سند حدیث غدیر: تفاوت میان نسخه‌ها

۴۷ بایت اضافه‌شده ،  ‏۱۱ ژوئن ۲۰۲۲
خط ۷۵: خط ۷۵:


==[[شبهه]] در [[یمن]] بودن [[حضرت امیرالمؤمنین]]{{ع}}==
==[[شبهه]] در [[یمن]] بودن [[حضرت امیرالمؤمنین]]{{ع}}==
اشکال دوّم فخررازی<ref>فخررازی در نهایة العقول، مبحث الإمامة، ص۳۲۶، می‌نویسد: {{عربی|الثانی: و هو أنّ الشیعه یزعمون أنّه علیه وآله السلام إنّما قال هذا الکلام بغدیر خم فی منصرفه من الحج ولم یکن علیّ مع النبی فی ذلک الوقت فإنّه کان بالیمن}}.</ref> این است که در [[روز غدیر خم]]، امیرالمؤمنین علی{{ع}} در یمن بود. پاسخش این است که، [[رجوع]] آن [[حضرت]]{{ع}} از یمن، و [[تشرّف]] شان به حضور [[رسول خدا]]{{صل}} در روز غدیر خم (یعنی در [[روز]] [[هجدهم ذی الحجه]] الحرام) از قطعیّات و مسلّمات عند [[الفریقین]] است و [[اخبار]] بسیاری دلالت بر این مطلب دارد که ذیلاً به چند نمونه اشاره می‌شود:
اشکال دوّم فخررازی<ref>فخررازی در نهایة العقول، مبحث الإمامة، ص۳۲۶، می‌نویسد: {{عربی|الثانی: و هو أنّ الشیعه یزعمون أنّه علیه وآله السلام إنّما قال هذا الکلام بغدیر خم فی منصرفه من الحج ولم یکن علیّ مع النبی فی ذلک الوقت فإنّه کان بالیمن}}.</ref> این است که در [[روز غدیر خم]]، امیرالمؤمنین علی{{ع}} در یمن بود. پاسخش این است که، [[رجوع]] آن [[حضرت]]{{ع}} از یمن، و تشرّف‌شان به حضور [[رسول خدا]]{{صل}} در روز غدیر خم (یعنی در [[روز]] [[هجدهم ذی الحجه]] الحرام) از قطعیّات و مسلّمات عند [[الفریقین]] است و [[اخبار]] بسیاری دلالت بر این مطلب دارد که ذیلاً به چند نمونه اشاره می‌شود:


۱. [[ابن حجر مکی]] پس از بیان [[حدیث غدیر]] و اعتراف بر این مطلب که [[حدیث]] مزبور را جماعتی از قبیل: [[ترمذی]]، [[نسائی]] و احمد از طرق کثیره نقل نموده‌اند و [[اقرار]] او بر این که «شانزده» [[صحابی]] در نقل آن متّفق‌اند، و از [[احمد بن حنبل]] نقل نموده که حدیث غدیر را «سی» صحابی از [[پیامبر خدا]]{{صل}} شنیده‌اند، می‌نویسد:
۱. [[ابن حجر مکی]] پس از بیان [[حدیث غدیر]] و اعتراف بر این مطلب که [[حدیث]] مزبور را جماعتی از قبیل: [[ترمذی]]، [[نسائی]] و احمد از طرق کثیره نقل نموده‌اند و [[اقرار]] او بر این که «شانزده» [[صحابی]] در نقل آن متّفق‌اند، و از [[احمد بن حنبل]] نقل نموده که حدیث غدیر را «سی» صحابی از [[پیامبر خدا]]{{صل}} شنیده‌اند، می‌نویسد: «بسیاری از اسناد حدیث غدیر صحیح و حسن است و به نظر آنان که در صحّت حدیث مزبور قدح نموده و یا کسانی که رأسا قبول نکرده‌اند به این توهّم که علی در یمن بوده است، نباید توجّهی نمود؛ زیرا مسلّم است که آن حضرت، از یمن مراجعت نموده، و [[اعمال]] [[حج]] را همراه رسول خدا{{صل}}انجام داده است»
{{عربی|و کثیر من أسانیدها صحاح و حسان، و لا التفات لمن قدح فی صحّته و لا لمن ردّه بأنّ علیّا کان بالیمن؛ لثبوت رجوعها منها و ادراکه الحج مع النبی{{صل}}...}}<ref>الصواعق المحرقه، ابن حجر مکّی، ص۲۵.</ref>؛
<ref>{{عربی|و کثیر من أسانیدها صحاح و حسان، و لا التفات لمن قدح فی صحّته و لا لمن ردّه بأنّ علیّا کان بالیمن؛ لثبوت رجوعها منها و ادراکه الحج مع النبی{{صل}}...}}؛ الصواعق المحرقه، ابن حجر مکّی، ص۲۵.</ref>؛
بسیاری از اسناد حدیث غدیر صحیح و حسن است و به نظر آنان که در صحّت حدیث مزبور قدح نموده و یا کسانی که رأسا قبول نکرده‌اند به این توهّم که علی در یمن بوده است، نباید توجّهی نمود؛ زیرا مسلّم است که آن حضرت، از یمن مراجعت نموده، و [[اعمال]] [[حج]] را همراه رسول خدا{{صل}}انجام داده است.


۲. [[احمد بن شعیب نسائی شافعی]] در کتاب [[خصائص (کتاب)|خصائص]] از [[زید بن ارقم]] حدیث غدیر را نقل نموده و تصریح کرده که امیرالمؤمنین علی{{ع}} در آن هنگام، در محضر رسول خدا{{صل}} بوده است<ref>خصائص الإمام علی{{ع}}، ص۹۳، به تصحیح محمد هادی امینی طبع نجف اشرف.</ref>.
۲. [[احمد بن شعیب نسائی شافعی]] در کتاب [[خصائص (کتاب)|خصائص]] از [[زید بن ارقم]] حدیث غدیر را نقل نموده و تصریح کرده که امیرالمؤمنین علی{{ع}} در آن هنگام، در محضر رسول خدا{{صل}} بوده است<ref>خصائص الإمام علی{{ع}}، ص۹۳، به تصحیح محمد هادی امینی طبع نجف اشرف.</ref>.
خط ۹۳: خط ۹۲:
# [[نسائی]] در صحیح<ref>سنن النسائی، ج۵، ص۱۵۷. قال النسائی: {{عربی|کنت مع علیّ حین أمّره النبی{{صل}} علی الیمن فأصبت علیه (معه) أواقی. فلما قدم علیّ علی النبی{{صل}}}}.</ref>.
# [[نسائی]] در صحیح<ref>سنن النسائی، ج۵، ص۱۵۷. قال النسائی: {{عربی|کنت مع علیّ حین أمّره النبی{{صل}} علی الیمن فأصبت علیه (معه) أواقی. فلما قدم علیّ علی النبی{{صل}}}}.</ref>.


همچنین صاحب عبقات یکی از دلائل حضور امیرالمؤمنین{{ع}} را این گونه نوشته است:
همچنین صاحب عبقات یکی از دلائل حضور امیرالمؤمنین{{ع}} را این گونه نوشته است: از جمله مؤیّدات بر این موضوع، این که در مضامین [[احادیث غدیر]]، هر جا که جمله: «{{عربی|"أخذ بید علیّ"}}» یا «{{عربی|"فأخذ بضبعه"}}» تعبیر گردیده نشان می‌دهد که حضرت امیرالمؤمنین{{ع}} در یمن نبوده و در محضر [[مقدّس]] [[رسول خدا]]{{صل}} بوده است<ref>عبقات، مجلد غدیر، ص۵۹۲، ج۳، ص۴۷؛ لاحظ: نفحات الأزهار، ج۶، ص۳۶۷ - ۳۷۰.</ref>.
از جمله مؤیّدات بر این موضوع، این که در مضامین [[احادیث غدیر]]، هر جا که جمله: «أخذ بید علیّ» یا «فأخذ بضبعه» تعبیر گردیده نشان می‌دهد که حضرت امیرالمؤمنین{{ع}} در یمن نبوده و در محضر [[مقدّس]] [[رسول خدا]]{{صل}} بوده است<ref>عبقات، مجلد غدیر، ص۵۹۲، ج۳، ص۴۷؛ لاحظ: نفحات الأزهار، ج۶، ص۳۶۷ - ۳۷۰.</ref>.


۵. ابن هشام در کتاب [[السیره النبویه (کتاب)|السیره النبویه]] از [[ابن اسحاق]] از [[یزید بن رکانه]] نقل نموده که گفت:
۵. [[ابن هشام]] در کتاب [[السیره النبویه (کتاب)|السیره النبویه]] از [[ابن اسحاق]] از [[یزید بن رکانه]] نقل نموده که گفت: «چون [[حضرت علی]] برای [[ملاقات]] رسول خدا{{صل}} در [[مکّه]] بر آن [[حضرت]] وارد شد، رسول خدا{{صل}} [[عجله]] فرمود و مردی از [[یاران]] خویش را بر لشکری که همراه او بود، [[جانشین]] خود ساخت»<ref>{{عربی|لمّا أقبل علیّ رضی الله عنه من الیمن لیلقی رسول الله{{صل}} بمکّه تعجّل [[رسول الله]] و استخلف علی جنده الّذین معه رجلاً من أصحابه}}؛ السیره النبویه، ابن هشام، ص۲۵۰.</ref>.
{{عربی|لمّا أقبل علیّ رضی الله عنه من الیمن لیلقی رسول الله{{صل}} بمکّه تعجّل [[رسول الله]] و استخلف علی جنده الّذین معه رجلاً من أصحابه}}<ref>السیره النبویه، ابن هشام، ص۲۵۰.</ref>؛
چون [[حضرت علی]] برای [[ملاقات]] رسول خدا{{صل}} در [[مکّه]] بر آن [[حضرت]] وارد شد، رسول خدا{{صل}} [[عجله]] فرمود و مردی از [[یاران]] خویش را بر لشکری که همراه او بود، [[جانشین]] خود ساخت.


۶. [[ملاعلی قاری]] در کتاب [[مرقاه (کتاب)|مرقاه]] در شرح [[حدیث غدیر]]، ردّ حدیث غدیر را بعید شمرده؛ زیرا [[انکار]] [[حدیث متواتر]]، بر خلاف مبانی [[علمی]] است. سپس می‌گوید:
۶. ملا [[علی قاری]] در کتاب [[مرقاه (کتاب)|مرقاه]] در شرح [[حدیث غدیر]]، ردّ حدیث غدیر را بعید شمرده؛ زیرا [[انکار]] [[حدیث متواتر]]، بر خلاف مبانی [[علمی]] است. سپس می‌گوید:
{{عربی|و أبْعَدَ مَن رَدّه بأنّ علیّا کان بالیمن، لثبوت رجوعه منها و إدراکه الحجّ مع النبی{{صل}}}}<ref>المرقاة فی شرح المشکاة، ملا علی قاری، ج۵، ص۵۷۴.</ref>؛
از [[حقیقت]] دور شده و دور رفته کسی که حدیث غدیر را رد کرده به توهّم حضور [[حضرت]][[امیرالمؤمنین علی]] در [[یمن]]؛ زیرا یقیناً از یمن مراجعت فرموده و با [[پیامبر]]{{صل}} در [[حج]] شرکت داشته است.<ref>{{عربی|"و أبْعَدَ مَن رَدّه بأنّ علیّا کان بالیمن، لثبوت رجوعه منها و إدراکه الحجّ مع النبی{{صل}}"}}؛ المرقاة فی شرح المشکاة، ملا علی قاری، ج۵، ص۵۷۴.</ref>.<ref>[[سید قاسم علی‌احمدی|علی‌احمدی، سید قاسم]]، [[حقانیت در اوج مظلومیت ج۱ (کتاب)|حقانیت در اوج مظلومیت ج۱]]، ص ۲۱۶.</ref>
از [[حقیقت]] دور شده و دور رفته کسی که حدیث غدیر را رد کرده به توهّم حضور [[حضرت امیرالمؤمنین]] علی در [[یمن]]؛ زیرا یقیناً از یمن مراجعت فرموده و با [[پیامبر]]{{صل}} در [[حج]] شرکت داشته است.<ref>[[سید قاسم علی‌احمدی|علی‌احمدی، سید قاسم]]، [[حقانیت در اوج مظلومیت ج۱ (کتاب)|حقانیت در اوج مظلومیت ج۱]]، ص ۲۱۶.</ref>
 
'''تذکّر:'''


===[[تذکّر]]===
جای تعجّب است که امثال فخررازی و هر که بر مشرب اوست و در [[دشمنی]] و [[عناد]] با [[حضرت امیرالمؤمنین]]{{ع}} با او هم داستان است، در [[غالب]] موارد برای [[استدلال]] بر اهداف خویش به همین کتب [[صحاح]] و [[سنن]]، تمسّک می‌جویند و حتی [[صحیح بخاری]] و [[صحیح مسلم]] را از اصح کتاب‌های [[روائی]] می‌شمارند!! ولی در این بحث، از جهت [[عداوت]] و [[تعصّب]] [[جاهلانه]]، با این که همه صحاح داستان [[رجوع]] [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} را از [[یمن]] نقل کرده و به شرکت در [[حج]]، تصریح کرده‌اند، آن را [[انکار]] نموده، و [[آتش]] عناد خویش را با انکار منقولاتِ صحاحِ مورد اعتمادشان، فرو نشانده‌اند!!<ref>[[سید قاسم علی‌احمدی|علی‌احمدی، سید قاسم]]، [[حقانیت در اوج مظلومیت ج۱ (کتاب)|حقانیت در اوج مظلومیت ج۱]]، ص ۲۹.</ref>
جای تعجّب است که امثال فخررازی و هر که بر مشرب اوست و در [[دشمنی]] و [[عناد]] با [[حضرت امیرالمؤمنین]]{{ع}} با او هم داستان است، در [[غالب]] موارد برای [[استدلال]] بر اهداف خویش به همین کتب [[صحاح]] و [[سنن]]، تمسّک می‌جویند و حتی [[صحیح بخاری]] و [[صحیح مسلم]] را از اصح کتاب‌های [[روائی]] می‌شمارند!! ولی در این بحث، از جهت [[عداوت]] و [[تعصّب]] [[جاهلانه]]، با این که همه صحاح داستان [[رجوع]] [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} را از [[یمن]] نقل کرده و به شرکت در [[حج]]، تصریح کرده‌اند، آن را [[انکار]] نموده، و [[آتش]] عناد خویش را با انکار منقولاتِ صحاحِ مورد اعتمادشان، فرو نشانده‌اند!!<ref>[[سید قاسم علی‌احمدی|علی‌احمدی، سید قاسم]]، [[حقانیت در اوج مظلومیت ج۱ (کتاب)|حقانیت در اوج مظلومیت ج۱]]، ص ۲۹.</ref>


۱۱۵٬۳۵۵

ویرایش