|
|
| (۳۵ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۷ کاربر نشان داده نشد) |
| خط ۱: |
خط ۱: |
| {{خرد}}
| |
| {{مهدویت}} | | {{مهدویت}} |
| <div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;">
| | {{مدخل مرتبط |
| : <div style="background-color: rgb(252, 252, 233); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">این مدخل مرتبط با مباحث پیرامون [[امام مهدی]]{{ع}} است. "'''[[امام مهدی]]'''" از چند منظر متفاوت، بررسی میشود:</div>
| | | موضوع مرتبط = امام مهدی |
| <div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;">
| | | عنوان مدخل = منتظِر |
| : <div style="background-color: rgb(255, 245, 227); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">[[امام مهدی در قرآن]] | [[امام مهدی در حدیث]] | [[امام مهدی در کلام اسلامی]]</div>
| | | مداخل مرتبط = |
| <div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;">
| | | پرسش مرتبط = امام مهدی (پرسش) |
| : <div style="background-color: rgb(206,242, 299); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">در این باره، تعداد بسیاری از پرسشهای عمومی و مصداقی مرتبط، وجود دارند که در مدخل '''[[امام مهدی (پرسش)]]''' قابل دسترسی خواهند بود.</div>
| | }} |
| <div style="padding: 0.4em 0em 0.0em;">
| | در [[فرهنگ]] [[مهدویت]]، '''منتظِر''' به انسانی گفته میشود که با تمام وجود، در [[انتظار]] آمدن آخرین [[حجّت الهی]] به سر میبرد. در [[روایات]] [[معصومان]] {{عم}} به [[فضایل]] و نیز [[وظایف منتظران]] توجه شده است. |
|
| |
|
| در فرهنگ [[مهدویت]]، '''منتظِر''' به انسانی گفته میشود که با تمام وجود، در انتظار آمدن آخرین حجّت الهی به سر میبرد. در روایات معصومان{{عم}} به فضایل و نیز وظایف منتظران توجه شده است. | | == مقدمه == |
| | [[امت اسلامی]] در برخی [[روایات]] بهعنوان [[امت]] "[[منتظر]]" نامیده شده است؛ چون همیشه آنها در [[انتظار]] [[مهدی موعود]] {{ع}} به سر میبرند. [[امام صادق]] {{ع}} به [[ابو بصیر]] در ضمن روایتی در این باره میفرمایند: ای [[ابو بصیر]]! خوشا به حال [[شیعیان]] و [[پیروان]] [[قائم]] ما [[اهل بیت]]؛ چون آنها در [[زمان غیبت]] او [[منتظر ظهور]] او هستند و وقتی آن حضرت [[ظهور]] نمایند، در زمان ظهورش [[مطیع]] و فرمانبردار او خواهند بود. آنان اولیای خدایند و هیچ [[ترس]] و اندوهی بر آنها وجود ندارد<ref>بحار الانوار، ج ۵۲، ص ۱۵۰.</ref>. |
|
| |
|
| ==فضیلت منتظران==
| | در بسیاری دیگر از [[روایات]] و تعابیر [[دعاها]]، از خود [[امام زمان]] {{ع}} با [[لقب]] "منتظِر" یاد شده است<ref>نجم الثاقب، باب دوم.</ref>. بهعنوان مثال در دعای روز عید فطر عبارتی به این صورت به چشم میخورد: {{متن حدیث|"اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى وَلِيِّكَ الْمُنْتَظِرِ أَمْرَكَ الْمُنْتَظَرِ لِفَرَجِ أَوْلِيَائِكَ..."}}، بارخدایا! بر ولی خودت [[درود]] فرست؛ آن ولی که [[منتظر]] [[فرمان]] توست و همواره در آرزوی [[گشایش]] کار [[دوستان]] تو در حال [[انتظار]] به سر میبرد<ref>مکیال المکارم، ج ۲، ص ۸۱.</ref>. |
| *از نگاه آیات و روایات برترین انسانها کسانی هستند که با رفتار خود اسباب رضایت و خشنودی پروردگار جهانیان را فراهم میآورند.
| |
| *از پارهای روایات استفاده میشود به سبب شرایط ویژهای که بر مردمان عصر انتظار حاکم است، اگر آنها منتظر راستین باشند، مورد خشنودی خداوند بوده جایگاه بسیار ارزشمندی خواهند داشت. [[امام سجاد]]{{ع}} در این باره فرمود: "مردم زمان غیبت آن [[امام]] که به [[امامت]] و منتظر ظهور او معتقد هستند، از مردم هر زمانی برترند؛ زیرا خداوند سبحانه و تعالی، عقل و فهم و معرفتی به آنها داده است که غیبت نزد آنان به منزله مشاهده است"<ref>{{عربی|" إِنَ أَهْلَ زَمَانِ غَيْبَتِهِ وَ الْقَائِلِينَ بِإِمَامَتِهِ وَ الْمُنْتَظِرِينَ لِظُهُورِهِ {{ع }}أَفْضَلُ مِنْ أَهْلِ كُلِّ زَمَانٍ لِأَنَّ اللَّهَ تَعَالَى ذِكْرُهُ أَعْطَاهُمْ مِنَ الْعُقُولِ وَ الْأَفْهَامِ وَ الْمَعْرِفَةِ مَا صَارَتْ بِهِ الْغَيْبَةُ عَنْهُمْ بِمَنْزِلَةِ الْمُشَاهَدَة"}}، شیخ صدوق، کمال الدین و تمام النعمة، ج ۱، ص ۳۱۹، ح ۲</ref>
| |
| * از مهمترین آرزوهای تمام نیکان عالم، حضور در دورانی است که در آن، اثری از فساد، بیداد و تباهی نباشد. این فضیلت، آنگاه به کمال خود میرسد که در زمان ظهور در نزدیکترین موضع به رهبر قیام، یعنی در جایگاه فرماندهی که همانا خیمه آن حضرت است، حاضر باشد.
| |
| *[[امام صادق]]{{ع}} در وصف منتظران راستینی که زمان ظهور را درک نمیکنند، فرمود: "هرکس از شما از دنیا برود، در حالی که بر منتظر این امر است، مانند کسی است که در خیمهگاه آن حضرت است"<ref>{{عربی|" مَنْ مَاتَ مِنْكُمْ عَلَى هَذَا الْأَمْرِ مُنْتَظِراً كَانَ كَمَنْ هُوَ فِي الْفُسْطَاطِ الَّذِي لِلْقَائِمِ"}}، ر. ک: محمد بن یعقوب کلینی، الکافی، ج ۵، ص ۲۲، ح ۲؛ شیخ صدوق، کمال الدین و تمام النعمة، ج ۲، ص ۳۵۷؛ نعمانی، الغیبة، ص ۲۰۰، ح ۱۵</ref>.
| |
| *از برترین عبادتها، نماز و روزه است. از روایات استفاده میشود آنگاه که شخصی به انتظار روزگار سپری میکنند، بسان کسی است که در حال نماز و روزه است<ref>{{عربی|" وَ اعْلَمُوا أَنَ الْمُنْتَظِرَ لِهَذَا الْأَمْرِ لَهُ مِثْلُ أَجْرِ الصَّائِمِ الْقَائِمِ "}}، محمد بن یعقوب کلینی، الکافی، ج ۲، ص ۲۲۲، ح ۴</ref>.
| |
| *از توفیقهای بیمانند آن است که کسی در جایگاهی نزدیک برترین انسانها قرار گیرد. در میان انسانها چه کسی شریفتر از [[رسول گرامی اسلام]]{{صل}} که اشرف پیامبران الهی و محبوبترین موجودات نزد خداوند سبحانه و تعالی است. حال، کسی که در عصر انتظار، آنگونه که بایسته و شایسته است زندگی کند، گرامیترین از امت [[پیامبر]] و در جوار آن بزرگوار خواهد بود<ref> {{عربی|" أُولَئِكَ رُفَقَائِي وَ أَكْرَمُ أُمَّتِي عَلَيَ "}}، شیخ صدوق، کمال الدین و تمام النعمة، ج ۱، ص ۲۸۶، ح ۳</ref>.
| |
| *همچنین از فضیلتهایی که برای منتظران شمرده شده، این است که ایشان را مانند کسانی دانسته است که به همراه [[پیامبر اکرم]]{{صل}} در راه خدا به جهاد برخاستهاند<ref> شیخ صدوق، عیون اخبار الرضا علیه السّلام، ج ۱، ص ۶۸، ۳۶؛ شیخ صدوق، کمال الدین و تمام النعمة، ج ۱، ص ۳۱۷، ح ۳؛ ر. ک: محمد بن یعقوب کلینی، الکافی، ج ۱، ص ۳۷۱، ح ۲</ref>.
| |
| *سرانجام آنچه شگفتی را به اوج میرساند، آن است که در برتری منتظران راستین و ثابت قدمان بر [[ولایت]] [[اهل بیت]]{{عم}} سخن از پاداشی افزون بر هزار شهید از شهیدان صدر اسلام به میان آمده است. [[امام سجاد]]{{ع}} در این باره فرمود: "هرکس بر دوستی ما در دوران غیبت قائم ما ثابت و استوار بماند، خداوند سبحانه و تعالی پاداش هزار شهید از شهیدان بدر و احد به او ارزانی میدارد"<ref> {{عربی|" مَنْ ثَبَتَ عَلَى مُوَالاتِنَا فِي غَيْبَةِ قَائِمِنَا أَعْطَاهُ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ أَجْرَ أَلْفِ شَهِيدٍ مِنْ شُهَدَاءِ بَدْرٍ وَ أُحُدٍ "}}، شیخ صدوق، کمال الدین و تمام النعمة، ج ۱، ص ۳۲۳، ح ۶</ref>.
| |
| *برخی از این فضایل در حدیث لوح [[حضرت زهرا]]{{س}} نیز به بیانی زیبا یاد شده است<ref> شیخ صدوق، کمال الدین و تمام النعمة، باب ۲۸، ح ۱</ref>.
| |
| ==وظایف منتظران==
| |
| *درباره وظایف و مسؤولیتهای منتظران، سخنهای بسیاری گفته شده است؛ اما به اختصار میتوان گفت وظایف انسانها در این دوران به دو دسته تقسیم میشود:
| |
| ===وظایف عام===
| |
| *این وظایف، در سخنان معصومان{{عم}} در شمار تکالیف عصر غیبت یاد شده است؛ امّا ویژه این دوران نیست و لازم است در همه زمانها انجام شود. شاید ذکر آنها در شمار وظایف دوران غیبت برای تأکید بوده است.
| |
| برخی از این وظایف، بدین قرار است:
| |
| #'''شناخت [[امام]] هر زمان:''' [[امام صادق]]{{ع}} خطاب به فضیل فرمود: "[[امام]] خود را بشناس که اگر شناختی، دیر و زود شدن این امر، آسیبی به تو نخواهد رساند ...."<ref> {{عربی|" اعْرِفْ إِمَامَكَ فَإِنَّكَ إِذَا عَرَفْتَ لَمْ يَضُرَّكَ تَقَدَّمَ هَذَا الْأَمْرُ أَوْ تَأَخَّرَ "}}، محمد بن یعقوب کلینی، الکافی، ج ۱، ص ۳۷۱، ح ۲</ref>. [[امیر مؤمنان علی]]{{ع}} در این باره فرمود: "پیشوایان، مدیران الهی بر مردمند و رؤسای بندگان اویند. هیچکس جز کسی که آنها را بشناسد و آنها نیز او را بشناسند وارد بهشت نخواهد شد و جز کسی که آنها را انکار کند و آنها نیز او را انکار کنند، داخل دوزخ نشود ...."<ref> {{عربی|" وَ إِنَّمَا الْأَئِمَّةُ قُوَّامُ اللَّهِ عَلَى خَلْقِهِ وَ عُرَفَاؤُهُ عَلَى عِبَادِهِ وَ لَا يَدْخُلُ الْجَنَّةَ إِلَّا مَنْ عَرَفَهُمْ وَ عَرَفُوهُ وَ لَا يَدْخُلُ النَّارَ إِلَّا مَنْ أَنْكَرَهُم"}}، سید رضی، نهج البلاغه، ص ۲۱۲، خطبه ۱۵۲</ref><ref> یکی از کاملترین متنهای امامشناسی، زیارت معتبر و ارزشمندی است که از وجود مقدّس امام هادی علیه السّلام به ما رسیده و نام آن، زیارت جامعه کبیره است؛ یعنی بزرگترین و کاملترین زیارتی که با آن، میشود همه معصومان علیهم السّلام را زیارت کرد</ref>
| |
| #'''پایداری در محبت [[اهل بیت]]{{عم}}:''' یکی از وظایف مهم ما در هر عصر و زمان، محبت و دوستی با [[اهل بیت]] [[پیامبر]]{{صل}} در جایگاه دوستان خداوند سبحانه و تعالی است. در دوران غیبت واپسین پیشوای معصوم، به سبب پنهانزیستی [[امام]]، ممکن است عواملی انسان را از این وظیفه مهم دور سازد؛ از این رو در روایات، سفارش شده است که بر محبت به آن انوار مقدس پایدار باشیم. فراموش نکنیم این محبت، دستور پروردگار متعال است. سالها پیش از آنکه آن حضرت، زندگی دنیایی خود را آغاز کند، انسانهای پاک به او ابراز محبت کردهاند. [[رسول اکرم]]{{صل}}، آن اشرف [[انبیا]] و واپسین فرستاده الهی، آنگاه که سخن از واپسین وصی خود به میان میآورد، در نهایت احترام، از بزرگترین واژگان محبت یعنی {{عربی|" بِأَبِي وَ أُمِّي "}}؛ بهره برده است؛ آنجا که فرمود: "پدر و مادرم فدایش باد! که او همنام من و شبیه من و شبیه [[موسی بن عمران]] است که بر او نورهایی احاطه دارد .... "<ref>{{عربی|" بِأَبِي وَ أُمِّي سَمِيِّي وَ شَبِيهِي وَ شَبِيهُ مُوسَى بْنِ عِمْرَانَ عَلَيْهِ جُيُوبُ النُّور"}}، علی بن محمّد خزاز قمی، کفایة الاثر، ص ۱۵۶</ref>
| |
| #'''پرهیزگاری:''' پروای الهی، در همه زمانها لازم و واجب است؛ اما در دوران غیبت به دلیل شرایط خاص، اهمیت بیشتری دارد؛ چرا که در این دوران، عوامل فراوانی دست به هم داده تا انسانها را به بیراهه کشانده گمراه سازند. [[امام صادق]]{{ع}} فرمود: "هرکس شاد میشود از آنکه از یاران قائم باشد، پس میبایست پرهیزکار بوده، نیکوییهای اخلاقی را عمل کند؛ در حالی که منتظر است؛ پس اگر از دنیا برود و پس از آن، قائم قیام کند، پاداشی مانند آنکس که قائم را درک نماید، خواهد داشت؛ پس کوشش کنید و منتظر باشید. گوارایتان بادای گروه مورد رحمت الهی واقع شده!" <ref> نعمانی، الغیبة، ص ۲۰۰</ref>
| |
| #'''پیروی از دستورهای [[امامان]]{{عم}}:''' از آنجا که همه [[امامان]]{{عم}}، نور واحدی هستند، دستورها و فرمودههای ایشان نیز یک هدف را دنبال میکند؛ بنابراین، پیروی از هر کدام، پیروی از همه آنها است. در زمانی که یکی از آنها در دسترس نیست، دستورهای دیگران چراغ راه هدایت است. [[امام صادق]]{{ع}} در پاسخ کسی که گفت:" شنیدهایم صاحب الامر غایب خواهد شد؛ پس چه کنیم؟ فرمود: چنگ بزنید به آنچه از پیشوایان قبل در دستتان است، تا اینکه امر بر شما آشکار شود"<ref> شیخ طوسی، کتاب الغیبة، ص ۱۵۹، ح ۴ و ۵</ref>.
| |
| #'''دستگیری از ضعفا و فقیران:''' کمک به ضعفا و محرومان در همه زمانها کاری بس ارزشمند است و در دین اسلام به آن سفارش شده است؛ اما به علت غیبت [[امام]]، در دوران غیبت ارزش بیشتری دارد. [[امام باقر]]{{ع}} فرمود: "... هر آینه باید قوی شما ضعیفتان را کمک نماید و باید ثروتمندتان بر فقیرتان عطوفت نماید و فرد برای برادر دینی خود خیرخواهی نماید ... پس اگر شخص در این حال از دنیا رفت پیش از آنکه قائم ظهور کند، شهید از دنیا رفته است .... "<ref> محمد بن ابی القاسم طبری آملی، بشارة المصطفی، ص ۱۱۳</ref> البته فقر، گاهی فقر اقتصادی و گاهی فقر فرهنگی و معنوی است.
| |
| ===وظایف خاص===
| |
| *وظایف خاص، وظایفی است که به نوعی با غیبت [[امام مهدی|حضرت مهدی]]{{ع}} در ارتباط است که به شمارش آنها میپردازیم:
| |
| #'''دوستی با دوستان و دشمنی با دشمنان [[امام مهدی|حضرت مهدی]]{{ع}}:''' در روایات فراوانی از [[پیامبر اکرم]]{{صل}} بر محبت و دوستی با [[اهل بیت]]{{عم}} و دشمنی با دشمنان ایشان تأکید شده و این مربوط به همه زمانها است؛ امّا در برخی روایات به صورت ویژه به دوستی با دوستان [[امام مهدی|حضرت مهدی]]{{ع}} و دشمنی با دشمنان [[امام مهدی|حضرت مهدی]] سفارش شده است. [[امام باقر]]{{ع}} از [[رسول خدا]]{{صل}} روایت کند که فرمود: "خوشا بر احوال کسی که قائم [[اهل بیت]] مرا درک کرده و در غیبت و پیش از قیامش پیرو او باشد؛ دوستانش را دوست بدارد و با دشمنانش دشمن باشد؛ چنین کسی در روز قیامت، از رفقا و دوستان من و گرامیترین امت من خواهد بود"<ref> {{عربی|" طُوبَى لِمَنْ أَدْرَكَ قَائِمَ أَهْلِ بَيْتِي وَ هُوَ يَأْتَمُ بِهِ فِي غَيْبَتِهِ قَبْلَ قِيَامِهِ وَ يَتَوَلَّى أَوْلِيَاءَهُ وَ يُعَادِي أَعْدَاءَهُ ذَلِكَ مِنْ رُفَقَائِي وَ ذَوِي مَوَدَّتِي وَ أَكْرَمُ أُمَّتِي عَلَيَّ يَوْمَ الْقِيَامَةِ"}}، شیخ صدوق، کمال الدین و تمام النعمة، ج ۱، ص ۲۸۶، ح ۲</ref>.
| |
| #'''صبر بر سختیهای دوران غیبت:''' امروزه کم نیستند افرادی که به دلیلهایی، باور به آن [[امام غایب]] و یاد آن حضرت را برنمیتابند و در این راه، از هرگونه ایجاد مانع و اذیت و آزار فرو نمیگذارند. از آنجا که یکی از آموزههای مهم دینی صبر بر مشکلات و مصیبتها است، لازم است در این دوران، بیش از هر زمان دیگر برابر این مشکلات و مصیبتها شکیبایی داشته باشیم. [[امام حسین بن علی]]{{عم}} فرمود: "... کسی که در غیبت او بر اذیت و تکذیب صبر کند، بسان مجاهدی است که با شمشیر در رکاب [[پیامبر اکرم]]{{صل}} با دشمنان مبارزه کند<ref> {{عربی|" أَمَا إِنَ الصَّابِرَ فِي غَيْبَتِهِ عَلَى الْأَذَى وَ التَّكْذِيبِ بِمَنْزِلَةِ الْمُجَاهِدِ بِالسَّيْفِ بَيْنَ يَدَيْ رَسُولِ اللَّهِ {{صل}}"}}، شیخ صدوق، کمال الدین و تمام النعمة، ج ۱، ص ۳۱۷، ح ۳؛ عیون اخبار الرضا{{ع}}، ج ۱، ص ۶۸، ح ۳۶</ref>.
| |
| #'''دعا برای فرج [[امام مهدی|حضرت مهدی]]{{ع}}:''' دعا و نیایش، در فرهنگ اسلامی جایگاه والایی دارد. یکی از مصادیق دعا میتواند رفع گرفتاریهای همه انسانها باشد. در نگاه [[شیعه]]، این مهم تحقق نمییابد، مگر آن زمانی که واپسین ذخیره الهی از پس پرده غیبت بیرون آمده جهان را به نور خود روشن سازد؛ از اینرو است که در برخی روایات سفارش شده است برای فرج و گشایش دست به دعا برداریم. در روایت است که خود آن حضرت، در بخشی از توقیع شریف فرمود: "و برای تعجیل فرج بسیار دعا کنید"<ref> {{عربی|" وَ أَكْثِرُوا الدُّعَاءَ بِتَعْجِيلِ الْفَرَج"}}، کمال الدین و تمام النعمة، ج ۲، ص ۴۸۳، ح ۴</ref>.
| |
| #'''آماده باش دائمی:''' از مهمترین وظایف دوران غیبت، آمادگی دائمی و راستین است. در این باره در کتابهای روایی روایات فراوانی وجود دارد. [[امام باقر]]{{ع}} ذیل آیه شریف {{متن قرآن|يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ اصْبِرُواْ وَصَابِرُواْ وَرَابِطُواْ وَاتَّقُواْ اللَّهَ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ}}<ref> ای مؤمنان! شکیبایی ورزید و یکدیگر را به شکیب فرا خوانید و از مرزها نگهبانی کنید و از خداوند پروا بدارید باشد که رستگار شوید؛ سوره آل عمران، آیه: ۲۰۰.</ref>؛ فرمود: بر انجام واجبات شکیبایی کنید و برابر دشمنان، یکدیگر را یاری نمایید و برای یاری پیشوای منتظر، همواره آمادگی خود را حفظ کنید<ref> {{عربی|" اصْبِرُوا عَلَى أَدَاءِ الْفَرَائِضِ وَ صابِرُوا عَدُوَّكُمْ وَ رابِطُوا إِمَامَكُمُ الْمُنْتَظَرَ"}}، نعمانی، الغیبة، ص ۱۹۹</ref>. همچنین [[امام صادق]]{{ع}} فرمود: "هریک از شما برای ظهور [[امام مهدی|قائم]]{{ع}} ابزار جنگی فراهم کنید؛ اگر چه یک تیر باشد. امید است همین که کسی این نیت را داشته باشد، حقّتعالی او را از اصحاب و یاوران او قرار دهد"<ref> نعمانی، الغیبة،، ص ۳۲۰، ح ۱۰</ref>.
| |
| #'''بزرگداشت نام و یاد آن حضرت:''' یکی از مسؤولیتهای [[شیعه]] برابر [[امام مهدی|حضرت مهدی]]{{ع}} در این دوران، بزرگداشت نام و یاد آن حضرت است. این بزرگداشت، جلوههای فراوانی دارد؛ از تشکیل نشستهای دعا و نیایش گرفته، تا اقدامهای فرهنگی و ترویجی و از تشکیل حلقههای بحث و گفتوگو گرفته، تا پژوهشهای بنیادین و سودمند، همه و همه میتواند در راستای بلندی بخشیدن به این نام بزرگ باشد.
| |
| #'''حفظ پیوند با مقام [[ولایت]]''' حفظ و تقویت پیوند قلبی با [[امام مهدی|امام عصر]]{{ع}} و تجدید دائمی عهد و پیمان، یکی دیگر از وظایف مهمی است که هر [[شیعه]] منتظر در عصر غیبت بر عهده دارد. [[امام باقر]]{{ع}} درباره ثابت قدمان بر امر [[ولایت]] فرموده است: "زمانی بر مردم آید که امامشان غیبت کند. خوشا بر افرادی که در آن زمان، بر امر ما ثابت بمانند! کمترین ثوابی که برای آنها خواهد بود، این است که باری تعالی به آنها ندا کرده و فرماید: "ای بندگان وای کنیزان من! به نهان من [[ایمان]] آوردید و غیب مرا تصدیق کردید؛ پس به ثواب نیکوی خود، شما را مژده میدهم. شما بندگان و کنیزان حقیقی من هستید. از شما میپذیرم و از شما درمیگذرم و برای شما میبخشم و به واسطه شما باران بر بندگانم میبارم و بلا را از آنها بگردانم. و اگر شما نبودید، بر آنها عذاب میفرستادم .... "<ref> شیخ صدوق، کمال الدین و تمام النعمة، ج ۱، ص ۳۳۰، باب ۳۱، ح ۱۵</ref>.
| |
| *یکی از کارهایی که این پیوند را ناگسستنی میکند تجدید عهد هر روزه با آن یار سفر کرده است<ref>ابراهیم بن علی کفعمی، المصباح، ص ۵۵۰؛ نیز ر. ک: شیخ عباس قمی، مفاتیح الجنان</ref><ref>[[خدامراد سلیمیان|سلیمیان، خدامراد]]، [[فرهنگنامه مهدویت (کتاب)|فرهنگنامه مهدویت]]، ص: ۴۱۷ - ۴۲۳.</ref>.
| |
| ==منتظِر در موعودنامه==
| |
| *امت اسلامی در برخی [[روایات]] بهعنوان امت "منتظر" نامیده شده است؛ چون همیشه آنها در انتظار [[مهدی موعود]] {{ع}} به سر میبرند. [[امام صادق]] {{ع}} به [[ابو بصیر]] در ضمن روایتی در این باره میفرمایند: ای ابو بصیر! خوشا به حال شیعیان و پیروان قائم ما اهل بیت؛ چون آنها در زمان غیبت او منتظر ظهور او هستند و وقتی آن حضرت ظهور نمایند، در زمان ظهورش مطیع و فرمانبردار او خواهند بود. آنان اولیای خدایند و هیچ ترس و اندوهی بر آنها وجود ندارد<ref>بحار الانوار، ج ۵۲، ص ۱۵۰.</ref>.
| |
| در بسیاری دیگر از [[روایات]] و تعابیر دعاها، از خود [[امام زمان]] {{ع}} با لقب "منتظِر" یاد شده است<ref>نجم الثاقب، باب دوم.</ref>. بهعنوان مثال در دعای روز عید فطر عبارتی به این صورت به چشم میخورد: {{عربی|"اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى وَلِيِّكَ الْمُنْتَظِرِ أَمْرَكَ الْمُنْتَظَرِ لِفَرَجِ أَوْلِيَائِكَ..."}}، بارخدایا! بر ولی خودت درود فرست؛ آن ولی که منتظر فرمان توست و همواره در آرزوی گشایش کار دوستان تو در حال انتظار به سر میبرد<ref>مکیال المکارم، ج ۲، ص ۸۱.</ref>.
| |
| *بر این اساس چون امام منتظَر مانند مردم، خود نیز در انتظار صدور اذن الهی به سر میبرد تا قیام نموده و جهانِ گرفتار در بند و جور ستم ستمگران و ظالمان را از وضع نابسامانی که دارد رهایی بخشد و اهداف بلند انبیای الهی را، که همانا هدایت و کمال پیدا کردن مردم جهان است، محقق سازد، لذا به این جهت او را هم منتظر مینامند. او انتظار میکشد تا لحظه ظهور فرارسد و به این ترتیب دوران رنج و اندوه بشر پایان یابد و حاکمیت ارزشهای الهی و فضیلت اخلاقی در سرتاسر عالم تحقق پیدا کند و از این رهگذر زمینه تعالی معنوی و رشد کمالات واقعی انسان فراهم شود.
| |
| *آن حضرت در برخی از دعاهای عارفانهای که از ایشان به یادگار مانده است، آرزوها و اهداف خود را بیان کرده و شوق و اشتیاق غیر قابل وصف خود را برای تحقق یافتن ظهور به نمایش گذاشتهاند. در یک مورد آن حضرت میفرمایند: پروردگارا بر محمد و آل محمد درود فرست و دوستانت را با تحقق بخشیدن به وعدههایی که به آنان دادهای گرامی بدار و آنان را به آرزوهایی که داشتهاند برسان؛ زیرا که مهلت حاکمیت ستمگران در نظر ما به پایان رسیده است و ما از آنچه که خشمگین هستی، خشمگینیم و همواره در یاری حق کوشاییم. ما به صدور فرمان تو مشتاقیم و چشمبهراه تحقق وعدههایی که دادهای هستیم... خداوندا به این قیام اذن صادر کن و راههای آن را هموار ساز و تحقق شایسته آن را آسان گردان. برنامه آن را به ما بیاموز و سپاهیان و یاوران این قیام را تأیید کن. قدرت و تواناییات را به ستمگران و زورگویان هرچه زودتر آشکار ساز و شمشیر انتقامت را به سر دشمنان کینهتوز فرود آور...<ref>بحار الانوار، ج ۸۵، ص ۲۳۳.</ref>.
| |
| *باز در جای دیگر میفرماید: ای نور روشناییها و ای تدبرکننده کارها... برای من و پیروانم در سختیها گشایشی قرار بده و از غمها و اندوهها راه نجاتی فراهم ساز... خداوندا وعدههایی که به من دادهای تحقق بخش... و فرج مرا زودتر برسان و به قدرت و نصرتت فتح بزرگ را نصیب گردان<ref>بحار الانوار، ج ۸۵، ص ۲۳۳.</ref>.
| |
| *نتیجه آنکه: از دید [[روایات]] در جامعه اسلامی عصر [[غیبت]]، هم امام و هم امت، هردو منتظرند. امت در انتظار امام خود است و میخواهد هرچه زودتر او از پس پرده غیب به درآید و راه نجات از نابسامانیها را به انسان بیاموزد و امام نیز در حال انتظار به سر میبرد، تا اجازه ظهورش فرارسد، تا انقلاب حیاتبخش خود را آغاز کند و به آرمانهای انبیا و اولیاء که ستمگران مانع تحقق آنها در طول تاریخ بشریت شدهاند، جامه عمل بپوشانند<ref>نشریه موعود، شماره ۳۲، ص ۶۵.</ref><ref>[[مجتبی تونهای|تونهای، مجتبی]]، [[موعودنامه (کتاب)|موعودنامه]]، ص:۶۹۸.</ref>.
| |
|
| |
|
| == جستارهای وابسته ==
| | بر این اساس چون [[امام]] [[منتظَر]] مانند [[مردم]]، خود نیز در [[انتظار]] صدور [[اذن]] الهی به سر میبرد تا [[قیام]] نموده و جهانِ گرفتار در بند و [[جور]] [[ستم]] [[ستمگران]] و [[ظالمان]] را از وضع نابسامانی که دارد رهایی بخشد و اهداف بلند [[انبیای الهی]] را، که همانا [[هدایت]] و کمال پیدا کردن [[مردم]] [[جهان]] است، محقق سازد، لذا به این جهت او را هم [[منتظر]] مینامند. او [[انتظار]] میکشد تا لحظه [[ظهور]] فرارسد و به این ترتیب دوران [[رنج]] و [[اندوه]] [[بشر]] پایان یابد و [[حاکمیت]] ارزشهای الهی و [[فضیلت]] [[اخلاقی]] در سرتاسر عالم تحقق پیدا کند و از این رهگذر زمینه تعالی معنوی و رشد [[کمالات]] واقعی [[انسان]] فراهم شود. |
| {{:فرهنگنامه مهدویت (نمایه)}}
| |
|
| |
|
| ==منابع==
| | آن حضرت در برخی از دعاهای عارفانهای که از ایشان به یادگار مانده است، آرزوها و اهداف خود را بیان کرده و [[شوق]] و [[اشتیاق]] غیر قابل وصف خود را برای تحقق یافتن [[ظهور]] به نمایش گذاشتهاند. در یک مورد آن حضرت میفرمایند: پروردگارا بر [[محمد]] و [[آل محمد]] [[درود]] فرست و دوستانت را با تحقق بخشیدن به وعدههایی که به آنان دادهای گرامی بدار و آنان را به آرزوهایی که داشتهاند برسان؛ زیرا که مهلت [[حاکمیت]] [[ستمگران]] در نظر ما به پایان رسیده است و ما از آنچه که خشمگین هستی، خشمگینیم و همواره در [[یاری]] [[حق]] کوشاییم. ما به صدور [[فرمان]] تو مشتاقیم و چشمبهراه تحقق وعدههایی که دادهای هستیم... خداوندا به این [[قیام]] [[اذن]] صادر کن و راههای آن را هموار ساز و تحقق [[شایسته]] آن را آسان گردان. برنامه آن را به ما بیاموز و سپاهیان و [[یاوران]] این [[قیام]] را تأیید کن. [[قدرت]] و تواناییات را به [[ستمگران]] و [[زورگویان]] هرچه زودتر آشکار ساز و [[شمشیر]] انتقامت را به سر [[دشمنان]] کینهتوز فرود آور...<ref>بحار الانوار، ج ۸۵، ص ۲۳۳.</ref>. |
| * [[پرونده:134491.jpg|22px]] [[خدامراد سلیمیان|سلیمیان، خدامراد]]، [[فرهنگنامه مهدویت (کتاب)|'''فرهنگنامه مهدویت''']].
| |
| * [[پرونده:29873800.jpg|22px]] [[مجتبی تونهای|مجتبی تونهای]]، [[موعودنامه (کتاب)|'''موعودنامه''']].
| |
|
| |
|
| ==پانویس==
| | باز در جای دیگر میفرماید: ای [[نور]] روشناییها و ای تدبرکننده کارها... برای من و پیروانم در سختیها گشایشی قرار بده و از غمها و اندوهها راه نجاتی فراهم ساز... خداوندا وعدههایی که به من دادهای تحقق بخش... و [[فرج]] مرا زودتر برسان و به [[قدرت]] و نصرتت [[فتح]] بزرگ را نصیب گردان<ref>بحار الانوار، ج ۸۵، ص ۲۳۳.</ref>. |
| {{یادآوری پانویس}}
| |
| {{پانویس2}}
| |
|
| |
|
| {{امام مهدی}}
| | نتیجه آنکه: از دید [[روایات]] در [[جامعه اسلامی]] عصر [[غیبت]]، هم [[امام]] و هم [[امت]]، هردو منتظرند. [[امت]] در [[انتظار]] [[امام]] خود است و میخواهد هرچه زودتر او از پس پرده [[غیب]] به درآید و راه [[نجات]] از نابسامانیها را به [[انسان]] بیاموزد و [[امام]] نیز در حال [[انتظار]] به سر میبرد، تا اجازه ظهورش فرارسد، تا [[انقلاب]] حیاتبخش خود را آغاز کند و به آرمانهای [[انبیا]] و [[اولیاء]] که [[ستمگران]] مانع تحقق آنها در طول [[تاریخ]] [[بشریت]] شدهاند، جامه عمل بپوشانند<ref>نشریه موعود، شماره ۳۲، ص ۶۵.</ref>.<ref>[[مجتبی تونهای|تونهای، مجتبی]]، [[موعودنامه (کتاب)|موعودنامه]]، ص۶۹۸.</ref> |
|
| |
|
| [[رده:امام مهدی]] | | == [[منتظران حقیقی]] == |
| [[رده:منتظر]] | | در [[روایات]]، [[استقامت در دین]]، [[پارسایی]] و تخلق به [[مکارم اخلاق]] از [[ویژگیهای منتظران]] [[حقیقی]] شمرده شده است. [[پیامبر گرامی اسلام]]{{صل}} در تجلیل از مقام شامخ منتظران حقیقی خطاب به [[صحابه]] فرمود: "شما [[اصحاب]] من هستید، لکن [[برادران]] من مردمی هستند که در [[آخر الزمان]] میآیند." آنگاه در مقام توصیف اوج [[مجاهدت]] و تدین ایشان میفرماید: هریک از ایشان، بیش از [کسی که بر زجر] پوست کندن درخت خار با دست خالی در شب تاریک یا نگهداری [[آتش]] سوزان چوب درخت تاغ در [[کف دست]] ([[صبر]] میکند)، در [[دینداری]] خود [[استقامت]] میورزد. به [[راستی]] که آنان چراغهای [[هدایت]] در شبهای ظلمانی هستند<ref>بحار الانوار، ج ۵۲، ص۱۲۴.</ref>. |
| [[رده:انتظار]] | | |
| | [[امام]] [[جعفر صادق]]{{ع}} نیز فرمود: "هرکس بخواهد در شمار منتظران حقیقی آن [[عدل]] [[منتظر]] باشد، باید پارسایی پیشه کند و متخلق به مکارم اخلاق گردد<ref>بحار الانوار، ج ۵۲، ص۱۴.</ref>.<ref>[[مجتبی تونهای|تونهای، مجتبی]]، [[موعودنامه (کتاب)|موعودنامه]]، ص۷۰۰.</ref> |
| | |
| | == پرسشهای وابسته == |
| | {{پرسمان انتظار فرج}} |
| | |
| | == منابع == |
| | {{منابع}} |
| | # [[پرونده:29873800.jpg|22px]] [[مجتبی تونهای|مجتبی تونهای]]، [[موعودنامه (کتاب)|'''موعودنامه''']]. |
| | {{پایان منابع}} |
| | |
| | == پانویس == |
| | {{پانویس}} |
| | |
| | [[رده:انتظار ظهور امام مهدی]] |
| [[رده:مدخل موعودنامه]] | | [[رده:مدخل موعودنامه]] |
