حارث بن مغیره
این مدخل زیرشاخهٔ بحث اصحاب امام باقر است. حارث بن مغیره از چند منظر متفاوت، بررسی میشود: حارث بن مغیره در تراجم و رجال - پرسش مرتبط نداردآشنایی اجمالی
حارث بن مغیره نصری - یا: «نضری»، یا «بصری» - از اهالی بصره و منتسب به نصر بن معاویه[۱]، از اصحاب امام باقر(ع)، امام صادق(ع) و امام کاظم(ع) بوده[۲] و از آن سه بزرگوار و زید بن علی روایت کرده است[۳]. حارث بن مغیره افزون بر امامان معصوم، از محدثانی همچون اصبغ بن نباته، عمر بن حنظله و حمران بن اعین[۴]حدیث آموخته و روایت کرده است. وی دارای شاگردان و راویانی نیز بوده که مشهورترین ایشان ابن مسکان، ابن فضال، ابوبصیر، ابان احمر و صفوان بن یحیی میباشند[۵].
علما و رجالنویسان بر وثاقت حارث بن مغیره تأکید کردهاند؛ نجاشی با عبارت «ثقةٌ ثقةٌ» به وثاقت او تصریح نموده و شیخ طوسی نیز از وی در کتب رجالی یاد کرده است[۶]. ابن حجر عسقلانی نیز به نقل از علی بن حکم، وی را از پارساترین مردم دانسته است[۷]. درباره دو روایتی که در روضه الکافی آمده و محتوای آن در نگاه نخست عتابآمیز به نظر میرسد، محققانی چون وحید بهبهانی، آیتالله خویی و مامقانی معتقدند که این روایات نه تنها دلالتی بر ذم ندارند، بلکه بیانگر جایگاه علمی والای او و اهتمام ائمه(ع) به راهنمایی وی در شیوه اجرای دقیق امر به معروف است[۸]. علامه شوشتری نیز بر این باور است که این گزارشها ناظر به نوع عملکرد اجرایی او بوده و تذکر حضرت، گواهی بر عنایت ایشان به حارث و تعبد و اطاعتپذیری وی در برابر امام(ع) است[۹]. یک اثر علمی در حوزه حدیث از آثار اوست[۱۰].[۱۱]
منابع
پانویس
- ↑ رجال البرقی، ص۱۵؛ رجال النجاشی، ص۱۳۹، ش۳۶۱؛ رجال الطوسی، ص۱۳۲، ش۱۳۶۳؛ خلاصة الأقوال، رجال العلامة الحلی، ص۵۵، ش۱۰.
- ↑ رجال الطوسی، ص۱۳۲، ش۱۳۶۳: الحارث بن المغیرة النصری، یکنی أبا علی، من بنی نصر بن معاویة؛ رجال الطوسی، ص۱۹۱، ش۲۳۷۳: الحارث بن المغیرة النصری، أبو علی، أسند عنه، بیاع الزطی.
- ↑ رجال النجاشی، ص۱۳۹، ش۳۶۱: روی عن أبی جعفر و جعفر و موسی بن جعفر و زید بن علی(ع).
- ↑ الکافی، ج۱، ص۲۷۱، (ح ۵) و ۳۳۸، (ح ۷)؛ تهذیب الأحکام، ج۲، ص۲۴۶، ح۹۷۷.
- ↑ المحاسن، ج۱، ص۱۵۵، (ح ۸۲)، ۱۶۲، (ح ۱۱۰)، ۱۶۷، (ح ۱۲۸)، ۱۹۹، (ح ۳۰)، ۲۳۴، (ح ۱۹۴)، ۲۵۹، (ح ۳۰۷) و ۴۱۳، (ح ۱۵۹)؛ الکافی، ج۱، ص۲۶۴، (ح ۲)، ۲۶۹، (ح ۴)، ۲۷۵، (ح ۳)، ۳۳۸، (ح ۷) و ۳۷۷، (ح ۳)؛ ج۲، ص۶۷، (ح ۱) و ۱۶۶، (ح ۵)؛ ج۳، ص۲۰۳، (ح ۲)، ۳۰۷، (ح ۳۰)، ۳۳۹، (ح ۴)، ۴۳۹، (ح ۲) و ۴۷۹، (ح ۱۰)؛ ج۴، ص۳۹۵، ح۲؛ ج۷، ص۱۷۸، (ح ۳) و ۲۵۸، (ح ۱۴)؛ ج۸، ص۱۶۲، ح۱۶۹.
- ↑ عن أبان بن عثمان، عن الحارث بن المغیرة قال: سمعت أبا عبدالله(ع).(الإمامة و التبصره، ص۳۳).
- ↑ عن الحسن بن محبوب، عن جمیل بن صالح، عن الحارث بن المغیرة البصری، عن أبی عبدالله(ع).(ثواب الأعمال، ص۳۲).
- ↑ عن حماد بن عثمان، عن الحارث بن المغیرة النضری، قال: قلت لأبی عبدالله(ع).... (الإمامة و التبصره، ص۱۳۸).
- ↑ الکافی، ج۶، ص۸، ح۲: ... عن أبی بکر الحضرمی، عن الحارث النصری قال: قلت لأبی عبدالله(ع)...؛
تهذیب الأحکام، ج۲، ص۹، ح۱۶: عن علی بن النعمان، عن الحارث النصری، عن أبی عبدالله(ع)...؛
طوسی، الأمالی، ص۴۰۸، ح۹۱۴: عن داوود بن فرقد، عن الحارث النصری، قال: قلت لأبی عبدالله(ع)...؛
الکافی، ج۸، ص۱۰۳، ح۷۷: ... عن أبان بن عثمان، عن الحرث النصری قال: سألت أبا جعفر(ع).... - ↑ رجال النجاشی، ص۱۳۹، ش۳۶۱: له کتاب یرویه عدة من أصحابنا أخبرنا أبو عبدالله محمد بن علی بن شاذان قال: حدثنا علی بن حاتم قال: حدثنا محمد بن أحمد بن ثابت قال: حدثنا محمد بن بکر بن جناح و الحسن بن محمد بن سماعة جمیعا، عن صفوان، عن الحارث.
طوسی، الفهرست، ص۱۶۹، ش۲۶۵: له کتاب. أخبرنا به ابن أبی جید، عن ابن الولید، عن الصفار، عن محمد بن الحسین، عن صفوان بن یحیی، عنه. - ↑ ر.ک: جوادی آملی، عبدالله، رجال تفسیری ج۶، ص۹۰-۱۰۷.