|
|
| (۴۱ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۸ کاربر نشان داده نشد) |
| خط ۱: |
خط ۱: |
| {{خرد}} | | {{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = | عنوان مدخل = | مداخل مرتبط = [[جعل حدیث در تاریخ اسلامی]]| پرسش مرتبط = }} |
| {{امامت}}
| |
| <div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;">
| |
| : <div style="background-color: rgb(252, 252, 233); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">این مدخل از چند منظر متفاوت، بررسی میشود:</div>
| |
| <div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;">
| |
| : <div style="background-color: rgb(255, 245, 227); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">[[جعل حدیث]] | [[جعل حدیث]] | [[جعل حدیث]] | [[جعل حدیث]] | [[جعل حدیث]]</div>
| |
| <div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;">
| |
| : <div style="background-color: rgb(206,242, 299); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">در این باره، تعداد بسیاری از پرسشهای عمومی و مصداقی مرتبط، وجود دارند که در مدخل '''[[جعل حدیث (پرسش)]]''' قابل دسترسی خواهند بود.</div>
| |
| <div style="padding: 0.4em 0em 0.0em;">
| |
| ==جعل حدیث==
| |
| *جعل حدیث پدیدهای است که در عصر نبوی و پس از آن، سخنان نورانی [[پیامبر خاتم|پیامبر گرامی اسلام]]{{صل}} را تهدید کرده، تا آنجاکه گفته شده حدود چهاردههزار روایت جعلی از ایشان وجود داشته است.<ref>دراینباره، ر.ک: [[جواد شهرستانی|شهرستانی، جواد]]، مقدمه وسائل الشيعة، ج ۱، ص۴۶.</ref>
| |
| *حضرت رسول{{صل}} با آگاهی از وقوع این پدیده شوم، در عصر خود این خطر را گوشزد کرده بودند؛ چنانکه در متون شیعه و سنی این روایت نقل شده است که فرمودند: {{عربی|اندازه=155%|"قَدْ كَثُرَتْ عَلَيَّ الْكَذَّابَةُ. فَمَنْ كَذَبَ عَلَيَّ مُتَعَمِّداً فَلْيَتَبَوَّأْ مَقْعَدَهُ مِنَ النَّارِ"}}؛<ref>«دروغگويان عليه من زیاد شدهاند. پس هرکس از روی عمد بر من دروغ ببندد، جایگاه او در آتش است». حدیث یادشده با الفاظ متفاوت و از طرق مختلف در متون متعددی آمده است. برای نمونه، ر.ک: نهجالبلاغة، خطبه ۲۱۰؛ حسنبنشعبه حرانی، تحف العقول عن آل الرسول، ص۱۹۳؛ محمدبنیعقوب کلینی، الکافی، ج۱، ص۶۲؛ [[ابراهیم نعمانی|محمد بن ابراهيم نعمانی]]، الغيبة، ص۷۶؛ [[احمد بن حنبل]]، مسند حنبل، ج۱، ص۷۸؛ [[عبدالله بن بهرام دارمی|دارمی، عبدالله بن بهرام]]، سنن دارمی، ج۱، ص۷۶ و ۷۷؛ [[محمد بن اسماعیل بخاری|بخاری، محمد بن اسماعیل]]، الصحيح، ج۱، ص۳۵ و ۳۶؛ [[محمد بن حیان بستی|بستی، محمد بن حیان]]، کتاب المجروحین، ج۱، ص۶؛ [[عبدالله بن عدی جرجانی|جرجانی، عبدالله بن عدی]]، الکافی فی ضعفاء الرجال، ج۷، ص۹۵؛ [[ابونعیم اصفهانی]]، کتاب الضعفاء، ص۵۲؛ [[سليمان بن ابراهیم قندوزی|قندوزی، سليمان بن ابراهیم]]، ینابیع المودة، ج۱، ص۱۸۶. گفتنی است برخی عالمان اهل سنت، کتابی مستقل راجع به این حدیث نگاشته و اثبات کردهاند که این روایت از بیش از صد طریق از پیامبر اکرم{{صل}} نقل شده است (ر.ک: [[سليمان بن احمد طبرانی|طبرانی، سليمان بن احمد]]، طرق حديث من کذب علی متعمداً، ص۳۳-۱۷۶).</ref>
| |
|
| |
|
| ==وقوع پدیده جعل در عصر معصومان== | | == جعل حدیث == |
| *وقوع پدیده جعل در عصر معصومان نیز امری انکارناپذیر است. ازاینرو خود [[امامان معصوم]]{{عم}} شیعیان را نسبت به احادیث ساختگی هشدار داده، ملاکهایی برای تشخیص آنها ارائه کردهاند. برای نمونه، [[هشام بن حکم]] از [[امام صادق]]{{ع}} نقل میکند که فرمودند: «سخنی را از ما قبول نکنید؛ مگر آنکه موافق قرآن و سنت باشد یا همراه با آن شاهدی از سخنان پیشین باشد؛ چراکه [[مغيرة بن سعيد]] – لعنهالله – احادیثی را در کتابهای اصحاب پدرم وارد کرده که پدرم آنها را نگفته است».<ref>[[محمد بن عمر کشی|کشی، محمد بن عمر]]، رجال الكشی، ص۲۲۴.</ref>
| | جعل حدیث پدیدهای است که در عصر [[نبوی]] و پس از آن، سخنان [[نورانی]] [[پیامبر خاتم|پیامبر گرامی اسلام]] {{صل}} را [[تهدید]] کرده، تا آنجاکه گفته شده حدود چهاردههزار [[روایت]] جعلی از ایشان وجود داشته است<ref>دراینباره، ر. ک: [[جواد شهرستانی|شهرستانی، جواد]]، مقدمه وسائل الشيعة، ج ۱، ص۴۶.</ref> . |
| *ازاینرو، عالمان شیعه و اهل سنت با پیریزی علم رجال به تمییز راویان ثقه از غیر ثقه همت گمارده، تصنیفات مستقل و متعددی را به رشته تحریر درآوردند.<ref>کتابهای رجال البرقی، رجال الكشی، رجال النجاشی، الفهرست نوشته [[شیخ طوسی]]، رجال ابن داوود و خلاصة الاقوال نوشته [[علامه حلی]] از معروفترین کتابهای رجال شیعه بهشمار میروند. کتابهای الطبقات الكبرى نوشته ابنسعد، التاريخ الكبير نوشته بخاری، کتاب الضعفاء و المتروکین نوشته نسائی، الجرح و التعديل نوشته ابنابیحاتم رازی و کتاب المجروحين نوشته ابنحبان نیز از مهمترین کتابهای رجالی [[اهل سنت]] هستند.</ref>
| |
| از سوی دیگر، روایات موجود در متون روایی در یک تقسیمبندی کلی به روایات متواتر و واحد تقسیم شده و از آنجا که توافق راویان روایات متواتر بر دروغگویی عادتاً محال است، این دسته از روایات به بررسی سندی نیاز ندارند. اما خبر واحد مورد بررسی سندی قرار میگیرد تا اعتبار آن در ترازوی نقد روشن شود.
| |
| بنابراین بازشناسی روایات و تشخیص روایات معتبر از غیرمعتبر -آنگاه که متواتر نباشند- برای رسیدن به معارف دینی، امری ضروری است.<ref>[[محمد حسین فاریاب|فاریاب، محمد حسین]]، [[بررسی انطباق شئون امامت در کلام امامیه بر قرآن و سنت (کتاب)|بررسی انطباق شئون امامت در کلام امامیه بر قرآن و سنت]].</ref>
| |
|
| |
|
| | [[حضرت رسول]] {{صل}} با [[آگاهی]] از وقوع این پدیده شوم، در عصر خود این خطر را گوشزد کرده بودند؛ چنانکه در متون [[شیعه]] و [[سنی]] این [[روایت]] [[نقل]] شده است که فرمودند: {{متن حدیث|قَدْ كَثُرَتْ عَلَيَّ الْكَذَّابَةُ. فَمَنْ كَذَبَ عَلَيَّ مُتَعَمِّداً فَلْيَتَبَوَّأْ مَقْعَدَهُ مِنَ النَّارِ}}<ref>«دروغگويان عليه من زیاد شدهاند. پس هرکس از روی عمد بر من دروغ ببندد، جایگاه او در آتش است». حدیث یادشده با الفاظ متفاوت و از طرق مختلف در متون متعددی آمده است. برای نمونه، ر. ک: نهجالبلاغة، خطبه ۲۱۰؛ حسنبنشعبه حرانی، تحف العقول عن آل الرسول، ص۱۹۳؛ [[محمد بن یعقوب کلینی]]، الکافی، ج۱، ص۶۲؛ [[ابراهیم نعمانی|محمد بن ابراهيم نعمانی]]، الغيبة، ص۷۶؛ [[احمد بن حنبل]]، مسند حنبل، ج۱، ص۷۸؛ [[عبدالله بن بهرام دارمی|دارمی، عبدالله بن بهرام]]، سنن دارمی، ج۱، ص۷۶ و ۷۷؛ [[محمد بن اسماعیل بخاری|بخاری، محمد بن اسماعیل]]، الصحيح، ج۱، ص۳۵ و ۳۶؛ [[محمد بن حبان بستی|بستی، محمد بن حیان]]، کتاب المجروحین، ج۱، ص۶؛ [[عبدالله بن عدی جرجانی|جرجانی، عبدالله بن عدی]]، الکافی فی ضعفاء الرجال، ج۷، ص۹۵؛ [[ابونعیم اصفهانی]]، کتاب الضعفاء، ص۵۲؛ [[سليمان بن ابراهیم قندوزی|قندوزی، سليمان بن ابراهیم]]، ینابیع المودة، ج۱، ص۱۸۶. گفتنی است برخی عالمان اهل سنت، کتابی مستقل راجع به این حدیث نگاشته و اثبات کردهاند که این روایت از بیش از صد طریق از پیامبر اکرم {{صل}} نقل شده است (ر. ک: [[سليمان بن احمد طبرانی|طبرانی، سليمان بن احمد]]، طرق حديث من کذب علی متعمداً، ص۳۳-۱۷۶).</ref>. |
|
| |
|
| ==منابع== | | == وقوع پدیده جعل در عصر [[معصومان]] {{عم}} == |
| * [[پرونده:457575.jpeg|22px]] [[محمد حسین فاریاب|فاریاب، محمد حسین]]، [[بررسی انطباق شئون امامت در کلام امامیه بر قرآن و سنت (کتاب)|'''بررسی انطباق شئون امامت در کلام امامیه بر قرآن و سنت''']].
| | وقوع پدیده [[جعل]] در عصر [[معصومان]] نیز امری انکارناپذیر است. ازاینرو خود [[امامان معصوم]] {{عم}} [[شیعیان]] را نسبت به [[احادیث]] ساختگی هشدار داده، ملاکهایی برای تشخیص آنها ارائه کردهاند. برای نمونه، [[هشام بن حکم]] از [[امام صادق]] {{ع}} [[نقل]] میکند که فرمودند: «سخنی را از ما قبول نکنید؛ مگر آنکه موافق [[قرآن]] و [[سنت]] باشد یا همراه با آن شاهدی از سخنان پیشین باشد؛ چراکه [[مغيرة بن سعيد]] – لعنهالله – احادیثی را در کتابهای [[اصحاب]] پدرم وارد کرده که پدرم آنها را نگفته است».<ref>[[محمد بن عمر کشی|کشی، محمد بن عمر]]، رجال الكشی، ص۲۲۴.</ref> |
|
| |
|
| ==پانویس==
| | ازاینرو، عالمان شیعه و [[اهل سنت]] با پیریزی علم رجال به تمییز راویان ثقه از غیر ثقه [[همت]] گمارده، تصنیفات مستقل و متعددی را به رشته تحریر درآوردند<ref>کتابهای رجال البرقی، رجال الكشی، رجال النجاشی، الفهرست نوشته [[شیخ طوسی]]، رجال ابن داوود و خلاصة الاقوال نوشته [[علامه حلی]] از معروفترین کتابهای رجال شیعه بهشمار میروند. کتابهای الطبقات الكبرى نوشته ابنسعد، التاريخ الكبير نوشته بخاری، کتاب الضعفاء و المتروکین نوشته نسائی، الجرح و التعديل نوشته ابنابیحاتم رازی و کتاب المجروحين نوشته ابنحبان نیز از مهمترین کتابهای رجالی [[اهل سنت]] هستند.</ref>. |
| {{یادآوری پانویس}}
| |
| {{پانویس2}}
| |
|
| |
|
| [[رده:مدخلهای درجه دو دانشنامه]] | | از سوی دیگر، [[روایات]] موجود در متون [[روایی]] در یک تقسیمبندی کلی به [[روایات]] [[متواتر]] و واحد تقسیم شده و از آنجا که توافق [[راویان]] [[روایات]] [[متواتر]] بر [[دروغگویی]] عادتاً محال است، این دسته از [[روایات]] به [[بررسی سندی]] [[نیاز]] ندارند. اما [[خبر واحد]] مورد بررسی سندی قرار میگیرد تا اعتبار آن در ترازوی نقد روشن شود. بنابراین بازشناسی [[روایات]] و تشخیص [[روایات معتبر]] از غیرمعتبر -آنگاه که متواتر نباشند- برای رسیدن به [[معارف دینی]]، امری ضروری است<ref>[[محمد حسین فاریاب|فاریاب، محمد حسین]]، [[بررسی انطباق شئون امامت در کلام امامیه بر قرآن و سنت (کتاب)|بررسی انطباق شئون امامت در کلام امامیه بر قرآن و سنت]].</ref>. |
| [[رده:سنت]] | | |
| | == جستارهای وابسته == |
| | {{مدخل وابسته}} |
| | * [[کعبالاحبار]] |
| | * [[اسرائیلیات]] |
| | {{پایان مدخل وابسته}} |
| | |
| | == منابع == |
| | {{منابع}} |
| | # [[پرونده:457575.jpeg|22px]] [[محمد حسین فاریاب|فاریاب، محمد حسین]]، [[بررسی انطباق شئون امامت در کلام امامیه بر قرآن و سنت (کتاب)|'''بررسی انطباق شئون امامت در کلام امامیه بر قرآن و سنت''']] |
| | {{پایان منابع}} |
| | |
| | == پانویس == |
| | {{پانویس}} |
| | |
| | {{علوم حدیث}} |
| | |
| | [[رده:شئون امامت]] |
| | [[رده:حدیث]] |