خولان: تفاوت میان نسخه‌ها

۸ بایت اضافه‌شده ،  ‏۲۵ اوت ۲۰۲۲
جز
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۱۳: خط ۱۳:
امروزه دو شاخه از [[قبیله]] خولان در [[یمن]] باقی مانده است که زیدی‌ مذهب‌اند:
امروزه دو شاخه از [[قبیله]] خولان در [[یمن]] باقی مانده است که زیدی‌ مذهب‌اند:
# خولان طیال یا عالیه که تابع قبیله بَکیل‌اند<ref>د. اسلام، چاپ دوم، ذیل مادّه.</ref>. [[سرزمین]] این قبیله از شمال به بنی‌حشیش و نِهْم، از [[مغرب]] به بنی‌بهلول و بلاد سنجان، از جنوب به بلاد الحداد و از [[مشرق]] به مأرب محدود است<ref>حجری یمانی، مجموع بلدان الیمن و قبائلها، ج ۱، جزء۲، ص۳۱۵ـ۳۱۶.</ref>.
# خولان طیال یا عالیه که تابع قبیله بَکیل‌اند<ref>د. اسلام، چاپ دوم، ذیل مادّه.</ref>. [[سرزمین]] این قبیله از شمال به بنی‌حشیش و نِهْم، از [[مغرب]] به بنی‌بهلول و بلاد سنجان، از جنوب به بلاد الحداد و از [[مشرق]] به مأرب محدود است<ref>حجری یمانی، مجموع بلدان الیمن و قبائلها، ج ۱، جزء۲، ص۳۱۵ـ۳۱۶.</ref>.
#خولان قُضاعه یا [[خولان بن عامر]] که فقط در جنوب مرز [[حجاز]] در کوهستان‌های شمال‌ غربی صَعده و بر سر راه [[صنعا]] به [[مکه]] ساکن‌اند. در این ناحیه، انگور، گندم و قهوه به وفور کشت می‌شود<ref>د. اسلام، چاپ دوم، ذیل مادّه.</ref>.<ref>دانشنامه جهان اسلام، مقاله «خولان»، بهزاد لاهوتی، ج۱۶، ص۴۸۵-۴۸۶؛ [[سید علی اکبر حسینی ایمنی|حسینی ایمنی، سید علی اکبر]]، مکاتبه اختصاصی با [[دانشنامه مجازی امامت و ولایت]].</ref>
# خولان قُضاعه یا [[خولان بن عامر]] که فقط در جنوب مرز [[حجاز]] در کوهستان‌های شمال‌ غربی صَعده و بر سر راه [[صنعا]] به [[مکه]] ساکن‌اند. در این ناحیه، انگور، گندم و قهوه به وفور کشت می‌شود<ref>د. اسلام، چاپ دوم، ذیل مادّه.</ref>.<ref>دانشنامه جهان اسلام، مقاله «خولان»، بهزاد لاهوتی، ج۱۶، ص۴۸۵-۴۸۶؛ [[سید علی اکبر حسینی ایمنی|حسینی ایمنی، سید علی اکبر]]، مکاتبه اختصاصی با [[دانشنامه مجازی امامت و ولایت]].</ref>


== [[تاریخ]] [[جاهلی]] قبیله خولان ==
== [[تاریخ]] [[جاهلی]] قبیله خولان ==
خولانیان از هزاره اول قبل از میلاد در سرزمین خولان ـ در یمن ـ [[زندگی]] می‌کردند. آنان در این دوره، تابع [[حکومت]] [[سبأ]] بودند. سردمداران حکومت سبأ نیز در مقابله با آنان، سپاهی را برای سرکوبی خولانیان گسیل داشته‌اند<ref>قاسم بن سلام، کتاب النسب، ص۳۱۳ و ابن عبدربه، العقد الفرید، ج۳، ص۳۱۷؛ ابن کلبی، جمهرة النسب، ج۱، ص۱۷۵.</ref>.
خولانیان از هزاره اول قبل از میلاد در سرزمین خولان ـ در یمن ـ [[زندگی]] می‌کردند. آنان در این دوره، تابع [[حکومت]] [[سبأ]] بودند. سردمداران حکومت سبأ نیز در مقابله با آنان، سپاهی را برای سرکوبی خولانیان گسیل داشته‌اند<ref>قاسم بن سلام، کتاب النسب، ص۳۱۳ و ابن عبدربه، العقد الفرید، ج۳، ص۳۱۷؛ ابن کلبی، جمهرة النسب، ج۱، ص۱۷۵.</ref>.


خط ۲۳: خط ۲۳:


== [[اسلام]] خَولان ==
== [[اسلام]] خَولان ==
در [[ماه شعبان]] [[سال دهم هجری]]، ده نفر از [[نمایندگان]] خَولان به حضور [[رسول‌الله]]{{صل}} در [[مدینه]] رسیدند و گفتند: «ای [[رسول خدا]]{{صل}} ما به [[خدا]] و رسولش [[ایمان]] داریم». [[پیامبر]] از آنها پرسید: «عَم [[أنَس]] ([[عُمیأنُس]])<ref>هشام بن محمد کلبی، الاصنام، ترجمه سید محمد رضا جلالی، ص۱۳۹.</ref> در چه حال است»، گفتند: «همچون مبتلایان به جَرب در بدترین حال است و [[خداوند]] به جای آن، [[احکام]] و فرمان‌هایی که تو آورده‌ای [[عنایت]] فرموده، چون به سوی آن برگردیم ویرانش خواهیم ساخت». آن‌گاه درباره [[امور دینی]] پرسش‌هایی کردند که پیامبر به آنها پاسخ داد و [[دستور]] فرمود به آنان [[قرآن]] و [[احکام]] بیاموزند و به هر کدام [[دوازده]] و نیم اوقیه جایزه داد. چون پیش [[قوم]] خود بازگشتند، هنوز بارهای خود را باز نکرده بودند که [[بت]] خود عَم [[أنس]] را ویران کردند و آنچه را رسول خدا{{صل}} بر آنان [[حرام]] فرموده بود حرام و آنچه را [[حلال]] فرموده بود حلال دانستند<ref>ابن‌سعد، الطبقات الکبری، المجلد الأول، ص۳۲۴.</ref>.<ref>[[اصغر منتظرالقائم|منتظرالقائم، اصغر]]، [[نقش قبایل یمنی در حمایت از اهل بیت (کتاب)|نقش قبایل یمنی در حمایت از اهل بیت]]، ص۸۲؛ [[سید علی اکبر حسینی ایمنی|حسینی ایمنی، سید علی اکبر]]، مکاتبه اختصاصی با [[دانشنامه مجازی امامت و ولایت]].</ref>
در [[ماه شعبان]] [[سال دهم هجری]]، ده نفر از [[نمایندگان]] خَولان به حضور [[رسول‌الله]] {{صل}} در [[مدینه]] رسیدند و گفتند: «ای [[رسول خدا]] {{صل}} ما به [[خدا]] و رسولش [[ایمان]] داریم». [[پیامبر]] از آنها پرسید: «عَم [[أنَس]] ([[عُمیأنُس]])<ref>هشام بن محمد کلبی، الاصنام، ترجمه سید محمد رضا جلالی، ص۱۳۹.</ref> در چه حال است»، گفتند: «همچون مبتلایان به جَرب در بدترین حال است و [[خداوند]] به جای آن، [[احکام]] و فرمان‌هایی که تو آورده‌ای [[عنایت]] فرموده، چون به سوی آن برگردیم ویرانش خواهیم ساخت». آن‌گاه درباره [[امور دینی]] پرسش‌هایی کردند که پیامبر به آنها پاسخ داد و [[دستور]] فرمود به آنان [[قرآن]] و [[احکام]] بیاموزند و به هر کدام [[دوازده]] و نیم اوقیه جایزه داد. چون پیش [[قوم]] خود بازگشتند، هنوز بارهای خود را باز نکرده بودند که [[بت]] خود عَم [[أنس]] را ویران کردند و آنچه را رسول خدا {{صل}} بر آنان [[حرام]] فرموده بود حرام و آنچه را [[حلال]] فرموده بود حلال دانستند<ref>ابن‌سعد، الطبقات الکبری، المجلد الأول، ص۳۲۴.</ref>.<ref>[[اصغر منتظرالقائم|منتظرالقائم، اصغر]]، [[نقش قبایل یمنی در حمایت از اهل بیت (کتاب)|نقش قبایل یمنی در حمایت از اهل بیت]]، ص۸۲؛ [[سید علی اکبر حسینی ایمنی|حسینی ایمنی، سید علی اکبر]]، مکاتبه اختصاصی با [[دانشنامه مجازی امامت و ولایت]].</ref>


== قبیله خولان و واقعه رده ==
== قبیله خولان و واقعه رده ==
خولانیان پس از درگذشت [[رسول اکرم]]{{صل}} در شمار [[اهل]] رِدَّه درآمدند اما دیری نپایید که با [[لشکرکشی]] [[سپاهیان]] [[ابوبکر]]، دوباره به [[اسلام]] بازگشتند<ref>بلاذری، فتوح البلدان، ص۱۰۵.</ref>.
خولانیان پس از درگذشت [[رسول اکرم]] {{صل}} در شمار [[اهل]] رِدَّه درآمدند اما دیری نپایید که با [[لشکرکشی]] [[سپاهیان]] [[ابوبکر]]، دوباره به [[اسلام]] بازگشتند<ref>بلاذری، فتوح البلدان، ص۱۰۵.</ref>.


== خولان و فتوحات اسلامی ==
== خولان و فتوحات اسلامی ==
خط ۳۲: خط ۳۲:


== خولان و [[حکومت امام علی]] {{ع}} ==
== خولان و [[حکومت امام علی]] {{ع}} ==
از مشارکت مردم خولان در وقایع و حوادث ایام [[حکومت علوی]]{{ع}} گزارشات اندکی در دست است که حضور جمعی از [[نخبگان]] و بزرگان آنان در [[مدینه]] و [[بیعت با علی]]{{ع}} از جمله آن است<ref>ابن اعثم کوفی، الفتوح، ج۲، ص۴۴۰.</ref>. در تقابلات نظامی ایام [[حکومت امام علی]]{{ع}} هم، برخی از [[مردم]] این [[قبیله]] در هر دو سوی میدان مشارکت داشتند<ref>منقری، وقعة صفین، ص۸۵؛ ثقفی، الغارات، ج۲، ص۴۴۶.</ref>. برخی از گزارشات [[تاریخی]] از حضور برخی از مردان قبیله خولان در [[سپاه امیرالمؤمنین]]{{ع}} در جنگ صفین حکایت دارد<ref>ابن اعثم کوفی، الفتوح، ج۳، ص۱۱۲.</ref>. در جنگ با [[خوارج]] نیز برخی از [[مردم]] خولان شرکت داشتند<ref>محمد بن جریر طبری، تاریخ، ج۵، ص۸۷؛ ابن اثیر، الکامل فی التاریخ، ج۳، ص۳۴۶-۳۴۷.</ref>.<ref>[[سید علی اکبر حسینی ایمنی|حسینی ایمنی، سید علی اکبر]]، مکاتبه اختصاصی با [[دانشنامه مجازی امامت و ولایت]].</ref>
از مشارکت مردم خولان در وقایع و حوادث ایام [[حکومت علوی]] {{ع}} گزارشات اندکی در دست است که حضور جمعی از [[نخبگان]] و بزرگان آنان در [[مدینه]] و [[بیعت با علی]] {{ع}} از جمله آن است<ref>ابن اعثم کوفی، الفتوح، ج۲، ص۴۴۰.</ref>. در تقابلات نظامی ایام [[حکومت امام علی]] {{ع}} هم، برخی از [[مردم]] این [[قبیله]] در هر دو سوی میدان مشارکت داشتند<ref>منقری، وقعة صفین، ص۸۵؛ ثقفی، الغارات، ج۲، ص۴۴۶.</ref>. برخی از گزارشات [[تاریخی]] از حضور برخی از مردان قبیله خولان در [[سپاه امیرالمؤمنین]] {{ع}} در جنگ صفین حکایت دارد<ref>ابن اعثم کوفی، الفتوح، ج۳، ص۱۱۲.</ref>. در جنگ با [[خوارج]] نیز برخی از [[مردم]] خولان شرکت داشتند<ref>محمد بن جریر طبری، تاریخ، ج۵، ص۸۷؛ ابن اثیر، الکامل فی التاریخ، ج۳، ص۳۴۶-۳۴۷.</ref>.<ref>[[سید علی اکبر حسینی ایمنی|حسینی ایمنی، سید علی اکبر]]، مکاتبه اختصاصی با [[دانشنامه مجازی امامت و ولایت]].</ref>


== [[قبیله]] خولان و [[قیام عاشورا]] ==  
== [[قبیله]] خولان و [[قیام عاشورا]] ==  
۱۱۸٬۲۸۱

ویرایش