وساطت فاعلی: تفاوت میان نسخه‌ها

[[وساطت]] [[مخلوقات]] در امور عالم، به دلیل اینکه مستلزم وجود برخی صفات [[ربوبی]] در آنهاست، هم از دیدگاه نقل و هم عقلْ با بعضی حوزه‌های نظری همچون [[غلو]]، [[تفویض]] و [[ولایت]] مرتبط است. به دیگر سخن وساطت فاعلی منظومه‌ای نظری را به دنبال خود دارد که پژوهشگر باید تمام این ساحت‌ها را هم‌زمان رصد کند و تباین یا عدم تباین وساطت فاعلی را با آنها اعلام نماید.

بحث ولایت، در معارف گوناگون [[اسلامی]] به میان آمده است. [[مفسران]] در [[تفسیر]] آیاتی که به امر ولایت اشاره دارد، به بحث پرداخته‌اند. همچنین [[عرفا]] در تحلیل‌های [[عرفانی]] خویش، تأکید فراوانی بر این بحث نموده‌اند و جایگاه مهمی در میان مباحث خود به آن اختصاص داده‌اند<ref>محی الدین ابن عربی، فصوص الحکم، ص١٣۴-۱٣٧؛ همو، الفتوحات المکیة، ج۲، ص٢۴۶-٢۵٢؛ سید جلال‌الدین آشتیانی، شرح مقدمه قیصری، ص٨۵۵-٩۴١.</ref>.

'''مرحوم سید جواد کربلایی''': یکی از مهم‌ترین شرح‌های [[زیارت جامعه]] را با نام الانوار الساطعه فی شرح [[زیارت]] الجامعه در پنج جلد نگاشته است. رویکرد غالب این کتاب برجسته کردن ولایت تکوینی [[اهل بیت]]{{عم}} در فرازهای مختلف زیارت جامعه است. در جلد نخست این کتاب نویسنده بحث مفصلی درباره ولایت تکوینی اهل بیت{{عم}} می‌نماید و فاعلیت آنان را از دو راه (بیانات کلی و مفاهیم) و ([[معجزات]] و مصادیق) ممکن می‌داند. وی تصریح می‌کند که اینکه قایل شویم سماوات و [[ارض]] به دست [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} و [[ائمه اطهار]]{{عم}} نگه داشته شده است نه [[شرک]] است و نه [[غلو]]؛ چراکه همگی به [[اذن خداوند]] است<ref>سیدجواد کربلایی، الانوار الساطعه فی [[شر]] ح زیارت الجامعه، ج۱، ص۳۱۲.</ref>.<ref>[[سید محمد حسن صالح|صالح، سید محمد حسن]]، [[ولایت تکوینی اهل بیت از دیدگاه قرآن و روایات (کتاب)|ولایت تکوینی اهل بیت از دیدگاه قرآن و روایات]]، ص ۶۲.</ref>

== منابع ==