خرشة بن حر فزاری

(تغییرمسیر از خرشه فزاری)

آشنایی اجمالی

خرشه فرزند حر بن قیس بن حصن[۱]، از تیره بنی‌فزاره، از قبیله عدنانی غطفان است[۲]. پدرش و عموهای پدرش، عیینة بن حصن و خارجة بن حصن در شمار صحابه هستند[۳].

ابن حجر[۴] به نقل از ابوداود[۵] و بدون ذکر هیچ مستندی گوید: خرشه در شمار صحابه است. اما به نظر می‌رسد این سخن صحیح نیست و این اشتباه از شباهت نام وی با «خرشة بن حارث محاربی» که گاه با عنوان «خرشة بن حر» نیز از وی یاد شده[۶] به وجود آمده است. به خصوص که ابن عبدالبر حدیث خرشة بن حارث محاربی درباره دوری از فتنه را در ذیل شرح حال خرشة بن حر فزاری آورده که بیانگر خلط میان این دو است. نکته دیگر اینکه عموم صحابه‌نگاران در شرح حال وی تصریح کرده‌اند، در حالی که یتیم بود در منزل عمر بزرگ شده است[۷]، از سوی دیگر پدر خرشه تا زمان خلافت عمر زنده بوده است[۸] و این نشان می‌دهد، خرشه در دوره خلافت عمر کودک بوده و پس از مرگ پدرش در منزل عمر ساکن شده است، پس نمی‌توانسته در دوره رسول خدا(ص) در سنی باشد که از ایشان حدیث نقل کند. از این رو، عجلی[۹] و ابن حبان[۱۰] او را در شمار ثقات تابعین آورده‌اند.

خرشه از عمر بن خطاب، حذیفة بن یمان، ابوذر غفاری و عبدالله بن سلام روایت نقل کرده است[۱۱]. وی در دوره حکومت بشر بن مروان[۱۲] در سال ۷۴ هجری در کوفه درگذشت[۱۳].[۱۴]

جستارهای وابسته

منابع

پانویس

  1. ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۶، ص۱۹۵.
  2. ابن حزم، جمهرة أنساب العرب، ص۲۵۸.
  3. ر.ک: مدخل‌های مربوط.
  4. ابن حجر، الاصابه، ج۲، ص۲۳۴.
  5. ابوداود، سؤالات ابی عبید الأجری لابی داود، ج۱، ص۳۴۳.
  6. ر.ک: مدخل خرشة بن حارث محاربی.
  7. بخاری، التاریخ الکبیر، ج۳، ص۲۱۴؛ ابن عبدالبر، الاستیعاب، ج۲، ص۲۸؛ ابن اثیر، اسد الغابه، ج۲، ص۱۶۳.
  8. ر.ک: مدخل حر بن قیس فزاری.
  9. عجلی، معرفة الثقات، ج۱، ص۳۳۵.
  10. ابن حبان، کتاب الثقات، ج۴، ص۲۱۲.
  11. مزی، تهذیب الکمال، ج۸، ص۲۳۸.
  12. خلیفة بن خیاط، تاریخ، ص۲۱۰؛ بلاذری، أنساب الاشراف، ج۱۳، ص۱۹۲.
  13. ابن حجر، الاصابه، ج۲، ص۲۳۴.
  14. قلیچ، رسول، مقاله «خرشة بن حر فزاری»، دانشنامه سیره نبوی ج۳، ص۲۳۲.