بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش |
|||
| (۱۲ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
{{مدخل مرتبط | {{مدخل مرتبط | ||
| موضوع مرتبط = امام جواد | | موضوع مرتبط = امام جواد | ||
| خط ۶: | خط ۵: | ||
| پرسش مرتبط = | | پرسش مرتبط = | ||
}} | }} | ||
== مقدمه == | == مقدمه == | ||
درباره نام و تعداد فرزندان امام جواد {{ع}} اختلافی شدید پدید آمده است. برخی چهار فرزند برای آن حضرت برشمردهاند: دو پسر به نامهای [[علی بن محمد بن علی الجواد|علی]] و [[موسی بن محمد بن علی الجواد|موسی]] و دو دختر به نامهای [[فاطمه بنت محمد بن علی الجواد|فاطمه]] و [[أمامه بنت محمد بن علی الجواد|أمامه]]<ref>ارشاد مفید، ص۳۲۷؛ فصول المهمة (ابن صباغ)، ص۲۷۶؛ نورالابصار، ص۳۳۰.</ref>. | درباره نام و تعداد فرزندان امام جواد {{ع}} اختلافی شدید پدید آمده است. برخی چهار فرزند برای آن حضرت برشمردهاند: دو پسر به نامهای [[علی بن محمد بن علی الجواد|علی]] و [[موسی بن محمد بن علی الجواد|موسی]] و دو دختر به نامهای [[فاطمه بنت محمد بن علی الجواد|فاطمه]] و [[أمامه بنت محمد بن علی الجواد|أمامه]]<ref>ارشاد مفید، ص۳۲۷؛ فصول المهمة (ابن صباغ)، ص۲۷۶؛ نورالابصار، ص۳۳۰.</ref>. | ||
| خط ۱۸: | خط ۱۸: | ||
== امام هادی{{ع}} == | == امام هادی{{ع}} == | ||
{{اصلی|امام هادی علیهالسلام}} | {{اصلی|امام هادی علیهالسلام}} | ||
امام هادی{{ع}} در نیمه ماه [[ذی حجه]] سال ۲۱۲ هجری در یکی از روستاهای اطراف [[مدینه]] به نام صریا متولد شد<ref>طبرسی، فضل بن حسن، اعلام الوری، ص۳۲۷؛ مفید، محمد بن نعمان، الارشاد، ج۲، ص۲۸۵؛ کلینی، محمد بن یعقوب، الکافی، ج۱، ص۴۹۷.</ref>. پدر ایشان [[امام جواد]] {{ع}} و نام مادر آن حضرت «[[سمانه مغربیه]]» بوده است. | |||
امام هادی {{ع}} تنها یک [[همسر]] به نام سلیل داشت که کنیزی از اهالی نوبه به شمار میآمد<ref>الکافی، ج۱، ص۵۰۳؛ عیون المعجزات، ص۱۳۴.</ref>. [[امام]] بنا بر بیان [[شیخ مفید]] چهار پسر به نامهای [[حسن بن علی بن محمد الهادی|حسن]]، [[حسین بن علی بن محمد الهادی|حسین]]، [[محمد بن علی بن محمد الهادی|محمد]] و [[جعفر بن محمد بن علی الهادی|جعفر]] و یک دختر به نام [[عایشه بنت محمد بن علی الهادی|عایشه]] یا علّیّه داشتهاند<ref>الارشاد، ج۲، ص۳۱۱-۳۱۲؛ المناقب، ابنشهرآشوب، ج۴، ص۴۰۲.</ref>. | |||
[[امام هادی]] {{ع}} هشت ساله بود که پدرش [[امام جواد]] {{ع}} به [[شهادت]] رسید و ایشان [[امامت]] [[شیعه]] را عهدهدار شد و ۳۳ سال، [[امامت]] کرد<ref>اربلی، علی بن عیسی، کشف الغمة، ج۳، ص۱۶۹.</ref>. | |||
[[امامت امام هادی]] {{ع}} پس از [[شهادت]] پدر بزرگوار خود در محیطی خفقان بار و تاریک و در وضعی بسیار دشوار شروع شد. [[متوکل]]، یکی از خلفای عبّاسی بود که در دوره [[امامت]] حضرت [[خلافت]] میکرد. این شخص خبیثترین، ستمگرترین و سرسختترین دشمن اهل بیت {{ع}} بود. بحرانهای سیاسی در هئیت حاکمه و انقلابها و شورشهای [[علویان]] و سایر [[مردم]] باعث شد [[خلفا]] نسبت به [[پیشوایان]] [[شیعه]] حسّاسیت بیشتری نشان دهند. | |||
[[معتمد عباسی]] در اثر سخنچینیها و گزارشهای [[دروغ]] بدخواهان، تصمیم گرفت امام هادی {{ع}} را از میان بردارد. از این رو به وسیله زهر، [[امام]] را مسموم و [[شهید]] کرد<ref>سبط ابن جوزی، یوسف شمس الدین، تذکرة الخواص، ص۳۶۳؛ مسعودی، علی بن الحسین، مروج الذهب، ج۴، ص۸۶؛ ابن شهرآشوب، محمد بن علی، مناقب آل ابوطالب، ج۲، ص۴۴۲.</ref>. شهادت امام حدود ۴۲ سالگی در ۳ [[رجب]] سال ۲۵۴ هجری بود. [[قبر]] آن حضرت در [[سامرا]] (از شهرهای [[عراق]]) است<ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگنامه دینی (کتاب)|فرهنگنامه دینی]]، ص۱۵۸؛ [[رحمتالله ضیائی ارزگانی|ضیائی ارزگانی، رحمتالله]]، [[امامت امام هادی (مقاله)|امامت امام هادی]]، [[دانشنامه کلام اسلامی ج۱ (کتاب)|دانشنامه کلام اسلامی ج۱]]، ص۴۷۰؛ [[علی اکبر ذاکری|اکبر ذاکری، علی]]، [[درآمدی بر سیره معصومان در کتابهای چهارگانه شیعه (کتاب)|درآمدی بر سیره معصومان در کتابهای چهارگانه شیعه]]، ص۲۸۰؛ [[رضا محمدی|محمدی، رضا]]، [[امامشناسی ۵ (کتاب)|امامشناسی ۵]]، ص۱۴۷-۱۵۰.</ref>. | |||
== موسی == | == موسی == | ||
{{اصلی|موسی مبرقع}} | {{اصلی|موسی مبرقع}} | ||
حضور سادات رضوی در [[ایران]] و [[شهر قم]] به زمانی باز میگردد که [[موسی بن محمد بن علی]]، فرزند [[امام جواد]] {{ع}} (معروف به موسی مبرقع) در سال (۲۵۶ هجری قمری) از [[شهر کوفه]] به [[سرزمین ایران]] [[هجرت]] کرد. | |||
وی پس از ورود به ایران، به [[شهر مقدس قم]] داخل شد. علت [[شهرت]] وی به موسی مبرقع، آن بود که همیشه با نقابی از پارچه چهره خود را میپوشاند. | |||
[[دختران]] [[امام]] {{ع}} به نامهای: [[زینب بنت محمد بن علی الجواد|زینب]]، [[ام محمد بنت محمد بن علی الجواد |ام محمد]] و [[میمونه بنت محمد بن علی الجواد|میمونه]] به دعوت [[برادر]] از [[شهر مدینه]] [[هجرت]] و برای سکونت به شهر قم وارد شده، در کنار برادر اقامت گزیدند. پس از [[وفات]] هر یک از آنان، بدن مبارکشان را در کنار مقبره عمه بزرگوارشان، [[حضرت فاطمه]] معصومه{{س}} به خاک سپردند. | |||
موسی مبرقع نیز در همین شهر اقامت گزید. وی در سال (۲۹۶ هجری قمری) از [[دنیا]] رفت و در [[منزل]] مسکونی خویش، که امروزه یکی از محلههای قدیمی شهر قم محسوب میشود، به خاک سپرده شد<ref>بحار الانوار، ج۵۰، ص۱۶۰.</ref>.<ref>[[سید ابوالفضل طباطبایی اشکذری|طباطبایی اشکذری، سید ابوالفضل]]، [[دانشنامه جوادالائمه (کتاب)|دانشنامه جوادالائمه]]، ص ۵۶.</ref> | |||
== خدیجه == | == خدیجه == | ||
{{اصلی|خدیجه بنت محمد بن علی الجواد}} | {{اصلی|خدیجه بنت محمد بن علی الجواد}} | ||
«خدیجه» دختر [[امام جواد]]{{ع}}، عالمه و محدّثه جلیلالقدر بود که [[علوم الهی]] و [[حدیث]] را از محضر پدرش و [[برادر]] بزرگوارش [[امام هادی]]{{ع}} فراگرفت و در علوم الهی مرتبه بزرگی یافت. در کتب حدیث در شمار راویان بزرگ [[شیعه]] آمده و از [[اصحاب]] پدرش به شمار رفته است. او دانا به [[اخبار]] و قائل به [[امامت ائمه]] [[اثنی عشریه]]{{عم}} بوده است<ref>الغیبه طوسی، ص۱۳۸؛ اعلام النساء المؤمنات، ص۳۷۲.</ref>.<ref>[[مرضیه محمدزاده|محمدزاده، مرضیه]]، [[زنان ائمه معصومین و زنان با ائمه معصومین (کتاب)|زنان ائمه معصومین و زنان با ائمه معصومین]]، ص ۳۳۱.</ref> | |||
== حکیمه == | == حکیمه == | ||
{{اصلی|حکیمه بنت محمد بن علی الجواد}} | {{اصلی|حکیمه بنت محمد بن علی الجواد}} | ||
وی از [[زنان]] برجسته [[خاندان اهلبیت]]{{عم}} و از ثقات زنان راوی حدیث [[شیعه]] میباشد که [[روایات]] و [[احادیث]] وی در کتب معتبر [[امامیه]] از جمله [[کتب اربعه]] نقل شده است. او محضر چهار [[امام]] ([[امام جواد]]، [[امام هادی]]، [[امام عسکری]] و [[امام مهدی]]{{عم}}) را [[درک]] نموده و محرم اسرار آنان بود. | |||
حکیمه خاتون با یکی از [[علویون]] به نام [[شریف]] [[ابوالحسن]] [[محدث]] از نوادگان حسین اصغر فرزند امام زین العابدین{{ع}} [[ازدواج]] کرد و صاحب دو فرزند به نامهای شریف ابوعبدالله الحسین و [[حمزه]] گردید. | |||
حکیمه خاتون به جهت [[علم]]، [[دانش]]، فضل، کمال و تقوایش کلاس درس تشکیل میداد. همه خاندانش را به دور خود جمع میکرد و از دانش و [[فقه]] و [[تعلیم و تربیت]] [[دینی]] خویش آنان را برخوردار میکرد. | |||
حکیمه خاتون [[اخبار]] بسیاری را درباره ازدواج امام حسن [[عسکری]]{{ع}} با [[نرجس]] و [[ولادت امام مهدی]]{{ع}} نقل میکند<ref>ر.ک: الکافی، ج۱، ص۳۳۰؛ کمال الدین و تمام النعمه، ج۲، ص۴۲۴ به بعد؛ اعلام الوری باعلام الهدی، ج۲، ص۳۳۸؛ معجم رجال الحدیث، ج۲۳، ص۱۸۷.</ref>. او خود هنگام [[ولادت امام زمان]]{{ع}} حضور داشته است. گویند آداب اسلامی و فرایض دینی را به [[نرجس خاتون]] آموخت تا آنکه او را سرآمد زنان [[روزگار]] نمود. | |||
حکیمه خاتون از سفراء و ابواب [[صاحب الزمان]]{{ع}} بود و هرگاه [[اراده]] میکرد به خدمت آن حضرت میرسید و عرایض [[مردم]] را به امام میرسانید و [[توقیعات]] آن حضرت را به مردم برمیگردانید. [[امام زمان]]{{ع}} و مادرش مدتی در [[منزل]] او پنهان بودند. گویند [[نواب امام زمان]]{{ع}} به وسیله این بانو با امام رابطه برقرار میکردند. | |||
حکیمه خاتون در سال ۲۷۴ هجری در [[شهر]] [[سامرا]] [[وفات]] یافت و در پایین پای [[امام حسن عسکری]]{{ع}} کنار [[قبر]] [[نرجس خاتون]] به خاک سپرده شد<ref>برای شرح حال حکیمه خاتون ر.ک: الغیبه، حلوسی، ص۱۴۱؛ اعلام الوری باعلام الهدی، ج۲، ص۳۳۸؛ اعیان الشیعه، ج۶، ص۲۱۷؛ کمال الدین و تمام النعمه، ج۴، ص۴۲۴؛ تنقیح المقال، ج۳، ص۷۶؛ جامع الرواة، ج۲، ص۴۵۷؛ بحارالانوار، ج۹۹، ص۷۹؛ معجم رجال الحدیث، ج۲۳، ص۱۸۷؛ اعلام النساءالمؤمنات، ص۳۴۶-۳۵۰.</ref>.<ref>[[مرضیه محمدزاده|محمدزاده، مرضیه]]، [[زنان ائمه معصومین و زنان با ائمه معصومین (کتاب)|زنان ائمه معصومین و زنان با ائمه معصومین]]، ص ۳۳۰ ـ ۳۳۱.</ref> | |||
== زینب == | == زینب == | ||
{{اصلی|زینب بنت محمد بن علی الجواد}} | {{اصلی|زینب بنت محمد بن علی الجواد}} | ||
از [[زنان]] فاضله و جلیلالقدر و [[اهل]] [[زهد]] و [[تقوا]] بود که [[علوم الهی]] و [[معارف اسلامی]] را از [[برادر]] بزرگوارش [[امام هادی]]{{ع}} فرا گرفته بود. او از علویانی است که به [[ایران]] [[هجرت]] کرد و [[شهر قم]] را [[مسکن]] دائمی خود قرار داد و آثار و مآثری از خود باقی گذاشت. همچنین نخستین فردی بود که گنبدی بر روی مزار [[مطهر]] [[حضرت معصومه]]{{س}} بنا نهاد و خود نیز در همین بقعه به خاک سپرده شد<ref>[[مرضیه محمدزاده|محمدزاده، مرضیه]]، [[زنان ائمه معصومین و زنان با ائمه معصومین (کتاب)|زنان ائمه معصومین و زنان با ائمه معصومین]]، ص ۳۳۱.</ref>. | |||
== [[اممحمد بنت محمد بن علی الجواد]] | == فرزندان دیگر == | ||
{{مدخلهای وابسته}} | |||
# [[یحیی بن محمد بن علی الجواد|یحیی]]؛ | |||
# [[ابوموسی عمران بن محمد بن علی الجواد|ابوموسی]]؛ | |||
# [[ابواحمد حسین بن محمد بن علی الجواد|ابواحمد حسین]]؛ | |||
# [[اممحمد بنت محمد بن علی الجواد|اممحمد]]؛ | |||
# [[میمونه بنت محمد بن علی الجواد|میمونه]]؛ | |||
# [[أمامه بنت محمد بن علی الجواد|امامه]]؛ | |||
# [[فاطمه بنت محمد بن علی الجواد|فاطمه]]؛ | |||
# [[امکلثوم بنت محمد بن علی الجواد|امکلثوم]]؛ | |||
# [[بهجت بنت محمد بن علی الجواد|بهجت]]؛ | |||
# [[صاحب الروایة بنت محمد بن علی الجواد|صاحب الروایة]]؛ | |||
# [[بریهه بنت محمد بن علی الجواد|بریهه]]. | |||
{{پایان مدخلهای وابسته}} | |||
== جستارهای وابسته == | == جستارهای وابسته == | ||
| خط ۴۹: | خط ۷۳: | ||
* [[موسی بن محمد بن علی الجواد|موسی مبرقع]] | * [[موسی بن محمد بن علی الجواد|موسی مبرقع]] | ||
* [[یحیی بن محمد بن علی الجواد|یحیی]] | * [[یحیی بن محمد بن علی الجواد|یحیی]] | ||
* [[ابوموسی عمران|ابوموسی]] | |||
* [[ابواحمد حسین بن محمد بن علی الجواد|ابواحمد حسین]] | |||
* [[خدیجه بنت محمد بن علی الجواد|خدیجه]] | * [[خدیجه بنت محمد بن علی الجواد|خدیجه]] | ||
* [[حکیمه بنت محمد بن علی الجواد|حکیمه]] | * [[حکیمه بنت محمد بن علی الجواد|حکیمه]] | ||
| خط ۵۸: | خط ۸۴: | ||
* [[صاحب الروایة بنت محمد بن علی الجواد|صاحب االروایه]] | * [[صاحب الروایة بنت محمد بن علی الجواد|صاحب االروایه]] | ||
* [[بریهه بنت محمد بن علی الجواد|بریهه]] | * [[بریهه بنت محمد بن علی الجواد|بریهه]] | ||
* [[اممحمد بنت محمد بن علی الجواد|اممحمد]] | |||
* [[میمونه بنت محمد بن علی الجواد|میمونه]] | |||
{{پایان مدخل وابسته}} | {{پایان مدخل وابسته}} | ||
| خط ۶۴: | خط ۹۲: | ||
# [[پرونده:IM010215.jpg|22px]] [[سید ابوالفضل طباطبایی اشکذری|طباطبایی اشکذری، سید ابوالفضل]]، [[دانشنامه جوادالائمه (کتاب)|'''دانشنامه جوادالائمه''']] | # [[پرونده:IM010215.jpg|22px]] [[سید ابوالفضل طباطبایی اشکذری|طباطبایی اشکذری، سید ابوالفضل]]، [[دانشنامه جوادالائمه (کتاب)|'''دانشنامه جوادالائمه''']] | ||
# [[پرونده:IM011012.jpg|22px]] [[مرضیه محمدزاده|محمدزاده، مرضیه]]، [[زنان ائمه معصومین و زنان با ائمه معصومین (کتاب)|'''زنان ائمه معصومین و زنان با ائمه معصومین''']] | # [[پرونده:IM011012.jpg|22px]] [[مرضیه محمدزاده|محمدزاده، مرضیه]]، [[زنان ائمه معصومین و زنان با ائمه معصومین (کتاب)|'''زنان ائمه معصومین و زنان با ائمه معصومین''']] | ||
# [[پرونده:4670311.jpg|22px]] [[رضا محمدی|محمدی، رضا]]، [[امامشناسی ۵ (کتاب)|'''امامشناسی ۵''']] | |||
# [[پرونده:440259451.jpg|22px]] [[رحمتالله ضیائی ارزگانی|ضیائی ارزگانی، رحمتالله]]، [[امامت امام هادی (مقاله)|'''امامت امام هادی''']]، [[دانشنامه کلام اسلامی ج۱ (کتاب)|دانشنامه کلام اسلامی ج۱]] | |||
# [[پرونده:1100516.jpg|22px]] [[علی اکبر ذاکری|اکبر ذاکری، علی]]، [[درآمدی بر سیره معصومان در کتابهای چهارگانه شیعه (کتاب)|'''درآمدی بر سیره معصومان در کتابهای چهارگانه شیعه''']] | |||
# [[پرونده:13681040.jpg|22px]] [[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگنامه دینی (کتاب)|'''فرهنگنامه دینی''']] | |||
{{پایان منابع}} | {{پایان منابع}} | ||