پرش به محتوا

سند دعای ندبه چیست؟ (پرسش): تفاوت میان نسخه‌ها

جز
ربات: جایگزینی خودکار متن (-:::::* +*)
جز (جایگزینی متن - '\: \:\:\:\:\:\:(.*)\s' به ': $1 ')
جز (ربات: جایگزینی خودکار متن (-:::::* +*))
خط ۱۳۲: خط ۱۳۲:
[[علامه مجلسی]]؛ گفته است: اما [[دعای ندبه]] که مشتمل است بر [[عقاید]] حقّه و تأسف بر [[غیبت]] [[امام مهدی|حضرت قائم]]{{ع}}، به [[سند]] معتبر از [[امام صادق|حضرت صادق]]{{ع}} [[نقل]] شده است<ref>  محمد باقر مجلسی، زاد المعاد، ص ۴۹۱</ref><ref>[[خدامراد سلیمیان|سلیمیان، خدامراد]]، [[فرهنگنامه مهدویت (کتاب)|فرهنگنامه مهدویت]]، ص۲۲۹ - ۲۳۱.</ref>..  
[[علامه مجلسی]]؛ گفته است: اما [[دعای ندبه]] که مشتمل است بر [[عقاید]] حقّه و تأسف بر [[غیبت]] [[امام مهدی|حضرت قائم]]{{ع}}، به [[سند]] معتبر از [[امام صادق|حضرت صادق]]{{ع}} [[نقل]] شده است<ref>  محمد باقر مجلسی، زاد المعاد، ص ۴۹۱</ref><ref>[[خدامراد سلیمیان|سلیمیان، خدامراد]]، [[فرهنگنامه مهدویت (کتاب)|فرهنگنامه مهدویت]]، ص۲۲۹ - ۲۳۱.</ref>..  
::::::[[سید ابن طاووس حلی]] در کتاب [[اقبال الاعمال]] و کتاب مصباح الزائر و نیز [[شیخ]] [[محمد مشهدی حائری]] در کتاب مزار خود این دعای شریف را آورده‏‌اند. همچنین در مزار قدیم که ظاهراً از نگاشته‏‌های [[قطب راوندی]] است، این [[دعا]] [[نقل]] شده است. روشن است این شخصیت‏‌های گران‏قدر و حدیث‌‏شناس، دعای غیر معتبر را در کتاب‌‏های خود [[نقل]] نمی‌‏کنند. خواندن این [[دعا]] [[خواص]] زیادی دارد؛ از جمله در هر مکان و موضع که با حضور [[قلب]] و [[اخلاص]] کامل خوانده شود و ملتف مضامین عالی و عبارات و اشارات آن باشد، نتیجه آن، توجه و التفات مخصوص [[امام مهدی|حضرت مهدی]]{{ع}}‏ در آن مکان و محل، بلکه حضور به هم رساندن آن حضرت در آن مجلس است؛ چنان که در بعضی مواضع و موارد اتفاق افتاده است<ref>  ر. ک: لطف اللّه [[لطف‌الله صافی گلپایگانی|صافی گلپایگانی، لطف‌الله]]، [[فروغ ولایت در دعای ندبه (کتاب)|فروغ ولایت در دعای ندبه]]، [[سلسله مباحث امامت و مهدویت ج۱ (کتاب)|سلسله مباحث امامت و مهدویت]]، پیشگفتار</ref>.
::::::[[سید ابن طاووس حلی]] در کتاب [[اقبال الاعمال]] و کتاب مصباح الزائر و نیز [[شیخ]] [[محمد مشهدی حائری]] در کتاب مزار خود این دعای شریف را آورده‏‌اند. همچنین در مزار قدیم که ظاهراً از نگاشته‏‌های [[قطب راوندی]] است، این [[دعا]] [[نقل]] شده است. روشن است این شخصیت‏‌های گران‏قدر و حدیث‌‏شناس، دعای غیر معتبر را در کتاب‌‏های خود [[نقل]] نمی‌‏کنند. خواندن این [[دعا]] [[خواص]] زیادی دارد؛ از جمله در هر مکان و موضع که با حضور [[قلب]] و [[اخلاص]] کامل خوانده شود و ملتف مضامین عالی و عبارات و اشارات آن باشد، نتیجه آن، توجه و التفات مخصوص [[امام مهدی|حضرت مهدی]]{{ع}}‏ در آن مکان و محل، بلکه حضور به هم رساندن آن حضرت در آن مجلس است؛ چنان که در بعضی مواضع و موارد اتفاق افتاده است<ref>  ر. ک: لطف اللّه [[لطف‌الله صافی گلپایگانی|صافی گلپایگانی، لطف‌الله]]، [[فروغ ولایت در دعای ندبه (کتاب)|فروغ ولایت در دعای ندبه]]، [[سلسله مباحث امامت و مهدویت ج۱ (کتاب)|سلسله مباحث امامت و مهدویت]]، پیشگفتار</ref>.
:::::*از دیگر کسانی که این دعا را نقل کرده‌اند به مرحوم [[سید بن طاووس]] اشاره شده است ایشان در کتاب مصباح الزائر آورده است: "بعضی از اصحاب ما چنین گفته‌اند که جناب [[محمّد بن علی بن أبی قرّه]] از کتاب مرحوم [[محمّد بن الحسین بن سفیان بن البزوفری]]، [[دعای ندبه]] را نقل کرده و گفته است که این دعا، دعایی است برای حضرت [[امام مهدی|صاحب الزمان]]{{ع}} که مستحب است آن را در عیدهای چهارگانه- روز جمعه، عید قربان، عید فطر و عید غدیر- بخوانند<ref> سید بن طاووس، مصباح الزائر، ص ۴۴۶.</ref>.
*از دیگر کسانی که این دعا را نقل کرده‌اند به مرحوم [[سید بن طاووس]] اشاره شده است ایشان در کتاب مصباح الزائر آورده است: "بعضی از اصحاب ما چنین گفته‌اند که جناب [[محمّد بن علی بن أبی قرّه]] از کتاب مرحوم [[محمّد بن الحسین بن سفیان بن البزوفری]]، [[دعای ندبه]] را نقل کرده و گفته است که این دعا، دعایی است برای حضرت [[امام مهدی|صاحب الزمان]]{{ع}} که مستحب است آن را در عیدهای چهارگانه- روز جمعه، عید قربان، عید فطر و عید غدیر- بخوانند<ref> سید بن طاووس، مصباح الزائر، ص ۴۴۶.</ref>.
:::::*از دیگر کسانی که این دعای شریف را با قوّت تمام نقل نموده و تردیدها را از آن منتفی دانسته مرحوم [[علامه مجلسی]] است ایشان در بحار الانوار می‌نویسد: "[[محمّد بن مشهدی]] در کتاب مزار خویش- مزار کبیر <ref> مزار محمّد بن مشهدی، کتابی است که درباره زیارتهای وارد شده برای پیامبر گرامی اسلام{{صل}} و خاندان نورانی آن حضرت نوشته شده است. مرحوم مجلسی در بحار الانوار، از این کتاب با عنوان« مزار کبیر» یاد کرده است.( بحار الانوار، ج ۹۹، ص ۱۱۰) و بنابر آنچه علامه طهرانی در الذریعه بیان کرده است( الذریعه، شیخ آقابزرگ تهرانی، ج ۲۰، ص ۳۲۴) و همچنین از خاتمهی مستدرک الوسایل ظاهر میشود، این کتاب، یکی از مدارک مرحوم نوری برای« مستدرک الوسایل» بوده است.( مستدرک الوسایل، ج ۳، صص ۳۶۸- ۳۶۹؛ الذریعة، ج ۲۰،- ص ۳۲۴) از عبارتی که در مقدمهی مزار کبیر آمده است، چنین آشکار میگردد که مرحوم مشهدی فقط روایاتی را که به سند قابل اعتماد و از راویان موثق به دست آورده، نقل کرده است.</ref>- چنین گفته که دعای ندبه را [[محمّد بن ابی قرّه]] از کتاب [[ابی جعفر محمّد بن الحسین بن سفیان البزوفری]]، نقل کرده است<ref> محمّد باقر مجلسی، بحار الانوار، ج ۹۹، صص ۱۰۴- ۱۱۰.</ref> آنگاه مرحوم [[علامه مجلسی]] پس از بیان هر دو سند، چنین اظهار نظر می‌کند: "گمان می‌رود مرحوم [[سید بن طاووس]] نیز این دعا را از جناب مشهدی گرفته باشد و مراد وی از بعض اصحابنا همان مرحوم مشهدی باشد"<ref>[[خدامراد سلیمیان|سلیمیان، خدامراد]]، [[فرهنگنامه مهدویت (کتاب)|فرهنگنامه مهدویت]]، ص۲۲۹ - ۲۳۱.</ref><ref>[[خدامراد سلیمیان|سلیمیان، خدامراد]]، [[پرسمان مهدویت (کتاب)|پرسمان مهدویت]]، ص ۱۹۶- ۱۹۸.</ref>.  
*از دیگر کسانی که این دعای شریف را با قوّت تمام نقل نموده و تردیدها را از آن منتفی دانسته مرحوم [[علامه مجلسی]] است ایشان در بحار الانوار می‌نویسد: "[[محمّد بن مشهدی]] در کتاب مزار خویش- مزار کبیر <ref> مزار محمّد بن مشهدی، کتابی است که درباره زیارتهای وارد شده برای پیامبر گرامی اسلام{{صل}} و خاندان نورانی آن حضرت نوشته شده است. مرحوم مجلسی در بحار الانوار، از این کتاب با عنوان« مزار کبیر» یاد کرده است.( بحار الانوار، ج ۹۹، ص ۱۱۰) و بنابر آنچه علامه طهرانی در الذریعه بیان کرده است( الذریعه، شیخ آقابزرگ تهرانی، ج ۲۰، ص ۳۲۴) و همچنین از خاتمهی مستدرک الوسایل ظاهر میشود، این کتاب، یکی از مدارک مرحوم نوری برای« مستدرک الوسایل» بوده است.( مستدرک الوسایل، ج ۳، صص ۳۶۸- ۳۶۹؛ الذریعة، ج ۲۰،- ص ۳۲۴) از عبارتی که در مقدمهی مزار کبیر آمده است، چنین آشکار میگردد که مرحوم مشهدی فقط روایاتی را که به سند قابل اعتماد و از راویان موثق به دست آورده، نقل کرده است.</ref>- چنین گفته که دعای ندبه را [[محمّد بن ابی قرّه]] از کتاب [[ابی جعفر محمّد بن الحسین بن سفیان البزوفری]]، نقل کرده است<ref> محمّد باقر مجلسی، بحار الانوار، ج ۹۹، صص ۱۰۴- ۱۱۰.</ref> آنگاه مرحوم [[علامه مجلسی]] پس از بیان هر دو سند، چنین اظهار نظر می‌کند: "گمان می‌رود مرحوم [[سید بن طاووس]] نیز این دعا را از جناب مشهدی گرفته باشد و مراد وی از بعض اصحابنا همان مرحوم مشهدی باشد"<ref>[[خدامراد سلیمیان|سلیمیان، خدامراد]]، [[فرهنگنامه مهدویت (کتاب)|فرهنگنامه مهدویت]]، ص۲۲۹ - ۲۳۱.</ref><ref>[[خدامراد سلیمیان|سلیمیان، خدامراد]]، [[پرسمان مهدویت (کتاب)|پرسمان مهدویت]]، ص ۱۹۶- ۱۹۸.</ref>.  
}}
}}
{{پاسخ پرسش  
{{پاسخ پرسش  
خط ۱۵۳: خط ۱۵۳:


«روش عرف و عقلا در مسائل تاریخی، قبول هر خبری است که در کتب تاریخی معتبر یا مشهور [[نقل]] شده باشد. ولی علمای [[اسلام]] در قبول [[اخبار]] و روایاتی که مربوط به [[احکام شرع]] و [[معارف دینی]] است به این مقدار اکتفا نمی‌کنند، بلکه درصدد بحث و تحقیق برآمده و در [[سند]] [[احادیث]] و [[عدالت]] و [[وثاقت]] [[راویان حدیث]] بررسی کامل می‌کنند، و مادامی که [[اطمینان]] کامل و [[وثوق]] به [[احادیث]] پیدا نکنند به آن عمل نمی‌نمایند. این دقت و تحقیق به جهت حصول [[اطمینان]] به صدور [[حدیث]] از [[معصوم]] در مورد [[تکالیف]] الزامی، اعم از [[وجوب]] و [[حرمت]] دو چندان می‌شود، ولی در مورد [[مستحبات]] احتیاج مبرم به این گونه بررسی نیست. مورد [[ادعیه]] از این قسم است، زیرا به جهت استحباب قرائت آن احتیاج مبرمی به بررسی سندی ندارد، بلکه قرائت آن به رجا و [[امید]] مطلوبیّت کافی است، و می‌توان از قوت متن و الفاظ و مضامین [[دعا]] پی به اعتبار آن برد؛ زیرا این مضامین در [[آیات]] و [[روایات معتبر]] نیز وارد شده است. خصوصاً آنکه مطابق [[اخبار]] من بلغ که دلالت بر [[تسامح]] در [[ادله]] [[سنن]] و [[مستحبات]] دارد، احتیاج چندانی به بررسی [[سند]] [[ادعیه]] مستحبّه نیست»<ref>[[علی ‎اصغر رضوانی|رضوانی، علی ‎اصغر]]، [[موعودشناسی و پاسخ به شبهات (کتاب)|موعودشناسی و پاسخ به شبهات]]، ص ۴۸۷.</ref>.
«روش عرف و عقلا در مسائل تاریخی، قبول هر خبری است که در کتب تاریخی معتبر یا مشهور [[نقل]] شده باشد. ولی علمای [[اسلام]] در قبول [[اخبار]] و روایاتی که مربوط به [[احکام شرع]] و [[معارف دینی]] است به این مقدار اکتفا نمی‌کنند، بلکه درصدد بحث و تحقیق برآمده و در [[سند]] [[احادیث]] و [[عدالت]] و [[وثاقت]] [[راویان حدیث]] بررسی کامل می‌کنند، و مادامی که [[اطمینان]] کامل و [[وثوق]] به [[احادیث]] پیدا نکنند به آن عمل نمی‌نمایند. این دقت و تحقیق به جهت حصول [[اطمینان]] به صدور [[حدیث]] از [[معصوم]] در مورد [[تکالیف]] الزامی، اعم از [[وجوب]] و [[حرمت]] دو چندان می‌شود، ولی در مورد [[مستحبات]] احتیاج مبرم به این گونه بررسی نیست. مورد [[ادعیه]] از این قسم است، زیرا به جهت استحباب قرائت آن احتیاج مبرمی به بررسی سندی ندارد، بلکه قرائت آن به رجا و [[امید]] مطلوبیّت کافی است، و می‌توان از قوت متن و الفاظ و مضامین [[دعا]] پی به اعتبار آن برد؛ زیرا این مضامین در [[آیات]] و [[روایات معتبر]] نیز وارد شده است. خصوصاً آنکه مطابق [[اخبار]] من بلغ که دلالت بر [[تسامح]] در [[ادله]] [[سنن]] و [[مستحبات]] دارد، احتیاج چندانی به بررسی [[سند]] [[ادعیه]] مستحبّه نیست»<ref>[[علی ‎اصغر رضوانی|رضوانی، علی ‎اصغر]]، [[موعودشناسی و پاسخ به شبهات (کتاب)|موعودشناسی و پاسخ به شبهات]]، ص ۴۸۷.</ref>.
:::::*«[[دعای ندبه]] را عده‌ای از [[علما]] و [[محدثین]] [[نقل]] کرده‌اند از آن جمله:
*«[[دعای ندبه]] را عده‌ای از [[علما]] و [[محدثین]] [[نقل]] کرده‌اند از آن جمله:
:::::#[[شیخ]] مشهدی در [[المزار (کتاب)|المزار]] از [[محمد بن ابی قره]] و او از کتاب [[ابی جعفر محمد بن الحسین بن سفیان بزوفری]] [[نقل]] کرده و آن را به [[امام مهدی|امام زمان]] {{ع}} نسبت داده است<ref>المزار، ص ۵۷۳، دعای ۱۰۷</ref>.
:::::#[[شیخ]] مشهدی در [[المزار (کتاب)|المزار]] از [[محمد بن ابی قره]] و او از کتاب [[ابی جعفر محمد بن الحسین بن سفیان بزوفری]] [[نقل]] کرده و آن را به [[امام مهدی|امام زمان]] {{ع}} نسبت داده است<ref>المزار، ص ۵۷۳، دعای ۱۰۷</ref>.
:::::#[[سید بن طاووس]] در [[مصباح الزائر (کتاب)|مصباح الزائر]] و [[اقبال الاعمال (کتاب)|اقبال الاعمال]] از بعض [[اصحاب]] ما از [[محمد بن علی بن ابی قره]] به [[نقل]] از کتاب [[محمد بن حسین بن سفیان بزوفری]] [[نقل]] کرده و آن را به [[امام مهدی|امام زمان]] {{ع}} نسبت داده است<ref>مصباح الزائر، ص ۴۴۶؛ اقبال الاعمال، ص ۲۹۵-۲۹۹</ref>.
:::::#[[سید بن طاووس]] در [[مصباح الزائر (کتاب)|مصباح الزائر]] و [[اقبال الاعمال (کتاب)|اقبال الاعمال]] از بعض [[اصحاب]] ما از [[محمد بن علی بن ابی قره]] به [[نقل]] از کتاب [[محمد بن حسین بن سفیان بزوفری]] [[نقل]] کرده و آن را به [[امام مهدی|امام زمان]] {{ع}} نسبت داده است<ref>مصباح الزائر، ص ۴۴۶؛ اقبال الاعمال، ص ۲۹۵-۲۹۹</ref>.
۴۱۵٬۰۷۸

ویرایش