پرش به محتوا

بنی حارث بن فهر: تفاوت میان نسخه‌ها

بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۱۵: خط ۱۵:


== پیشگامی در پذیرش اسلام ==
== پیشگامی در پذیرش اسلام ==
از هجده [[صحابی]] شناخته شده [[خاندان]] [[بنی حارث بن فهر]]، ۱۳ تن از آنها، قبل از [[هجرت پیامبر]]{{صل}} به [[مدینه]] [[اسلام]] آورده بودند و در زمره [[مهاجران به حبشه]] بوده‌اند.  
از هجده [[صحابی]] شناخته شده [[خاندان]] بنی حارث بن فهر، ۱۳ تن از آنها، قبل از [[هجرت پیامبر]]{{صل}} به [[مدینه]] [[اسلام]] آورده بودند و در زمره [[مهاجران به حبشه]] بوده‌اند.  


[[سهل بن بیضاء]] در [[مکه]] [[اظهار اسلام]] کرد. او در زمره چند نفری بود که برای ابطال [[صحیفه]] [[قریش]] بر [[ضد]] [[بنی هاشم]] [[کوشش]] کردند<ref>مقریزی، امتاع الاسماع، ج۱، ص۴۴؛ ابن عبدالبر، الاستیعاب، ج۲، ص۶۵۹-۶۶۰.</ref>. او در [[مکه]] [[اسلام]] آورده بود ولی آن را پنهان می‌‌کرد و حتی [[قریش]] او را به [[جنگ بدر]] هم فرستادند که در آنجا به [[اسارت]] [[مسلمانان]] در آمد، او در [[مدینه]] از [[دنیا]] رفت<ref>سخاوی، التحفة الطیفة فی تاریخ المدینه الشریفه، ج۱، ص۴۳۱.</ref> و [[رسول خدا]]{{صل}} در [[مسجد]] [[نبوی]] بر پیکرش [[نماز]] خواند و او را مدفون ساخت. برادرش سهل نیز در بازگشت از [[غزوه تبوک]] در مدینه از دنیا رفت<ref>ابن عبدالبر، الاستیعاب، ج۲، ص۶۶۰؛ ذهبی، تاریخ الاسلام، ج۲، ص۶۶۲.</ref>.<ref>تاریخ و تمدن اسلامی، مقاله «بررسی مقایسه ای نقش دو تیره بنی فهر در تحولات صدر اسلام (با تکیه بر عملکرد صحابیان آنها)»، رضا کردی، ص۱۰-۱۲.</ref>
[[سهل بن بیضاء]] در [[مکه]] [[اظهار اسلام]] کرد. او در زمره چند نفری بود که برای ابطال [[صحیفه]] [[قریش]] بر [[ضد]] [[بنی هاشم]] [[کوشش]] کردند<ref>مقریزی، امتاع الاسماع، ج۱، ص۴۴؛ ابن عبدالبر، الاستیعاب، ج۲، ص۶۵۹-۶۶۰.</ref>. او در [[مکه]] [[اسلام]] آورده بود ولی آن را پنهان می‌‌کرد و حتی [[قریش]] او را به [[جنگ بدر]] هم فرستادند که در آنجا به [[اسارت]] [[مسلمانان]] در آمد، او در [[مدینه]] از [[دنیا]] رفت<ref>سخاوی، التحفة الطیفة فی تاریخ المدینه الشریفه، ج۱، ص۴۳۱.</ref> و [[رسول خدا]]{{صل}} در [[مسجد]] [[نبوی]] بر پیکرش [[نماز]] خواند و او را مدفون ساخت. برادرش سهل نیز در بازگشت از [[غزوه تبوک]] در مدینه از دنیا رفت<ref>ابن عبدالبر، الاستیعاب، ج۲، ص۶۶۰؛ ذهبی، تاریخ الاسلام، ج۲، ص۶۶۲.</ref>.<ref>تاریخ و تمدن اسلامی، مقاله «بررسی مقایسه ای نقش دو تیره بنی فهر در تحولات صدر اسلام (با تکیه بر عملکرد صحابیان آنها)»، رضا کردی، ص۱۰-۱۲.</ref>


پس از [[هجرت رسول خدا]]{{صل}} به [[مدینه]] و با آغاز فعالیت‌های نظامی آن حضرت، جمعی از [[بنی حارث بن فهر]] همراه با دیگر [[مسلمانان]] حاضر در مدینه، پا به عرصه‌های نظامی گذاشتند و در [[غزوات]] و [[سرایای پیامبر]]{{صل}} شرکت جستند<ref>ذهبی، سیر اعلام النبلاء، ج۳، ص۵۹۷، ابن عبدالبر، الدرر، ص۱۰۹.</ref>.
پس از [[هجرت رسول خدا]]{{صل}} به [[مدینه]] و با آغاز فعالیت‌های نظامی آن حضرت، جمعی از بنی حارث بن فهر همراه با دیگر [[مسلمانان]] حاضر در مدینه، پا به عرصه‌های نظامی گذاشتند و در [[غزوات]] و [[سرایای پیامبر]]{{صل}} شرکت جستند<ref>ذهبی، سیر اعلام النبلاء، ج۳، ص۵۹۷، ابن عبدالبر، الدرر، ص۱۰۹.</ref>.


[[عامر بن عبدالله]] معروف به [[ابو عبیده جراح]] از دیگر چهره‌های [[بنی حارث بن فهر]] بود که در [[بدر]] و [[حدیبیه]]<ref> ابن عبدالبر، الاستیعاب، ج۲،ص۷۹۳.</ref> و دیگر جنگ‌های دوران رسول خدا{{صل}}<ref>بلاذری، انساب الاشراف، ج۱، ص۲۲۴؛ ابن اثیر، اسد الغابه، ج۵، ص۲۰۶.</ref> حضور داشت. وی در [[جنگ احد]] به‌واسطه تلاش برای بیرون کشیدن دو حلقه کلاه‌خود که به گونه [[پیامبر]]{{صل}} فرو رفته بود، دو دندانش را از دست داد<ref>خزاعی، تخریج الدلالات السمعیه...، ص۳۸۱.</ref>.<ref>تاریخ و تمدن اسلامی، مقاله «بررسی مقایسه ای نقش دو تیره بنی فهر در تحولات صدر اسلام (با تکیه بر عملکرد صحابیان آنها)»، رضا کردی، ص۱۵؛ [[سید علی اکبر حسینی ایمنی|حسینی ایمنی، سید علی اکبر]]، مکاتبه اختصاصی با [[دانشنامه مجازی امامت و ولایت]].</ref>
[[عامر بن عبدالله]] معروف به [[ابو عبیده جراح]] از دیگر چهره‌های بنی حارث بن فهر بود که در [[بدر]] و [[حدیبیه]]<ref> ابن عبدالبر، الاستیعاب، ج۲،ص۷۹۳.</ref> و دیگر جنگ‌های دوران رسول خدا{{صل}}<ref>بلاذری، انساب الاشراف، ج۱، ص۲۲۴؛ ابن اثیر، اسد الغابه، ج۵، ص۲۰۶.</ref> حضور داشت. وی در [[جنگ احد]] به‌واسطه تلاش برای بیرون کشیدن دو حلقه کلاه‌خود که به گونه [[پیامبر]]{{صل}} فرو رفته بود، دو دندانش را از دست داد<ref>خزاعی، تخریج الدلالات السمعیه...، ص۳۸۱.</ref>.<ref>تاریخ و تمدن اسلامی، مقاله «بررسی مقایسه ای نقش دو تیره بنی فهر در تحولات صدر اسلام (با تکیه بر عملکرد صحابیان آنها)»، رضا کردی، ص۱۵؛ [[سید علی اکبر حسینی ایمنی|حسینی ایمنی، سید علی اکبر]]، مکاتبه اختصاصی با [[دانشنامه مجازی امامت و ولایت]].</ref>


== پس از [[رحلت نبی خاتم]]{{صل}} ==
== پس از [[رحلت نبی خاتم]]{{صل}} ==
خط ۲۸: خط ۲۸:
علاوه بر آن، رجالی از این [[طایفه]] در شمار عوامل [[حکومتی]] خلفای ثلاث قرار گرفتند؛ از دیگر نمودهای بارز رفتارهای سیاسی [[بنی حارث]] شرکت در [[فتوحات]] است. برخی منابع با ذکر نام برخی از ایشان، تعدادی از آنان را در شمار فاتحین بلاد مختلف مانند [[فتح مدائن]]، شام، فتح حلب و ...نام برده‌اند<ref>خلیفة بن خیاط، تاریخ، ص۱۳۹. نیز در باب فتح شهر نصیبین در سال ۱۸ هجری ر.ک. یعقوبی، البلدان، ص۲۰۴، حمیری، الروض المعطار، ص۵۷۷.</ref>.
علاوه بر آن، رجالی از این [[طایفه]] در شمار عوامل [[حکومتی]] خلفای ثلاث قرار گرفتند؛ از دیگر نمودهای بارز رفتارهای سیاسی [[بنی حارث]] شرکت در [[فتوحات]] است. برخی منابع با ذکر نام برخی از ایشان، تعدادی از آنان را در شمار فاتحین بلاد مختلف مانند [[فتح مدائن]]، شام، فتح حلب و ...نام برده‌اند<ref>خلیفة بن خیاط، تاریخ، ص۱۳۹. نیز در باب فتح شهر نصیبین در سال ۱۸ هجری ر.ک. یعقوبی، البلدان، ص۲۰۴، حمیری، الروض المعطار، ص۵۷۷.</ref>.


از خصیصه‌ها و ویژگی‌های بارز [[بنی حارث بن فهر]] [[همسویی]] با [[سیاست]] [[حاکم]] و تأکید بر [[خلافت]] و [[امامت]] "[[قریش]]" است که از این حیث با دیگر شاخه‌های [[طایفه بنی فهر]] مشترک‌اند. با این حال، گویا تأکید آنان بر امامت عنصر قریش، تنها متوجه طیف خاصی از قریش، با مسلک و مرامی خاص که [[صبغه]] [[جاهلی]] خود را [[حفظ]] کرده بودند، بود. بدین جهت، آنان هیچ گاه میانه خوبی با [[حکومت]] کوتاه [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} ـ با این که از قریش بودند ـ و پس از ایشان با دیگر [[اهل بیت]]{{ع}} [[رسالت]] و [[امامت]] نداشتند و حتی به تصریح تاریخ برخی از آنان، در برابر [[سپاه امام علی]]{{ع}} قرار گرفتند<ref> ر.ک. خلیفة بن خیاط، تاریخ، ص۱۱۳.</ref>.
از خصیصه‌ها و ویژگی‌های بارز بنی حارث بن فهر [[همسویی]] با [[سیاست]] [[حاکم]] و تأکید بر [[خلافت]] و [[امامت]] "[[قریش]]" است که از این حیث با دیگر شاخه‌های [[طایفه بنی فهر]] مشترک‌اند. با این حال، گویا تأکید آنان بر امامت عنصر قریش، تنها متوجه طیف خاصی از قریش، با مسلک و مرامی خاص که [[صبغه]] [[جاهلی]] خود را [[حفظ]] کرده بودند، بود. بدین جهت، آنان هیچ گاه میانه خوبی با [[حکومت]] کوتاه [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} ـ با این که از قریش بودند ـ و پس از ایشان با دیگر [[اهل بیت]]{{ع}} [[رسالت]] و [[امامت]] نداشتند و حتی به تصریح تاریخ برخی از آنان، در برابر [[سپاه امام علی]]{{ع}} قرار گرفتند<ref> ر.ک. خلیفة بن خیاط، تاریخ، ص۱۱۳.</ref>.
   
   
اقبال عمومی بنی فهر از [[بنی امیه]]، روگردانی آنان از [[حکومت]] و [[ولایت اهل بیت]]{{ع}} را به همراه داشت چندان که در تعامل با [[اهل بیت]] [[نبی اکرم]]{{صل}} بسیار کم فروغ ظاهر شدند. [[گواه]] این مطلب، تعداد بسیار اندک [[اصحاب]] و روات ارزنده حارثی و در کل فهری در جمع [[اصحاب ائمه]]{{ع}} است<ref>تاریخ و تمدن اسلامی، مقاله «بررسی مقایسه ای نقش دو تیره بنی فهر در تحولات صدر اسلام (با تکیه بر عملکرد صحابیان آنها)»، رضا کردی، ص۱۹؛ [[سید علی اکبر حسینی ایمنی|حسینی ایمنی، سید علی اکبر]]، مکاتبه اختصاصی با [[دانشنامه مجازی امامت و ولایت]].</ref>.
اقبال عمومی بنی فهر از [[بنی امیه]]، روگردانی آنان از [[حکومت]] و [[ولایت اهل بیت]]{{ع}} را به همراه داشت چندان که در تعامل با [[اهل بیت]] [[نبی اکرم]]{{صل}} بسیار کم فروغ ظاهر شدند. [[گواه]] این مطلب، تعداد بسیار اندک [[اصحاب]] و روات ارزنده حارثی و در کل فهری در جمع [[اصحاب ائمه]]{{ع}} است<ref>تاریخ و تمدن اسلامی، مقاله «بررسی مقایسه ای نقش دو تیره بنی فهر در تحولات صدر اسلام (با تکیه بر عملکرد صحابیان آنها)»، رضا کردی، ص۱۹؛ [[سید علی اکبر حسینی ایمنی|حسینی ایمنی، سید علی اکبر]]، مکاتبه اختصاصی با [[دانشنامه مجازی امامت و ولایت]].</ref>.
۱۲۹٬۷۴۳

ویرایش