پرش به محتوا

اصحاب امام هادی: تفاوت میان نسخه‌ها

هیچ تغییری در اندازه به وجود نیامده‌ است. ،  ‏۳۰ اوت ۲۰۲۵
بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۸: خط ۸:
==اصحاب امام هادی{{ع}} و روایت‌کنندگان حدیث آن حضرت‌==
==اصحاب امام هادی{{ع}} و روایت‌کنندگان حدیث آن حضرت‌==
[[امام هادی]]{{ع}} به دلیل تنوّع [[فرهنگ]] و [[معارف]] فراگیرش همواره مقصد و مراد جویندگان [[دانش]] بوده است؛ چراکه آن حضرت در همه [[دانش‌ها]] [[تخصّص]] داشته، در [[تفسیر قرآن کریم]] [[خبره]] و کارآزموده و در [[فقه اسلامی]] با همه بخش‌ها و سطوح آن ماهر و چیره‌دست بوده است.
[[امام هادی]]{{ع}} به دلیل تنوّع [[فرهنگ]] و [[معارف]] فراگیرش همواره مقصد و مراد جویندگان [[دانش]] بوده است؛ چراکه آن حضرت در همه [[دانش‌ها]] [[تخصّص]] داشته، در [[تفسیر قرآن کریم]] [[خبره]] و کارآزموده و در [[فقه اسلامی]] با همه بخش‌ها و سطوح آن ماهر و چیره‌دست بوده است.
[[اصحاب]] آن حضرت به اعتبار ارتباط با [[اهل‌بیت]]{{عم}}، در میان [[امّت اسلام]] نمونه خط [[رسالت]] بوده‌اند، آنان [[احادیث]] آن حضرت را [[روایت]] کرده، در کتاب‌های اصول‌<ref>منظور از کتاب‏هاى اصول کتاب‏هایى است که توسط اصحاب ائمه نوشته شده و در آن روایات اهل‏بیت{{عم}} جمع‏آورى شده بود دانشمندان شیعه خبر از تدوین چهارصد کتاب با عنوان اصول اربعمأة داده‏اند که همه آن‏ها در اثر حوادث ناگوار روزگار نابود شده‏اند و آنچه اکنون از کتاب‏هاى روایى به دست ما است باقى‏مانده آن اصول مى‏باشد.</ref>، آن احادیث را به رشته تحریر و تدوین درآوردند. آنان به واسطه تدوین [[میراث علمی]] [[ائمّه اطهار]]{{عم}} [[حقّ]] بزرگی بر [[جهان اسلام]] دارند.
[[اصحاب]] آن حضرت به اعتبار ارتباط با [[اهل‌بیت]]{{عم}}، در میان [[امّت اسلام]] نمونه خط [[رسالت]] بوده‌اند، آنان [[احادیث]] آن حضرت را [[روایت]] کرده، در کتاب‌های اصول‌<ref>منظور از کتاب‌هاى اصول کتاب‌هایى است که توسط اصحاب ائمه نوشته شده و در آن روایات اهل‌بیت{{عم}} جمع‌آورى شده بود دانشمندان شیعه خبر از تدوین چهارصد کتاب با عنوان اصول اربعمأة داده‌اند که همه آن‌ها در اثر حوادث ناگوار روزگار نابود شده‌اند و آنچه اکنون از کتاب‌هاى روایى به دست ما است باقى‌مانده آن اصول مى‌باشد.</ref>، آن احادیث را به رشته تحریر و تدوین درآوردند. آنان به واسطه تدوین [[میراث علمی]] [[ائمّه اطهار]]{{عم}} [[حقّ]] بزرگی بر [[جهان اسلام]] دارند.


چراکه اگر آنان این کار را انجام نمی‌دادند، [[ثروت]] بسیار عظیم و اصیلی که مشتمل بر ابداعات بوده از [[مسلمانان]] ضایع می‌گردید. ثروتی که همگام با پیشرفتهای [[فکر]] بشری و بلکه مقدّم بر آن بوده است.
چراکه اگر آنان این کار را انجام نمی‌دادند، [[ثروت]] بسیار عظیم و اصیلی که مشتمل بر ابداعات بوده از [[مسلمانان]] ضایع می‌گردید. ثروتی که همگام با پیشرفتهای [[فکر]] بشری و بلکه مقدّم بر آن بوده است.
خط ۷۸: خط ۷۸:


همچنین معتقدم که بعد از ولایت، یعنی [[ولایت ائمّه]] [[اهل‌بیت]]{{عم}} [[واجبات]] [[شرعی]] عبارت از: [[نماز]]، [[زکات]]، [[روزه]]، [[حجّ]]، [[جهاد]]، [[امر به معروف و نهی از منکر]] می‌باشد».
همچنین معتقدم که بعد از ولایت، یعنی [[ولایت ائمّه]] [[اهل‌بیت]]{{عم}} [[واجبات]] [[شرعی]] عبارت از: [[نماز]]، [[زکات]]، [[روزه]]، [[حجّ]]، [[جهاد]]، [[امر به معروف و نهی از منکر]] می‌باشد».
[[امام هادی]]{{ع}} [[عقیده]] وی را این‌گونه [[تأیید]] فرمودند که: {{متن حدیث|يَا أَبَا الْقَاسِمِ‏ هَذَا وَ اللَّهِ‏ دِينُ‏ اللَّهِ‏ الَّذِي‏ ارْتَضَاهُ‏ لِعِبَادِهِ‏ فَاثْبُتْ‏ عَلَيْهِ‏ ثَبَّتَكَ‏ اللَّهُ‏ بِالْقَوْلِ الثَّابِتِ فِي الْحَياةِ الدُّنْيا وَ فِي الْآخِرَةِ}}؛
[[امام هادی]]{{ع}} [[عقیده]] وی را این‌گونه [[تأیید]] فرمودند که: {{متن حدیث|يَا أَبَا الْقَاسِمِ‌ هَذَا وَ اللَّهِ‌ دِينُ‌ اللَّهِ‌ الَّذِي‌ ارْتَضَاهُ‌ لِعِبَادِهِ‌ فَاثْبُتْ‌ عَلَيْهِ‌ ثَبَّتَكَ‌ اللَّهُ‌ بِالْقَوْلِ الثَّابِتِ فِي الْحَياةِ الدُّنْيا وَ فِي الْآخِرَةِ}}؛
ای [[ابو القاسم]]، به [[خدا]] [[سوگند]] این [[[اعتقادات]] تو همان‌][[دین]] خداست که برای [[بندگان]] خود برگزیده است. پس بر همین [[اعتقاد]] ثابت بمان که [[خداوند]] تو را با [[کلامی]] ثابت در [[زندگی دنیا]] و [[آخرت]] تثبیت نماید<ref>کمال الدّین، ص۳۷۹، ح۱ و به نقل از آن: اعلام الورى، ج۲، ص۲۴۴-۲۴۵.</ref>.
ای [[ابو القاسم]]، به [[خدا]] [[سوگند]] این [[[اعتقادات]] تو همان‌][[دین]] خداست که برای [[بندگان]] خود برگزیده است. پس بر همین [[اعتقاد]] ثابت بمان که [[خداوند]] تو را با [[کلامی]] ثابت در [[زندگی دنیا]] و [[آخرت]] تثبیت نماید<ref>کمال الدّین، ص۳۷۹، ح۱ و به نقل از آن: اعلام الورى، ج۲، ص۲۴۴-۲۴۵.</ref>.


۱۳. '''[[عثمان بن سعید عمری سمّان‌]]''': [[کنیه]] او [[ابو عمرو]]، [[راستگو]] و [[پاک]] بود، وی در سنّ یازده سالگی خدمتگزار [[حضرت امام هادی]]{{ع}} بوده و از جایگاهی بلند در نزد آن حضرت برخوردار گردید، [[احمد بن اسحاق قمی]] گوید: در یکی از روزها بر حضرت [[امام]] [[ابو الحسن علی بن محمد]] شرفیاب شدم و به آن حضرت عرض کردم: ای [[سرور]] و مولای من، من همواره در این [[شهر]] حضور ندارم‌ بلکه به آن رفت‌وآمد می‌کنم و در بسیاری از مواقع که می‌آیم برای من وصول به شما و شرفیابی به محضر شما میسّر نمی‌گردد. در چنین مواردی قول چه کسی را پذیرفته و امر چه کسی را [[اطاعت]] کنیم؟
۱۳. '''[[عثمان بن سعید عمری سمّان‌]]''': [[کنیه]] او [[ابو عمرو]]، [[راستگو]] و [[پاک]] بود، وی در سنّ یازده سالگی خدمتگزار [[حضرت امام هادی]]{{ع}} بوده و از جایگاهی بلند در نزد آن حضرت برخوردار گردید، [[احمد بن اسحاق قمی]] گوید: در یکی از روزها بر حضرت [[امام]] [[ابو الحسن علی بن محمد]] شرفیاب شدم و به آن حضرت عرض کردم: ای [[سرور]] و مولای من، من همواره در این [[شهر]] حضور ندارم‌ بلکه به آن رفت‌وآمد می‌کنم و در بسیاری از مواقع که می‌آیم برای من وصول به شما و شرفیابی به محضر شما میسّر نمی‌گردد. در چنین مواردی قول چه کسی را پذیرفته و امر چه کسی را [[اطاعت]] کنیم؟
امام هادی{{ع}} در پاسخ او فرمودند: {{متن حدیث|هَذَا أَبُو عَمْرٍو الثِّقَةُ الْأَمِينُ‏ مَا قَالَهُ‏ لَكُمْ‏ فَعَنِّي‏ يَقُولُهُ‏ وَ مَا أَدَّاهُ‏ إِلَيْكُمْ‏ فَعَنِّي‏ يُؤَدِّيهِ}}؛
امام هادی{{ع}} در پاسخ او فرمودند: {{متن حدیث|هَذَا أَبُو عَمْرٍو الثِّقَةُ الْأَمِينُ‌ مَا قَالَهُ‌ لَكُمْ‌ فَعَنِّي‌ يَقُولُهُ‌ وَ مَا أَدَّاهُ‌ إِلَيْكُمْ‌ فَعَنِّي‌ يُؤَدِّيهِ}}؛
«این ابو عمرو راستگوی [[امین]] است. آنچه را که به شما گفت از جانب من گفته و آنچه را که به شما رساند از جانب من رسانده است».
«این ابو عمرو راستگوی [[امین]] است. آنچه را که به شما گفت از جانب من گفته و آنچه را که به شما رساند از جانب من رسانده است».


هنگامی که حضرت امام هادی{{ع}} به [[ملکوت اعلی]] پیوست، من روزی به فرزندش [[حضرت امام حسن عسکری]]{{ع}} [[رجوع]] کرده و همین حرف را که به پدرش عرض کرده بودم به آن حضرت عرضه داشتم، آن حضرت نیز به من فرمودند: {{متن حدیث|هَذَا أَبُو عَمْرٍو الثِّقَةُ الْأَمِينُ‏ ثِقَةُ الْمَاضِي وَ ثِقَتِي فِي الْمَحْيَا وَ الْمَمَاتِ فَمَا قَالَهُ لَكُمْ فَعَنِّي يَقُولُهُ وَ مَا أَدَّى إِلَيْكُمْ فَعَنِّي يُؤَدِّيهُ}}؛
هنگامی که حضرت امام هادی{{ع}} به [[ملکوت اعلی]] پیوست، من روزی به فرزندش [[حضرت امام حسن عسکری]]{{ع}} [[رجوع]] کرده و همین حرف را که به پدرش عرض کرده بودم به آن حضرت عرضه داشتم، آن حضرت نیز به من فرمودند: {{متن حدیث|هَذَا أَبُو عَمْرٍو الثِّقَةُ الْأَمِينُ‌ ثِقَةُ الْمَاضِي وَ ثِقَتِي فِي الْمَحْيَا وَ الْمَمَاتِ فَمَا قَالَهُ لَكُمْ فَعَنِّي يَقُولُهُ وَ مَا أَدَّى إِلَيْكُمْ فَعَنِّي يُؤَدِّيهُ}}؛
این ابو عمرو راستگو و مورد [[اعتماد]] است. مورد اعتماد گذشتگان و مورد اعتماد من در [[زندگی]] و [[مرگ]]. هرچه را که گفت از من گفته و هرچه را به‌شما رساند از جانب من رسانده است‌<ref>معجم رجال الحدیث، ج۱۲، ص۱۲۳.</ref>.
این ابو عمرو راستگو و مورد [[اعتماد]] است. مورد اعتماد گذشتگان و مورد اعتماد من در [[زندگی]] و [[مرگ]]. هرچه را که گفت از من گفته و هرچه را به‌شما رساند از جانب من رسانده است‌<ref>معجم رجال الحدیث، ج۱۲، ص۱۲۳.</ref>.
این [[روایت]] دلالت بر [[راستگویی]] [[عثمان بن سعید]] دارد و اینکه او به [[مقام]] و مرتبه والائی در نزد [[ائمّه اطهار]]{{عم}} دست یافته بوده است، چنانکه بر [[فضیلت]] و [[دانش]] او و اینکه وی [[مرجع]] [[فتوی]] و اخذ ا[[حکام]] در [[زمان]] خود بوده است به روشنی دلالت می‌کند.
این [[روایت]] دلالت بر [[راستگویی]] [[عثمان بن سعید]] دارد و اینکه او به [[مقام]] و مرتبه والائی در نزد [[ائمّه اطهار]]{{عم}} دست یافته بوده است، چنانکه بر [[فضیلت]] و [[دانش]] او و اینکه وی [[مرجع]] [[فتوی]] و اخذ ا[[حکام]] در [[زمان]] خود بوده است به روشنی دلالت می‌کند.
خط ۱۱۲: خط ۱۱۲:
۲۰. '''[[یعقوب بن اسحاق‌]]''': [[ابو یوسف دورقی اهوازی]] مشهور به [[ابن سکیت]]، شیخ او را از اصحاب امام هادی{{ع}} برشمرده، در نزد [[حضرت امام جواد]] و حضرت امام هادی{{عم}} دارای [[منزلت]] والائی بوده و این دو [[امام]] [[بزرگوار]] وی را از [[خواص]] به [[حساب]] می‌آوردند، وی از حضرت امام جواد{{ع}} نیز [[روایات]] و مسائلی نقل نموده است. ابن سکیت [[پرچمدار]] [[علم]] [[ادبیات عرب]]، [[شعر]]، لغت و نحو بوده و دارای کتاب‌های زیادی است که از میان آنها می‌توان به کتاب‌های [[تهذیب]] الالفاظ و کتاب [[اصلاح]] المنطق اشاره نمود... [[متوکل]] به‌خاطر [[ولایت اهل‌بیت]]{{عم}} وی را به [[قتل]] رساند.
۲۰. '''[[یعقوب بن اسحاق‌]]''': [[ابو یوسف دورقی اهوازی]] مشهور به [[ابن سکیت]]، شیخ او را از اصحاب امام هادی{{ع}} برشمرده، در نزد [[حضرت امام جواد]] و حضرت امام هادی{{عم}} دارای [[منزلت]] والائی بوده و این دو [[امام]] [[بزرگوار]] وی را از [[خواص]] به [[حساب]] می‌آوردند، وی از حضرت امام جواد{{ع}} نیز [[روایات]] و مسائلی نقل نموده است. ابن سکیت [[پرچمدار]] [[علم]] [[ادبیات عرب]]، [[شعر]]، لغت و نحو بوده و دارای کتاب‌های زیادی است که از میان آنها می‌توان به کتاب‌های [[تهذیب]] الالفاظ و کتاب [[اصلاح]] المنطق اشاره نمود... [[متوکل]] به‌خاطر [[ولایت اهل‌بیت]]{{عم}} وی را به [[قتل]] رساند.


۲۱. '''زنان‌''': [[شیخ طوسی]] از میان زنانی که از حضرت امام هادی{{ع}} روایت کرده‌اند به جز بانوی کریمه، «[[کلثوم کرخیه]]» شخص دیگری را ذکر ننموده است، شیخ این [[زن]] را از اصحاب امام هادی{{ع}} دانسته و اضافه می‌کند که: [[راوی]] که از این بانو روایت را نقل نموده است «عبد الرّحمان شعیری» می‌باشد که نام کامل وی [[ابو عبد الرحمان بن داوود بغدادی]] است‌<ref>آنچه در این بخش در رابطه با اصحاب حضرت امام هادى{{ع}} آورده‏ایم از کتاب حیاة الامام علىّ الهادى، ص۱۷۰-۲۳۰ نوشته شیخ باقر شریف قرشى اقتباس شده است.</ref>.<ref>[[سید منذر حکیم|حکیم، سید منذر]]، [[پیشوایان هدایت ج۱۲ (کتاب)|پیشوایان هدایت]]، ج۱۲، ص ۲۹۹-۳۰۱.</ref>
۲۱. '''زنان‌''': [[شیخ طوسی]] از میان زنانی که از حضرت امام هادی{{ع}} روایت کرده‌اند به جز بانوی کریمه، «[[کلثوم کرخیه]]» شخص دیگری را ذکر ننموده است، شیخ این [[زن]] را از اصحاب امام هادی{{ع}} دانسته و اضافه می‌کند که: [[راوی]] که از این بانو روایت را نقل نموده است «عبد الرّحمان شعیری» می‌باشد که نام کامل وی [[ابو عبد الرحمان بن داوود بغدادی]] است‌<ref>آنچه در این بخش در رابطه با اصحاب حضرت امام هادى{{ع}} آورده‌ایم از کتاب حیاة الامام علىّ الهادى، ص۱۷۰-۲۳۰ نوشته شیخ باقر شریف قرشى اقتباس شده است.</ref>.<ref>[[سید منذر حکیم|حکیم، سید منذر]]، [[پیشوایان هدایت ج۱۲ (کتاب)|پیشوایان هدایت]]، ج۱۲، ص ۲۹۹-۳۰۱.</ref>


== منابع ==
== منابع ==
۸۰٬۴۱۹

ویرایش