سکوت ۲۵ ساله: تفاوت میان نسخه‌ها

۲۲۸ بایت اضافه‌شده ،  ‏۷ ژوئیهٔ ۲۰۲۰
بدون خلاصۀ ویرایش
جز (جایگزینی متن - '''']].' به '''']]')
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۹: خط ۹:
<div style="padding: 0.4em 0em 0.0em;">
<div style="padding: 0.4em 0em 0.0em;">


'''سکوت ۲۵ ساله''' [[امام علی|امیر المؤمنین]]{{ع}} پس از غصب شدن [[خلافت]]، موضع ستیزجویانه و مخاصمت‌آمیز با خلفا نگرفت و به خاطر حفظ وحدت امت [[اسلام]] و جلوگیری از خطر فروپاشی امّت و اساس دین و سیطرۀ دشمنان، دم فروبست و دوران ۲۵ سالۀ صبر و سکوت و خانه نشینی را تحمّل کرد، آنچنان‌که خار در چشم و استخوان در گلو مانده باشد.<ref>نهج البلاغه خطبه ۳ شقشیه</ref><ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)|فرهنگ غدیر]]، ص۳۱۳.</ref>.
'''سکوت ۲۵ ساله''' [[امام علی|امیر المؤمنین]]{{ع}} پس از [[غصب]] شدن [[خلافت]]، موضع ستیزجویانه و مخاصمت‌آمیز با [[خلفا]] نگرفت و به خاطر [[حفظ وحدت]] [[امت]] [[اسلام]] و جلوگیری از خطر [[فروپاشی]] [[امّت]] و [[اساس دین]] و سیطرۀ [[دشمنان]]، دم فروبست و دوران ۲۵ سالۀ [[صبر]] و [[سکوت]] و [[خانه نشینی]] را [[تحمّل]] کرد، آنچنان‌که [[خار در چشم]] و [[استخوان در گلو]] مانده باشد.<ref>نهج البلاغه خطبه ۳ شقشیه</ref><ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)|فرهنگ غدیر]]، ص۳۱۳.</ref>.




==مقدمه==
==مقدمه==
*البته تعبیر سکوت و سازش چندان دقیق نیست. آن حضرت برای اثبات حقانیّت خود، بارها با دیگران احتجاج کرد و نسبت به خلاف‌های خلفای سه‌گانه، برخوردی انتقادآمیز و نصیحت‌گرانه داشت و از امر به معروف و نهی از منکر فروگذار نمی‌کرد، تا جایی که گاهی حضور آن حضرت، بخصوص در دوران [[عثمان]] برای حکومت قابل تحمّل نبود و از او می‌خواستند که در مدینه نباشد. آنچه مسلّم است، برای گرفتن حقّ خود از غاصبان، دست به شمشیر نبرد و بر سر قدرت و خلافت با آنان درگیر نشد و کوتاه آمد، یکی به خاطر حفظ و بقای اسلام، دیگری برای حفظ وحدت. در جایی فرموده است: اگر بیم تفرقۀ امّت و نابود شدن اساس [[اسلام]] نبود، وضع و موضع دیگری داشتیم {{عربی|و أیم اللّه لو لا مخافة الفرقة بین المسلمین و أن یعود الکفر و یبور الدّین لکنّا علی غیر ما کنّا لهم علیه}}،<ref>شرح نهج البلاغه ابن ابی الحدید ج ۱ ص۳۰۷</ref> که اشاره به هردو انگیزه برای ترک منازعه با غاصبان [[خلافت]] دارد. آنچه هم نقل شده که در پاسخ به استمداد [[فاطمه زهرا|حضرت زهرا]]{{عم}} از وی در مورد غصب فدک و ظلم به [[فاطمه زهرا|حضرت زهرا]]{{عم}}، فرمود: اگر دوست داری این صدای اذان و فریاد [[توحید]] خاموش شود، اقدام کنم،<ref>سیری در نهج البلاغه ص۱۸۴</ref> اشاره به سیاست صبر و سکوت برای حفظ دین است. [[امام باقر]]{{ع}} نیز دربارۀ آن می‌فرماید: مردم که آن کارها را کرده و با [[ابوبکر]] [[بیعت]] کردند، چیزی مانع نشد که [[امام علی|علی]]{{ع}} مردم را به خود فراخواند جز اینکه مراعات مردم را کند، چون بیم آن داشت که از [[اسلام]] برگردند و بت‌پرستی شوند و [[شهادت]] بر [[توحید]] و [[رسالت]] را کنار بگذارند. برای آن حضرت، اینکه بر آن حال باقی بمانند بهتر از آن بود که از [[اسلام]] برگردند... {{عربی|و کان الأحبّ إلیه أن یقرّهم علی ما صنعوا من أن یرتدّوا عن الإسلام}}<ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)|فرهنگ غدیر]]، ص۳۱۳.</ref>
*البته تعبیر [[سکوت]] و [[سازش]] چندان دقیق نیست. آن [[حضرت]] برای [[اثبات]] [[حقانیّت]] خود، بارها با دیگران [[احتجاج]] کرد و نسبت به خلاف‌های خلفای سه‌گانه، برخوردی انتقادآمیز و نصیحت‌گرانه داشت و از [[امر به معروف و نهی از منکر]] فروگذار نمی‌کرد، تا جایی که گاهی حضور آن [[حضرت]]، بخصوص در دوران [[عثمان]] برای [[حکومت]] قابل [[تحمّل]] نبود و از او می‌خواستند که در [[مدینه]] نباشد. آنچه مسلّم است، برای گرفتن [[حقّ]] خود از غاصبان، [[دست]] به [[شمشیر]] [[نبرد]] و بر سر [[قدرت]] و [[خلافت]] با آنان درگیر نشد و کوتاه آمد، یکی به خاطر [[حفظ]] و بقای [[اسلام]]، دیگری برای [[حفظ وحدت]]. در جایی فرموده است: اگر [[بیم]] تفرقۀ [[امّت]] و نابود شدن اساس [[اسلام]] نبود، وضع و موضع دیگری داشتیم {{عربی|و أیم اللّه لو لا مخافة الفرقة بین المسلمین و أن یعود الکفر و یبور الدّین لکنّا علی غیر ما کنّا لهم علیه}}،<ref>شرح نهج البلاغه ابن ابی الحدید ج ۱ ص۳۰۷</ref> که اشاره به هردو [[انگیزه]] برای ترک [[منازعه]] با غاصبان [[خلافت]] دارد. آنچه هم [[نقل]] شده که در پاسخ به [[استمداد]] [[فاطمه زهرا|حضرت زهرا]]{{عم}} از وی در مورد [[غصب فدک]] و [[ظلم]] به [[فاطمه زهرا|حضرت زهرا]]{{عم}}، فرمود: اگر [[دوست]] داری این صدای [[اذان]] و فریاد [[توحید]] خاموش شود، [[اقدام]] کنم،<ref>سیری در نهج البلاغه ص۱۸۴</ref> اشاره به [[سیاست]] [[صبر]] و [[سکوت]] برای [[حفظ دین]] است. [[امام باقر]]{{ع}} نیز دربارۀ آن می‌فرماید: [[مردم]] که آن [[کارها]] را کرده و با [[ابوبکر]] [[بیعت]] کردند، چیزی [[مانع]] نشد که [[امام علی|علی]]{{ع}} [[مردم]] را به خود فراخواند جز اینکه مراعات [[مردم]] را کند، چون [[بیم]] آن داشت که از [[اسلام]] برگردند و [[بت‌پرستی]] شوند و [[شهادت]] بر [[توحید]] و [[رسالت]] را کنار بگذارند. برای آن [[حضرت]]، اینکه بر آن حال باقی بمانند بهتر از آن بود که از [[اسلام]] برگردند... {{عربی|و کان الأحبّ إلیه أن یقرّهم علی ما صنعوا من أن یرتدّوا عن الإسلام}}<ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)|فرهنگ غدیر]]، ص۳۱۳.</ref>


== جستارهای وابسته ==
== جستارهای وابسته ==
۵۳٬۳۷۰

ویرایش