حدیث غدیر در حدیث: تفاوت میان نسخهها
←منابع
(←منابع) |
(←منابع) برچسب: پیوندهای ابهامزدایی |
||
| خط ۲۹۸: | خط ۲۹۸: | ||
[[ابوبکر آجری]] درباره ذکر دعای [[پیامبر گرامی اسلام]]{{صل}} برای [[دوستداران]] و [[دشمنان]] میگوید: | [[ابوبکر آجری]] درباره ذکر دعای [[پیامبر گرامی اسلام]]{{صل}} برای [[دوستداران]] و [[دشمنان]] میگوید: | ||
... [[زید بن ارقم]] گفت: [[رسول خدا]]{{صل}} فرمودند: {{متن حدیث|مَنْ كُنْتُ مَوْلَاهُ فَعَلِيٌّ هَذَا مَوْلَاهُ اللَّهُمَ وَالِ مَنْ وَالاهُ وَ عَادِ مَنْ عَادَاهُ}}<ref>الشریعة، أبی بکر محمد بن الحسین الآجری، ج۴، ص۲۰۴۹ {{عربی|باب ذكر دعاء النبي لمن والي علي رضي الله عنه و تولاه و دعائه على من عاداه: حدثنا أبو محمد عبد الله بن العباس الطيالسي، قال: حدثنا محمد بن موسى الحرشي، قال: حدثنا عثمان بن علي قال: حدثنا عبد الملك بن أبي سليمان، عن عطية، عن زيد بن أرقم قال: قال رسول الله: {{متن حدیث|مَنْ كُنْتُ مَوْلَاهُ فَعَلِيٌّ هَذَا مَوْلَاهُ اللَّهُمَ وَالِ مَنْ وَالاهُ وَ عَادِ مَنْ عَادَاهُ}}}}.</ref> و علمای بعد از [[زمان]] [[ابن تیمیه]] نیز [[حدیث]] مولایت را نقل<ref>رک: تهذیب الکمال، المزی، ج۱۱، ص۹۰ و ج۱۱، ص۱۰۰؛ تاریخ الاسلام ذهبی، ج۳، ص۶۳۱؛ تخریج الأحادیث و الآثار الواقعة، زیعلی، ج۲، ص۲۳۴؛ مرآة الجنان و عبرة الیقظان، یافعی، ج۱، ص۱۰۹؛ السیرة النبویة، ابن کثیر، ج۴، ص۴۱۶؛ البدایة و النهایة، ج۵، ص۲۰۹؛ مجمع الزوائد، هیثمی، ج۹، ص۱۰۷؛ موارد الظمآن، ابن ابیبکر، ج۱، ص۵۴۴؛ المطالب العالیة، عسقلانی، ج۶۱، ص۹۷؛ تفسیر القرآن، ثعالبی، ج۴، ص۹۲؛ الدر المنثور، سیوطی، ج۳، ص۱۰۵؛ الجامع الصغیر و زوائده و الجامع الکبیر، سیوطی، ج۵، ص۴۰۰ و ج۶۱، ص۲۷۲؛ تاریخ الخلفاء، ج۱، ص۱۶۹؛ الصواعق المحرقة، هیثمی، ج۱، ص۱۰۶ و ص۱۰۷ و ج۲، ص۳۵۵؛ کنز العمال، متقی هندی، ج۵، ص۱۱۴؛ السیرة الحلبیة، حلبی، ج۳، ص۳۳۶؛ سمط النجوم، عاصمی، ج۳، ص۳۶؛ کشف الخفاء عجلونی، ج۲، ص۳۶۱؛ روح المعانی، آلوسی، ج۶، ص۱۹۵.</ref> و به [[تواتر]] {{متن حدیث|اللَّهُمَ وَالِ مَنْ وَالاهُ...}} و صحیح بودن یا [[قوی]] بودن سند یا صحیح و حسن بودن [[روایات]] دیگرش، اعتراف کردهاند.<ref>[[سلیمان امیری|امیری، سلیمان]]، [[امامت و دلائل انتصابی بودن آن (کتاب)|امامت و دلائل انتصابی بودن آن]] ص ۳۰۶.</ref> | ... [[زید بن ارقم]] گفت: [[رسول خدا]]{{صل}} فرمودند: {{متن حدیث|مَنْ كُنْتُ مَوْلَاهُ فَعَلِيٌّ هَذَا مَوْلَاهُ اللَّهُمَ وَالِ مَنْ وَالاهُ وَ عَادِ مَنْ عَادَاهُ}}<ref>الشریعة، أبی بکر محمد بن الحسین الآجری، ج۴، ص۲۰۴۹ {{عربی|باب ذكر دعاء النبي لمن والي علي رضي الله عنه و تولاه و دعائه على من عاداه: حدثنا أبو محمد عبد الله بن العباس الطيالسي، قال: حدثنا محمد بن موسى الحرشي، قال: حدثنا عثمان بن علي قال: حدثنا عبد الملك بن أبي سليمان، عن عطية، عن زيد بن أرقم قال: قال رسول الله: {{متن حدیث|مَنْ كُنْتُ مَوْلَاهُ فَعَلِيٌّ هَذَا مَوْلَاهُ اللَّهُمَ وَالِ مَنْ وَالاهُ وَ عَادِ مَنْ عَادَاهُ}}}}.</ref> و علمای بعد از [[زمان]] [[ابن تیمیه]] نیز [[حدیث]] مولایت را نقل<ref>رک: تهذیب الکمال، المزی، ج۱۱، ص۹۰ و ج۱۱، ص۱۰۰؛ تاریخ الاسلام ذهبی، ج۳، ص۶۳۱؛ تخریج الأحادیث و الآثار الواقعة، زیعلی، ج۲، ص۲۳۴؛ مرآة الجنان و عبرة الیقظان، یافعی، ج۱، ص۱۰۹؛ السیرة النبویة، ابن کثیر، ج۴، ص۴۱۶؛ البدایة و النهایة، ج۵، ص۲۰۹؛ مجمع الزوائد، هیثمی، ج۹، ص۱۰۷؛ موارد الظمآن، ابن ابیبکر، ج۱، ص۵۴۴؛ المطالب العالیة، عسقلانی، ج۶۱، ص۹۷؛ تفسیر القرآن، ثعالبی، ج۴، ص۹۲؛ الدر المنثور، سیوطی، ج۳، ص۱۰۵؛ الجامع الصغیر و زوائده و الجامع الکبیر، سیوطی، ج۵، ص۴۰۰ و ج۶۱، ص۲۷۲؛ تاریخ الخلفاء، ج۱، ص۱۶۹؛ الصواعق المحرقة، هیثمی، ج۱، ص۱۰۶ و ص۱۰۷ و ج۲، ص۳۵۵؛ کنز العمال، متقی هندی، ج۵، ص۱۱۴؛ السیرة الحلبیة، حلبی، ج۳، ص۳۳۶؛ سمط النجوم، عاصمی، ج۳، ص۳۶؛ کشف الخفاء عجلونی، ج۲، ص۳۶۱؛ روح المعانی، آلوسی، ج۶، ص۱۹۵.</ref> و به [[تواتر]] {{متن حدیث|اللَّهُمَ وَالِ مَنْ وَالاهُ...}} و صحیح بودن یا [[قوی]] بودن سند یا صحیح و حسن بودن [[روایات]] دیگرش، اعتراف کردهاند.<ref>[[سلیمان امیری|امیری، سلیمان]]، [[امامت و دلائل انتصابی بودن آن (کتاب)|امامت و دلائل انتصابی بودن آن]] ص ۳۰۶.</ref> | ||
==بررسی عبارت {{متن حدیث|اللَّهُمَ وَالِ مَنْ وَالاهُ...}} در [[حدیث غدیر]]== | |||
جمله {{متن حدیث|اللَّهُمَ وَالِ مَنْ وَالاهُ وَ عَادِ مَنْ عَادَاهُ}} به نام [[حدیث موالات]] یاد میشود که در حدیث غدیر بررسی شد. اما برخی از [[علمای اهل سنت]] شبهاتی درباره این عبارت مطرح کردهاند و وجود {{متن حدیث|اللَّهُمَ وَالِ مَنْ وَالاهُ وَ عَادِ مَنْ عَادَاهُ}} را در حدیث غدیر منکر شدهاند. بنابراین ناگزیر جداگانه سند و دلالت این جمله بررسی میشود. | |||
این [[کلام پیامبر]]{{صل}} که فرمود: «خدایا [[دوست]] بدار هر که او را دوست دارد و [[دشمن]] دارد هر که با او [[دشمنی]] کند به این دلالت میکند که [[رسول خدا]]{{صل}} به [[ابلاغ]] [[فرمان الهی]] میپردازد. این [[فرمان]] از اهمیت خاصی برخوردار بوده است؛ چنانکه [[پذیرفتن]] و نپذیرفتن آن را در [[حکم]] پذیرفتن یا نپذیرفتن [[توحید]] دانسته و منکرش را به [[خداوند]] واگذارده است. | |||
بنابراین [[پیامبر]]{{صل}} در [[خطبه غدیر]] با این جمله «هر که من مولای اویم، این علی مولای اوست»، امر [[دوستی]] را [[اعلان]]، یا کدورت را رفع نمیکرده، بلکه به ابلاغ امر مهم [[الهی]] میپرداخته است که قبول آن با اصل توحید پیوند دارد. از این رو، کسانی که اصل [[امامت]] را برنمیتابند، همچون [[ابن تیمیه]]، در این [[حدیث]] [[شبهه]] کرده و حتی [[انکار]] و تکذیبش کردهاند<ref>منهاج السنة النبویة، ج۷، ص۳۱۹ {{عربی|... لكن حدیث الموالاة قد رواه الترمذي و أحمد و الترمذي في مسنده عن النبي{{صل}} انه قال: {{متن حدیث|مَنْ كُنْتُ مَوْلَاهُ فَعَلِيٌّ مَوْلَاهُ}} و أما الزيادة و هي قوله: {{متن حدیث|اللَّهُمَ وَالِ مَنْ وَالاهُ وَ عَادِ مَنْ عَادَاهُ...}} فلا ريب أنه كذب}}.</ref>.<ref>[[سلیمان امیری|امیری، سلیمان]]، [[امامت و دلائل انتصابی بودن آن (کتاب)|امامت و دلائل انتصابی بودن آن]] ص ۳۱۰.</ref> | |||
===[[سند حدیث]]=== | |||
جمله {{متن حدیث|اللَّهُمَ وَالِ مَنْ وَالاهُ...}} از طریقهای فراوان نقل شده است که [[علمای رجال]]، سند آن را معتبر و صحیح دانستهاند؛ برای نمونه [[ابن حجر هیثمی]] میگوید: «حدیث چهارم که [[پیامبر اکرم]] آن را [[روز غدیر]] فرمود: {{متن حدیث|اللَّهُمَ وَالِ مَنْ وَالاهُ...}}، این حدیث را سی [[صحابه]] از پیامبر، [[روایت]] کردهاند»<ref>الصواعق المحرقة علی أهل الرفض و الضلال و الزندقة، ج۲، صص ۳۵۳ و ۳۵۵ {{عربی|الحديث الرابع قال{{صل}} يوم غدير خم: {{متن حدیث|مَنْ كُنْتُ مَوْلَاهُ فَعَلِيٌّ مَوْلَاهُ اللَّهُمَ وَالِ مَنْ وَالاهُ وَ عَادِ مَنْ عَادَاهُ}} الحديث و قد مر... أنه رواه عن النبي{{صل}} ثلاثون صحابيا}}.</ref>. عجلونی نیز گفته است: | |||
[[حدیث]] {{متن حدیث|مَنْ كُنْتُ مَوْلَاهُ فَعَلِيٌّ مَوْلَاهُ...}} را [[طبرانی]] و [[احمد بن حنبل]] و [[ضیاء]] از زید ابن ارقم و علی{{ع}} و سی تن از [[صحابه]] لفظ {{متن حدیث|اللَّهُمَ وَالِ مَنْ وَالاهُ وَ عَادِ مَنْ عَادَاهُ}} [[روایت]] کردهاند؛ پس حدیث، یا [[متواتر]] یا مشهور است<ref>کشف الخفاء، إسماعیل بن محمد الجراحی العجلونی، ج۲، ص۳۶۱ {{عربی|أحمد القلاش {{متن حدیث|مَنْ كُنْتُ مَوْلَاهُ فَعَلِيٌّ مَوْلَاهُ}} رواه الطبراني و أحمد و الضياء في المختارة عن زيد بن أرقم و علي و ثلاثين من الصحابة بلفظ «اللهم وال من والاه و عاد من عاداه» فالحديث متواتر أو مشهور}}.</ref>. | |||
همچنین زیلعی، از بیش از ده نفر از صحابه نام میبرد و میگوید: | |||
شمار دیگری را نیز از صحابه دیدهام که آن را نقل کردهاند. [[زمخشری]] گفته است: ذکر این حدیث به [[انگیزه]] [[دعای پیامبر]]{{صل}} درباره علی{{ع}} صورت پذیرفت که فرمود: {{متن حدیث|اللَّهُمَ عَادِ مَنْ عَادَاهُ}}. من (زیعلی) میگویم این [[حدیث پیامبر]]{{صل}} از [[زید بن أرقم]] و [[براء بن عازب]]، [[سعد بن أبیوقاص]]، [[طلحة بن عبید الله]] و [[ابیسعید الخدری]] و [[ابی هریرة]] و [[انس بن مالک]] و [[ابن عمر]] و [[جریر بن عبد الله بجلی]] و [[جابر بن عبد الله]] و [[حذیفة بن اسید غفاری]] و [[حبشی بن جنادة]]، روایت شده است... و در الموالات [[حافظ ابن عقده]]، [[جماعت]] دیگری را از صحابه یافتم که ابن عقده این حدیث را از آنان نقل کرده است<ref>تخریج الأحادیث و الآثار الواقعة فی تفسیر الکشاف للزمخشری، الزیلعی، ج۲، صص ۲۳۴ – ۲۴۴ {{عربی|الحديث التاسع: قال: و ذلك لدعوة نبينا {{متن حدیث|اللَّهُمَ عَادِ مَنْ عَادَاهُ}} قلت روي من حديث زيد بن أرقم و من حديث البراء ابن عازب و من حديث سعد بن أبي وقاص و من حديث طلحة بن عبيد الله و أبي سعيد الخدري و أبي هريرة و أنس بن مالك و ابن عمر و جرير بن عبد الله البجلي و جابر بن عبد الله و حذيفة بن أسيد الغفاري و حبشي بن جنادة... ثم وقع لي في كتاب الموالاة للحافظ أبي العباس أحمد بن محمد بن سعيد المعروف بابن عقدة فوجدته رواه عن جماعة آخرين من الصحابة رضوان الله عليهم أجمعين}}</ref>. | |||
[[ابن عبد البر]] نیز شماری را از [[صحابه]] نام میبرد که این جمله را از [[رسول خدا]]{{صل}} شنیده و نقل کردهاند: [[بریده]] و [[ابوهریره]] و جابر و [[براء بن عازب]] و [[زید بن ارقم]] هریک از [[پیامبر]]{{صل}} [[روایت]] کردهاند که پیامبر{{صل}} [[روز غدیر]] فرمود: {{متن حدیث|مَنْ كُنْتُ مَوْلَاهُ فَعَلِيٌّ مَوْلَاهُ اللَّهُمَ وَالِ مَنْ وَالاهُ وَ عَادِ مَنْ عَادَاهُ}}<ref>الاستیعاب فی معرفة الأصحاب، ج۳، ص۱۰۹۹ {{عربی|و روى بريدة و أبو هريرة و جابر و البراء بن عازب و زيد ابن أرقم كل واحد منهم عن النبي{{صل}} أنه قال يوم غدير خم {{متن حدیث|مَنْ كُنْتُ مَوْلَاهُ فَعَلِيٌّ مَوْلَاهُ اللَّهُمَ وَالِ مَنْ وَالاهُ وَ عَادِ مَنْ عَادَاهُ}}}}.</ref>. | |||
تلمسانی نیز شماری از [[صحابه رسول خدا]]{{صل}} را برمیشمرد که این روایت را از او شنیده و نقل کردهاند. [[بریدة بن الحصیب]] و [[أبوهریره]] و [[براء بن عازب]] و [[زید بن ارقم]] و [[جابر بن عبد الله انصاری]]، هر یک از پیامبر{{صل}} روایت کردهاند که [[روز غدیر خم]] فرمود: {{متن حدیث|مَنْ كُنْتُ مَوْلَاهُ فَعَلِيٌّ مَوْلَاهُ اللَّهُمَ وَالِ مَنْ وَالاهُ وَ عَادِ مَنْ عَادَاهُ...}}<ref>الجوهرة فی نسب النبی و أصحابه العشرة، التلمسانی، ج۱، ص۲۹۳ {{عربی|و روي بريدة بن الحصيب و أبو هريرة و البراء بن عازب و زيد بن أرقم و جابر بن عبد الله الأنصاري كل واحد عن النبي{{صل}} أنه قال يوم غدير خم: {{متن حدیث|مَنْ كُنْتُ مَوْلَاهُ فَعَلِيٌّ مَوْلَاهُ اللَّهُمَ وَالِ مَنْ وَالاهُ وَ عَادِ مَنْ عَادَاهُ}}}}.</ref>. آیا میتوان پنداشت که همه این صحابه [[دروغگو]] بودهاند؟ | |||
[[ابن کثیر]] پس از [[نقل حدیث]] از [[ابوطفیل]] از [[زید بن ارقم]]، نقل میکند که زید گفته است: «استاد ما [[ذهبی]] گفت: این [[حدیث]] صحیحی است»<ref>البدایة والنهایة، ج۵، ص۲۰۹ {{عربی|قال شيخنا أبو عبد الله الذهبي: و هذا حديث صحيح}}.</ref>. | |||
[[آلوسی]] نیز گفته است: از ذهبی نقل کردهاند که گفت: عبارت {{متن حدیث|مَنْ كُنْتُ مَوْلَاهُ فَعَلِيٌّ مَوْلَاهُ}} [[متواتر]] است و [[یقین]] دارم که [[رسول الله]]{{صل}} آن را فرموده است، اما {{متن حدیث|اللَّهُمَ وَالِ مَنْ وَالاهُ}}، (دنباله حدیث) افزوده [[قوی]] الاسنادی است»<ref>روح المعانی، ج۶، ص۱۹۵ {{عربی|و عن الذهبي: أن {{متن حدیث|مَنْ كُنْتُ مَوْلَاهُ فَعَلِيٌّ مَوْلَاهُ}} متواتر أتقين أن رسول الله{{صل}} قاله و أما {{متن حدیث|اللَّهُمَ وَالِ مَنْ وَالاهُ}} فزيادة قوية الاسناد}}.</ref>. | |||
[[ابن کثیر]] بعد از [[نقل روایت]] میگوید: «همچنین این حدیث را شعبه از ابواسحاق، [[روایت]] کرده است و این سندی، نیکوست»<ref>البدایة و النهایة، ابن کثیر، ج۴، ص۴۱۹؛ ج۵، ص۲۰۹ {{عربی|و كذلك رواه شعبة عن أبي إسحاق و هذا إسناد جيد}}.</ref>. [[هیثمی]] بعد از نقل حدیث مولاه میگوید: «این حدیث را بزار، نقل کرده است که همه راویانش صحیحند؛ جز [[فطر بن خلیفه]] که او هم [[موثق]] است»<ref>مجمع الزوائد و منبع الفوائد، ابوالحسن علی بن أبیبکر الهیثمی، ج۹، ص۱۰۴ و ۱۰۵ {{عربی|رواه البزار و رجاله رجال الصحيح غير فطر بن خليفة و هو ثقة}}.</ref>. هیثمی ذیل حدیث [[ابویعلی]] و [[طبرانی]] میگوید: «این حدیث را ابویعلی روایت کرده و تمامی [[راویان]] آن [[توثیق]] شدهاند»<ref>مجمع الزوائد و منبع الفوائد، ابوالحسن علی بن أبیبکر الهیثمی، ج۹، ص۱۰۶ {{متن حدیث|و عن عبد الرحمن بن أبي ليلى قال شهدت عليا في الرحبة يناشد الناس أنشد الله من سمع رسول الله{{صل}} يقول في يوم غدير خم: «من كنت مولاه فعلي مولاه» لما قام فشهد قال عبد الرحمن فقام اثناعشر بدريا كأني أنظر إلى أحدهم عليه سراويل فقالوا: نشهد أنا سمعنا رسول الله{{صل}} يقول يوم غدير خم: «ألست أولى بالمؤمنين من أنفسهم و أزواجي أمهاتهم» قلنا بلى يا رسول الله قال: فمن كنت مولاه فعلي مولاه اللهم وال من والاه و عاد من عاداه»، رواه أبو يعلي و رجاله وثقوا}}.</ref>. [[طبرانی]] این [[حدیث]] را [[روایت]] و [[رجال]] آن را [[توثیق]] کرده است<ref>مجمع الزوائد و منبع الفوائد، ابوالحسن علی بن أبیبکر الهیثمی، ج۹، ص۱۰۶ {{عربی|... رواه الطبراني و رجاله وثقوا و رجال الأوسط ثقات}}.</ref>. [[هیثمی]] مینویسد: | |||
[[پیامبر]]{{صل}} فرمود: «هر که من مولای اویم، این (علی) مولای اوست. بار خدایا [[دوست]] بدار هر کس که علی را دوست دارد و [[دشمن]] بدار هر کس را که دشمن اوست». این حدیث است و چنان که گذشت سی نفر از [[صحابه]] آن را از [[پیامبراکرم]]{{صل}} روایت کردهاند<ref>مجمع الزوائد و منبع الفوائد، ج۲، ص۳۵۳ {{عربی|... أن كثيرا من طرقه صحيح أو حسن}}.</ref>. | |||
[[البانی]] بعد از [[نقل حدیث]] مولاه از زید که پنج طریق دارد در جمعبندی این حدیث میگوید: | |||
این حدیث طرق فراوان دیگری نیز دارد که هیثمی بسیاری از آنها را گرد آورده است و من هم به قدر مقدور، آوردم. احادیثی که اگر کسی آنها را ببیند و دربارهشان تحقیق کند، به [[یقین]] خواهد دانست که [[اسناد]] آنها صحیح است؛ زیرا به واقع فراوانند و [[ابن عقده]] درباره این حدیث کتاب مستقلی نوشته و همه طرق آن را گرد آورده است و [[حافظ ابن حجر]] درباره آنها گفته است: برخی از آنها صحیح و شماری از آنها حسنند بنابراین هر دو جزء این حدیث {{متن حدیث|مَنْ كُنْتُ مَوْلَاهُ فَعَلِيٌّ مَوْلَاهُ اللَّهُمَ وَالِ مَنْ وَالاهُ وَ عَادِ مَنْ عَادَاهُ}} صحیحند؛ بلکه جزء اول آن ({{متن حدیث|مَنْ كُنْتُ مَوْلَاهُ فَعَلِيٌّ مَوْلَاهُ}}) از پیامبر{{صل}}، [[متواتر]] نقل شده است. این دعوی برای کسی که در اسناد و طرق این حدیث، جست و جو کند، روشن میشود و این مقدار که من ذکر کردم، کافی است<ref>سلسلة الأحادیث الصحیحة، ج۴، ص۲۴۹ {{عربی|علي بن أبي طالب، و له عنه تسع طرق: السادسة: عن عبد الرحمن ابن أبي ليلى قال: شهدت عليا رضي الله عنه في الرحبة ينشد الناس... أخرجه عبد الله بن أحمد (ج١، ص١١٩) من طريق يزيد بن أبي زياد و سماك بن عبيد بن الوليد العبسي عنه. قلت: و هو صحيح بمجموع الطريقين عنه. و للحديث طرق أخرى كثيرة جمع طائفة كبيرة منها، الاهيثمي في المجمع (ج۹، ص۱۰۳ - ۱۰۸) و قد ذكرت و خرجت ما تيسر - لي منها مما يقطع الواقف عليها بعد تحقيق الكلام على أسانيدها بصحة الحديث يقينا و إلا فهي كثيرة جداً، و قد استوعبها ابن عقدة في كتاب مفرد، قال الحافظ ابن حجر منها صحاح و منها حسان و جملة القول أن حديث الترجمة حديث صحيح بشطريه، بل الأول منه متواتر عنه{{صل}} كما ظهر لمن تتبع أسانيده و طرقه، و ما ذكرت منها كفاية}}.</ref>. | |||
وی در جای دیگر میگوید: [[حدیث]] {{متن حدیث|مَنْ كُنْتُ مَوْلَاهُ فَعَلِيٌّ مَوْلَاهُ اللَّهُمَ وَالِ مَنْ وَالاهُ وَ عَادِ مَنْ عَادَاهُ}} صحیح است. به طرق و شواهدش که در این کتاب بسیارند، نگاه کن. اولین آنها، و به [[روایت]] [[ابوطفیل]] با این مضمون است [[پیامبر]] از [[حجة الوداع]] برمیگشتند و به [[غدیر خم]] رسیدند. [[اصحاب]] حضرت برای ایشان از تنه درختان سکویی ساختند. حضرت بالای آن رفتند و فرمودند: [[زمان]] [[رحلت]] من نزدیک شده است. من شما را ترک خواهم کرد و دو چیز پرارزش میان شما میگذارم که یکی از دیگری [[برتر]] است: کتاب [[خدای عزوجل]] و عترتم، [[اهل]] بیتم. دقت کنید بعد از من با این دو چه خواهید کرد. این دو هرگز از هم جدایی ندارند تا سرانجام در کنار [[حوض کوثر]]، نزد من آیند. سپس [[پیامبر اکرم]]{{صل}} فرموند: «[[خداوند عزوجل]] مولای من و من مولای هر مؤمنیام». سپس دست علی{{ع}} را گرفتند و فرمودند: «هر کس که من مولای اویم، این (علی) مولای اوست. بار خدایا [[دوست]] بدار هر که علی را دوست دارد و [[دشمن]] بدار هر که او را دشمن دارد». این حدیث، صحیح است<ref>سلسة الأحادیث الصحیحة مختصرة ج۴، ص۳۳۰؛ {{عربی|{{متن حدیث|مَنْ كُنْتُ مَوْلَاهُ فَعَلِيٌّ مَوْلَاهُ اللَّهُمَ وَالِ مَنْ وَالاهُ وَ عَادِ مَنْ عَادَاهُ}} صحيح، انظر طرقه و شواهده في الكتاب فهي كثيرة و أولها عن أبي الطفيل عنه قال: لما دفع النبي{{صل}} من حجة الوداع و نزل غدير خم أمر بدوحات فقممن ثم قال: {{متن حدیث|كأني دعيت فأجبت و إني تارك فيكم الثقلين أحدهما أكبر من الآخر كتاب الله و عترتي أهل بيتي، فانظروا كيف تخلفوني فيهما فإنهما لن يتفرقا حتى يردا علي الحوض» ثم قال: إن الله مولاي و أنا ولي كل مؤمن ثم إنه أخذ بيد علي رضي الله عنه فقال: «من كنت وليه فهذا وليه اللهم وال من والاه و عاد من عاداه}} صحيحٌ}}.</ref>.<ref>[[سلیمان امیری|امیری، سلیمان]]، [[امامت و دلائل انتصابی بودن آن (کتاب)|امامت و دلائل انتصابی بودن آن]] ص ۳۱۱.</ref> | |||
== منابع == | == منابع == | ||