قدر: تفاوت میان نسخه‌ها

۵٬۹۸۵ بایت اضافه‌شده ،  ‏۲۵ اوت ۲۰۲۲
جز
جز (جایگزینی متن - '== پرسش‌های وابسته == {{پرسمان' به '{{پرسمان')
 
(۲۳ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۴ کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
{{خرد}}
{{نبوت}}
{{مهدویت}}
{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = | عنوان مدخل  = | مداخل مرتبط = [[قدر در قرآن]] - [[قدر در حدیث]] - [[قدر در کلام اسلامی]] - [[قدر در معارف مهدویت]]| پرسش مرتبط  = قدر (پرسش)}}
<div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;">
: <div style="background-color: rgb(252, 252, 233); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">این مدخل مرتبط با مباحث پیرامون [[امام مهدی]]{{ع}} است. "'''امام مهدی'''" از چند منظر متفاوت، بررسی می‌شود:</div>
<div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;">
: <div style="background-color: rgb(255, 245, 227); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">[[امام مهدی در قرآن]] | [[امام مهدی در حدیث]] | [[امام مهدی در کلام اسلامی]]</div>
<div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;">
: <div style="background-color: rgb(206,242, 299); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">در این باره، تعداد بسیاری از پرسش‌های عمومی و مصداقی مرتبط، وجود دارند که در مدخل '''[[امام مهدی (پرسش)]]''' قابل دسترسی خواهند بود.</div>
<div style="padding: 0.4em 0em 0.0em;">


==مقدمه==
== مقدمه ==
*[[شب قدر]]، شب [[امام زمان]] {{ع}} است و [[ملائکه]] و [[روح]] بر آن [[حضرت]] نازل شده، تقدیر امور را در [[اختیار]] او می‌گذارند. [[پیشوایان]] [[معصوم]] {{عم}} در [[تفسیر]] [[سوره قدر]] فرموده‌اند: [[فرشتگان]] در این شب، مقدرات یک سال را نزد ولی مطلق زمان آورده، بر او عرضه و [[تسلیم]] می‌کنند<ref>کافی، کتاب الحجة، باب فی شأن انا انزلناه.</ref>. در چنین شبی که به [[حضرت مهدی]] {{ع}} تعلق دارد، یاد جد بزرگوارش در [[دل‌ها]] زنده می‌شود، چرا که یکی از اعمال مستحبی [[شب قدر]]، [[زیارت]] [[امام حسین]] {{ع}} است<ref>مفاتیح الجنان، زیارت [[امام حسین]] {{ع}} در شب‌های قدر.</ref>. هنگامی که درد زایمان نرجس‌خاتون شروع شد، [[امام عسکری]] {{ع}} به [[حکیمه خاتون]] فرمود: عمه [[جان]]! سوره "انا انزلناه" را بر او بخوان. [[حکیمه]] می‌گوید: من مشغول [[خواندن]] این سوره شدم، و می‌شنیدم که طفل داخل رحم [[نرجس]] نیز، همان‌گونه که من می‌خوانم، می‌خواند. در حال تعجب بودم که [[امام عسکری]] {{ع}} با صدای بلند فرمود: عمه [[جان]]! از امر [[خدا]] تعجب مکن که [[خداوند]]، زبان ما را در [[کودکی]] به [[حکمت]] باز کرده و در بزرگی، [[حجت]] خود در [[زمین]] قرار می‌دهد<ref>بحار الانوار، ج ۵۱، ص ۱۳.</ref>.
مراد از قَدَر، آن دسته از آیاتی است که موضع [[پیامبر]] را در حتمیت قدر نشان می‌دهد، از این رو، اولاً، [[رضایت]] خاطر و [[تسلیم شدن]] [[پیامبر]] را نسبت به [[مقدرات الهی]] نشان می‌دهد. ثانیاً، در برابر حوادث و اتفاقات بر اساس آن [[تسلیم شدن]] و این که آن‌چه مقدر شده، بر اساس مصالحی [[الهی]] است، عجز و لابه نمی‌کند، هر چه مسائل پشت پرده اتفاقات را هم نمی‌داند. وقتی که مانند هر [[بشر]] دیگر گرفتار [[ناملایمات]] می‌شود و هنگامی که به سبب [[عدم آگاهی]] از [[آینده]] نمی‌تواند برای خود [[منافع]] کلانی فراهم سازد. پس بشری است مانند دیگر افراد [[بشر]]. در نتیجه [[پیامبر]] شخصیتی است که اگر ممتاز از دیگران به سبب [[رسالت]] و ارتباطی که با [[خدا]] دارد، به این معنا نیست که مالک همه چیز و همة [[علوم]] و [[تدبیر]] و توانا برای [[هدایت]] همه کس است، او هر چه دارد همه از خداست و [[تسلیم]] مقدرات [[خدا]] است.
*در [[روایات]] آمده است که در [[شب قدر]]، [[دعا]] برای [[حضرت]] را باید بر [[دعا]] برای خود مقدم داشت و [[بهترین]] [[دعاها]] طلب [[نصرت]] و حفظ‍‌ اوست و آن این است: {{عربی|"اللّهمّ كن لوليّك الحجّة بن الحسن صلواتك عليه و على آبائه..."}}<ref>نجم الثاقب، باب یازدهم.</ref><ref>[[مجتبی تونه‌ای|تونه‌ای، مجتبی]]، [[موعودنامه (کتاب)|موعودنامه]]، ص۵۵۵.</ref>.
#{{متن قرآن|قُلْ لَا أَمْلِكُ لِنَفْسِي نَفْعًا وَلَا ضَرًّا إِلَّا مَا شَاءَ اللَّهُ وَلَوْ كُنْتُ أَعْلَمُ الْغَيْبَ لَاسْتَكْثَرْتُ مِنَ الْخَيْرِ وَمَا مَسَّنِيَ السُّوءُ إِنْ أَنَا إِلَّا نَذِيرٌ وَبَشِيرٌ لِقَوْمٍ يُؤْمِنُونَ}}<ref>«بگو من برای خود سود و زیانی در دست ندارم جز آنچه خداوند بخواهد و اگر غیب می‌دانستم خیر بسیار می‌یافتم و (هیچ) بلا به من نمی‌رسید؛ من جز بیم‌دهنده و مژده‌آور برای گروهی که ایمان می‌آورند نیستم» سوره اعراف، آیه ۱۸۸.</ref>.
==پرسش مستقیم==
#{{متن قرآن|قُلْ إِنَّمَا أَدْعُو رَبِّي وَلَا أُشْرِكُ بِهِ أَحَدًا * قُلْ إِنِّي لَا أَمْلِكُ لَكُمْ ضَرًّا وَلَا رَشَدًا * قُلْ إِنِّي لَنْ يُجِيرَنِي مِنَ اللَّهِ أَحَدٌ وَلَنْ أَجِدَ مِنْ دُونِهِ مُلْتَحَدًا * إِلَّا بَلَاغًا مِنَ اللَّهِ وَرِسَالَاتِهِ وَمَنْ يَعْصِ اللَّهَ وَرَسُولَهُ فَإِنَّ لَهُ نَارَ جَهَنَّمَ خَالِدِينَ فِيهَا أَبَدًا}}<ref>«بگو: من تنها پروردگار خویش را می‌خوانم و هیچ کس را با او شریک نمی‌گردانم * بگو: من برای شما نه یارای زیانی دارم و نه رهیافتی * بگو هرگز مرا در برابر خداوند هیچ کس پناه نمی‌دهد و (خود نیز) جز او هرگز پناهگاهی نمی‌یابم * جز پیام‌رسانی از سوی خداوند و رساندن رسالت‌های او (اختیاری ندارم) و آنان که با خداوند و پیامبر او نافرمانی کنند بی‌گمان آتش دوزخ، آنان راست که هماره در آن جاودانند» سوره جن، آیه ۲۰-۲۳.</ref>.
*[[رابطه شب قدر و امام مهدی چیست؟ (پرسش)]]
#{{متن قرآن|وَيَقُولُونَ مَتَى هَذَا الْوَعْدُ إِنْ كُنْتُمْ صَادِقِينَ * قُلْ لَا أَمْلِكُ لِنَفْسِي ضَرًّا وَلَا نَفْعًا إِلَّا مَا شَاءَ اللَّهُ لِكُلِّ أُمَّةٍ أَجَلٌ إِذَا جَاءَ أَجَلُهُمْ فَلَا يَسْتَأْخِرُونَ سَاعَةً وَلَا يَسْتَقْدِمُونَ * قُلْ أَرَأَيْتُمْ إِنْ أَتَاكُمْ عَذَابُهُ بَيَاتًا أَوْ نَهَارًا مَاذَا يَسْتَعْجِلُ مِنْهُ الْمُجْرِمُونَ}}<ref>«و می‌گویند: اگر راست می‌گویید این وعده کی می‌رسد؟ * بگو: من برای خویش اختیار زیان و سودی ندارم مگر آنچه خداوند بخواهد؛ هر امّتی زمانه‌ای دارد که چون فرا رسد نه ساعتی دیر می‌کنند و نه پیش می‌افتند * بگو: مرا خبر دهید که اگر عذابش (ناگهان) شباهنگام یا روز به سراغتان آید (دیگر) گنهکاران از او چه چیزی را به شتاب می‌خواهند؟» سوره یونس، آیه ۴۸-۵۰.</ref>.
#{{متن قرآن|مَا كَانَ عَلَى النَّبِيِّ مِنْ حَرَجٍ فِيمَا فَرَضَ اللَّهُ لَهُ سُنَّةَ اللَّهِ فِي الَّذِينَ خَلَوْا مِنْ قَبْلُ وَكَانَ أَمْرُ اللَّهِ قَدَرًا مَقْدُورًا}}<ref>«پیامبر را در آنچه خداوند بر او روا داشته است تنگنایی نیست؛ بنا به سنّت خداوند در میان کسانی که پیش از این برگذشته‌اند و فرمان خداوند دارای اندازه‌ای سنجیده است» سوره احزاب، آیه ۳۸.</ref>.
== نکات ==
درآیات فوق این موضوعات مطرح گردیده است:
# در [[مقام]] القای این اصل است که [[پیامبر]] موجودی است که خود مالک سود و زیان خویش نیست {{متن قرآن|قُلْ لَا أَمْلِكُ لِنَفْسِي نَفْعًا وَلَا ضَرًّا}} مگر در حدود [[حریت]] و امکانی که [[خدا]] به او عطا کرده است {{متن قرآن|إِلَّا مَا شَاءَ اللَّهُ}} [[پیامبر]] [[علم غیب]] نمی‌داند به [[دلیل]] این که به سبب [[عدم آگاهی]] از [[آینده]] زیان‌های بسیار می‌بیند. آن‌چه را هم که از من پوشیده است نمی‌بیند. بسا حوادث ناروا که خود به استقبال آنها می‌رود. {{متن قرآن|وَلَوْ كُنْتُ أَعْلَمُ الْغَيْبَ لَاسْتَكْثَرْتُ مِنَ الْخَيْرِ وَمَا مَسَّنِيَ السُّوءُ}}.
# [[پیامبر]] مانند دیگر [[اولیای خدا]] صریح به [[مردم]] می‌گویند که ما نمی‌توانیم به جای تلاش و [[سعی]] شما کار کنیم. تا چنان نشود که عده‌ای [[تصور]] کنند که با [[هدایت]] [[پیامبر]] همه چیز دگرگون می‌شود، [[خیر]] [[انسان‌ها]] باید خود بخواهند و یا این‌گونه [[تصور]] شود که [[پیامبر]] با هر کاری که آنان میکنند، [[شفاعت]] آنان را می‌کند، هیچ شفاعتی با روش موجود (مانند آن‌چه [[مردم]] امروز [[گمان]] میکنند یا در نظریه [[فدا]] شدن [[مسیح]] برای [[نجات]] دیگران که در نزد بعضی از فرقه‌های [[مسیحی]] وجود دارد) به نتیجه نخواهد رسید. {{متن قرآن|قُلْ إِنِّي لَا أَمْلِكُ لَكُمْ ضَرًّا وَلَا رَشَدًا}} بگو که من برای شما سود و زیانی ندارم؛
# [[انسان]] [[نیازمند]] به [[پیامبری]] است که او را به [[آینده]] هشدار دهد، و او را از آن بر [[حذر]] دارد و به او بشناساند که چگونه از [[آینده]] بهره‌مند گردد. عدم امکان [[تغییر]] [[قدر]] و مقدّرات [[امت‌ها]] از سوی [[پیامبر]] یک اصل [[اعتقادی]] در [[جهان‌بینی]] است: {{متن قرآن|قُلْ لَا أَمْلِكُ لِنَفْسِي ضَرًّا وَلَا نَفْعًا إِلَّا مَا شَاءَ اللَّهُ لِكُلِّ أُمَّةٍ أَجَلٌ إِذَا جَاءَ أَجَلُهُمْ فَلَا يَسْتَأْخِرُونَ سَاعَةً وَلَا يَسْتَقْدِمُونَ}}؛
# [[احکام]] نازل شده بر [[پیامبر]] بر اساس تقدیر و شرایط [[تعیین]] شده از جانب [[خداوند]]: {{متن قرآن|مَا كَانَ عَلَى النَّبِيِّ مِنْ حَرَجٍ فِيمَا فَرَضَ اللَّهُ لَهُ سُنَّةَ اللَّهِ فِي الَّذِينَ خَلَوْا مِنْ قَبْلُ وَكَانَ أَمْرُ اللَّهِ قَدَرًا مَقْدُورًا}}<ref>[[محمد جعفر سعیدیان‌فر|سعیدیان‌فر]] و [[سید محمد علی ایازی|ایازی]]، [[فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم ج۱ (کتاب)|فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم]]، ج۲، ص ۳۸۴.</ref>.
== جستارهای وابسته ==
{{مدخل وابسته}}
* [[شب قدر]]
{{پایان مدخل‌ وابسته}}


{{پرسمان معرفت امام مهدی (شناخت امام مهدی)}}
== منابع ==
{{جستارهای وابسته}}
{{منابع}}
==منابع==
# [[پرونده:55210091.jpg|22px]] [[محمد جعفر سعیدیان‌فر|سعیدیان‌فر]] و [[سید محمد علی ایازی|ایازی]]، [[فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم ج۲ (کتاب)|'''فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم''']]
* [[پرونده:29873800.jpg|22px]] [[مجتبی تونه‌ای|مجتبی تونه‌ای]]، [[موعودنامه (کتاب)|'''موعودنامه''']]
{{پایان منابع}}


==پانویس==
== پانویس ==
{{یادآوری پانویس}}
{{پانویس}}
{{پانویس2}}
{{امام مهدی}}


[[رده:امام مهدی]]
[[رده:فدیه]]
[[رده:قدر]]
[[رده:مدخل موعودنامه]]
[[رده:اتمام لینک داخلی]]
۱۱۸٬۲۸۱

ویرایش