قبر: تفاوت میان نسخه‌ها

۶۰ بایت اضافه‌شده ،  ‏۱۷ دسامبر ۲۰۲۴
بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(۲ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط یک کاربر دیگر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = | عنوان مدخل  = | مداخل مرتبط = [[قبر در قرآن]] - [[قبر در کلام اسلامی]] - [[قبر در معارف دعا و زیارات]] - [[قبر در معارف و سیره سجادی]]| پرسش مرتبط  = }}
{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = | عنوان مدخل  = | مداخل مرتبط = [[قبر در قرآن]] - [[قبر در فقه اسلامی]] - [[قبر در کلام اسلامی]] - [[قبر در معارف دعا و زیارات]] - [[قبر در معارف و سیره سجادی]]| پرسش مرتبط  = }}


== مقدمه ==
== مقدمه ==
به معنای جایی است که در [[زمین]] حفر می‌کنند و بدن انسان مُرده را در آن می‌گذارند؛ اما در منابع روایی و [[کلامی]] به معنای جایگاه [[انسان]] در عالم [[برزخ]] آمده است. [[علامه مجلسی]] گفته است که مراد از قبر در بیش‌ترینه [[روایات]]، جایی است در عالم [[برزخ]] که [[روح]] [[آدمی]] پس از [[مرگ]] در آن جای می‌گیرد<ref>بحار الانوار، ۶/ ۲۷۱؛ الالهیات‌، ۲/ ۷۳۵.</ref>. درباره قبر، موضوعاتی یادکردنی است<ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]]، ص ۳۷۳.</ref>.
به معنای جایی است که در [[زمین]] حفر می‌کنند و بدن انسان مُرده را در آن می‌گذارند؛ اما در منابع روایی و [[کلامی]] به معنای جایگاه [[انسان]] در عالم [[برزخ]] آمده است. [[علامه مجلسی]] گفته است که مراد از قبر در بیش‌ترین [[روایات]]، جایی است در عالم [[برزخ]] که [[روح]] [[آدمی]] پس از [[مرگ]] در آن جای می‌گیرد<ref>بحار الانوار، ۶/ ۲۷۱؛ الالهیات‌، ۲/ ۷۳۵.</ref>. درباره قبر، موضوعاتی یادکردنی است<ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]]، ص ۳۷۳.</ref>.


== سؤال قبر ==
== سؤال قبر ==
از [[روایات]] بسیاری برمی‌آید که چون مُرده را در قبر می‌نهند، دو [[فرشته]] سراغ او می‌آیند و از پاره‌ای موضوعات [[عقیدتی]] - مانند [[توحید]]، [[نبوت]] و [[ولایت]] - از او می‌پرسند و نیز از پاره‌ای موضوعات عملی؛ مثلًا می‌پرسند که با [[نماز]] چه کرده است و [[عمر]] خویش را صرف چه کارهایی ساخته و چگونه [[مال]] کسب کرده است. در برخی [[روایات]] از این دو [[فرشته]] با عنوان "ناکر و نکیر" و در برخی دیگر با عنوان "[[نکیر و منکر]]" یاد شده است<ref>کافی‌، ۲/ ۶۳۳؛ بحارالانوار، ۶/ ۲۲۳.</ref>. برخی دیگر از [[احادیث]] و نیز در پاره‌ای از [[ادعیه]]، این دو [[فرشته]] را "[[بشیر]] و مبشر" خوانده‌اند<ref>مفاتیح الجنان‌، دعای ماه رجب.</ref>. سؤال و جواب قبر، فرآیندی ساده و معمول نیست که [[آدمی]] هر چه بخواهد بگوید. پاسخ‌ها از [[جان]] [[آدمی]] و [[باطن]] ملکات و باورهای راستین او می‌جوشند و بیرون می‌آیند. تلقین میت، کمکی است به همین جوشش نه‌ آنکه اثری مستقل داشته باشد. در سؤال و جواب قبر، پاسخ [[انسان]] از ژرفای [[تکوین]] و حاق [[باطن]] او سرچشمه می‌گیرد. سؤال قبر- بنابر مقتضای [[عدالت الهی]] و آنچه از [[روایات]] و ظواهر متون [[دینی]] برمی‌آید- ویژه [[مکلفان]] بالغ و [[عاقل]] است و از این رو، اطفال و دیوانگان و [[مستضعفان]] سؤال قبر ندارند. اینکه آیا [[پیامبران]] و [[امامان]] {{عم}} نیز با سؤال قبر مواجه می‌شوند، یا نه، به درستی روشن نیست. در این باره دلایلی متضاد وجود دارد و از این رو، [[علمای دینی]] از اظهار نظر درباره آن پرهیز کرده‌اند<ref>بحارالانوار، ۶/ ۲۷۸.</ref>.<ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]]، ص ۳۷۳-۳۷۴.</ref>
از [[روایات]] بسیاری استفاده می‌شود زمانی که مُرده را در قبر قرار می‌دهند، دو [[فرشته]] سراغ او می‌آیند و از پاره‌ای موضوعات [[عقیدتی]] - مانند [[توحید]]، [[نبوت]] و [[ولایت]] - از او می‌پرسند و نیز از پاره‌ای موضوعات عملی؛ مثلًا می‌پرسند که با [[نماز]] چه کرده است و [[عمر]] خویش را صرف چه کارهایی ساخته و چگونه [[مال]] کسب کرده است. در برخی [[روایات]] از این دو [[فرشته]] با عنوان "ناکر و نکیر" و در برخی دیگر با عنوان "[[نکیر و منکر]]" یاد شده است<ref>کافی‌، ۲/ ۶۳۳؛ بحارالانوار، ۶/ ۲۲۳.</ref>. برخی دیگر از [[احادیث]] و نیز در پاره‌ای از [[ادعیه]]، این دو [[فرشته]] را "[[بشیر]] و مبشر" خوانده‌اند<ref>مفاتیح الجنان‌، دعای ماه رجب.</ref>. سؤال و جواب قبر، فرآیندی ساده و معمول نیست که [[آدمی]] هر چه بخواهد بگوید. پاسخ‌ها از [[جان]] [[آدمی]] و [[باطن]] ملکات و باورهای راستین او می‌جوشند و بیرون می‌آیند. تلقین میت، کمکی است به همین جوشش نه‌ آنکه اثری مستقل داشته باشد. در سؤال و جواب قبر، پاسخ [[انسان]] از ژرفای [[تکوین]] و حاق [[باطن]] او سرچشمه می‌گیرد. سؤال قبر- بنابر مقتضای [[عدالت الهی]] و آنچه از [[روایات]] و ظواهر متون [[دینی]] برمی‌آید- ویژه [[مکلفان]] بالغ و [[عاقل]] است و از این رو، اطفال و دیوانگان و [[مستضعفان]] سؤال قبر ندارند. اینکه آیا [[پیامبران]] و [[امامان]] {{عم}} نیز با سؤال قبر مواجه می‌شوند، یا نه، به درستی روشن نیست. در این باره دلایلی متضاد وجود دارد و از این رو، [[علمای دینی]] از اظهار نظر درباره آن پرهیز کرده‌اند<ref>بحارالانوار، ۶/ ۲۷۸.</ref>.<ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]]، ص ۳۷۳-۳۷۴.</ref>


== شب اول قبر ==
== شب اول قبر ==
۸۰٬۱۲۹

ویرایش