [[آل عمران]] / ۳ به آنها اشاره شده است.
اختلافات مذهبی و [[دینی]] از جمله زمینه‌های بروز جنگ‌اند: «ولـکِنِ اختَلَفوا... ولَو شاءَ اللّهُ مَا اقتَتَلوا» (بقره / ۲، ۲۵۳) <ref>المیزان، ج ۲، ص۳۰۹.</ref>؛ زیرا هر گروه درصدد آن است که دیگران را پیرو [[عقاید]] و دیدگاه‌های خود سازد و در این مسیر گاه به جنگ [[متوسل]] می‌شود: «ولا یَزالونَ یُقـتِلونَکُم حَتّی یَرُدّوکُم عَن دینِکُم اِنِ استَطـعوا». (بقره / ۲، ۲۱۷) [[یهودیان]] نیز به همین سبب همواره در صدد جنگ با مسلمانان بودند. ([[مائده]] / ۵، ۶۴) گاه جنگ میان دو گروه به سبب اختلافات گروهی و قبیله‌ای بوده است؛ مانند جنگ‌های طولانی میان دو [[قبیله]] [[اوس و خزرج]]<ref>نمونه، ج ۳، ص۲۵.</ref> که در [[آیه]] ۱۰۳ [[آل عمران]] / ۳ به آنها اشاره شده است.
=== اطلاعات نادرست===
=== اطلاعات نادرست===
گاه یک خبر [[دروغ]] سبب بروز [[جنگی]] بزرگ می‌گردد، از این رو قرآن به مسلمانان [[فرمان]] داده تا درباره خبرهایی که [[فاسقان]] می‌دهند، به بررسی و تحقیق بپردازند: «یـاَیُّهَا الَّذینَ ءامَنوا اِن جاءَکُم فاسِقٌ بِنَبَإٍ فَتَبَیَّنوا اَن تُصیبوا قَومـًا بِجَهــلَةٍ فَتُصبِحوا عَلی ما فَعَلتُم نـدِمینَ». (حجرات / ۴۹، ۶) این آیه درباره [[ولید بن عقبه]] نازل شده که بدون دلیل مستند اخباری را درباره قبیله [[بنی‌مصطلق]] برای [[پیامبر]]{{صل}} آورد که بر اساس آنها، آن [[حضرت]] [[تصمیم]] گرفت با آنان بجنگد. <ref>جامع البیان، ج ۲۶، ص۱۶۱ - ۱۶۲؛ التبیان، ج ۹، ص۳۴۳؛ تفسیر قرطبی، ج ۱۶، ص۳۱۱.</ref> در آیه‌ای دیگر نیز به [[مسلمانان]] توصیه شده که اطلاعات مربوط به [[جنگ]] را تنها به [[پیامبر]] و افراد [[مسئول]] گزارش دهند. ([[نساء]] / ۴، ۸۳)
گاه یک خبر [[دروغ]] سبب بروز [[جنگی]] بزرگ می‌گردد، از این رو قرآن به مسلمانان [[فرمان]] داده تا درباره خبرهایی که [[فاسقان]] می‌دهند، به بررسی و تحقیق بپردازند: {{متن قرآن|وَالَّذِينَ كَذَّبُوا بِآيَاتِنَا يَمَسُّهُمُ الْعَذَابُ بِمَا كَانُوا يَفْسُقُونَ}}<ref>«و به آنان که آیات ما را دروغ انگاشتند برای نافرمانی که می‌کردند عذاب می‌رسد» سوره انعام، آیه ۴۹.</ref> این آیه درباره [[ولید بن عقبه]] نازل شده که بدون دلیل مستند اخباری را درباره قبیله [[بنی‌مصطلق]] برای [[پیامبر]]{{صل}} آورد که بر اساس آنها، آن [[حضرت]] [[تصمیم]] گرفت با آنان بجنگد. <ref>جامع البیان، ج ۲۶، ص۱۶۱ - ۱۶۲؛ التبیان، ج ۹، ص۳۴۳؛ تفسیر قرطبی، ج ۱۶، ص۳۱۱.</ref> در آیه‌ای دیگر نیز به [[مسلمانان]] توصیه شده که اطلاعات مربوط به [[جنگ]] را تنها به [[پیامبر]] و افراد [[مسئول]] گزارش دهند. {{متن قرآن|وَإِذَا جَاءَهُمْ أَمْرٌ مِنَ الْأَمْنِ أَوِ الْخَوْفِ أَذَاعُوا بِهِ وَلَوْ رَدُّوهُ إِلَى الرَّسُولِ وَإِلَى أُولِي الْأَمْرِ مِنْهُمْ لَعَلِمَهُ الَّذِينَ يَسْتَنْبِطُونَهُ مِنْهُمْ وَلَوْلَا فَضْلُ اللَّهِ عَلَيْكُمْ وَرَحْمَتُهُ لَاتَّبَعْتُمُ الشَّيْطَانَ إِلَّا قَلِيلًا}}<ref>«و هنگامی که خبری از ایمنی یا بیم به ایشان برسد آن را فاش می‌کنند و اگر آن را به پیامبر یا پیشوایانشان باز می‌بردند کسانی از ایشان که آن را در می‌یافتند به آن پی می‌بردند و اگر بخشش و بخشایش خداوند بر شما نمی‌بود (همه) جز اندکی، از شیطان پیروی می‌کردید» سوره نساء، آیه ۸۳.</ref>
 
=== [[پیمان شکنی]]===
=== [[پیمان شکنی]]===
[[نقض عهد]] از اسباب شایع بروز جنگ میان دو گروه است، چنان‌که بسیاری از جنگ‌های مسلمانان [[صدر اسلام]] بر اثر [[پیمان‌شکنی]] [[یهود]] یا [[قریش]] رخ دادند، حتی [[آیات]] {{متن قرآن|وَإِنْ نَكَثُوا أَيْمَانَهُمْ مِنْ بَعْدِ عَهْدِهِمْ وَطَعَنُوا فِي دِينِكُمْ فَقَاتِلُوا أَئِمَّةَ الْكُفْرِ إِنَّهُمْ لَا أَيْمَانَ لَهُمْ لَعَلَّهُمْ يَنْتَهُونَ}}<ref>«و اگر پیمانشان را پس از بستن بشکنند و به دینتان طعنه زنند با پیشگامان کفر که به هیچ پیمانی پایبند نیستند کارزار کنید باشد که باز ایستند» سوره توبه، آیه ۱۲.</ref>، {{متن قرآن|أَلَا تُقَاتِلُونَ قَوْمًا نَكَثُوا أَيْمَانَهُمْ وَهَمُّوا بِإِخْرَاجِ الرَّسُولِ وَهُمْ بَدَءُوكُمْ أَوَّلَ مَرَّةٍ أَتَخْشَوْنَهُمْ فَاللَّهُ أَحَقُّ أَنْ تَخْشَوْهُ إِنْ كُنْتُمْ مُؤْمِنِينَ}}<ref>«چرا با گروهی که پیمان‌های خود را شکستند و به بیرون راندن پیامبر دل نهادند و نخست بار پیکار با شما را آغاز کردند جنگ نمی‌کنید؟ آیا از آنها می‌هراسید؟ با آنکه- اگر مؤمنید- خداوند سزاوارتر است که از وی بهراسید» سوره توبه، آیه ۱۳.</ref> به [[صراحت]] مسلمانان را به جنگ و [[قتال]] با عهدشکنان فرا خوانده‌اند که مراد از پیمان‌شکنان را بیشتر [[مفسران]]، [[کفار]] قریش عهدشکن دانسته‌اند. <ref>جامع البیان، ج ۱۰، ص۱۱۶؛ مجمع البیان، ج ۵، ص۲۲.</ref>
[[نقض عهد]] از اسباب شایع بروز جنگ میان دو گروه است، چنان‌که بسیاری از جنگ‌های مسلمانان [[صدر اسلام]] بر اثر [[پیمان‌شکنی]] [[یهود]] یا [[قریش]] رخ دادند، حتی [[آیات]] {{متن قرآن|وَإِنْ نَكَثُوا أَيْمَانَهُمْ مِنْ بَعْدِ عَهْدِهِمْ وَطَعَنُوا فِي دِينِكُمْ فَقَاتِلُوا أَئِمَّةَ الْكُفْرِ إِنَّهُمْ لَا أَيْمَانَ لَهُمْ لَعَلَّهُمْ يَنْتَهُونَ}}<ref>«و اگر پیمانشان را پس از بستن بشکنند و به دینتان طعنه زنند با پیشگامان کفر که به هیچ پیمانی پایبند نیستند کارزار کنید باشد که باز ایستند» سوره توبه، آیه ۱۲.</ref>، {{متن قرآن|أَلَا تُقَاتِلُونَ قَوْمًا نَكَثُوا أَيْمَانَهُمْ وَهَمُّوا بِإِخْرَاجِ الرَّسُولِ وَهُمْ بَدَءُوكُمْ أَوَّلَ مَرَّةٍ أَتَخْشَوْنَهُمْ فَاللَّهُ أَحَقُّ أَنْ تَخْشَوْهُ إِنْ كُنْتُمْ مُؤْمِنِينَ}}<ref>«چرا با گروهی که پیمان‌های خود را شکستند و به بیرون راندن پیامبر دل نهادند و نخست بار پیکار با شما را آغاز کردند جنگ نمی‌کنید؟ آیا از آنها می‌هراسید؟ با آنکه- اگر مؤمنید- خداوند سزاوارتر است که از وی بهراسید» سوره توبه، آیه ۱۳.</ref> به [[صراحت]] مسلمانان را به جنگ و [[قتال]] با عهدشکنان فرا خوانده‌اند که مراد از پیمان‌شکنان را بیشتر [[مفسران]]، [[کفار]] قریش عهدشکن دانسته‌اند. <ref>جامع البیان، ج ۱۰، ص۱۱۶؛ مجمع البیان، ج ۵، ص۲۲.</ref>
۱۱۵٬۲۵۷

ویرایش