پرش به محتوا

زمین در قرآن: تفاوت میان نسخه‌ها

۱۴۹ بایت اضافه‌شده ،  ‏۲۱ سپتامبر ۲۰۲۲
خط ۴۳: خط ۴۳:
#{{متن قرآن|وَأَوْرَثْنَا الْقَوْمَ الَّذِينَ كَانُوا يُسْتَضْعَفُونَ مَشَارِقَ الْأَرْضِ وَمَغَارِبَهَا...}}<ref>«و قومی را که (از سوی فرعونیان) ناتوان شمرده می‌شدند وارث شرق و غرب آن سرزمین کردیم که در آن برکت نهاده بودیم و سخن نیکوی پروردگارت درباره بنی اسرائیل به خاطر شکیبی که ورزیدند راست آمد و آنچه را فرعون و قومش می‌ساختند و آنچه را بر می‌افراختند زیر و زبر» سوره اعراف، آیه ۱۳۷.</ref>.
#{{متن قرآن|وَأَوْرَثْنَا الْقَوْمَ الَّذِينَ كَانُوا يُسْتَضْعَفُونَ مَشَارِقَ الْأَرْضِ وَمَغَارِبَهَا...}}<ref>«و قومی را که (از سوی فرعونیان) ناتوان شمرده می‌شدند وارث شرق و غرب آن سرزمین کردیم که در آن برکت نهاده بودیم و سخن نیکوی پروردگارت درباره بنی اسرائیل به خاطر شکیبی که ورزیدند راست آمد و آنچه را فرعون و قومش می‌ساختند و آنچه را بر می‌افراختند زیر و زبر» سوره اعراف، آیه ۱۳۷.</ref>.


در سوره مبارکه اعراف در [[آیات]] ۷۳<ref>{{متن قرآن|وَإِلَى ثَمُودَ أَخَاهُمْ صَالِحًا قَالَ يَا قَوْمِ اعْبُدُوا اللَّهَ مَا لَكُمْ مِنْ إِلَهٍ غَيْرُهُ قَدْ جَاءَتْكُمْ بَيِّنَةٌ مِنْ رَبِّكُمْ هَذِهِ نَاقَةُ اللَّهِ لَكُمْ آيَةً فَذَرُوهَا تَأْكُلْ فِي أَرْضِ اللَّهِ وَلَا تَمَسُّوهَا بِسُوءٍ فَيَأْخُذَكُمْ عَذَابٌ أَلِيمٌ}} «و به سوی (قوم) ثمود برادرشان صالح را (فرستادیم)؛ گفت: ای قوم من! خداوند را بپرستید که خدایی جز او ندارید؛ بی‌گمان برهانی از سوی پروردگارتان نزد شما آمده است، این شتر خداوند است که برای شما نشانه‌ای است؛ او را رها کنید تا بر زمین خداوند بچرد و به او آسی» سوره اعراف، آیه ۷۳.</ref> و ۱۱۰<ref>{{متن قرآن|يُرِيدُ أَنْ يُخْرِجَكُمْ مِنْ أَرْضِكُمْ فَمَاذَا تَأْمُرُونَ}}«(که) می‌خواهد شما را از سرزمینتان بیرون کند پس چه دستور می‌دهید؟» سوره اعراف، آیه ۱۱۰.</ref> و ۱۳۷<ref>{{متن قرآن|وَأَوْرَثْنَا الْقَوْمَ الَّذِينَ كَانُوا يُسْتَضْعَفُونَ مَشَارِقَ الْأَرْضِ وَمَغَارِبَهَا الَّتِي بَارَكْنَا فِيهَا وَتَمَّتْ كَلِمَتُ رَبِّكَ الْحُسْنَى عَلَى بَنِي إِسْرَائِيلَ بِمَا صَبَرُوا وَدَمَّرْنَا مَا كَانَ يَصْنَعُ فِرْعَوْنُ وَقَوْمُهُ وَمَا كَانُوا يَعْرِشُونَ}} «و قومی را که (از سوی فرعونیان) ناتوان شمرده می‌شدند وارث شرق و غرب آن سرزمین کردیم که در آن برکت نهاده بودیم و سخن نیکوی پروردگارت درباره بنی اسرائیل به خاطر شکیبی که ورزیدند راست آمد و آنچه را فرعون و قومش می‌ساختند و آنچه را بر می‌افراختند زیر و زبر» سوره اعراف، آیه ۱۳۷.</ref> واژه [[ارض]] به کار رفته، که هر کدام از آنها دلالت بر مکان ویژه‌ای دارد و ما در این مقوله، با استفاده از منابع مهم به توضیح هر یک از آنها می‌پردازیم.
در سوره مبارکه اعراف در [[آیات]] {{متن قرآن|وَإِلَى ثَمُودَ أَخَاهُمْ صَالِحًا قَالَ يَا قَوْمِ اعْبُدُوا اللَّهَ مَا لَكُمْ مِنْ إِلَهٍ غَيْرُهُ قَدْ جَاءَتْكُمْ بَيِّنَةٌ مِنْ رَبِّكُمْ هَذِهِ نَاقَةُ اللَّهِ لَكُمْ آيَةً فَذَرُوهَا تَأْكُلْ فِي أَرْضِ اللَّهِ وَلَا تَمَسُّوهَا بِسُوءٍ فَيَأْخُذَكُمْ عَذَابٌ أَلِيمٌ}}<ref> «و به سوی (قوم) ثمود برادرشان صالح را (فرستادیم)؛ گفت: ای قوم من! خداوند را بپرستید که خدایی جز او ندارید؛ بی‌گمان برهانی از سوی پروردگارتان نزد شما آمده است، این شتر خداوند است که برای شما نشانه‌ای است؛ او را رها کنید تا بر زمین خداوند بچرد و به او آسی» سوره اعراف، آیه ۷۳.</ref> و {{متن قرآن|يُرِيدُ أَنْ يُخْرِجَكُمْ مِنْ أَرْضِكُمْ فَمَاذَا تَأْمُرُونَ}}<ref>«(که) می‌خواهد شما را از سرزمینتان بیرون کند پس چه دستور می‌دهید؟» سوره اعراف، آیه ۱۱۰.</ref> و {{متن قرآن|وَأَوْرَثْنَا الْقَوْمَ الَّذِينَ كَانُوا يُسْتَضْعَفُونَ مَشَارِقَ الْأَرْضِ وَمَغَارِبَهَا الَّتِي بَارَكْنَا فِيهَا وَتَمَّتْ كَلِمَتُ رَبِّكَ الْحُسْنَى عَلَى بَنِي إِسْرَائِيلَ بِمَا صَبَرُوا وَدَمَّرْنَا مَا كَانَ يَصْنَعُ فِرْعَوْنُ وَقَوْمُهُ وَمَا كَانُوا يَعْرِشُونَ}}<ref> «و قومی را که (از سوی فرعونیان) ناتوان شمرده می‌شدند وارث شرق و غرب آن سرزمین کردیم که در آن برکت نهاده بودیم و سخن نیکوی پروردگارت درباره بنی اسرائیل به خاطر شکیبی که ورزیدند راست آمد و آنچه را فرعون و قومش می‌ساختند و آنچه را بر می‌افراختند زیر و زبر» سوره اعراف، آیه ۱۳۷.</ref> واژه [[ارض]] به کار رفته، که هر کدام از آنها دلالت بر مکان ویژه‌ای دارد و ما در این مقوله، با استفاده از منابع مهم به توضیح هر یک از آنها می‌پردازیم.
 
[[خداوند سبحان]]، در [[آیه]] {{متن قرآن|قَالَ فَاهْبِطْ مِنْهَا فَمَا يَكُونُ لَكَ أَنْ تَتَكَبَّرَ فِيهَا فَاخْرُجْ إِنَّكَ مِنَ الصَّاغِرِينَ}}<ref>«فرمود: از آن (جایگاه که داری) فرود آی، تو را نرسد که در آن خود را بزرگ بینی، بیرون رو که تو از خرد پایگانی!» سوره اعراف، آیه ۱۳.</ref> می‌فرماید: «... این [[ناقه]] خداست، که برای شما [[نشانه]] [[قدرت خداوند]] است، بگذارید او در [[زمین]] خدای بچرد».


[[خداوند سبحان]]، در [[آیه]] ۱۳ [[سوره اعراف]] می‌فرماید: «... این [[ناقه]] خداست، که برای شما [[نشانه]] [[قدرت خداوند]] است، بگذارید او در [[زمین]] خدای بچرد»<ref>{{متن قرآن|قَالَ فَاهْبِطْ مِنْهَا فَمَا يَكُونُ لَكَ أَنْ تَتَكَبَّرَ فِيهَا فَاخْرُجْ إِنَّكَ مِنَ الصَّاغِرِينَ}} سوره اعراف، آیه ۱۳.</ref>.
در آیه مذکور اشاره به ناقه‌ای دارد، که [[خداوند]] آن را به عنوان [[معجزه]] [[حضرت صالح]]{{ع}} معرفی نموده است و آن ناقه، [[حیوانی]] [[غریب]] و غیر عادی بود، که طبق [[حدیث]] ۲۱۴ [[روضه]] کافی، به نقل از [[قاموس قرآن]]، درباره این [[حیوان]] [[عظیم]] الجثه. از قول [[امام صادق]]{{ع}} چنین نقل شده است: «[[قوم صالح]] به وی گفتند: (به تو [[ایمان]] نمی‌آوریم، تا از این سنگ شتری حامله برای ما بیرون آوری آن [سنگ] سنگی بود. که آن را [[تعظیم]] و [[پرستش]] می‌کردند و هر سال نزد آن جمع شده و [[قربانی]] می‌کردند...) همان طور، که خواسته بودند، [[خدا]] ناقه‌ای، از آن سنگ بیرون آورد».
در آیه مذکور اشاره به ناقه‌ای دارد، که [[خداوند]] آن را به عنوان [[معجزه]] [[حضرت صالح]]{{ع}} معرفی نموده است و آن ناقه، [[حیوانی]] [[غریب]] و غیر عادی بود، که طبق [[حدیث]] ۲۱۴ [[روضه]] کافی، به نقل از [[قاموس قرآن]]، درباره این [[حیوان]] [[عظیم]] الجثه. از قول [[امام صادق]]{{ع}} چنین نقل شده است: «[[قوم صالح]] به وی گفتند: (به تو [[ایمان]] نمی‌آوریم، تا از این سنگ شتری حامله برای ما بیرون آوری آن [سنگ] سنگی بود. که آن را [[تعظیم]] و [[پرستش]] می‌کردند و هر سال نزد آن جمع شده و [[قربانی]] می‌کردند...) همان طور، که خواسته بودند، [[خدا]] ناقه‌ای، از آن سنگ بیرون آورد».
به هر حال، در این بحث وارد مسائل [[اعجاز]] و درگیری حضرت صالح با قومش نمی‌شویم و بحث خود را، که محل حدوث آن واقعه است و در آیه مذکور از آن به ارض تعبیر شده است دنبال می‌کنیم.<ref>[[محمد حسن عرب|عرب، محمد حسن]]، [[دانشنامه اماکن جغرافیایی قرآن مجید (کتاب)|دانشنامه اماکن جغرافیایی قرآن مجید]]، ص۴۲.</ref>
به هر حال، در این بحث وارد مسائل [[اعجاز]] و درگیری حضرت صالح با قومش نمی‌شویم و بحث خود را، که محل حدوث آن واقعه است و در آیه مذکور از آن به ارض تعبیر شده است دنبال می‌کنیم.<ref>[[محمد حسن عرب|عرب، محمد حسن]]، [[دانشنامه اماکن جغرافیایی قرآن مجید (کتاب)|دانشنامه اماکن جغرافیایی قرآن مجید]]، ص۴۲.</ref>
خط ۵۲: خط ۵۴:
با [[شناخت]] محل [[بعثت]] [[حضرت صالح]]، جغرافیای [[ارض]] مورد بحث نیز روشن می‌شود.
با [[شناخت]] محل [[بعثت]] [[حضرت صالح]]، جغرافیای [[ارض]] مورد بحث نیز روشن می‌شود.
در [[آیه]] ۴۵ [[سوره مبارکه نمل]] می‌فرماید: {{متن قرآن|وَلَقَدْ أَرْسَلْنَا إِلَى ثَمُودَ أَخَاهُمْ صَالِحًا أَنِ اعْبُدُوا اللَّهَ فَإِذَا هُمْ فَرِيقَانِ يَخْتَصِمُونَ}}<ref>«و همانا به سوی ثمود برادرشان صالح را فرستادیم که خداوند را بپرستید اما ناگاه آنان دو گروه شدند که با هم دشمنی می‌ورزیدند» سوره نمل، آیه ۴۵.</ref>
در [[آیه]] ۴۵ [[سوره مبارکه نمل]] می‌فرماید: {{متن قرآن|وَلَقَدْ أَرْسَلْنَا إِلَى ثَمُودَ أَخَاهُمْ صَالِحًا أَنِ اعْبُدُوا اللَّهَ فَإِذَا هُمْ فَرِيقَانِ يَخْتَصِمُونَ}}<ref>«و همانا به سوی ثمود برادرشان صالح را فرستادیم که خداوند را بپرستید اما ناگاه آنان دو گروه شدند که با هم دشمنی می‌ورزیدند» سوره نمل، آیه ۴۵.</ref>
با توجه به مدلول آیه روشن می‌شود، که حضرت صالح بر [[قوم ثمود]] [[مبعوث]] گردیدند و لذا ارض در آیه مورد بحث، محل سکونت قوم ثمود بوده است.<ref>[[محمد حسن عرب|عرب، محمد حسن]]، [[دانشنامه اماکن جغرافیایی قرآن مجید (کتاب)|دانشنامه اماکن جغرافیایی قرآن مجید]]، ص۴۳.</ref>
با توجه به مدلول آیه روشن می‌شود، که حضرت صالح بر [[قوم ثمود]] [[مبعوث]] گردیدند و لذا ارض در آیه مورد بحث، محل سکونت قوم ثمود بوده است.<ref>[[محمد حسن عرب|عرب، محمد حسن]]، [[دانشنامه اماکن جغرافیایی قرآن مجید (کتاب)|دانشنامه اماکن جغرافیایی قرآن مجید]]، ص۴۳.</ref>


۱۱۵٬۲۵۷

ویرایش