بحث:دعا در اخلاق اسلامی: تفاوت میان نسخه‌ها

==موانع [[دعا]]==

*موانعی که می‌توانند [[مانع]] پذیرش [[دعا]] شوند بسیارند؛ برخی از آنها عبارتند از:

#[[مال]] مُشتبَه: [[پیامبر اکرم]] {{صل}} فرمودند: «کسب خود را [[حلال]] کن تا دعایت [[اجابت]] شود، چراکه [[انسان]] لقمه‌ای که در آن [[حرام]] است را فقط به سوی دهانش می‌برد، از این‌رو تا [[چهل]] روز دعایش [[مستجاب]] نمی‌شود»<ref>{{متن حدیث|أَطِبْ کَسْبَکَ تستجاب تُسْتَجَبْ دَعْوَتُکَ فَإِنَّ الرَّجُلَ یَرْفَعُ اللُّقْمَةَ إِلَی فِیهِ حَرَاماً فَمَا تُسْتَجَابُ لَهُ أَرْبَعِینَ یَوْماً}}؛ بحارالأنوار، ج۹۰، ص۳۵۸.</ref>.<ref>ر.ک: مظاهری، حسین، دانش اخلاق اسلامی، ج۴، ص ۳۱۴-۳۱۵.</ref>

#ناهماهنگی میان زبان و [[قلب]]: پذیرفته شدن [[دعا]] در گرو هماهمنگی آن با دعای قلبی است و [[خداوند]] دعای کسی که با قلبی غافل به [[دعا]] پرداخته را نمی‌پذیرد؛ [[امیرمؤمنان]] {{ع}} فرمودند: «[[خداوند]] دعائی که از قلبی غافل برخیزد را نمی‌پذیرد»<ref>{{متن حدیث|عَنْهُ{{ع}} قَالَ قَالَ أَمِیرُ الْمُؤْمِنِینَ{{صل}} لَا یَقْبَلُ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ دُعَاءَ قَلْبٍ لَاهٍ}}؛ اصول کافی، ج۲، ص۴۷۳.</ref>.<ref>ر.ک: مظاهری، حسین، دانش اخلاق اسلامی، ج۴، ص ۳۱۴.</ref>

#ناهماهنگی میان [[دعا]] و عمل [[انسان]]: اگر کسی خود را به [[فقر]]، [[گناه]] و [[بردگی]] اَجانب [[مبتلا]] ساخت و از آن پس دست به [[دعا]] برداشت که: «خدایا! مرا به واسطۀ حلالت از حرامت و به واسطۀ اطاعتت از گناهت و به واسطۀ فضلت از دیگران بی‌نیاز ساز»<ref>{{متن حدیث|اللَّهُمَّ أَغْنِنِی بِحَلَالِکَ عَنْ حَرَامِکَ وَ أَغْنِنِی بِفَضْلِکَ عَمَّنْ سِوَاک‌}}</ref>، دعای او [[اجابت]] نخواهد شد؛ مگر آنکه به سوی [[حضرت]] [[حق]] بازگردد و از آنچه انجام داده [[توبه]] نماید<ref>ر.ک: مظاهری، حسین، دانش اخلاق اسلامی، ج۴، ص ۳۱۷-۳۱۸.</ref>.

#علاقۀ [[خداوند]] به شنیدن صدای بنده‌اش: این [[مانع]] تنها مخصوص اَخصّ [[خواص]] است که [[خدا]] را بسیار [[دوست]] می‌دارند و از [[مناجات]] با او لذّت می‌برند و او نیز از [[مناجات]] ایشان لذّت می‌برد، آنان او را می‌خوانند و او آنان را می‌خواند؛ [[امیرمؤمنان]] {{ع}} در [[مناجات]] شعبانیه می‌فرمایند: «پروردگارا! مرا از آنان قرار ده که خواندیشان پس تو را پاسخ دادند، و به آنان نگریستی پس برای [[عظمت]] تو مدهوش شدند، زان پس در سِرّ آنان به [[مناجات]] با آنان پرداختی»<ref>{{متن حدیث|إِلَهِی وَ اجْعَلْنِی مِمَّنْ نَادَیْتَهُ فَأَجَابَکَ وَ لَاحَظْتَهُ فَصَعِقَ لِجَلَالِکَ فَنَاجَیْتَهُ}}؛ مفاتیح الجنان، مناجات شعبانیه.</ref>. [[خداوند متعال]] چون محبّتی بیشتر نسبت به بنده‌اش دارد، دعای او را [[اجابت]] نمی‌کند تا سخن [[بنده]] طولانی شود و او بتواند در خفا و [[آشکار]] [[مناجات]] او را بشنود و به او التفات فرماید. [[امام کاظم]] {{ع}} می‌فرمایند: «[[امام باقر]] {{ع}} می‌فرمودند: [[مؤمن]] گاه [[حاجت]] خود را از [[خداوند]] طلب می‌نماید، امّا [[اجابت]] آن [[دعا]] به خاطر آنکه [[خداوند]] صدای او را [[دوست]] دارد به تأخیر می‌افتد»<ref>{{متن حدیث|عَنِ الْإِمَامِ مَوْلَانَا مُوسَی بْنِ جَعْفَرٍ{{ع}} إِنَّ أَبَا جَعْفَرٍ{{ع}} کَانَ یَقُولُ إِنَّ الْمُؤْمِنَ یَسْأَلُ اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ حَاجَةً فَیُؤَخِّرُ عَنْهُ تَعْجِیلَ إِجَابَتِهِ حُبّاً لِصَوْتِهِ‌}}؛ اصول کافی، ج۲، ص۴۸۸.</ref>.<ref>ر.ک: مظاهری، حسین، دانش اخلاق اسلامی، ج۴، ص ۳۲۳-۳۲۴.</ref>

==لوازم [[دعا]]==