آیا ماجرای قتل نفس زکیه اتفاق افتاده است؟ (پرسش) (نمایش مبدأ)
نسخهٔ ۹ فوریهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۲۰:۴۹
، ۹ فوریهٔ ۲۰۲۲ربات: جایگزینی خودکار متن (-رده:پرسش +رده:پرسش)؛ زیباسازی
جز (جایگزینی متن - '؟ ::::::' به '؟ ') |
|||
| خط ۱۱: | خط ۱۱: | ||
}} | }} | ||
'''آیا ماجرای قتل نفس زکیه اتفاق افتاده است؟''' یکی از پرسشهای مرتبط به بحث '''[[مهدویت (پرسش)|مهدویت]]''' است که میتوان با عبارتهای متفاوتی مطرح کرد. برای بررسی جامع این سؤال و دیگر سؤالهای مرتبط، یا هر مطلب وابسته دیگری، به مدخل اصلی '''[[مهدویت]]''' مراجعه شود. | '''آیا ماجرای قتل نفس زکیه اتفاق افتاده است؟''' یکی از پرسشهای مرتبط به بحث '''[[مهدویت (پرسش)|مهدویت]]''' است که میتوان با عبارتهای متفاوتی مطرح کرد. برای بررسی جامع این سؤال و دیگر سؤالهای مرتبط، یا هر مطلب وابسته دیگری، به مدخل اصلی '''[[مهدویت]]''' مراجعه شود. | ||
== پاسخ نخست == | == پاسخ نخست == | ||
[[پرونده:7474646.jpg|بندانگشتی| | [[پرونده:7474646.jpg|بندانگشتی|راست|100px|[[نجمالدین طبسی]]]] | ||
آیتالله [[نجمالدین طبسی]] در ''«[http://www.eshia.ir/feqh/archive/text/tabasi/mahdaviat/88/055/ | آیتالله [[نجمالدین طبسی]] در ''«[http://www.eshia.ir/feqh/archive/text/tabasi/mahdaviat/88/055/ درسگفتارهای مهدویت]»'' در اینباره گفته است: | ||
«ظاهرا [[شهید]] [[سید محمد صدر]] [[اصرار]] دارند بر اینکه این جریان اتفاق افتاده ونفس زکیه کسی غیر از [[محمد بن عبدالله علوی]] نیست<ref> تاریخ غیبت کبری، ص۵۱۱. و لعمری إن هناک ما یدل علی هذا الانطباق، فلو استطعنا أن ننفی القرائن الدالة علی نفیه تعین الالتزام باثباته و ان النفس الزکیة المقصودة، هو هذا الثائر العلوی.... اذن فالنفس الزکیة لیست الا ذلک الثائر العلوی، و لعمری إنها علامة مهمة و ملفتة للنظر، حیث اتسعت ثورته، حتی خاف منهاالمنصور، کما یتضح لمن راجع المقاتل و لا نرید أن ندخل فی تفاصیله</ref> | «ظاهرا [[شهید]] [[سید محمد صدر]] [[اصرار]] دارند بر اینکه این جریان اتفاق افتاده ونفس زکیه کسی غیر از [[محمد بن عبدالله علوی]] نیست<ref> تاریخ غیبت کبری، ص۵۱۱. و لعمری إن هناک ما یدل علی هذا الانطباق، فلو استطعنا أن ننفی القرائن الدالة علی نفیه تعین الالتزام باثباته و ان النفس الزکیة المقصودة، هو هذا الثائر العلوی.... اذن فالنفس الزکیة لیست الا ذلک الثائر العلوی، و لعمری إنها علامة مهمة و ملفتة للنظر، حیث اتسعت ثورته، حتی خاف منهاالمنصور، کما یتضح لمن راجع المقاتل و لا نرید أن ندخل فی تفاصیله</ref> | ||
::::::حال سؤال ما از ایشان این است: آیا صرف نفی قرائنی که بر عدم تطبیق [[نفس زکیه]] بر [[علوی]] [[قائم]] شده میتوان اثبات تطبیق کرد؟ یا اینکه باید برمدعایتان که تطبیق [[نفس زکیه]] بر [[سید]] [[علوی]] است [[شاهد]] ودلیل بیاورید؟ | ::::::حال سؤال ما از ایشان این است: آیا صرف نفی قرائنی که بر عدم تطبیق [[نفس زکیه]] بر [[علوی]] [[قائم]] شده میتوان اثبات تطبیق کرد؟ یا اینکه باید برمدعایتان که تطبیق [[نفس زکیه]] بر [[سید]] [[علوی]] است [[شاهد]] ودلیل بیاورید؟ | ||
البته ایشان دلائلی بر انطباق بیان میکنند ولی این دلائل خیلی قوی نیستند، بلکه دلائل نفی قویتر است، زیرا قرائنی در این زمینه وجود دارد که عبارتاند از: | البته ایشان دلائلی بر انطباق بیان میکنند ولی این دلائل خیلی قوی نیستند، بلکه دلائل نفی قویتر است، زیرا قرائنی در این زمینه وجود دارد که عبارتاند از: | ||
*'''قرینه اول:''' [[نفس]] زکیهای که در [[روایات]] آمده بین رکن ومقام کشته میشوددرحالی که این شخص [[علوی]] میان | * '''قرینه اول:''' [[نفس]] زکیهای که در [[روایات]] آمده بین رکن ومقام کشته میشوددرحالی که این شخص [[علوی]] میان رکن و [[مقام]] [[شهید]] نشده بلکه در [[احجار الزیت]] کشته شده است. | ||
*'''قرینه دوم:''' عمده روایاتی که راجع به [[نفس زکیه]] آمده، از [[امام صادق]]{{ع}} است که متاخر از [[قیام]] [[علوی]] بوده، لذا نمیتواند منطبق بر [[قیام]] [[علوی]] شود. البته یکسری از این روایا ت از جانب [[امام صادق]]{{ع}} است وامام باقرهم قبل از [[علوی]] بوده است پس این قرینه، قرینیت ندارد. در جریان [[قیام]] [[محمد بن عبدالله]]، [[امام صادق]]{{ع}} بحثی داشتند با [[عبدالله بن الحسن]] [[پدر]] [[نفس زکیه]]، [[امام]] به او فرمود: {{عربی|«إِنَّ هَذَا الْأَمْرَ وَ اللَّهِ لَیْسَ إِلَیْكَ وَ لَا إِلَى ابْنَیْكَ وَ إِنَّمَا هُوَ لِهَذَا یَعْنِی السَّفَّاحَ ثُمَّ لِهَذَا یَعْنِی الْمَنْصُورَ ثُمَّ لِوُلْدِهِ بَعْدَهُ لَا یَزَالُ فِیهِمْ حَتَّى یُؤَمِّرُوا الصِّبْیَانَ وَ یُشَاوِرُوا النِّسَاءَ فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ وَ اللَّهِ یَا جَعْفَرُ مَا أَطْلَعَكَ اللَّهُ عَلَى غَیْبِهِ وَ مَا قُلْتَ هَذَا إِلَّا حَسَداً لِابْنَیَّ فَقَالَ لَا وَ اللَّهِ مَا حَسَدْتُ ابْنَیْكَ وَ إِنَّ هَذَا یَعْنِی أَبَا جَعْفَرٍ یَقْتُلُهُ عَلَى أَحْجَارِالزَّیْتِ ثُمَّ یَقْتُلُ أَخَاهُ بَعْدَهُ بِالطُّفُوفِ وَ قَوَائِمُ فَرَسِهِ فِی مَاءٍ ثُمَّ قَامَ مُغْضَباً یَجُرُّ رِدَاءَهُ فَتَبِعَهُ أَبُو جَعْفَرٍ وَ قَالَ أَ تَدْرِی مَا قُلْتَ یَا أَبَا عَبْدِ اللَّهِ علیهالسلام قَالَای وَ اللَّهِ أَدْرِیهِ وَ إِنَّهُ لَكَائِنٌ قَالَ فَحَدَّثَنِی مَنْ سَمِعَ أَبَا جَعْفَرٍ یَقُولُ فَانْصَرَفْتُ لِوَقْتِی فَرَتَّبْتُ عُمَّالِی وَ مَیَّزْتُ أُمُورِی تَمْیِیزَ مَالِكٍ لَهَا قَالَ فَلَمَّا وَلِیَ أَبُو جَعْفَرٍ الْخِلَافَةَ سَمَّى جَعْفَراً الصَّادِقَ وَ كَانَ إِذَا ذَكَرَهُ قَالَ قَالَ لِیَ الصَّادِقُ جَعْفَرُ بْنُ مُحَمَّدٍ كَذَا وَ كَذَا فَبَقِیَتْ عَلَیْهِ»}}<ref>بحارالأنوار ج۴۷، ص۱۶۱، ب۵، ذیل ح۲۲۷، مقاتل الطالبیین ص۱۷۲</ref>. | * '''قرینه دوم:''' عمده روایاتی که راجع به [[نفس زکیه]] آمده، از [[امام صادق]]{{ع}} است که متاخر از [[قیام]] [[علوی]] بوده، لذا نمیتواند منطبق بر [[قیام]] [[علوی]] شود. البته یکسری از این روایا ت از جانب [[امام صادق]]{{ع}} است وامام باقرهم قبل از [[علوی]] بوده است پس این قرینه، قرینیت ندارد. در جریان [[قیام]] [[محمد بن عبدالله]]، [[امام صادق]]{{ع}} بحثی داشتند با [[عبدالله بن الحسن]] [[پدر]] [[نفس زکیه]]، [[امام]] به او فرمود: {{عربی|«إِنَّ هَذَا الْأَمْرَ وَ اللَّهِ لَیْسَ إِلَیْكَ وَ لَا إِلَى ابْنَیْكَ وَ إِنَّمَا هُوَ لِهَذَا یَعْنِی السَّفَّاحَ ثُمَّ لِهَذَا یَعْنِی الْمَنْصُورَ ثُمَّ لِوُلْدِهِ بَعْدَهُ لَا یَزَالُ فِیهِمْ حَتَّى یُؤَمِّرُوا الصِّبْیَانَ وَ یُشَاوِرُوا النِّسَاءَ فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ وَ اللَّهِ یَا جَعْفَرُ مَا أَطْلَعَكَ اللَّهُ عَلَى غَیْبِهِ وَ مَا قُلْتَ هَذَا إِلَّا حَسَداً لِابْنَیَّ فَقَالَ لَا وَ اللَّهِ مَا حَسَدْتُ ابْنَیْكَ وَ إِنَّ هَذَا یَعْنِی أَبَا جَعْفَرٍ یَقْتُلُهُ عَلَى أَحْجَارِالزَّیْتِ ثُمَّ یَقْتُلُ أَخَاهُ بَعْدَهُ بِالطُّفُوفِ وَ قَوَائِمُ فَرَسِهِ فِی مَاءٍ ثُمَّ قَامَ مُغْضَباً یَجُرُّ رِدَاءَهُ فَتَبِعَهُ أَبُو جَعْفَرٍ وَ قَالَ أَ تَدْرِی مَا قُلْتَ یَا أَبَا عَبْدِ اللَّهِ علیهالسلام قَالَای وَ اللَّهِ أَدْرِیهِ وَ إِنَّهُ لَكَائِنٌ قَالَ فَحَدَّثَنِی مَنْ سَمِعَ أَبَا جَعْفَرٍ یَقُولُ فَانْصَرَفْتُ لِوَقْتِی فَرَتَّبْتُ عُمَّالِی وَ مَیَّزْتُ أُمُورِی تَمْیِیزَ مَالِكٍ لَهَا قَالَ فَلَمَّا وَلِیَ أَبُو جَعْفَرٍ الْخِلَافَةَ سَمَّى جَعْفَراً الصَّادِقَ وَ كَانَ إِذَا ذَكَرَهُ قَالَ قَالَ لِیَ الصَّادِقُ جَعْفَرُ بْنُ مُحَمَّدٍ كَذَا وَ كَذَا فَبَقِیَتْ عَلَیْهِ»}}<ref>بحارالأنوار ج۴۷، ص۱۶۱، ب۵، ذیل ح۲۲۷، مقاتل الطالبیین ص۱۷۲</ref>. | ||
*'''قرینه سوم:''' [[نفس زکیه]] به معنای [[نفس]] طیب، [[پاک]] وطاهر است اما شخصی که [[قیام]] کرد اینگونه نبود بلکه [[منحرف]] بود وادعای [[مهدویت]] داشت. هم پدرش در چند مورد چنین ادعائی کرد وهم خودش کرارا این ادعا را مطرح میکرد که، [[مهدی]] من هستم. از وقتی که او کوچک بود برای [[مردم]] [[نامه]] مینوشت ومردم را به سوی خویش [[دعوت]] میکرد.{{عربی|«ویُسمی نَفسَه المهدی»}}<ref>مقاتل الطالبیین ص۱۸۹</ref>. و یا اینکه در جای دیگر بعد از اینکه [[امام]] چند بار او رااز [[قیام]] [[نهی]] کرد به [[امام]] میگوید: ما از قبل شنیده بودیم که هنگامی که [[حکومت اموی]] از بین رفت [[حکومت]] به دست ما میافتد: {{عربی|«و قَد عَلِمتُم انا لم نزل نَسمعُ أَن هؤلاءِ القوم إذا قَتَلَ بَعضُهم بَعضاً خَرَجَ الأمرُ مِن أَیدَیهِم، فقد قَتَلوا صاحِبهُم - یعني الولید بن یزید - فهلم نبایع مُحمَّداً، فقد عَلِمتُم أَنّه المَهدی»}}<ref>مقاتل الطالبیین ص۱۷۱</ref>. با این وجود چگونه میتوان [[نفس زکیه]] را بر او تطبیق داد. امااینکه به اونفس زکیه گفته شده [[دلیل]] بر زکی بودن او نیست واین لقبی بوده که [[مردم]] به او نسبت دادهاند. | * '''قرینه سوم:''' [[نفس زکیه]] به معنای [[نفس]] طیب، [[پاک]] وطاهر است اما شخصی که [[قیام]] کرد اینگونه نبود بلکه [[منحرف]] بود وادعای [[مهدویت]] داشت. هم پدرش در چند مورد چنین ادعائی کرد وهم خودش کرارا این ادعا را مطرح میکرد که، [[مهدی]] من هستم. از وقتی که او کوچک بود برای [[مردم]] [[نامه]] مینوشت ومردم را به سوی خویش [[دعوت]] میکرد.{{عربی|«ویُسمی نَفسَه المهدی»}}<ref>مقاتل الطالبیین ص۱۸۹</ref>. و یا اینکه در جای دیگر بعد از اینکه [[امام]] چند بار او رااز [[قیام]] [[نهی]] کرد به [[امام]] میگوید: ما از قبل شنیده بودیم که هنگامی که [[حکومت اموی]] از بین رفت [[حکومت]] به دست ما میافتد: {{عربی|«و قَد عَلِمتُم انا لم نزل نَسمعُ أَن هؤلاءِ القوم إذا قَتَلَ بَعضُهم بَعضاً خَرَجَ الأمرُ مِن أَیدَیهِم، فقد قَتَلوا صاحِبهُم - یعني الولید بن یزید - فهلم نبایع مُحمَّداً، فقد عَلِمتُم أَنّه المَهدی»}}<ref>مقاتل الطالبیین ص۱۷۱</ref>. با این وجود چگونه میتوان [[نفس زکیه]] را بر او تطبیق داد. امااینکه به اونفس زکیه گفته شده [[دلیل]] بر زکی بودن او نیست واین لقبی بوده که [[مردم]] به او نسبت دادهاند. بلکه پدرش و خودش مدعی شدهاند. | ||
*'''قرینه چهارم:''' [[روایات]] [[قتل نفس زکیه]] را پانزده روز [[قبل از ظهور]] [[امام مهدی|امام زمان]]{{ع}}ذکر میکنند: {{عربی|« لیسَ بَینَ قیامِ القائِم وَ بینَ قَتل النفسِ الزَّکیَّه إلّا خَمسَ عَشرَةٍ لَیلَة»}}<ref>[[شیخ صدوق]]، [[کمال الدین و تمام النعمة (کتاب)|کمال الدین و تمام النعمة]]، ج۲، ص۶۴۹، ب۵۷، ح۲</ref>. حال زمان [[منصور]] و زمان [[امام صادق]]{{ع}} بوده که او به [[قتل]] میرسد. لذا با این قرائن نمیتوان [[نفس زکیه]] را بر او تطبیق دهیم. البته مرحوم صدر هم ادلهای از کتاب مقاتل [[نقل]] میکند که مخدوش است ودر آخر هم ایشان این تطبیق را میپذیرد<ref>[http://www.eshia.ir/feqh/archive/text/tabasi/mahdaviat/88/055/ [[نجمالدین طبسی|طبسی، نجم الدین]]، درسهای آیتالله طبسی.]</ref>. | * '''قرینه چهارم:''' [[روایات]] [[قتل نفس زکیه]] را پانزده روز [[قبل از ظهور]] [[امام مهدی|امام زمان]]{{ع}}ذکر میکنند: {{عربی|« لیسَ بَینَ قیامِ القائِم وَ بینَ قَتل النفسِ الزَّکیَّه إلّا خَمسَ عَشرَةٍ لَیلَة»}}<ref>[[شیخ صدوق]]، [[کمال الدین و تمام النعمة (کتاب)|کمال الدین و تمام النعمة]]، ج۲، ص۶۴۹، ب۵۷، ح۲</ref>. حال زمان [[منصور]] و زمان [[امام صادق]]{{ع}} بوده که او به [[قتل]] میرسد. لذا با این قرائن نمیتوان [[نفس زکیه]] را بر او تطبیق دهیم. البته مرحوم صدر هم ادلهای از کتاب مقاتل [[نقل]] میکند که مخدوش است ودر آخر هم ایشان این تطبیق را میپذیرد<ref>[http://www.eshia.ir/feqh/archive/text/tabasi/mahdaviat/88/055/ [[نجمالدین طبسی|طبسی، نجم الدین]]، درسهای آیتالله طبسی.]</ref>. | ||
{{پرسمان نفس زکیه}} | {{پرسمان نفس زکیه}} | ||
| خط ۴۱: | خط ۳۹: | ||
{{پانویس}} | {{پانویس}} | ||
[[رده: | [[رده:پرسش]] | ||
[[رده:پرسمان مهدویت]] | [[رده:پرسمان مهدویت]] | ||
[[رده:(اا): پرسشهایی با ۱ پاسخ]] | [[رده:(اا): پرسشهایی با ۱ پاسخ]] | ||