سلام (تحیت): تفاوت میان نسخه‌ها

۲٬۳۰۲ بایت اضافه‌شده ،  ‏۲۰ ژوئن ۲۰۲۴
 
(۴ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد)
خط ۶: خط ۶:
== اهمیت سلام ==
== اهمیت سلام ==
در [[قرآن کریم]] از سلام به عنوان تحیت [[بهشتیان]] نام برده شده: {{متن قرآن|دَعْوَاهُمْ فِيهَا سُبْحَانَكَ اللَّهُمَّ وَتَحِيَّتُهُمْ فِيهَا سَلَامٌ}}<ref>«دعای آنان در آن (بهشت) سبحانک اللّهم «پاکا که تویی بار پروردگارا» ست و درودشان، «سلام»» سوره یونس، آیه ۱۰.</ref> و بدان امر شده است: {{متن قرآن|فَإِذَا دَخَلْتُمْ بُيُوتًا فَسَلِّمُوا عَلَى أَنْفُسِكُمْ تَحِيَّةً مِنْ عِنْدِ اللَّهِ مُبَارَكَةً طَيِّبَةً}}<ref>«پس چون به هر خانه‌ای در آمدید به همدیگر درود گویید، درودی خجسته پاکیزه از نزد خداوند.» سوره نور، آیه ۶۱.</ref>، چنان که در [[روایات]]، از سنت‌های [[رسول خدا]] {{صل}} و از [[مستحبات]] مؤکد شمرده شده است. ابتدا به سلام و مقدم داشتن آن بر هر سخنی، [[سلام کردن]] به کودکان و افشای سلام؛ یعنی سلام کردن به هر کس که [[انسان]] با او برخورد می‏‌کند، مورد تأکید و سفارش قرار گرفته است<ref>وسائل الشیعة، ج۱۲، ص۵۵ ـ ۶۳.</ref>.<ref>[[سید محمود هاشمی شاهرودی|هاشمی شاهرودی، سید محمود]]، [[فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت (کتاب)|فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت]] ج۴، ص ۵۱۴-۵۱۷.</ref>
در [[قرآن کریم]] از سلام به عنوان تحیت [[بهشتیان]] نام برده شده: {{متن قرآن|دَعْوَاهُمْ فِيهَا سُبْحَانَكَ اللَّهُمَّ وَتَحِيَّتُهُمْ فِيهَا سَلَامٌ}}<ref>«دعای آنان در آن (بهشت) سبحانک اللّهم «پاکا که تویی بار پروردگارا» ست و درودشان، «سلام»» سوره یونس، آیه ۱۰.</ref> و بدان امر شده است: {{متن قرآن|فَإِذَا دَخَلْتُمْ بُيُوتًا فَسَلِّمُوا عَلَى أَنْفُسِكُمْ تَحِيَّةً مِنْ عِنْدِ اللَّهِ مُبَارَكَةً طَيِّبَةً}}<ref>«پس چون به هر خانه‌ای در آمدید به همدیگر درود گویید، درودی خجسته پاکیزه از نزد خداوند.» سوره نور، آیه ۶۱.</ref>، چنان که در [[روایات]]، از سنت‌های [[رسول خدا]] {{صل}} و از [[مستحبات]] مؤکد شمرده شده است. ابتدا به سلام و مقدم داشتن آن بر هر سخنی، [[سلام کردن]] به کودکان و افشای سلام؛ یعنی سلام کردن به هر کس که [[انسان]] با او برخورد می‏‌کند، مورد تأکید و سفارش قرار گرفته است<ref>وسائل الشیعة، ج۱۲، ص۵۵ ـ ۶۳.</ref>.<ref>[[سید محمود هاشمی شاهرودی|هاشمی شاهرودی، سید محمود]]، [[فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت (کتاب)|فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت]] ج۴، ص ۵۱۴-۵۱۷.</ref>
در میان [[جوامع]] مختلف از الفاظ یا رفتار‌های مختلفی برای این منظور استفاده می‌شود. در برخی جوامع، [[مردم]] به جای سلام خم می‌شوند یا کلاه خود را بر می‌دارند یا دست خود را به سینه می‌گذارند و... که در [[اعمال]] همه آنها نوعی [[ذلت]] و [[خواری]] دیده می‌شود، اما شارع مقدس کلمه سلام را به عنوان تنها کلمه‌ای که [[احکام]] خاصی را به دنبال خود دارد، قرار داده است. در [[اسلام]]، [[روابط اجتماعی]] با سلام آغاز می‌گردد و به آن سفارش زیادی شده است.
سلام چراغ سبزی است که برای آغاز یک [[برادری]] و ارتباط [[انسانی]] روشن می‌شود. شخص با [[سلام کردن]] خود در واقع به طرف اعلام می‌کند که وی خواستار برقرار کردن روابط دوستانه با اوست و اگر طرف مقابل هم واکنش [[عاطفی]] خوب نشان دهد، این روابط به مرحله جدیدی کشانده می‌شود و صمیمی‌تر و عمیق‌تر خواهد شد. هرگاه کسی شما را [[ستایش]] کند، شما نیز باید به ستایشی مثل آن با بهتر پاسخ دهید... .
[[شیعه]] [[معتقد]] است [[احکام اسلام]] از روی [[مصالح]] و [[مفاسد]] جعل گردیده است؛ لذا امری که در اسلام [[واجب]] یا [[مستحب]] است، [[مصلحت]] ذاتی دارد. رسیدن به علت و [[فلسفه]] احکام اسلام به طور کامل میسر نیست، مگر این که از ناحیه خود [[شارع]] به آن تصریح شده باشد؛ از این رو برخی مصالح و مفاسد را فی الجمله عقل‌های [[انسان‌ها]] می‌فهمد. [[سلام]] نیز از این قاعده مستثنا نیست<ref>[[محمد جواد برهانی|برهانی، محمد جواد]]، [[سیره اجتماعی پیامبر اعظم - برهانی (کتاب)|سیره اجتماعی پیامبر اعظم]]، ص ۱۳-۱۴.</ref>.


== [[حکم]] سلام ==
== [[حکم]] سلام ==
خط ۲۸: خط ۳۴:


===ایجاد زمینه [[دوستی]]===
===ایجاد زمینه [[دوستی]]===
یکی دیگر از پی‌آمدهای [[حسنه]] سلام، ایجاد دوستی و [[محبت]] بین مسلمانان است. [[پیامبر اسلام]]{{صل}} فرمود: به همدیگر سلام کنید، تا رشته دوستی بین شما آشکار گردد<ref>نهج الفصاحه، ح۳۸۱.</ref>. در این [[روایت]] به صراحت بیان شده که سلام کردن موجب [[استحکام]] روابط و [[صمیمیت]] می‌شود.
یکی دیگر از پی‌آمدهای [[حسنه]] سلام، ایجاد دوستی و [[محبت]] بین مسلمانان است. [[پیامبر اسلام]]{{صل}} فرمود: به همدیگر سلام کنید، تا رشته دوستی بین شما آشکار گردد<ref>نهج الفصاحه، ح۳۸۱.</ref>. در این [[روایت]] به صراحت بیان شده که سلام کردن موجب استحکام روابط و صمیمیت می‌شود.
 
===نزدیکی به [[خویشاوندان]]===
===نزدیکی به [[خویشاوندان]]===
در روایتی از پیامبر اسلام{{صل}} آمده است که حضرت فرمود: با [[خویشان]] نزدیکی جویید، اگر چه به وسیله سلام باشد: {{متن حدیث|صِلُوا أَرْحَامَكُمْ وَ لَوْ بِالسَّلَامِ}}<ref>نهج الفصاحه، ح۱۰۹۴.</ref>؛
در روایتی از پیامبر اسلام{{صل}} آمده است که حضرت فرمود: با [[خویشان]] نزدیکی جویید، اگر چه به وسیله سلام باشد: {{متن حدیث|صِلُوا أَرْحَامَكُمْ وَ لَوْ بِالسَّلَامِ}}<ref>نهج الفصاحه، ح۱۰۹۴.</ref>؛
===[[تواضع]]===
===[[تواضع]]===
یکی دیگر از پی آمدهای سلام تواضع است که موجب استحکام [[روابط حسنه]] می‌شود. در حدیث نبوی آمده است هر کسی [[اسلام]] را آغاز نماید، از [[تکبر]] بر کنار است: {{متن حدیث|الْبَادِئُ بِالسَّلَامِ بَرِي‏ءُ مِنَ الْكِبْرِ }}<ref>نهج الفصاحه، ح۱۱۰۲.</ref>.
یکی دیگر از پی آمدهای سلام تواضع است که موجب استحکام روابط حسنه می‌شود. در حدیث نبوی آمده است هر کسی [[اسلام]] را آغاز نماید، از [[تکبر]] بر کنار است: {{متن حدیث|الْبَادِئُ بِالسَّلَامِ بَرِي‏ءُ مِنَ الْكِبْرِ}}<ref>نهج الفصاحه، ح۱۱۰۲.</ref>.
===فراهم شدن زمینه [[محبت]]===
 
[[اسلام]] تأکید زیادی بر [[حب]] و [[بغض]] دارد و [[دوستی]] [[مؤمنان]] و [[کینه]] با [[دشمنان اسلام]] از [[صفات مؤمنان]] ذکر شده است؛ [[خداوند متعال]] می‌فرماید: [[محمد]]{{صل}} فرستاده خداست و [[یاران]] و همراهانش بر [[کافران]] بسیار [[قوی‌دل]] و سخت‌گیر و با یکدیگر بسیار [[مشفق]] و مهربانند:{{متن قرآن|مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللَّهِ وَالَّذِينَ مَعَهُ أَشِدَّاءُ عَلَى الْكُفَّارِ رُحَمَاءُ بَيْنَهُمْ}}<ref>«محمد، پیامبر خداوند است و آنان که با وی‌اند، بر کافران سختگیر، میان خویش مهربانند» سوره فتح، آیه ۲۹.</ref>.
=== فراهم شدن زمینه [[محبت]] ===
[[اسلام]] تأکید زیادی بر [[حب]] و [[بغض]] دارد و [[دوستی]] [[مؤمنان]] و [[کینه]] با دشمنان اسلام از صفات مؤمنان ذکر شده است؛ [[خداوند متعال]] می‌فرماید: [[محمد]]{{صل}} فرستاده خداست و [[یاران]] و همراهانش بر [[کافران]] بسیار قوی‌دل و سخت‌گیر و با یکدیگر بسیار [[مشفق]] و مهربانند:{{متن قرآن|مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللَّهِ وَالَّذِينَ مَعَهُ أَشِدَّاءُ عَلَى الْكُفَّارِ رُحَمَاءُ بَيْنَهُمْ}}<ref>«محمد، پیامبر خداوند است و آنان که با وی‌اند، بر کافران سختگیر، میان خویش مهربانند» سوره فتح، آیه ۲۹.</ref>.


[[دین مقدس اسلام]] درباره گسترش محبت بین مؤمنان دستورهای زیادی دارد؛ برای مثال [[مصافحه]] کردن، به دیدار یکدیگر رفتن، رعایت [[حقوق همسایگان]] و [[صله رحم]] از آن دسته‌اند که سبب ازدیاد پیوند و محبت در [[جامعه اسلامی]] می‌شوند.
[[دین مقدس اسلام]] درباره گسترش محبت بین مؤمنان دستورهای زیادی دارد؛ برای مثال [[مصافحه]] کردن، به دیدار یکدیگر رفتن، رعایت [[حقوق همسایگان]] و [[صله رحم]] از آن دسته‌اند که سبب ازدیاد پیوند و محبت در [[جامعه اسلامی]] می‌شوند.


در [[زمان پیامبر]]{{صل}} [[مسلمانان]] به همدیگر [[سلام]] می‌کردند، اما [[سلام کردن]] به [[کودکان]] مرسوم نبود یا کمتر اتفاق می‌افتاد؛ آن حضرت پیوسته به کودکان[[سلام]] می‌کرد و می‌فرمود: هرگز از سلام به کودکان تا هنگام [[مرگ]] دست بر نمی‌دارم تا این که بعد از من [[سنت]] گردد<ref>سنن النبی، ص۴۲.</ref>.
در زمان پیامبر{{صل}} [[مسلمانان]] به همدیگر [[سلام]] می‌کردند، اما [[سلام کردن]] به کودکان مرسوم نبود یا کمتر اتفاق می‌افتاد؛ آن حضرت پیوسته به کودکان[[سلام]] می‌کرد و می‌فرمود: هرگز از سلام به کودکان تا هنگام [[مرگ]] دست بر نمی‌دارم تا این که بعد از من [[سنت]] گردد<ref>سنن النبی، ص۴۲.</ref>.


متأسفانه امروزه به دلیل [[زندگی]] ماشینی نه تنها به کودکان سلام نمی‌شود، بلکه در میان افراد بزرگسال نیز روابط بسیار بی‌روح شده و [[سنت حسنه]] سلام از میان [[مردم]] رخت بربسته است که دلیل آن را تا حدودی می‌‌توان در روابط جدید [[اجتماعی]]، رونق [[شهرنشینی]] و تراکم [[جمعیت]] جست.<ref>[[محمد جواد برهانی|برهانی، محمد جواد]]، [[سیره اجتماعی پیامبر اعظم - برهانی (کتاب)|سیره اجتماعی پیامبر اعظم]]، ص 17-20.</ref>
متأسفانه امروزه به دلیل [[زندگی]] ماشینی نه تنها به کودکان سلام نمی‌شود، بلکه در میان افراد بزرگسال نیز روابط بسیار بی‌روح شده و سنت حسنه سلام از میان [[مردم]] رخت بربسته است که دلیل آن را تا حدودی می‌‌توان در روابط جدید [[اجتماعی]]، رونق شهرنشینی و تراکم جمعیت جست<ref>[[محمد جواد برهانی|برهانی، محمد جواد]]، [[سیره اجتماعی پیامبر اعظم - برهانی (کتاب)|سیره اجتماعی پیامبر اعظم]]، ص 17-20.</ref>.


== جستارهای وابسته ==
== جستارهای وابسته ==
خط ۶۱: خط ۶۹:
[[رده:فضایل اخلاقی]]
[[رده:فضایل اخلاقی]]
[[رده:مدخل فرهنگ زیارت]]
[[رده:مدخل فرهنگ زیارت]]
[[رده:آداب اجتماعی]]
۱۲۹٬۵۶۲

ویرایش