بحث:فروع دین: تفاوت میان نسخهها
جز
جایگزینی متن - 'وصف' به 'وصف'
(صفحهای تازه حاوی «==نویسنده: آقای یوسفی== ==مقدمه== *تعالیم آیین اسلام، دارای دو بخش [[اعتقادی]...» ایجاد کرد) |
جز (جایگزینی متن - 'وصف' به 'وصف') |
||
| (۲ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
==موسوعة الأحاديث العلوية== | |||
{{فهرست اثر}} | |||
{{ستون-شروع|3}} | |||
# العبادة و مقاصدها و الحكمة في العبادة | |||
# النية | |||
# الفرائض | |||
# الإخلاص في العبادة | |||
# المعرفة في العبادة | |||
# العابدون | |||
# من رفع عنه القلم و نفي الجرح في الدين و شرائط صحة التكليف و ما يعذر فيه الجاهل و أنه يلزم على الله التعريف | |||
# كتاب الطهارة | |||
# أبواب الطهارة | |||
# المريض و عيادته | |||
# المحتضر و أحواله | |||
# نبش القبر | |||
# القبر | |||
# الدفن | |||
# صلاة الجنائز | |||
# أحكام المساكن و الدّار | |||
# السكنى و الجليس و الحبيس | |||
# کتاب الصلاة | |||
# الفرائض | |||
# النوافل | |||
# قيام الليل | |||
# السهر و البكور | |||
# مواقيت | |||
# القبلة | |||
# أحكام الإعتكاف | |||
# أحكام المساجد | |||
# المساجد و أحكامها | |||
# کتاب الصوم | |||
# کتاب الحج | |||
# أحكام السفر و ما يتعلق به | |||
# آداب الركوب و الماشي | |||
# الخمس | |||
# الزكاة | |||
# التولّي و التبرّي | |||
# الوصايا | |||
# الوقوف | |||
# الصدقات (الصدقة) | |||
# الفرائض و المواريث | |||
# الجهاد في سبيل الله | |||
# الشهادة | |||
# جهاد النفس و ما يناسبه | |||
# التقية | |||
# التورية | |||
# المداراة | |||
# الأوامر و النواهي | |||
# فعل المعروف و المنكر | |||
# الأمر بالمعروف و النهي عن المنكر و ما يتعلق بهما من الأحكام و فضلهما | |||
# لزوم إنكار المنكر و عدم الرضاء بالمعصية و أن من رضي بفعل فهو كمن أتاه | |||
# النهي عن الجلوس مع اهل المعاصي و من يقول بغير الحق | |||
# وجوب الهجرة و أحكامها | |||
# المناهي | |||
# النكاح | |||
# کتاب الطلاق و أحكامه (الأبواب، مقدماته، شرائطه و أقسامه) | |||
# العدة و أحكامها | |||
# الإيلاء و الكفارات | |||
# الخلع و المباراة | |||
# اللعان | |||
# کتاب الإقرار | |||
# كتاب الجعالة | |||
# الظهار | |||
# التدبير و الكتابة | |||
# المكاتبة و الإستيلاد | |||
# العتق و الإباق | |||
# الصيد و الذباحة | |||
# الأطعمة و الأشربة | |||
# القمار | |||
# الغناء | |||
# اللهو و اللعب | |||
# اللباس و التجمل | |||
# الزي و المروءة | |||
# المروّة | |||
# الفتوة (كمال الرجولية) | |||
# التجارة | |||
# الربا | |||
# الرشوة | |||
# البيع و أحكامه | |||
# المكاسب (حلاله و حرامه) | |||
# الدين و القرض | |||
# المعيشة | |||
# الإحتكار | |||
# الصروف و ما يناسبهم | |||
# الحجر و التفليس | |||
# الرهن | |||
# الضمان | |||
# الصلح | |||
# الغصب | |||
# الشركة و القسمة | |||
# المضاربة | |||
# المزارعة و المساقاة | |||
# الوديعة | |||
# الحوالة | |||
# العارية | |||
# الهدية و الهباة | |||
# العطية | |||
# التباذل و التواصل | |||
# الإجارة | |||
# الكفالة | |||
# الشفعة | |||
# الوكالة | |||
# إحياء الموات | |||
# التقليد و الإقتداء و الاجتهاد و الفتوى | |||
# اللقطة و الضالّة | |||
# الحدود و التعزیرات | |||
# الديات و العاقلة | |||
# القصاص و الجنايات | |||
# الشهادات | |||
# القضاء و نظام القضائي و معارفه | |||
# شرائط القاضي و صفاته و آدابه و وظائفه | |||
# سياسة القضاة | |||
# كيفية الحكم و الأحكام الدعوى | |||
# كتاب الأيمان | |||
# الكفارات | |||
# النذور | |||
# الحلف | |||
# الدواجن و الحيوان | |||
# الحيوانات (الخفاش، الطاووس، النحل) و خلقهم | |||
{{پایان}} | |||
{{پایان}} | |||
==نویسنده: آقای یوسفی== | ==نویسنده: آقای یوسفی== | ||
==مقدمه== | ==مقدمه== | ||
*[[تعالیم]] [[آیین اسلام]]، دارای دو بخش [[اعتقادی]] و عملیاند. بخش [[اعتقادی]]، از [[اصول دین]] و [[مذهب]] سخن میگوید و بخش عملی، از فروع دین. بخش دوم را از آن رو "[[فروع]]" خوانند که در برابر "اصول" جای دارد<ref>فرهنگ معارف اسلامی، ۳/ ۴۴۲.</ref>. نه از آن رو که اهمیت ندارد. از این رو، [[پایبندی]] به فروع دین نیز- همچون [[اصول دین]]- [[واجب]] است. فروع دین مجموعهای از [[وظایف]] و [[تکالیف]] عملی است که [[پیامبر اسلام]] {{صل}} برای [[سعادت دنیوی]] و [[اخروی]] [[انسانها]] از [[وحی]] برگرفته و [[ابلاغ]] کرده است. برخی از فروع دین، رابطه [[انسان]] با [[خدا]] را در قالب [[قوانین]] و [[احکام]] بیان میکنند و وظایفی را برای او پیش میکشند؛ وظایفی همچون [[نماز]]، [[روزه]] و [[حج]]. برخی دیگر به وظایفی که [[انسانها]] در برابر یکدیگر دارند نظر دارند و روابط انسانی را تنظیم میکنند؛ مانند [[جهاد]]، [[خمس]] و بیع<ref>دائرة المعارف تشیع، ۲/ ۱۵۲.</ref><ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]]، ص 359.</ref>. | *[[تعالیم]] [[آیین اسلام]]، دارای دو بخش [[اعتقادی]] و عملیاند. بخش [[اعتقادی]]، از [[اصول دین]] و [[مذهب]] سخن میگوید و بخش عملی، از فروع دین. بخش دوم را از آن رو "[[فروع]]" خوانند که در برابر "اصول" جای دارد<ref>فرهنگ معارف اسلامی، ۳/ ۴۴۲.</ref>. نه از آن رو که اهمیت ندارد. از این رو، [[پایبندی]] به فروع دین نیز- همچون [[اصول دین]]- [[واجب]] است. فروع دین مجموعهای از [[وظایف]] و [[تکالیف]] عملی است که [[پیامبر اسلام]] {{صل}} برای [[سعادت دنیوی]] و [[اخروی]] [[انسانها]] از [[وحی]] برگرفته و [[ابلاغ]] کرده است. برخی از فروع دین، رابطه [[انسان]] با [[خدا]] را در قالب [[قوانین]] و [[احکام]] بیان میکنند و وظایفی را برای او پیش میکشند؛ وظایفی همچون [[نماز]]، [[روزه]] و [[حج]]. برخی دیگر به وظایفی که [[انسانها]] در برابر یکدیگر دارند نظر دارند و روابط انسانی را تنظیم میکنند؛ مانند [[جهاد]]، [[خمس]] و بیع<ref>دائرة المعارف تشیع، ۲/ ۱۵۲.</ref><ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]]، ص 359.</ref>. | ||
*[[دانش]] [[فقه]] و اصول، از دانشهای [[اسلامی]] هستند که در قلمرو فروع دین، به پرسشهای [[انسان]] پاسخ میدهند و [[وظایف]] او را مشخص میسازند<ref>آشنایی با علوم اسلامی، ۲۵۲؛ مناهج الاصول الی علم الاصول، ۱/ ۵۴- ۴۵.</ref>. [[فقهای شیعه]] از رهگذر این [[دانشها]]، فروع دین را از متون [[دینی]] استخراج و [[استنباط]] میکنند و [[احکام عملی]] [[شریعت]] را به دست میدهند. منابعی که [[فقها]] از آنها | *[[دانش]] [[فقه]] و اصول، از دانشهای [[اسلامی]] هستند که در قلمرو فروع دین، به پرسشهای [[انسان]] پاسخ میدهند و [[وظایف]] او را مشخص میسازند<ref>آشنایی با علوم اسلامی، ۲۵۲؛ مناهج الاصول الی علم الاصول، ۱/ ۵۴- ۴۵.</ref>. [[فقهای شیعه]] از رهگذر این [[دانشها]]، فروع دین را از متون [[دینی]] استخراج و [[استنباط]] میکنند و [[احکام عملی]] [[شریعت]] را به دست میدهند. منابعی که [[فقها]] از آنها بهره میجویند عبارتاند از: کتاب ([[قرآن]])، [[سنت]] ([[حدیث]])، [[اجماع]] و [[عقل]]<ref>اصل الشیعة و اصولها، ۱۱۴ و ۱۱۵.</ref><ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]]، ص 359.</ref>. | ||
*میان اصول و فروع دین تفاوتهایی وجود دارد که عبارتاند از: | *میان اصول و فروع دین تفاوتهایی وجود دارد که عبارتاند از: | ||
#[[اصول دین]] از [[اعتقادات]] و ایمانیات سخن میگویند؛ ولی فروع دین نظر به عمل [[انسان]] دارند<ref>آموزش دین، ۱۸- ۱۰.</ref>. | #[[اصول دین]] از [[اعتقادات]] و ایمانیات سخن میگویند؛ ولی فروع دین نظر به عمل [[انسان]] دارند<ref>آموزش دین، ۱۸- ۱۰.</ref>. | ||
#[[اصول دین]] [[نیازمند]] یقیناند و از این رو، [[تقلید]] را برنمیتابند؛ اما فروع دین [[نیازمند]] [[تبلیغ]] و بیاناند و [[حکم عقل]] در آنها کافی نیست و از این رو تقلیدپذیرند<ref>المیزان، ۱۳/ ۵۸ و ۵۹.</ref>. | #[[اصول دین]] [[نیازمند]] یقیناند و از این رو، [[تقلید]] را برنمیتابند؛ اما فروع دین [[نیازمند]] [[تبلیغ]] و بیاناند و [[حکم عقل]] در آنها کافی نیست و از این رو تقلیدپذیرند<ref>المیزان، ۱۳/ ۵۸ و ۵۹.</ref>. | ||
#[[اصول دین]] از مقوله إخبار و | #[[اصول دین]] از مقوله إخبار و وصف کردناند؛ اما فروع دین، انشائی و دستوریاند و [[امر و نهی]]<ref>کفایة الاصول، ۴۱- ۳۴.</ref>. | ||
#در [[اصول دین]] اختلافی نیست؛ اما گاه در فروع دین اختلافاتی رخ مینماید. این بدان سبب است که عمل به ظن در [[اصول دین]] روا نیست؛ ولی ظن معتبر گاه در فروع دین منشأ عمل میشود<ref>شریعت در آینه معرفت، ۱۶۲- ۱۵۸ و ۳۶۶- ۳۶۰.</ref>. | #در [[اصول دین]] اختلافی نیست؛ اما گاه در فروع دین اختلافاتی رخ مینماید. این بدان سبب است که عمل به ظن در [[اصول دین]] روا نیست؛ ولی ظن معتبر گاه در فروع دین منشأ عمل میشود<ref>شریعت در آینه معرفت، ۱۶۲- ۱۵۸ و ۳۶۶- ۳۶۰.</ref>. | ||
#[[نسخ]] به فروع دین راه دارد؛ اما در [[اصول دین]] به هیچ روی وجود ندارد<ref>کشاف اصطلاحات الفنون، ۱/ ۷۶۰.</ref>. و. علمای [[شیعه]] [[اصول دین]] را پنج اصل دانستهاند؛ اما [[فروع]] را هشت یا ده فرع<ref>مجموعه آثار، ۱۷/ ۲۲۰.</ref>. حتی گاه هر آنچه را در برابر اصول جای دارد و جزو [[احکام عملی]] است، از فروع دین شمردهاند<ref>معارف و معاریف، ۴/ ۱۷۱۵؛ شرح المواقف، ۱/ ۳۸.</ref>.<ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]]، ص 350-360.</ref>. | #[[نسخ]] به فروع دین راه دارد؛ اما در [[اصول دین]] به هیچ روی وجود ندارد<ref>کشاف اصطلاحات الفنون، ۱/ ۷۶۰.</ref>. و. علمای [[شیعه]] [[اصول دین]] را پنج اصل دانستهاند؛ اما [[فروع]] را هشت یا ده فرع<ref>مجموعه آثار، ۱۷/ ۲۲۰.</ref>. حتی گاه هر آنچه را در برابر اصول جای دارد و جزو [[احکام عملی]] است، از فروع دین شمردهاند<ref>معارف و معاریف، ۴/ ۱۷۱۵؛ شرح المواقف، ۱/ ۳۸.</ref>.<ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]]، ص 350-360.</ref>. | ||