جز
جایگزینی متن - '، ص:' به '، ص'
جز (جایگزینی متن - '}} }}' به '}}') |
جز (جایگزینی متن - '، ص:' به '، ص') برچسبها: ویرایش همراه ویرایش از وبگاه همراه |
||
| خط ۲۱: | خط ۲۱: | ||
*گاهی از این قسم وحی به "[[الهام]]" نیز تعبیر میشود. همچنین برخی "رؤیای صادقه" [[انبیا]] را از همین قسم دانستهاند <ref> [[حسین علوی مهر|علوی مهر، حسین]]، [[مسئله وحی و پاسخ به شبهات آن (کتاب)|مسئله وحی و پاسخ به شبهات آن]]، ص ۹۲.</ref>. | *گاهی از این قسم وحی به "[[الهام]]" نیز تعبیر میشود. همچنین برخی "رؤیای صادقه" [[انبیا]] را از همین قسم دانستهاند <ref> [[حسین علوی مهر|علوی مهر، حسین]]، [[مسئله وحی و پاسخ به شبهات آن (کتاب)|مسئله وحی و پاسخ به شبهات آن]]، ص ۹۲.</ref>. | ||
:۲. '''سخن گفتن خدا با [[پیامبر]] از پس پرده''': بدان معنا که خداوند از طریق امواج صوتی خاص با پیامبرش سخن میگوید که از دیگران مخفی و پنهان است. یا پیامبرش سخن را میشنود، همچون سخنانی که از پشت پرده شنیده میشود <ref> [[رحمتالله احمدی|احمدی، رحمتالله]]، [[پدیده وحی از دیدگاه علامه طباطبایی (کتاب)|پدیده وحی از دیدگاه علامه طباطبایی]]، ص ۱۹۵.</ref>. | :۲. '''سخن گفتن خدا با [[پیامبر]] از پس پرده''': بدان معنا که خداوند از طریق امواج صوتی خاص با پیامبرش سخن میگوید که از دیگران مخفی و پنهان است. یا پیامبرش سخن را میشنود، همچون سخنانی که از پشت پرده شنیده میشود <ref> [[رحمتالله احمدی|احمدی، رحمتالله]]، [[پدیده وحی از دیدگاه علامه طباطبایی (کتاب)|پدیده وحی از دیدگاه علامه طباطبایی]]، ص ۱۹۵.</ref>. | ||
*منظور از پشت پرده این است که سخنی شنیده میشود؛ ولی صاحب صدا دیده نمیشود. همانطور که خداوند از درخت با [[حضرت موسی]]{{ع}} سخن میگفت: و این از ویژگیهای [[حضرت موسی]]{{ع}} بوده. {{متن قرآن|قالَ يا مُوسى إِنِّي اصْطَفَيْتُكَ عَلَى النَّاسِ بِرِسالاتي وَ بِكَلامي}}<ref>فرمود: ای موسی! بیگمان من با پیامهایم و با سخنم تو را بر مردم برگزیدهام پس آنچه به تو دادهام بگیر و از سپاسگزاران باش!؛ سوره اعراف، آیه:۱۴۴.</ref> در توصیف حجاب گفته شده است: "حجاب همان واسطه است اما این واسطه خودش [[وحی]] نمیکند؛ مانند [[فرشته وحی]]" <ref> [[علامه طباطبایی]]، المیزان، ج۱۸، | *منظور از پشت پرده این است که سخنی شنیده میشود؛ ولی صاحب صدا دیده نمیشود. همانطور که خداوند از درخت با [[حضرت موسی]]{{ع}} سخن میگفت: و این از ویژگیهای [[حضرت موسی]]{{ع}} بوده. {{متن قرآن|قالَ يا مُوسى إِنِّي اصْطَفَيْتُكَ عَلَى النَّاسِ بِرِسالاتي وَ بِكَلامي}}<ref>فرمود: ای موسی! بیگمان من با پیامهایم و با سخنم تو را بر مردم برگزیدهام پس آنچه به تو دادهام بگیر و از سپاسگزاران باش!؛ سوره اعراف، آیه:۱۴۴.</ref> در توصیف حجاب گفته شده است: "حجاب همان واسطه است اما این واسطه خودش [[وحی]] نمیکند؛ مانند [[فرشته وحی]]" <ref> [[علامه طباطبایی]]، المیزان، ج۱۸، ص۷۴.</ref><ref> [[حسین علوی مهر|علوی مهر، حسین]]، [[مسئله وحی و پاسخ به شبهات آن (کتاب)|مسئله وحی و پاسخ به شبهات آن]]، ص ۹۲ و ۹۳.</ref>. [[وحی]] در خواب نیز از این قسم دانسته شده است<ref> [[علامه طباطبایی]]، المیزان، ج۱۸، ص۷۴.</ref> | ||
:۳. '''ارسال [[فرشته]]''': منظور از رسول، [[جبرئیل]] "فرشته وحی" است. مبدأ [[وحی]] در اصل خداوند است؛ ولی به اذن خداوند، جبرئیل واسطه شده و [[وحی]] را به [[پیامبر]] نازل میکند{{متن قرآن|نَزَلَ بِهِ الرُّوحُ الأَمِينُ عَلَى قَلْبِكَ}}<ref>که روح الامین آن را فرود آورده است بر دلت، تا از بیمدهندگان باشی؛ سوره شعراء، آیه ۱۹۳ - ۱۹۴.</ref> | :۳. '''ارسال [[فرشته]]''': منظور از رسول، [[جبرئیل]] "فرشته وحی" است. مبدأ [[وحی]] در اصل خداوند است؛ ولی به اذن خداوند، جبرئیل واسطه شده و [[وحی]] را به [[پیامبر]] نازل میکند{{متن قرآن|نَزَلَ بِهِ الرُّوحُ الأَمِينُ عَلَى قَلْبِكَ}}<ref>که روح الامین آن را فرود آورده است بر دلت، تا از بیمدهندگان باشی؛ سوره شعراء، آیه ۱۹۳ - ۱۹۴.</ref> | ||
:#گاه فرشته بهصورت انسانی زیبا برای [[پیامبر]] تمثل مییافت. | :#گاه فرشته بهصورت انسانی زیبا برای [[پیامبر]] تمثل مییافت. | ||
| خط ۲۷: | خط ۲۷: | ||
:#گاه نیز [[پیامبر اکرم|پیامبر اسلام]] {{صل}} جبرئیل را به صورت اصلی خود مشاهده میکرد. | :#گاه نیز [[پیامبر اکرم|پیامبر اسلام]] {{صل}} جبرئیل را به صورت اصلی خود مشاهده میکرد. | ||
:#برخی نیز معتقدند که روح و باطن [[پیامبر]] با [[روح القدس]] ارتباط برقرار میکند <ref> [[حسین علوی مهر|علوی مهر، حسین]]، [[مسئله وحی و پاسخ به شبهات آن (کتاب)|مسئله وحی و پاسخ به شبهات آن]]، ص ۹۴ و ۹۵.</ref>. | :#برخی نیز معتقدند که روح و باطن [[پیامبر]] با [[روح القدس]] ارتباط برقرار میکند <ref> [[حسین علوی مهر|علوی مهر، حسین]]، [[مسئله وحی و پاسخ به شبهات آن (کتاب)|مسئله وحی و پاسخ به شبهات آن]]، ص ۹۴ و ۹۵.</ref>. | ||
*در آیه {{متن قرآن|وَمَا كَانَ لِبَشَرٍ أَن يُكَلِّمَهُ اللَّهُ إِلاَّ وَحْيًا أَوْ مِن وَرَاء حِجَابٍ أَوْ يُرْسِلَ رَسُولا فَيُوحِيَ بِإِذْنِهِ مَا يَشَاء إِنَّهُ عَلِيٌّ حَكِيمٌ}}<ref>و هیچ بشری نسزد که خداوند با او سخن گوید مگر با وحی یا از فراسوی پردهای یا فرستادهای فرستد که به اذن او آنچه میخواهد وحی کند؛ بیگمان او فرازمندی فرزانه است؛ سوره شوری، آیه:۵۱.</ref> اینکه بعضی از مفسرین، [[رسول]] را، [[پیامبر اکرم|رسول خدا]] میدانند که [[وحی]] را به مردم میرسانده درست نیست. چون [[رسول خدا]] پیام خدا را به مردم ابلاغ میکند، نه [[وحی]] را و معقول نیست که تبلیغ را [[وحی]] بخوانند. از آنجا که مبدأ [[وحی]] در تمامی این اقسام، خدای متعال است لذا میتوان [[وحی]] را به طور مطلق به خدای سبحان نسبت داد. جمله {{متن قرآن|إِنَّهُ عَلِيٌّ حَكِيمٌ}} در انتهای آیه، تعلیلی است برای مضمون آیه شریفه. یعنی خدای تعالی به خاطر علو مقامی که از خلق دارد، بزرگتر از آن است که مانند گفتگوی مخلوقات با خلق خود گفتوگو کند، و به خاطر حکمتش، راه [[وحی]] را برای سخن گفتن با خلق اختیار کرده. از آنجا که عقل همانطور که گاهی راه را نشان میدهد، گاهی هم به خطا میرود و به همین جهت خدای سبحان طریق [[وحی]] را برگزیده که از هر خطایی مصون است<ref> [[علامه طباطبایی]]، المیزان، ج۱۸، | *در آیه {{متن قرآن|وَمَا كَانَ لِبَشَرٍ أَن يُكَلِّمَهُ اللَّهُ إِلاَّ وَحْيًا أَوْ مِن وَرَاء حِجَابٍ أَوْ يُرْسِلَ رَسُولا فَيُوحِيَ بِإِذْنِهِ مَا يَشَاء إِنَّهُ عَلِيٌّ حَكِيمٌ}}<ref>و هیچ بشری نسزد که خداوند با او سخن گوید مگر با وحی یا از فراسوی پردهای یا فرستادهای فرستد که به اذن او آنچه میخواهد وحی کند؛ بیگمان او فرازمندی فرزانه است؛ سوره شوری، آیه:۵۱.</ref> اینکه بعضی از مفسرین، [[رسول]] را، [[پیامبر اکرم|رسول خدا]] میدانند که [[وحی]] را به مردم میرسانده درست نیست. چون [[رسول خدا]] پیام خدا را به مردم ابلاغ میکند، نه [[وحی]] را و معقول نیست که تبلیغ را [[وحی]] بخوانند. از آنجا که مبدأ [[وحی]] در تمامی این اقسام، خدای متعال است لذا میتوان [[وحی]] را به طور مطلق به خدای سبحان نسبت داد. جمله {{متن قرآن|إِنَّهُ عَلِيٌّ حَكِيمٌ}} در انتهای آیه، تعلیلی است برای مضمون آیه شریفه. یعنی خدای تعالی به خاطر علو مقامی که از خلق دارد، بزرگتر از آن است که مانند گفتگوی مخلوقات با خلق خود گفتوگو کند، و به خاطر حکمتش، راه [[وحی]] را برای سخن گفتن با خلق اختیار کرده. از آنجا که عقل همانطور که گاهی راه را نشان میدهد، گاهی هم به خطا میرود و به همین جهت خدای سبحان طریق [[وحی]] را برگزیده که از هر خطایی مصون است<ref> [[علامه طباطبایی]]، المیزان، ج۱۸، ص۷۴</ref><ref> [[رحمتالله احمدی|احمدی، رحمتالله]]، [[پدیده وحی از دیدگاه علامه طباطبایی (کتاب)|پدیده وحی از دیدگاه علامه طباطبایی]]، ص ۱۹۷-۱۹۹.</ref>. | ||
==تقسیم دیگری در مورد [[وحی]]== | ==تقسیم دیگری در مورد [[وحی]]== | ||
| خط ۵۲: | خط ۵۲: | ||
*آنچه وحی پیامبران را از دریافت دیگران از الهام و مکاشفه و رؤیا متمایز میسازد وضوح پیام و مبدأ آن و نیز مصون بودن محتوای پیام از خطا و نادرستی است. | *آنچه وحی پیامبران را از دریافت دیگران از الهام و مکاشفه و رؤیا متمایز میسازد وضوح پیام و مبدأ آن و نیز مصون بودن محتوای پیام از خطا و نادرستی است. | ||
*حقیقت آن است که بحث کامل در اینباره نیازمند مباحث مفصل کلامی در باره وحی، [[نبوت]] و [[عصمت]] پیامبران است که دانشپژوهان محترم در درسهای علم کلام به این مطالب خواهند پرداخت. آنچه در اینجا به اجمال میگوییم این است که از نظر همه مسلمانان پیامبران حداقل در اخذ و ابلاغ وحی از هرگونه خطا معصوم و مصون هستند؛ زیرا عاقلانه نیست که خداوند عدهای را به عنوان فرستاده خود برگزیند و ایشان پیام او را به گوش مردم برسانند و بر آنها اتمام حجت کنند، در حالی که خود هنگام دریافت وحی ندانند آنچه را گرفتهاند همه از جانب خدا است یا شیاطین هم در آن دخل و تصرف کردهاند! همین طور عاقلانه نیست پیامبری که از سوی خدای قادر متعال برگزیده شود تا پیام خدا را به مردم برساند ولی دچار خطا و اشتباه شود و کلام خدا را به طور کامل به مردم نرساند. | *حقیقت آن است که بحث کامل در اینباره نیازمند مباحث مفصل کلامی در باره وحی، [[نبوت]] و [[عصمت]] پیامبران است که دانشپژوهان محترم در درسهای علم کلام به این مطالب خواهند پرداخت. آنچه در اینجا به اجمال میگوییم این است که از نظر همه مسلمانان پیامبران حداقل در اخذ و ابلاغ وحی از هرگونه خطا معصوم و مصون هستند؛ زیرا عاقلانه نیست که خداوند عدهای را به عنوان فرستاده خود برگزیند و ایشان پیام او را به گوش مردم برسانند و بر آنها اتمام حجت کنند، در حالی که خود هنگام دریافت وحی ندانند آنچه را گرفتهاند همه از جانب خدا است یا شیاطین هم در آن دخل و تصرف کردهاند! همین طور عاقلانه نیست پیامبری که از سوی خدای قادر متعال برگزیده شود تا پیام خدا را به مردم برساند ولی دچار خطا و اشتباه شود و کلام خدا را به طور کامل به مردم نرساند. | ||
با توجه به اینکه وحی ابلاغی، و به ویژه وحی قرآنی، را نوعی وحی گفتاری دانستیم، روشن است که هم وضوح و روشنی پیام وحیانی و هم مصونیت آن از خطا و اشتباه لازمه چنین شکلی از وحی است<ref>[[محمد کاظم شاکر|شاکر، محمد کاظم]]، [[آشنایی با علوم قرآنی (کتاب)|آشنایی با علوم قرآنی]]، | با توجه به اینکه وحی ابلاغی، و به ویژه وحی قرآنی، را نوعی وحی گفتاری دانستیم، روشن است که هم وضوح و روشنی پیام وحیانی و هم مصونیت آن از خطا و اشتباه لازمه چنین شکلی از وحی است<ref>[[محمد کاظم شاکر|شاکر، محمد کاظم]]، [[آشنایی با علوم قرآنی (کتاب)|آشنایی با علوم قرآنی]]، ص۷۱.</ref>. | ||
==آیا [[پیامبران]] در امر [[وحی]] تردید داشتند؟== | ==آیا [[پیامبران]] در امر [[وحی]] تردید داشتند؟== | ||