غیب در لغت و اصطلاح به چه معناست؟ (پرسش): تفاوت میان نسخه‌ها

جز
جایگزینی متن - 'سید علی هاشمی ۱' به 'سید علی هاشمی (زاده ۱۳۵۲)'
جز (جایگزینی متن - 'سید علی هاشمی ۱' به 'سید علی هاشمی (زاده ۱۳۵۲)')
خط ۸: خط ۸:
| موضوعات وابسته    =  
| موضوعات وابسته    =  
| پاسخ‌دهنده        =
| پاسخ‌دهنده        =
| پاسخ‌دهندگان      =[[عبدالحسین امینی|علامه امینی]]؛ [[مرتضی مطهری|شهید مطهری]]؛ [[محمد فاضل لنکرانی|فاضل لنکرانی]]؛ [[سید علی حسینی خامنه‌ای|خامنه‌ای]]؛ [[ناصر مکارم شیرازی|مکارم شیرازی]]؛ [[جعفر سبحانی|جعفر سبحانی]]؛ [[محمد تقی مصباح یزدی|مصباح یزدی]]؛ [[حسن مصطفوی]]؛ [[ناصر رفیعی|رفیعی]]؛ [[احمد مطهری]] و [[غلام رضا کاردان|کاردان]]؛ [[عبدالحسین خسروپناه|خسروپناه]]؛ [[محمد حسن نادم|نادم]]؛ [[محسن غرویان|غرویان]]، [[سید محمد حسین میرباقری|میرباقری]] و [[محمد رضا غلامی|غلامی]]؛ [[سید علی اکبر صداقت|صداقت]]؛ [[سید نسیم عباس نقوی|نقوی]]؛ [[مجید معارف|معارف]]؛ [[محمد علی رضایی اصفهانی|رضایی اصفهانی]]؛ [[رضا برنجکار|برنجکار]] و [[محمد تقی شاکر |شاکر]]؛ [[ابراهیم امینی|امینی]]؛ [[محمد مشکی|مشکی]]؛ [[سید علی هاشمی ۱|هاشمی]]؛ [[سید حسن مصطفوی]]؛ [[احمد مروی|مروی]]؛ [[سید امین موسوی|موسوی]]؛ [[سید محمد جعفر سبحانی|سبحانی]]؛ [[علی جزیری احسائی|جزیری احسائی]]؛ [[سید انیس‌الحسن نقوی|نقوی]]؛ [[داوود خوش‌باور|خوش‌باور]]؛ [[عسکری امام‌خان|امام‌خان]]؛ [[محمد نظیر عرفانی|عرفانی]]؛ [[محمد صادق عظیمی|عظیمی]] و [[منصف علی مطهری]]؛ [[سید امین موسوی|موسوی]]؛ [[اسدالله کرد فیروزجایی |فیروزجایی]]؛ [[ابراهیم علی‌پور |علی‌پور]]؛ [[علی کرم‌زاده|کرم‌زاده]]؛ [[سید انیس‌الحسن نقوی|نقوی]]؛ [[معصومه رمضانی استارمی|رمضانی]] و [[حسن رهبری]]؛ [[قاسم علی شیخ‌زاده|شیخ‌زاده]]؛ [[اسلام کوئست (وبگاه)|پژوهشگران وبگاه اسلام کوئست]]
| پاسخ‌دهندگان      =[[عبدالحسین امینی|علامه امینی]]؛ [[مرتضی مطهری|شهید مطهری]]؛ [[محمد فاضل لنکرانی|فاضل لنکرانی]]؛ [[سید علی حسینی خامنه‌ای|خامنه‌ای]]؛ [[ناصر مکارم شیرازی|مکارم شیرازی]]؛ [[جعفر سبحانی|جعفر سبحانی]]؛ [[محمد تقی مصباح یزدی|مصباح یزدی]]؛ [[حسن مصطفوی]]؛ [[ناصر رفیعی|رفیعی]]؛ [[احمد مطهری]] و [[غلام رضا کاردان|کاردان]]؛ [[عبدالحسین خسروپناه|خسروپناه]]؛ [[محمد حسن نادم|نادم]]؛ [[محسن غرویان|غرویان]]، [[سید محمد حسین میرباقری|میرباقری]] و [[محمد رضا غلامی|غلامی]]؛ [[سید علی اکبر صداقت|صداقت]]؛ [[سید نسیم عباس نقوی|نقوی]]؛ [[مجید معارف|معارف]]؛ [[محمد علی رضایی اصفهانی|رضایی اصفهانی]]؛ [[رضا برنجکار|برنجکار]] و [[محمد تقی شاکر |شاکر]]؛ [[ابراهیم امینی|امینی]]؛ [[محمد مشکی|مشکی]]؛ [[سید علی هاشمی (زاده ۱۳۵۲)|هاشمی]]؛ [[سید حسن مصطفوی]]؛ [[احمد مروی|مروی]]؛ [[سید امین موسوی|موسوی]]؛ [[سید محمد جعفر سبحانی|سبحانی]]؛ [[علی جزیری احسائی|جزیری احسائی]]؛ [[سید انیس‌الحسن نقوی|نقوی]]؛ [[داوود خوش‌باور|خوش‌باور]]؛ [[عسکری امام‌خان|امام‌خان]]؛ [[محمد نظیر عرفانی|عرفانی]]؛ [[محمد صادق عظیمی|عظیمی]] و [[منصف علی مطهری]]؛ [[سید امین موسوی|موسوی]]؛ [[اسدالله کرد فیروزجایی |فیروزجایی]]؛ [[ابراهیم علی‌پور |علی‌پور]]؛ [[علی کرم‌زاده|کرم‌زاده]]؛ [[سید انیس‌الحسن نقوی|نقوی]]؛ [[معصومه رمضانی استارمی|رمضانی]] و [[حسن رهبری]]؛ [[قاسم علی شیخ‌زاده|شیخ‌زاده]]؛ [[اسلام کوئست (وبگاه)|پژوهشگران وبگاه اسلام کوئست]]
}}
}}
'''[[غیب]] در لغت و اصطلاح به چه معناست؟''' یکی از پرسش‌های مرتبط به بحث '''[[علم غیب معصوم (پرسش)|علم غیب معصوم]]''' است که می‌توان با عبارت‌های متفاوتی مطرح کرد. برای بررسی جامع این سؤال و دیگر سؤال‌های مرتبط، یا هر مطلب وابسته دیگری، به مدخل اصلی '''[[علم غیب]]''' مراجعه شود.
'''[[غیب]] در لغت و اصطلاح به چه معناست؟''' یکی از پرسش‌های مرتبط به بحث '''[[علم غیب معصوم (پرسش)|علم غیب معصوم]]''' است که می‌توان با عبارت‌های متفاوتی مطرح کرد. برای بررسی جامع این سؤال و دیگر سؤال‌های مرتبط، یا هر مطلب وابسته دیگری، به مدخل اصلی '''[[علم غیب]]''' مراجعه شود.
خط ۱۷۴: خط ۱۷۴:
| تصویر = 873432589.jpg
| تصویر = 873432589.jpg
| پاسخ‌دهنده = محمد تقی سبحانی
| پاسخ‌دهنده = محمد تقی سبحانی
| پاسخ = حجج الاسلام و المسلمین دکتر [[محمد تقی سبحانی]] و دکتر [[سید علی هاشمی ۱|هاشمی]] در مقاله ''«[[قلمرو علوم پیامبر امام علی و صحابه در مهم‌ترین منابع حدیثی اهل سنت (مقاله)|قلمرو علوم پیامبر امام علی و صحابه در مهم‌ترین منابع حدیثی اهل سنت]]»'' در این‌باره گفته‌‍‌اند:
| پاسخ = حجج الاسلام و المسلمین دکتر [[محمد تقی سبحانی]] و دکتر [[سید علی هاشمی (زاده ۱۳۵۲)|هاشمی]] در مقاله ''«[[قلمرو علوم پیامبر امام علی و صحابه در مهم‌ترین منابع حدیثی اهل سنت (مقاله)|قلمرو علوم پیامبر امام علی و صحابه در مهم‌ترین منابع حدیثی اهل سنت]]»'' در این‌باره گفته‌‍‌اند:


«[[غیب]] در مقابل شهادت، به معنای هر چیزی است که از انسان پنهان باشد<ref>ابن منظـور، لسان العرب، ج۱، ص۶۵۴؛ فیومی، المصباح المنیر فی غریب الشرح الکبیر للرافعی، ج۲، ص۴۵۸.</ref> همچنانکه شهادت "حاضر بودن"، مراتب و کاربردهای گوناگونی دارد. معنای مقابل آن یعنی غیب نیز متفاوت است. هر معنا از حضور، غیبی متناسـب با آن را در برابر دارد <ref>مصطفوی، التحقیق فی کلمات القرآن الکریم، ج۷ ،ص۲۹۰.</ref>. می‌دانیم علم ذاتی و مطلق به [[غیب]] از آن خداوند متعال است؛ ولی خداوند بندگان برگزیده خود را در صورتی که بخواهد از حقایق پنهان آگاه می‌سازد. از برخی آیات و روایات می‌توان اینگونه استنباط کرد که گویا [[علم غیب]]، اصطلاحی برای اشاره به علم ذاتی و استقلالی به [[غیب]] است که مختص خداوند می‌باشد<ref>جعفر سبحانی، الإلهیات على هدى الکتاب و السنة و العقل، ج۱ ،ص۱۸۸.</ref>. به همین جهت از به کارگیری این تعبیر در حد ممکن برای اشاره به علم [[پیامبر|پیامبر اکـرم]]{{صل}} و دیگر بندگان برگزیده خداوند به حقایق پنهان خودداری کرده و از تعبیر آگاه شدن از [[غیب]] یا علم با واسطه به [[غیب]] استفاده می‌کنیم. البته در مواردی که به ناچار برای روشنی بیشتر از این تعبیر یا تعابیر مشابه آن استفاده شود، مقصود آگاهی از حقایق غیبی به واسطه خداوند است»<ref>[[قلمرو علوم پیامبر امام علی و صحابه در مهم‌ترین منابع حدیثی اهل سنت (مقاله)|قلمرو علوم پیامبر امام علی و صحابه در مهم‌ترین منابع حدیثی اهل سنت]]؛ [[پژوهش‌نامه حکمت و فلسفه اسلامی (نشریه)|پژوهش‌نامه حکمت و فلسفه اسلامی]]؛ شماره۳. ص۳۹ - ۴۰.</ref>.
«[[غیب]] در مقابل شهادت، به معنای هر چیزی است که از انسان پنهان باشد<ref>ابن منظـور، لسان العرب، ج۱، ص۶۵۴؛ فیومی، المصباح المنیر فی غریب الشرح الکبیر للرافعی، ج۲، ص۴۵۸.</ref> همچنانکه شهادت "حاضر بودن"، مراتب و کاربردهای گوناگونی دارد. معنای مقابل آن یعنی غیب نیز متفاوت است. هر معنا از حضور، غیبی متناسـب با آن را در برابر دارد <ref>مصطفوی، التحقیق فی کلمات القرآن الکریم، ج۷ ،ص۲۹۰.</ref>. می‌دانیم علم ذاتی و مطلق به [[غیب]] از آن خداوند متعال است؛ ولی خداوند بندگان برگزیده خود را در صورتی که بخواهد از حقایق پنهان آگاه می‌سازد. از برخی آیات و روایات می‌توان اینگونه استنباط کرد که گویا [[علم غیب]]، اصطلاحی برای اشاره به علم ذاتی و استقلالی به [[غیب]] است که مختص خداوند می‌باشد<ref>جعفر سبحانی، الإلهیات على هدى الکتاب و السنة و العقل، ج۱ ،ص۱۸۸.</ref>. به همین جهت از به کارگیری این تعبیر در حد ممکن برای اشاره به علم [[پیامبر|پیامبر اکـرم]]{{صل}} و دیگر بندگان برگزیده خداوند به حقایق پنهان خودداری کرده و از تعبیر آگاه شدن از [[غیب]] یا علم با واسطه به [[غیب]] استفاده می‌کنیم. البته در مواردی که به ناچار برای روشنی بیشتر از این تعبیر یا تعابیر مشابه آن استفاده شود، مقصود آگاهی از حقایق غیبی به واسطه خداوند است»<ref>[[قلمرو علوم پیامبر امام علی و صحابه در مهم‌ترین منابع حدیثی اهل سنت (مقاله)|قلمرو علوم پیامبر امام علی و صحابه در مهم‌ترین منابع حدیثی اهل سنت]]؛ [[پژوهش‌نامه حکمت و فلسفه اسلامی (نشریه)|پژوهش‌نامه حکمت و فلسفه اسلامی]]؛ شماره۳. ص۳۹ - ۴۰.</ref>.
خط ۲۶۸: خط ۲۶۸:
| عنوان پاسخ‌دهنده = ٢٥. حجت الاسلام و المسلمین هاشمی؛
| عنوان پاسخ‌دهنده = ٢٥. حجت الاسلام و المسلمین هاشمی؛
| تصویر = 11720.JPG
| تصویر = 11720.JPG
| پاسخ‌دهنده = سید علی هاشمی ۱
| پاسخ‌دهنده = سید علی هاشمی (زاده ۱۳۵۲)
| پاسخ = حجت الاسلام و المسلمین دکتر '''[[سید علی هاشمی ۱|سید علی هاشمی]]''' در پایان‌نامه دکتری خود ''«[[قلمرو علم امام از دیدگاه آیات روایات و اصحاب ائمه (پایان‌نامه)|قلمرو علم امام از دیدگاه آیات روایات و اصحاب ائمه]]»'' در این‌باره گفته است:
| پاسخ = حجت الاسلام و المسلمین دکتر '''[[سید علی هاشمی (زاده ۱۳۵۲)|سید علی هاشمی]]''' در پایان‌نامه دکتری خود ''«[[قلمرو علم امام از دیدگاه آیات روایات و اصحاب ائمه (پایان‌نامه)|قلمرو علم امام از دیدگاه آیات روایات و اصحاب ائمه]]»'' در این‌باره گفته است:


«غیب در مقابل شهادت، به معنای هر چیزی است که از انسان پنهان باشد. بنابراین در معنای [[غیب]]، یک امر پنهان و فرد یا افرادی که آن چیز از آنان پنهان است، مورد توجه است. موجودات به لحاظ وجودی، خالی از حدود و نواقص نیستند. اموری که در محدوده ادراک هر موجود بوده و او نسبت به آنها احاطه دارد، برای او شهادت است و چیزی که از حد آگاهی او خارج باشد، برایش غیب خواهد بود. همچنان که شهادت (حاضر بودن)، کاربردهای مختلفی دارد، معنای مقابل آن یعنی غیب نیز متفاوت است. هر معنا از حضور، غیبی متناسب با آن را همراه دارد. شهادت گاهی با حضور در برابر دیدگان انسان (یا سایر حواس) و گاهی با حضور علمی در ذهن فرد است؛ در مقابل آن، غیب نیز در دو معنا به کار می‌رود:
«غیب در مقابل شهادت، به معنای هر چیزی است که از انسان پنهان باشد. بنابراین در معنای [[غیب]]، یک امر پنهان و فرد یا افرادی که آن چیز از آنان پنهان است، مورد توجه است. موجودات به لحاظ وجودی، خالی از حدود و نواقص نیستند. اموری که در محدوده ادراک هر موجود بوده و او نسبت به آنها احاطه دارد، برای او شهادت است و چیزی که از حد آگاهی او خارج باشد، برایش غیب خواهد بود. همچنان که شهادت (حاضر بودن)، کاربردهای مختلفی دارد، معنای مقابل آن یعنی غیب نیز متفاوت است. هر معنا از حضور، غیبی متناسب با آن را همراه دارد. شهادت گاهی با حضور در برابر دیدگان انسان (یا سایر حواس) و گاهی با حضور علمی در ذهن فرد است؛ در مقابل آن، غیب نیز در دو معنا به کار می‌رود:
۴۱۵٬۰۷۸

ویرایش