امام در فقه سیاسی: تفاوت میان نسخهها
جز
وظیفهٔ شمارهٔ ۲
HeydariBot (بحث | مشارکتها) جز (ربات: جایگزینی خودکار متن (-*[ +* [)) |
HeydariBot (بحث | مشارکتها) جز (وظیفهٔ شمارهٔ ۲) |
||
| خط ۱۰: | خط ۱۰: | ||
*{{متن قرآن|إِنِّي جَاعِلُكَ لِلنَّاسِ إِمَامًا}}<ref>«من تو را پیشوای مردم میگمارم» سوره بقره، آیه ۱۲۴.</ref>. | *{{متن قرآن|إِنِّي جَاعِلُكَ لِلنَّاسِ إِمَامًا}}<ref>«من تو را پیشوای مردم میگمارم» سوره بقره، آیه ۱۲۴.</ref>. | ||
*از دیدگاه [[دانشمندان شیعه]]، با توجه به [[آیات الهی]] [[قرآن]] [[امام حق]] دارای ویژگیهای زیر است: | *از دیدگاه [[دانشمندان شیعه]]، با توجه به [[آیات الهی]] [[قرآن]] [[امام حق]] دارای ویژگیهای زیر است: | ||
#[[انتصاب]] از جانب [[خداوند]]؛ | # [[انتصاب]] از جانب [[خداوند]]؛ | ||
#برخورداری از [[عصمت]]؛ | #برخورداری از [[عصمت]]؛ | ||
#خالی نبودن [[زمین]] از [[امام]] در هر عصری؛ | #خالی نبودن [[زمین]] از [[امام]] در هر عصری؛ | ||
#مؤید به تائیدات [[الهی]]؛ | #مؤید به تائیدات [[الهی]]؛ | ||
#[[علم]] به [[اعمال]] [[بندگان]]؛ | # [[علم]] به [[اعمال]] [[بندگان]]؛ | ||
#[[برتری]] در [[فضایل]] [[نفسانی]] از همه انسانهای زمان؛ | # [[برتری]] در [[فضایل]] [[نفسانی]] از همه انسانهای زمان؛ | ||
#برخورداری از [[علم]] در همه مسائل مورد نیاز [[مردم]] در [[امور معاش]] و [[معاد]]<ref>سیدمحمدحسین طباطبایی، المیزان، ج۱، ص۲۷۴-۲۷۵.</ref><ref>[[عبدالله نظرزاده|نظرزاده، عبدالله]]، [[فرهنگ اصطلاحات و مفاهیم سیاسی قرآن کریم (کتاب)|فرهنگ اصطلاحات و مفاهیم سیاسی قرآن کریم]]، ص:۱۲۰.</ref>. | #برخورداری از [[علم]] در همه مسائل مورد نیاز [[مردم]] در [[امور معاش]] و [[معاد]]<ref>سیدمحمدحسین طباطبایی، المیزان، ج۱، ص۲۷۴-۲۷۵.</ref><ref>[[عبدالله نظرزاده|نظرزاده، عبدالله]]، [[فرهنگ اصطلاحات و مفاهیم سیاسی قرآن کریم (کتاب)|فرهنگ اصطلاحات و مفاهیم سیاسی قرآن کریم]]، ص:۱۲۰.</ref>. | ||
| خط ۴۶: | خط ۴۶: | ||
#'''[[اقطاع]]''': از دیگر [[شؤون امام]]، جواز اقطاع است به هر نحوی که [[صلاح]] بداند. اقطاع هم به معنای جدا کردن بخشی از [[اموال دولت]] و اختصاص دادن به کسی است؛ | #'''[[اقطاع]]''': از دیگر [[شؤون امام]]، جواز اقطاع است به هر نحوی که [[صلاح]] بداند. اقطاع هم به معنای جدا کردن بخشی از [[اموال دولت]] و اختصاص دادن به کسی است؛ | ||
#'''[[ارث]]''': اگر کسی بمیرد و وارثی نداشته باشد [[اموال]] او از آن امام خواهد بود<ref>جواهر الکلام، ج۲۱، ص۳۸۶.</ref>؛ | #'''[[ارث]]''': اگر کسی بمیرد و وارثی نداشته باشد [[اموال]] او از آن امام خواهد بود<ref>جواهر الکلام، ج۲۱، ص۳۸۶.</ref>؛ | ||
#'''[[قصاص]] ودیه''': کسی که کشته شود و ولی دم نداشته باشد، امام ولی دم او و [[اختیار]] [[قصاص]] [[قاتل]] یا گرفتن دیه از وی به دست او است<ref>فرهنگ فقه، ج۱، ص۸۹-۸۳.</ref> | #'''[[قصاص]] ودیه''': کسی که کشته شود و ولی دم نداشته باشد، امام ولی دم او و [[اختیار]] [[قصاص]] [[قاتل]] یا گرفتن دیه از وی به دست او است<ref>فرهنگ فقه، ج۱، ص۸۹-۸۳.</ref><ref>فقه سیاسی، ج۲، ص۳۳۳-۳۱۷.</ref><ref>[[عباس علی عمید زنجانی|عمید زنجانی، عباس علی]]، [[دانشنامه فقه سیاسی ج۱ (کتاب)|دانشنامه فقه سیاسی]]، ص ۶۴.</ref> | ||
==امام در دانشنامه فقه سیاسی== | ==امام در دانشنامه فقه سیاسی== | ||
| خط ۵۸: | خط ۵۸: | ||
[[قرآن]] در جای دیگر گفته است: {{متن قرآن|فَقَاتِلُوا أَئِمَّةَ الْكُفْرِ}}<ref>«با پیشگامان کفر کارزار کنید» سوره توبه، آیه ۱۲.</ref>. که نشانگر دو نوع امام و دو گونه [[امامت]] است. | [[قرآن]] در جای دیگر گفته است: {{متن قرآن|فَقَاتِلُوا أَئِمَّةَ الْكُفْرِ}}<ref>«با پیشگامان کفر کارزار کنید» سوره توبه، آیه ۱۲.</ref>. که نشانگر دو نوع امام و دو گونه [[امامت]] است. | ||
در برخی از [[نصوص]] [[اسلامی]] به «[[امیر الحاج]]» نیز امام اطلاق شده است. امام صادق{{ع}} وقتی در [[عرفات]] از مرکب افتاد، و [[اسماعیل بن علی]] که قافلهدار بود، بخاطر امام{{ع}} از [[حرمت]] باز ایستاد و به وی فرمود: {{متن حدیث|سِرْ فَإِنَّ الْإِمَامَ لَا يَقِفُ}}<ref>وسائل الشیعه، ج۸، ص۲۹۰.</ref> حرکت کن، امام که نباید بایستد. | در برخی از [[نصوص]] [[اسلامی]] به «[[امیر الحاج]]» نیز امام اطلاق شده است. امام صادق{{ع}} وقتی در [[عرفات]] از مرکب افتاد، و [[اسماعیل بن علی]] که قافلهدار بود، بخاطر امام{{ع}} از [[حرمت]] باز ایستاد و به وی فرمود: {{متن حدیث|سِرْ فَإِنَّ الْإِمَامَ لَا يَقِفُ}}<ref>وسائل الشیعه، ج۸، ص۲۹۰.</ref> حرکت کن، امام که نباید بایستد. | ||
در [[رساله حقوق]] [[امام سجاد]]{{ع}} نیز بخشی به [[حقوق امامت]] اختصاص یافته و در آن دو کلمه سائس و [[امام]]، مترادف آمده است: {{متن حدیث|وَ كُلُّ سَائِسٍ إِمَامٌ}}<ref>خصال، ص۵۶۷.</ref> | در [[رساله حقوق]] [[امام سجاد]]{{ع}} نیز بخشی به [[حقوق امامت]] اختصاص یافته و در آن دو کلمه سائس و [[امام]]، مترادف آمده است: {{متن حدیث|وَ كُلُّ سَائِسٍ إِمَامٌ}}<ref>خصال، ص۵۶۷.</ref><ref>فقه سیاسی، ج۲، ص۱۰۳.</ref> | ||
برخی از مستشرقین اطلاق کلمه امام را در [[قرآن]] به معنای [[رییس]] [[دولت]] و [[رهبر سیاسی]] و معرف [[نظام]] مورد تردید قرار دادهاند<ref>تاریخ گسترش اسلام، ص۲۷؛ سیری در اندیشههای غرب، ص۱۸۲.</ref> ولی با توجه به موارد دیگر استعمال این واژه در قرآن به خوبی روشن میشود که [[امامت]] به مفهوم وسیع، [[هدایت]] [[جامعه]] و [[رهبری]] است شامل همه ابعاد [[اجتماعی]] از جمله هدایت و [[رهبری سیاسی]] نیز میشود<ref>فقه سیاسی، ج۲، ص۱۴۹.</ref> | برخی از مستشرقین اطلاق کلمه امام را در [[قرآن]] به معنای [[رییس]] [[دولت]] و [[رهبر سیاسی]] و معرف [[نظام]] مورد تردید قرار دادهاند<ref>تاریخ گسترش اسلام، ص۲۷؛ سیری در اندیشههای غرب، ص۱۸۲.</ref> ولی با توجه به موارد دیگر استعمال این واژه در قرآن به خوبی روشن میشود که [[امامت]] به مفهوم وسیع، [[هدایت]] [[جامعه]] و [[رهبری]] است شامل همه ابعاد [[اجتماعی]] از جمله هدایت و [[رهبری سیاسی]] نیز میشود<ref>فقه سیاسی، ج۲، ص۱۴۹.</ref><ref>[[عباس علی عمید زنجانی|عمید زنجانی، عباس علی]]، [[دانشنامه فقه سیاسی ج۱ (کتاب)|دانشنامه فقه سیاسی]]، ص ۲۴۵.</ref> | ||
== منابع == | == منابع == | ||