|
|
| خط ۴۷: |
خط ۴۷: |
| == مسئولیت والدین == | | == مسئولیت والدین == |
| والدین نیز در برابر [[فرزندان]] مسئولاند. [[امام]] {{ع}} در [[حکمت]] ۳۹۹ [[مسئولیت]] والدین را در سهچیز میداند: [[انتخاب]] نام نیک، [[تربیت]]، [[تعلیم]] [[قرآن]]. [[انسانها]] در محیط خانواده و تحت [[تربیت]] والدین نیکاندیش و [[درستکار]] وارد اجتماع میشوند و [[جامعه]] از وجود آنان بهرهمند خواهد شد. پس کانون خانواده، مقدمهای بر حضور افراد و نقشآفرینی آنها در [[جامعه]] است. میتوان اینگونه پنداشت که کانون خانواده مهمترین نقش را در پدیداری [[جامعه]] دینمدار و مترقی و در نهایت پدیداری تمدنهای بزرگ بشری ایفا میکند»<ref>[[سید حسین دینپرور|دینپرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۱، ص۳۲۱.</ref>. | | والدین نیز در برابر [[فرزندان]] مسئولاند. [[امام]] {{ع}} در [[حکمت]] ۳۹۹ [[مسئولیت]] والدین را در سهچیز میداند: [[انتخاب]] نام نیک، [[تربیت]]، [[تعلیم]] [[قرآن]]. [[انسانها]] در محیط خانواده و تحت [[تربیت]] والدین نیکاندیش و [[درستکار]] وارد اجتماع میشوند و [[جامعه]] از وجود آنان بهرهمند خواهد شد. پس کانون خانواده، مقدمهای بر حضور افراد و نقشآفرینی آنها در [[جامعه]] است. میتوان اینگونه پنداشت که کانون خانواده مهمترین نقش را در پدیداری [[جامعه]] دینمدار و مترقی و در نهایت پدیداری تمدنهای بزرگ بشری ایفا میکند»<ref>[[سید حسین دینپرور|دینپرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۱، ص۳۲۱.</ref>. |
|
| |
| ==مفهومشناسی خانواده==
| |
| از نظر [[جامعهشناسی]]، خانواده، گروهی شامل پدر، مادر و [[فرزندان]] است که در مکانی واحد [[زندگی]] میکنند، [[اقتصاد]] مشترکی دارند. این گروه مبتنی بر [[حقوق]]، مناسبات و [[تکالیف فردی]] و جمعی است<ref>قرائی مقدم، مبانی جامعهشناسی، ص۲۳۵.</ref>. [[نظام]] خانواده به مفهوم محدود آن، یک واحد [[اجتماعی]] است که با [[ازدواج]] یک [[زن]] و یک مرد پدید میآید و فرزندان آنها، آن را تکمیل میکنند. در تعریفی دیگر، خانواده شامل مجموعهای از افراد است که با [[هدف]] و [[منافع]] مشترک، زیر سقفی گرد هم میآیند<ref>قائمی، نظام حیات خانواده در اسلام، ص۱۹.</ref>.
| |
| [[دانش حقوق]] که یکی از دانشهای [[علمی]] - کاربردی رایج است، به مسائل خانواده توجه جدی کرده و خانواده را به عنوان نهادی [[مدنی]] - [[حقوقی]] بررسی کرده است. [[حقوقدانان]]، [[قوانین]] متعددی برای ساماندهی امور خانواده تدوین کردهاند تا در صورت [[لزوم]]، آنها را [[اجرا]] و بدین وسیله از [[فروپاشی]] نظام خانواده جلوگیری کنند. حقوق هر یک از اعضای خانواده، [[ارث]]، [[نکاح]]، [[طلاق]]، [[نفقه]] [[اولاد]] و [[همسر]]، از جمله موضوعاتی هستند که از نظر حقوقی بررسی میشوند<ref>کاتوزیان، حقوق خانواده، ج۱، ص۱۲.</ref>. در تحقیق حاضر نیز نظام خانواده در قالب چنین تعریفی گنجانده میشود.
| |
|
| |
| خانواده، از نظامهای اولیه [[جوامع بشری]] است که با وجود تحولات فراوان، در اهداف و کارکردهای خود ثابت مانده است. خانواده مناسبترین نظام برای تأمین [[نیازهای مادی]] و روانی [[بشر]] است و بستری مناسب برای [[تأمین امنیت]] و [[آرامش روانی]] اعضاء برآورده کردن نیازهای [[عاطفی]] آنها، پرورش [[نسل]] جدید و اجتماعی کردن فرزندان فراهم کرده است. خانواده تنها [[نظام اجتماعی]] است که در همه [[جوامع]]، اعم از مذهبی و غیرمذهبی، پذیرفته شده و [[توسعه]] یافته است. خانواده در جوامع مختلف، دارای نقش، پایگاه و منزلتهای گوناگون است و با اینکه بخش کوچکی از [[اجتماع]] است، در [[حیات اجتماعی]] [[مردم]]، نقش و تأثیری فوقالعاده دارد<ref>قائمی، نظام حیات خانواده در اسلام، ص۲۱.</ref>.
| |
| خانواده، هسته اولیه همه [[سازمانها]] و [[نهادهای اجتماعی]] است. همه نقشهای مربوط به ایجاد [[تمدن]]، انتقال میراثها و [[رشد]] و شکوفایی [[انسانیت]]، به [[خانواده]] مربوط میشود. همه [[سنتها]]، [[عقاید]] و [[آداب]]، ویژگیهای فردی و [[اجتماعی]]، از طریق خانواده به [[نسل]] جدید منتقل میگردد.
| |
| [[جامعه]] متشکل از خانوادههاست و مختصات جامعه از طریق [[روابط خانوادگی]]، توصیف شدنی است. اثر مفید و یا زیانبخش خانواده به جامعه هم میرسد؛ ساخت و مشی آن، در سکون یا [[اضطراب]] جامعه مؤثر است و انگیزه اعضایش در انگیزههای [[اجتماع]] تأثیر میگذارد. همچنین نوع مشی و [[سبک زندگی]] خانواده، در [[اخلاق]] جامعه و در [[سلامت]] یا [[بیماری]] آن نقشی مؤثر دارد<ref>قائمی، نظام حیات خانواده در اسلام، ص۲۰-۲۱.</ref>.<ref>[[ابوالفضل سلمانی گواری|سلمانی گواری، ابوالفضل]]، [[سیره خانوادگی ائمه معصوم (کتاب)|سیره خانوادگی ائمه معصوم]]، ص ۲۱.</ref>.
| |
|
| |
|
| == منابع == | | == منابع == |
| {{منابع}} | | {{منابع}} |
| # [[پرونده:13681048.jpg|22px]] [[سید جمالالدین دینپرور|دینپرور، سیدجمالالدین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)|'''دانشنامه نهج البلاغه ج۱''']] | | # [[پرونده:13681048.jpg|22px]] [[سید جمالالدین دینپرور|دینپرور، سیدجمالالدین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)|'''دانشنامه نهج البلاغه ج۱''']] |
| # [[پرونده:IM010703.jpg|22px]] [[ابوالفضل سلمانی گواری|سلمانی گواری، ابوالفضل]]، [[سیره خانوادگی ائمه معصوم (کتاب)|'''سیره خانوادگی ائمه معصوم''']]
| |
| {{پایان منابع}} | | {{پایان منابع}} |
|
| |
|
