پرش به محتوا

نماز میت: تفاوت میان نسخه‌ها

۴ بایت حذف‌شده ،  ‏۱۴ اکتبر ۲۰۲۴
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۹: خط ۹:
نماز میت از نمازهای واجبی است که [[شرع]] به آن اهمیت داده است. در [[روایت]] است بر هر کس که از [[اهل]] [[قبله]] است، [[نماز]] بخوان و حساب او با خداست<ref>شیخ طوسی، تهذیب الأحکام، ج‌۳، ص۳۲۸؛ همو، الإستبصار، ج۱، ص۴۶۸: {{متن حدیث|صَلِّ عَلَى مَنْ مَاتَ مِنْ أَهْلِ الْقِبْلَةِ وَ حِسَابُهُ عَلَى اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ}}.</ref>؛ یعنی اهل قبله بودن مجوزی برای نماز بر میت است. برابر این روایت از [[مذهب]] او نیز نباید پرسید و همین که [[مسلمان]] است کافی است. از [[رسول خدا]]{{صل}} نقل است: بر افرادی که حد [[رجم]] شده‌اند نماز بخوانید و نیز کسانی که خودکشی کرده‌اند و هیچ یک از افراد امتم را بدون نماز رها نکنید<ref>شیخ صدوق، من ‎لایحضره ‎الفقیه، ج‌۱، ص۱۶۶؛ شیخ طوسی، تهذیب الأحکام، ج‌۳، ص۳۲۸: {{متن حدیث|صَلُّوا عَلَى الْمَرْجُومِ مِنْ أُمَّتِي وَ عَلَى الْقَاتِلِ نَفْسَهُ مِنْ أُمَّتِي، لَا تَدَعُوا أَحَداً مِنْ أُمَّتِي بِلَا صَلَاةٍ}}.</ref>. این‌گونه [[روایات]] نشان می‌دهد [[مسلمانان]] یکدیگر را حتی بعد از انجام کارهای بزرگ خلاف شرع، مانند خود کشی و [[زنا]]، نباید [[تکفیر]] کنند و نباید به دیگری بی‌حرمتی نمایند. از سوی دیگر نیز نشانه [[رأفت]] و [[رحمت]] رسول خدا{{صل}} به امتش است که همه لازم است مورد [[لطف]] دیگر [[مؤمنان]] قرار گیرند.
نماز میت از نمازهای واجبی است که [[شرع]] به آن اهمیت داده است. در [[روایت]] است بر هر کس که از [[اهل]] [[قبله]] است، [[نماز]] بخوان و حساب او با خداست<ref>شیخ طوسی، تهذیب الأحکام، ج‌۳، ص۳۲۸؛ همو، الإستبصار، ج۱، ص۴۶۸: {{متن حدیث|صَلِّ عَلَى مَنْ مَاتَ مِنْ أَهْلِ الْقِبْلَةِ وَ حِسَابُهُ عَلَى اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ}}.</ref>؛ یعنی اهل قبله بودن مجوزی برای نماز بر میت است. برابر این روایت از [[مذهب]] او نیز نباید پرسید و همین که [[مسلمان]] است کافی است. از [[رسول خدا]]{{صل}} نقل است: بر افرادی که حد [[رجم]] شده‌اند نماز بخوانید و نیز کسانی که خودکشی کرده‌اند و هیچ یک از افراد امتم را بدون نماز رها نکنید<ref>شیخ صدوق، من ‎لایحضره ‎الفقیه، ج‌۱، ص۱۶۶؛ شیخ طوسی، تهذیب الأحکام، ج‌۳، ص۳۲۸: {{متن حدیث|صَلُّوا عَلَى الْمَرْجُومِ مِنْ أُمَّتِي وَ عَلَى الْقَاتِلِ نَفْسَهُ مِنْ أُمَّتِي، لَا تَدَعُوا أَحَداً مِنْ أُمَّتِي بِلَا صَلَاةٍ}}.</ref>. این‌گونه [[روایات]] نشان می‌دهد [[مسلمانان]] یکدیگر را حتی بعد از انجام کارهای بزرگ خلاف شرع، مانند خود کشی و [[زنا]]، نباید [[تکفیر]] کنند و نباید به دیگری بی‌حرمتی نمایند. از سوی دیگر نیز نشانه [[رأفت]] و [[رحمت]] رسول خدا{{صل}} به امتش است که همه لازم است مورد [[لطف]] دیگر [[مؤمنان]] قرار گیرند.


اینک به نمونه‌هایی از [[سیره معصومان]] در نماز بر میت که متفاوت است اشاره می‌کنیم. [[ابو‌بصیر]] از [[امام باقر]]{{ع}} نقل می‌کند که رسول خدا{{صل}} بر [[حمزه]] هفتاد [[تکبیر]] گفت و علی{{ع}} بر [[سهل بن حنیف]] که [[بدری]] بود، ۲۵ تکبیر گفت. [[حضرت باقر]]{{ع}} فرمود: پنج تکبیر پنج تکبیر می‌گفت. هر وقت [[مردم]] به [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} می‌رسیدند می‌گفتند: ما [[توفیق]] [[درک]] نماز بر سهل را نداشتیم. حضرت او را روی [[زمین]] می‌نهاد و بر او پنج تکبیر می‌گفت. این موضوع پنج بار تکرار شد تا به [[محل دفن]] سهل رسیدند<ref>شیخ طوسی، تهذیب الأحکام، ج۳، ص۱۹۸؛ شیخ صدوق، من ‎لایحضره ‎الفقیه، ج۱، ص۱۶۴.</ref>. از [[امام صادق]]{{ع}} نیز این مطلب دربارۀ [[نماز]] بر سهل نقل شده است<ref>محمد بن یعقوب کلینی، الکافی، ج۳، ص۱۸۶؛ شیخ صدوق، من ‎لایحضره ‎الفقیه، ج۱، ص۱۶۴؛ شیخ طوسی، تهذیب الأحکام، ج۳، ص۳۲۵؛ همو، الإستبصار، ج۱، ص۴۸۴: {{متن حدیث|كَبَّرَ أَمِيرُ الْمُؤْمِنِينَ صعَلَى سَهْلِ بْنِ حُنَيْفٍ وَ كَانَ بَدْرِيّاً خَمْسَ تَكْبِيرَاتٍ ثُمَّ مَشَى سَاعَةً ثُمَّ وَضَعَهُ وَ كَبَّرَ عَلَيْهِ خَمْسَةً أُخْرَى فَصَنَعَ ذَلِكَ حَتَّى كَبَّرَ عَلَيْهِ خَمْساً وَ عِشْرِينَ تَكْبِيرَةً}}.</ref>. علت آن را [[امام صادق]]{{ع}} بدری‌بودن سهل دانسته است<ref>شیخ طوسی، تهذیب الأحکام، ج۳، ص۳۱۷؛ همو، الإستبصار، ج۱، ص۴۷۶.</ref>. [[سهل بن حنیف]] از [[انصار]] و جزو دوازده نفری<ref>شیخ صدوق، الخصال، ص۴۶۱: {{متن حدیث|عَنْ زَيْدِ بْنِ وَهْبٍ قَالَ: كَانَ الَّذِينَ أَنْكَرُوا عَلَى أَبِي بَكْرٍ جُلُوسَهُ فِي الْخِلَافَةِ وَ تَقَدُّمَهُ عَلَى عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ{{ع}} اثْنَيْ عَشَرَ رَجُلًا مِنَ الْمُهَاجِرِينَ وَ الْأَنْصَارِ... وَ كَانَ مِنَ الْأَنْصَارِ خُزَيْمَةُ بْنُ ثَابِتٍ ذُو الشَّهَادَتَيْنِ وَ سَهْلُ بْنُ حُنَيْفٍ وَ أَبُو أَيُّوبَ الْأَنْصَارِيُّ}}.</ref> بود که به [[خلافت ابوبکر]] [[اعتراض]] کردند<ref>شیخ صدوق، الخصال، ص۴۶۵: {{متن حدیث|ثُمَّ قَامَ سَهْلُ بْنُ حُنَيْفٍ فَقَالَ أَشْهَدُ أَنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ{{صل}} قَالَ عَلَى الْمِنْبَرِ إِمَامُكُمْ مِنْ بَعْدِي عَلِيُّ بْنُ أَبِي طَالِبٍ{{ع}} وَ هُوَ أَنْصَحُ النَّاسِ لِأُمَّتِي‌}}.</ref>. وی در [[اعتقاد]] به [[ولایت علی]]{{ع}} ثابت ماند<ref>شیخ صدوق، عیون أخبار الرضا{{ع}}؛ ج۲، ص۱۲۶.</ref>. او در هنگام [[جنگ جمل]] [[فرماندار مدینه]] بود که نامه هفتاد [[نهج البلاغه]] را [[حضرت علی]]{{ع}} خطاب به وی نوشت. او بعد از [[جنگ صفین]] درگذشت و حضرت به تجلیل از وی پرداخت<ref>نهج البلاغه (تحقیق صبحی صالح)؛ ص۴۸۸.</ref>. خود حضرت وی را با بُرد قرمز حِبری کفن کرد<ref>محمد بن یعقوب کلینی، الکافی، ج۳، ص۱۴۹.</ref>. این [[روایت]] نشان می‌دهد [[حمزه]] در نزد [[پیامبر]]{{صل}} و سهل بن حنیف نزد علی{{ع}} بسیار مورد توجه و [[احترام]] بودند. این در حالی است که برابر روایتی از امام صادق{{ع}} پیامبر تکرار نماز میت را شایسته ندانستند<ref>شیخ طوسی، تهذیب الأحکام، ج۳، ص۳۲۴؛ همو، الإستبصار، ج۱، ص۴۸۴: {{متن حدیث|إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ{{صل}} صَلَّى عَلَى جِنَازَةٍ فَلَمَّا فَرَغَ جَاءَ قَوْمٌ فَقَالُوا يَا رَسُولُ فَاتَتْنَا الصَّلَاةُ عَلَيْهَا فَقَالَ{{صل}} إِنَّ الْجِنَازَةَ لَا يُصَلَّى عَلَيْهَا مَرَّتَيْنِ ادْعُوا لَهُ وَ قُولُوا خَيْراً}}.</ref>؛ البته سند این [[روایت]] عامی است و شیخ ذیل این روایت تکرار نماز میت را [[مکروه]] دانسته است<ref>[[علی اکبر ذاکری|ذاکری، علی اکبر]]، [[سیره عبادی معصومان در کتاب‌های چهارگانه شیعه (کتاب)|سیره عبادی معصومان در کتاب‌های چهارگانه شیعه]]، ص ۱۴۱.</ref>.
اینک به نمونه‌هایی از [[سیره معصومان]] در نماز بر میت که متفاوت است اشاره می‌کنیم. ابو‌بصیر از [[امام باقر]]{{ع}} نقل می‌کند که رسول خدا{{صل}} بر [[حمزه]] هفتاد [[تکبیر]] گفت و علی{{ع}} بر [[سهل بن حنیف]] که [[بدری]] بود، ۲۵ تکبیر گفت. [[حضرت باقر]]{{ع}} فرمود: پنج تکبیر پنج تکبیر می‌گفت. هر وقت [[مردم]] به [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} می‌رسیدند می‌گفتند: ما [[توفیق]] [[درک]] نماز بر سهل را نداشتیم. حضرت او را روی [[زمین]] می‌نهاد و بر او پنج تکبیر می‌گفت. این موضوع پنج بار تکرار شد تا به [[محل دفن]] سهل رسیدند<ref>شیخ طوسی، تهذیب الأحکام، ج۳، ص۱۹۸؛ شیخ صدوق، من ‎لایحضره ‎الفقیه، ج۱، ص۱۶۴.</ref>. از [[امام صادق]]{{ع}} نیز این مطلب دربارۀ [[نماز]] بر سهل نقل شده است<ref>محمد بن یعقوب کلینی، الکافی، ج۳، ص۱۸۶؛ شیخ صدوق، من ‎لایحضره ‎الفقیه، ج۱، ص۱۶۴؛ شیخ طوسی، تهذیب الأحکام، ج۳، ص۳۲۵؛ همو، الإستبصار، ج۱، ص۴۸۴: {{متن حدیث|كَبَّرَ أَمِيرُ الْمُؤْمِنِينَ صعَلَى سَهْلِ بْنِ حُنَيْفٍ وَ كَانَ بَدْرِيّاً خَمْسَ تَكْبِيرَاتٍ ثُمَّ مَشَى سَاعَةً ثُمَّ وَضَعَهُ وَ كَبَّرَ عَلَيْهِ خَمْسَةً أُخْرَى فَصَنَعَ ذَلِكَ حَتَّى كَبَّرَ عَلَيْهِ خَمْساً وَ عِشْرِينَ تَكْبِيرَةً}}.</ref>. علت آن را [[امام صادق]]{{ع}} بدری‌بودن سهل دانسته است<ref>شیخ طوسی، تهذیب الأحکام، ج۳، ص۳۱۷؛ همو، الإستبصار، ج۱، ص۴۷۶.</ref>. [[سهل بن حنیف]] از [[انصار]] و جزو دوازده نفری<ref>شیخ صدوق، الخصال، ص۴۶۱: {{متن حدیث|عَنْ زَيْدِ بْنِ وَهْبٍ قَالَ: كَانَ الَّذِينَ أَنْكَرُوا عَلَى أَبِي بَكْرٍ جُلُوسَهُ فِي الْخِلَافَةِ وَ تَقَدُّمَهُ عَلَى عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ{{ع}} اثْنَيْ عَشَرَ رَجُلًا مِنَ الْمُهَاجِرِينَ وَ الْأَنْصَارِ... وَ كَانَ مِنَ الْأَنْصَارِ خُزَيْمَةُ بْنُ ثَابِتٍ ذُو الشَّهَادَتَيْنِ وَ سَهْلُ بْنُ حُنَيْفٍ وَ أَبُو أَيُّوبَ الْأَنْصَارِيُّ}}.</ref> بود که به [[خلافت ابوبکر]] [[اعتراض]] کردند<ref>شیخ صدوق، الخصال، ص۴۶۵: {{متن حدیث|ثُمَّ قَامَ سَهْلُ بْنُ حُنَيْفٍ فَقَالَ أَشْهَدُ أَنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ{{صل}} قَالَ عَلَى الْمِنْبَرِ إِمَامُكُمْ مِنْ بَعْدِي عَلِيُّ بْنُ أَبِي طَالِبٍ{{ع}} وَ هُوَ أَنْصَحُ النَّاسِ لِأُمَّتِي‌}}.</ref>. وی در [[اعتقاد]] به [[ولایت علی]]{{ع}} ثابت ماند<ref>شیخ صدوق، عیون أخبار الرضا{{ع}}؛ ج۲، ص۱۲۶.</ref>. او در هنگام [[جنگ جمل]] [[فرماندار مدینه]] بود که نامه هفتاد [[نهج البلاغه]] را [[حضرت علی]]{{ع}} خطاب به وی نوشت. او بعد از [[جنگ صفین]] درگذشت و حضرت به تجلیل از وی پرداخت<ref>نهج البلاغه (تحقیق صبحی صالح)؛ ص۴۸۸.</ref>. خود حضرت وی را با بُرد قرمز حِبری کفن کرد<ref>محمد بن یعقوب کلینی، الکافی، ج۳، ص۱۴۹.</ref>. این [[روایت]] نشان می‌دهد [[حمزه]] در نزد [[پیامبر]]{{صل}} و سهل بن حنیف نزد علی{{ع}} بسیار مورد توجه و [[احترام]] بودند. این در حالی است که برابر روایتی از امام صادق{{ع}} پیامبر تکرار نماز میت را شایسته ندانستند<ref>شیخ طوسی، تهذیب الأحکام، ج۳، ص۳۲۴؛ همو، الإستبصار، ج۱، ص۴۸۴: {{متن حدیث|إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ{{صل}} صَلَّى عَلَى جِنَازَةٍ فَلَمَّا فَرَغَ جَاءَ قَوْمٌ فَقَالُوا يَا رَسُولُ فَاتَتْنَا الصَّلَاةُ عَلَيْهَا فَقَالَ{{صل}} إِنَّ الْجِنَازَةَ لَا يُصَلَّى عَلَيْهَا مَرَّتَيْنِ ادْعُوا لَهُ وَ قُولُوا خَيْراً}}.</ref>؛ البته سند این [[روایت]] عامی است و شیخ ذیل این روایت تکرار نماز میت را [[مکروه]] دانسته است<ref>[[علی اکبر ذاکری|ذاکری، علی اکبر]]، [[سیره عبادی معصومان در کتاب‌های چهارگانه شیعه (کتاب)|سیره عبادی معصومان در کتاب‌های چهارگانه شیعه]]، ص ۱۴۱.</ref>.


== شیوه نماز میت [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} ==
== شیوه نماز میت [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} ==
۱۲۹٬۶۲۱

ویرایش