بدون خلاصۀ ویرایش
جز (۱ نسخه واردشده) |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
{{خرد}} | |||
{{امامت}} | |||
<div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;"> | |||
: <div style="background-color: rgb(252, 252, 233); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">این مدخل از چند منظر متفاوت، بررسی میشود:</div> | |||
<div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;"> | |||
: <div style="background-color: rgb(255, 245, 227); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">[[سنت در قرآن]] | [[سنت در حدیث]] | [[سنت در کلام اسلامی]] | [[سنت در فلسفه اسلامی]] | [[سنت در عرفان اسلامی]]</div> | |||
<div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;"> | |||
: <div style="background-color: rgb(206,242, 299); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">در این باره، تعداد بسیاری از پرسشهای عمومی و مصداقی مرتبط، وجود دارند که در مدخل '''[[سنت (پرسش)]]''' قابل دسترسی خواهند بود.</div> | |||
<div style="padding: 0.4em 0em 0.0em;"> | |||
امامیه یکی از مذاهب شیعه است. به باور [[شیخ مفید]]، [[شیعه]] در اصطلاح به کسی گفته میشود که به امامت بلافصل [[امام علی]]{{ع}} معتقد است.<ref>[[شیخ مفید|عکبری بغدادی، محمد بن محمد بن نعمان]]، اوائل المقالات، ص۳۵.</ref> | |||
از میان دانشمندان [[اهل سنت]] شهرستانی (۵۴۸ق) وقتی به تعریف شیعه میپردازد، آن را بر کسانی اطلاق میکند که معتقد به امامت [[امام علی]]{{ع}} و فرزندان او، از طریق وصیت و نص جلی یا خفی هستند.<ref>[[محمد بن عبدالکریم شهرستانی|شهرستانی، محمد بن عبدالکریم]]، الملل و النحل، ج۱، ص۱۶۹.</ref> | |||
در دوران معاصر نیز [[علامه طباطبایی]] شیعه را کسی میداند که جانشینی [[پیغمبر اکرم]]{{صل}} را حق اختصاصی خانواده رسالت میداند و در معارف اسلام پیرو مکتب [[اهل بیت]]{{عم}} میباشد.<ref>[[علامه طباطبایی|طباطبایی، سید محمد حسین]]، شیعه در اسلام، ص۲۸.</ref> | |||
فِرَقنویسان شیعه و سنی، فرقههای مختلف و فراوانی برای شیعه نام بردهاند؛ تا آنجا که نوبختی (۳۱۰ق) - از دانشمندان شیعی - حدود هفتاد گروه برای شیعه ذكر میکند.<ref>حسن بن موسی نوبختی، فرق الشيعة، تمام کتاب.</ref> شهرستانی نیز اختلافات فرقهای میان شیعه را بیش از دیگر فرقهها میداند و فرقههای متعددی برای آن ذکر میکند.<ref>[[محمد بن عبدالکریم شهرستانی|شهرستانی، محمد بن عبدالکریم]]، الملل و النحل، ج۱، ص۱۹۳.</ref> | |||
عالمان سنی در تقسیمبندی فرقههای شیعه و نیز تعریف مذهب اماميه، یکسان عمل نکردهاند. برای نمونه، [[ابوالحسن اشعری]] (حدود ۳۳۰ق) گروههای اصلی شيعه را غاليه، رافضه و زیدیه میداند و یکی از فرقههای رافضه را که به امامت دوازده امام اعتقاد داشتهاند، قطعیه مینامد.<ref>[[على بن اسماعیل اشعری|اشعری، علی بن اسماعیل]]، مقالات الاسلاميين، ص۱۶-۷۰؛ درباره قطعيه، ر.ک: همان، ص۱۷.</ref> | |||
[[ابن حزم اندلسی]] (۴۵۶ق) پس از تقسیمبندی فرقههای شیعه، یکی از آنها را رافضه دانسته است. او یکی از فرقههای رافضيه را امامیه، و یکی از فرقههای امامیه را قطعیه - کسانی که به امامت دوازده امام معتقدند - میداند.<ref>على بن احمد بن حزم اندلسی، الفصل فی الملل، ج۳، ص۱۱۴.</ref> | |||
بغدادی (۴۲۹ق) و شهرستانی گروههای اصلی شیعه را به چهار گروه زیدیه، کیسانیه، غلاة و امامیه تقسیم کردهاند.<ref>[[محمد بن عبدالکریم شهرستانی|شهرستانی، محمد بن عبدالکریم]]، الملل و النحل، ج۱، ص۱۴۶-۱۹۰؛ عبدالقاهربنطاهر بغدادی، الفرق بين الفرق، ص۶۰.</ref> به باور شهرستانی، امامیه کسانی هستند که به امامت امام على{{ع}} با نص آشکار معتقدند، اما خود ایشان درباره امامانِ پس از [[امام سجاد]]{{ع}} دچار اختلاف شدند.<ref>[[محمد بن عبدالکریم شهرستانی|شهرستانی، محمد بن عبدالکریم]]، الملل و النحل، ج۱، ص۱۸۹- ۱۹۲.</ref> او برای امامیه، هفت مذهب نام میبرد که آخرین آنها اثناعشریه - باورمندان به امامت دوازده امام - است. شهرستانی، اثناعشریه را نیز دارای گروههای متعددی میداند.<ref>همان، ص۱۹۳-۲۰۲. گفتنی است وجود این مذاهب برای اثناعشریه بهمعنای وجود پرتعداد و مدتدار آنها نیست. ازاینروست که [[شیخ مفيد]] با اشاره به وقوع اختلافات پس از شهادت [[امام عسکری]]{{ع}} که موجب شکلگیری گروههایی شد، تصریح میکند که اکنون که سال ۳۷۳ هـ.ق است، از میان این گروهها، جز مذهب اماميه اثناعشریه، فرقهای باقی نمانده است. [[شیخ مفید|عکبری بغدادی، محمد بن محمد بن نعمان]]، الفصول المختارة، ص ۳۲۱).</ref> بغدادی نیز برای مذهب امامیه تا پانزده گروه نام برده که یکی از آنها، مذهب اثناعشریه - کسانی که به امامت دوازده امام و غیبت امام مهدی{{ع}} معتقدند - است.<ref>عبدالقاهربنطاهر بغدادی، الفرق بين الفرق. احمد امین نیز فرقه امامیه را اعم از اثناعشریه دانسته است (ر.ک: احمد امین، ضحى الاسلام، ج۳، ص۲۱۲).</ref> | |||
از آنچه گذشت، روشن میشود که اصطلاح امامیه میان فرقنویسان اهل سنت، معنایی واحد ندارد، اما اعم از اثناعشریه بوده و باورمندان به امامت دوازده امام را اثناعشریه یا قطعیه مینامند. | |||
اما در فرهنگ شیعی، امامیه بر باورمندان به امامت دوازده امام - از حضرت علی تا حضرت مهدی{{ع}} - اطلاق میشود.<ref[[شیخ مفید|عکبری بغدادی، محمد بن محمد بن نعمان]]، اوائل المقالات، ص۴۱.</ref> بنابراین در اصطلاح ایشان، امامیه همان اثناعشریه هستند. | |||
در این نوشتار نیز مراد از متکلمان امامیه، کسانی هستند که به امامت دوازده امام از خاندان رسول خدا{{صل}} از امام علی تا [[امام مهدی|امام زمان]]{{عم}}، اعتقاد دارند.<ref>گفتنی است اماميه اعتقادات لازم دیگری - مانند لزوم نص و عصمت امام - نیز دارد که در این مختصر، مجال پرداختن به تمام آنها نیست.</ref><ref>ر.ک: [[محمد حسین فاریاب|فاریاب، محمد حسین]]، [[بررسی انطباق شئون امامت در کلام امامیه بر قرآن و سنت (کتاب)|بررسی انطباق شئون امامت در کلام امامیه بر قرآن و سنت]].</ref> | |||
==منابع== | |||
* [[پرونده:457575.jpeg|22px]] [[محمد حسین فاریاب|فاریاب، محمد حسین]]، [[بررسی انطباق شئون امامت در کلام امامیه بر قرآن و سنت (کتاب)|'''بررسی انطباق شئون امامت در کلام امامیه بر قرآن و سنت''']]. | |||
==پانویس== | |||
{{یادآوری پانویس}} | |||
{{پانویس2}} | |||
[[رده:مدخلهای درجه دو دانشنامه]] | |||
[[رده:سنت]] | |||