حق افضلیت: تفاوت میان نسخه‌ها

۳۴ بایت حذف‌شده ،  ‏۲۹ ژوئن ۲۰۲۰
خط ۲۸: خط ۲۸:
*عقلا [[اتفاق نظر]] دارند بر اینکه برای [[تصدی]] [[امور جامعه]] و [[هدایت]] آن لازم است [[بهترین]] فرد از آنان امورشان را به عهده بگیرد و به اصطلاح [[علمی]]، [[تقدیم مفضول بر فاضل]] از نظر [[عقل]] امری [[قبیح]] و [[ناپسند]] شمرده می‌شود<ref>کشف المراد، ص۱۸۷.</ref>.
*عقلا [[اتفاق نظر]] دارند بر اینکه برای [[تصدی]] [[امور جامعه]] و [[هدایت]] آن لازم است [[بهترین]] فرد از آنان امورشان را به عهده بگیرد و به اصطلاح [[علمی]]، [[تقدیم مفضول بر فاضل]] از نظر [[عقل]] امری [[قبیح]] و [[ناپسند]] شمرده می‌شود<ref>کشف المراد، ص۱۸۷.</ref>.
*خدایی که [[امام]] را [[تعیین]] می‌کند هرگز [[مفضول]] را بر [[فاضل]] مقدم نخواهد داشت. این [[انسان‌ها]] هستند که بر خلاف [[رضایت الهی]]، [[کمالات ذاتی]] [[فاضل]] را نادیده گرفته و [[مفضول]] را بر او مقدم می‌دارند<ref>[[آرزو شکری|شکری، آرزو]]، [[حقوق اهل بیت (کتاب)|حقوق اهل بیت]]، ص۱۷۸.</ref>.
*خدایی که [[امام]] را [[تعیین]] می‌کند هرگز [[مفضول]] را بر [[فاضل]] مقدم نخواهد داشت. این [[انسان‌ها]] هستند که بر خلاف [[رضایت الهی]]، [[کمالات ذاتی]] [[فاضل]] را نادیده گرفته و [[مفضول]] را بر او مقدم می‌دارند<ref>[[آرزو شکری|شکری، آرزو]]، [[حقوق اهل بیت (کتاب)|حقوق اهل بیت]]، ص۱۷۸.</ref>.
===[[دلایل نقلی]]===
===[[دلایل قرآنی]]===
====[[دلایل قرآنی]]====
#[[خداوند متعال]] در [[آیه]] ۳۵ [[سوره یونس]] چنین می‌فرماید: {{متن قرآن|أَفَمَنْ يَهْدِي إِلَى الْحَقِّ أَحَقُّ أَنْ يُتَّبَعَ أَمَّنْ لَا يَهِدِّي إِلَّا أَنْ يُهْدَى فَمَا لَكُمْ كَيْفَ تَحْكُمُونَ}}<ref>«بگو آیا از شریکانتان کسی هست که به سوی «حق» رهنمون باشد؟ بگو خداوند به «حق» رهنماست؛ آیا آنکه به حقّ رهنمون می‌گردد سزاوارتر است که پیروی شود یا آنکه راه نمی‌یابد مگر آنکه راه برده شود؟ پس چه بر سرتان آمده است؟ چگونه داوری می‌کنید؟» سوره یونس، آیه ۳۵.</ref>. [[آیه]] دلالت می‌کند بر این که آن کس که [[مردم]] را به [[حق]] [[راهنمایی]] می‌کند، باید متابعت شود.
#[[خداوند متعال]] در [[آیه]] ۳۵ [[سوره یونس]] چنین می‌فرماید: {{متن قرآن|أَفَمَنْ يَهْدِي إِلَى الْحَقِّ أَحَقُّ أَنْ يُتَّبَعَ أَمَّنْ لَا يَهِدِّي إِلَّا أَنْ يُهْدَى فَمَا لَكُمْ كَيْفَ تَحْكُمُونَ}}<ref>«بگو آیا از شریکانتان کسی هست که به سوی «حق» رهنمون باشد؟ بگو خداوند به «حق» رهنماست؛ آیا آنکه به حقّ رهنمون می‌گردد سزاوارتر است که پیروی شود یا آنکه راه نمی‌یابد مگر آنکه راه برده شود؟ پس چه بر سرتان آمده است؟ چگونه داوری می‌کنید؟» سوره یونس، آیه ۳۵.</ref>. [[آیه]] دلالت می‌کند بر این که آن کس که [[مردم]] را به [[حق]] [[راهنمایی]] می‌کند، باید متابعت شود.
#در [[آیه]] ۹ [[سوره زمر]] می‌خوانیم: {{متن قرآن|هَلْ يَسْتَوِي الَّذِينَ يَعْلَمُونَ وَالَّذِينَ لَا يَعْلَمُونَ إِنَّمَا يَتَذَكَّرُ أُولُو الْأَلْبَابِ}}<ref>«آیا آنان که می‌دانند با آنها که نمی‌دانند برابرند؟ تنها خردمندان پند می‌پذیرند» سوره زمر، آیه ۹.</ref>. چگونه ممکن است عالم‌تر و زاهدتر و از حیث [[نسب]] شریف‌تر، پیرو کسی گردد که فروتر است؟<ref>علامه حلی، نهج الحق و کشف الصدق، ص۱۶۸.</ref>
#در [[آیه]] ۹ [[سوره زمر]] می‌خوانیم: {{متن قرآن|هَلْ يَسْتَوِي الَّذِينَ يَعْلَمُونَ وَالَّذِينَ لَا يَعْلَمُونَ إِنَّمَا يَتَذَكَّرُ أُولُو الْأَلْبَابِ}}<ref>«آیا آنان که می‌دانند با آنها که نمی‌دانند برابرند؟ تنها خردمندان پند می‌پذیرند» سوره زمر، آیه ۹.</ref>. چگونه ممکن است عالم‌تر و زاهدتر و از حیث [[نسب]] شریف‌تر، پیرو کسی گردد که فروتر است؟<ref>علامه حلی، نهج الحق و کشف الصدق، ص۱۶۸.</ref>
#[[خداوند]] تبارک و تعالی برای این که [[انسان‌ها]] به زحمت و [[سختی]] نیفتند و راه سعات را به [[راحتی]] و [[سلامت]] [[طی]] کنند، آنها را به [[پیروی]] از [[معصومین]]{{عم}} [[امر]] فرموده است و نیز از این که به جای [[معصومین]] که تنها [[رهبران]] متخصص در امر [[هدایت]] تا بی‌نهایت هستند، کسان دیگری را که هیچ گونه تخصص و تسلطی نسبت به راه بسیار با [[عظمت]] [[انسانیت]] ندارند [[انتخاب]] کنند برحذر داشته است. [[خداوند]] در [[قرآن]] می‌فرماید: {{متن قرآن|... اتَّقُوا اللَّهَ وَكُونُوا مَعَ الصَّادِقِينَ}}<ref>«ای مؤمنان! از خداوند پروا کنید و با راستگویان باشید!» سوره توبه، آیه ۱۱۹.</ref>. "این عبارت "از [[خدا]] بترسید" قبل از [[دستور]] به [[همراهی]] با [[راستگویان]] از معنای خاصی برخوردار است این عبارت تهدیدی از [[خداوند]] است در مورد این که اگر [[مردم]] از [[همراهی]] و سپردن خود به [[امامان حق]] و [[الهی]] سرباز زنند، از [[سیر]] [[حقیقی]] [[سعادت]] [[منحرف]] و به [[فساد]] و [[تباهی]] کشیده شده و در نهایت به [[عذاب]] دچار می‌شوند عذابی که خود برای خود فراهم کرده‌اند یعنی [[عذاب]] نرسیدن به [[کمالات]] لایق وجودی<ref>محمد شجاعی، آشتی با امام زمان{{ع}}، ص۲۷.</ref>.
#[[خداوند]] تبارک و تعالی برای این که [[انسان‌ها]] به زحمت و [[سختی]] نیفتند و راه سعات را به [[راحتی]] و [[سلامت]] [[طی]] کنند، آنها را به [[پیروی]] از [[معصومین]]{{عم}} [[امر]] فرموده است و نیز از این که به جای [[معصومین]] که تنها [[رهبران]] متخصص در امر [[هدایت]] تا بی‌نهایت هستند، کسان دیگری را که هیچ گونه تخصص و تسلطی نسبت به راه بسیار با [[عظمت]] [[انسانیت]] ندارند [[انتخاب]] کنند برحذر داشته است. [[خداوند]] در [[قرآن]] می‌فرماید: {{متن قرآن|... اتَّقُوا اللَّهَ وَكُونُوا مَعَ الصَّادِقِينَ}}<ref>«ای مؤمنان! از خداوند پروا کنید و با راستگویان باشید!» سوره توبه، آیه ۱۱۹.</ref>. "این عبارت "از [[خدا]] بترسید" قبل از [[دستور]] به [[همراهی]] با [[راستگویان]] از معنای خاصی برخوردار است این عبارت تهدیدی از [[خداوند]] است در مورد این که اگر [[مردم]] از [[همراهی]] و سپردن خود به [[امامان حق]] و [[الهی]] سرباز زنند، از [[سیر]] [[حقیقی]] [[سعادت]] [[منحرف]] و به [[فساد]] و [[تباهی]] کشیده شده و در نهایت به [[عذاب]] دچار می‌شوند عذابی که خود برای خود فراهم کرده‌اند یعنی [[عذاب]] نرسیدن به [[کمالات]] لایق وجودی<ref>محمد شجاعی، آشتی با امام زمان{{ع}}، ص۲۷.</ref>.
#در [[قرآن کریم]] [[تسلیم]] از ویژگی‌های [[مؤمنین]] است {{متن قرآن|فَلَا وَرَبِّكَ لَا يُؤْمِنُونَ حَتَّى يُحَكِّمُوكَ فِيمَا شَجَرَ بَيْنَهُمْ ثُمَّ لَا يَجِدُوا فِي أَنْفُسِهِمْ حَرَجًا مِمَّا قَضَيْتَ وَيُسَلِّمُوا تَسْلِيمًا}}<ref>«پس نه، به پروردگارت سوگند که ایمان نمی‌آورند تا در آنچه میانشان ستیز رخ داده است تو را داور کنند سپس از آن داوری که کرده‌ای در خود دلتنگی نیابند و یکسره (بدان) تن در دهند» سوره نساء، آیه ۶۵.</ref>. [[تسلیم محض]] بودن در برابر [[رسول خدا]] و [[امامان معصوم]]. [[تسلیم محض]] در برابر [[حکم]] آنان از مصادیق روشن تقدیم [[اهل بیت]]{{عم}} در امور [[زندگی]] است یعنی اگر آنها علیه ما [[حکم]] فرمودند حتی اگر به ضرر ما باشد آن را [[حکم خدا]] دانسته و بپذیریم و [[مخالفت]] نکنیم<ref>[[آرزو شکری|شکری، آرزو]]، [[حقوق اهل بیت (کتاب)|حقوق اهل بیت]]، ص۱۷۸- ۱۸۰.</ref>.
#در [[قرآن کریم]] [[تسلیم]] از ویژگی‌های [[مؤمنین]] است {{متن قرآن|فَلَا وَرَبِّكَ لَا يُؤْمِنُونَ حَتَّى يُحَكِّمُوكَ فِيمَا شَجَرَ بَيْنَهُمْ ثُمَّ لَا يَجِدُوا فِي أَنْفُسِهِمْ حَرَجًا مِمَّا قَضَيْتَ وَيُسَلِّمُوا تَسْلِيمًا}}<ref>«پس نه، به پروردگارت سوگند که ایمان نمی‌آورند تا در آنچه میانشان ستیز رخ داده است تو را داور کنند سپس از آن داوری که کرده‌ای در خود دلتنگی نیابند و یکسره (بدان) تن در دهند» سوره نساء، آیه ۶۵.</ref>. [[تسلیم محض]] بودن در برابر [[رسول خدا]] و [[امامان معصوم]]. [[تسلیم محض]] در برابر [[حکم]] آنان از مصادیق روشن تقدیم [[اهل بیت]]{{عم}} در امور [[زندگی]] است یعنی اگر آنها علیه ما [[حکم]] فرمودند حتی اگر به ضرر ما باشد آن را [[حکم خدا]] دانسته و بپذیریم و [[مخالفت]] نکنیم<ref>[[آرزو شکری|شکری، آرزو]]، [[حقوق اهل بیت (کتاب)|حقوق اهل بیت]]، ص۱۷۸- ۱۸۰.</ref>.
====[[دلایل روایی]]====
===[[دلایل روایی]]===
*با مراجعه به [[روایات]] [[فریقین]] پی می‌بریم که تأکید فراوانی بر موضوع [[امامت]] شخص [[افضل]] شده است.
*با مراجعه به [[روایات]] [[فریقین]] پی می‌بریم که تأکید فراوانی بر موضوع [[امامت]] شخص [[افضل]] شده است.
#در [[احادیث]] [[معصومین]] است از [[امام رضا]]{{ع}} که می‌فرمایند: "... [[امام]] از [[گناهان]] [[پاک]] و از [[عیب‌ها]] برکنار است، به [[دانش]] مخصوص و به [[خویشتن‌داری]] نشانه‌دار است، موجب [[نظام]] [[دین]] و [[عزت]] [[مسلمین]] و [[خشم]] [[منافقین]] و هلاک کافرین است، [[امام]] یگانه زمان خود است، کسی به هم‌طرازی او نرسد، دانشمندی با او برابر نباشد، جایگزین ندارد، مانند و نظیر ندارد، به تمام [[فضیلت]] مخصوص است بی‌آنکه خود او در طلبش رفته و به دست آورده باشد، بلکه امتیازیست که [[خدا]] به [[فضل]] و [[بخشش]] به او [[عنایت]] فرموده..."<ref>الکافی، ج۱، ص۱۹۸، ترجمه مصطفوی، ج۱، ص۲۸۷.</ref>.
#در [[احادیث]] [[معصومین]] است از [[امام رضا]]{{ع}} که می‌فرمایند: "... [[امام]] از [[گناهان]] [[پاک]] و از [[عیب‌ها]] برکنار است، به [[دانش]] مخصوص و به [[خویشتن‌داری]] نشانه‌دار است، موجب [[نظام]] [[دین]] و [[عزت]] [[مسلمین]] و [[خشم]] [[منافقین]] و هلاک کافرین است، [[امام]] یگانه زمان خود است، کسی به هم‌طرازی او نرسد، دانشمندی با او برابر نباشد، جایگزین ندارد، مانند و نظیر ندارد، به تمام [[فضیلت]] مخصوص است بی‌آنکه خود او در طلبش رفته و به دست آورده باشد، بلکه امتیازیست که [[خدا]] به [[فضل]] و [[بخشش]] به او [[عنایت]] فرموده..."<ref>الکافی، ج۱، ص۱۹۸، ترجمه مصطفوی، ج۱، ص۲۸۷.</ref>.
۱۱۵٬۲۸۷

ویرایش