بدون خلاصۀ ویرایش
(صفحهای تازه حاوی «{{ویرایش غیرنهایی}} {{امامت}} <div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;"> : <div style="background-color: rgb(252, 252, 233)...» ایجاد کرد) |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۱۱: | خط ۱۱: | ||
==مقدمه== | ==مقدمه== | ||
[[حائر]] و [[حایر]]، اصطلاحا به [[حرم]] [[سید الشهدا]]{{ع}} گفته میشود و این هم ریشه لغوی دارد، هم [[تاریخی]]. در لغت، “حائر” جای مطمئنی است که آب در آن نگهداری و جمع میشود: {{عربی|الموضع المطمئن الذي يحار فيه الماء}}<ref>لسان العرب؛ سفینة البحار، ج ۱، ص ۳۵۸.</ref>، به معنای سرگردان هم آمده است، از ریشه حیران. در قدیم به [[کربلا]] “حیر” نیز گفته میشده است. همچنین به معنای منطقه بلند و گسترده که از قدیم، محلّ سکونت اقوامی از [[عرب]] بوده است. | [[حائر]] و [[حایر]]، اصطلاحا به [[حرم]] [[سید الشهدا]]{{ع}} گفته میشود و این هم ریشه لغوی دارد، هم [[تاریخی]]. در لغت، “حائر” جای مطمئنی است که آب در آن نگهداری و جمع میشود: {{عربی|الموضع المطمئن الذي يحار فيه الماء}}<ref>لسان العرب؛ سفینة البحار، ج ۱، ص ۳۵۸.</ref>، به معنای سرگردان هم آمده است، از ریشه حیران. در قدیم به [[کربلا]] “حیر” نیز گفته میشده است. همچنین به معنای منطقه بلند و گسترده که از قدیم، محلّ سکونت اقوامی از [[عرب]] بوده است. | ||
در اصطلاح [[فقهی]] و [[عبادی]]، به محدوده [[حرم حسینی]] و اطراف آنکه شامل [[قبر مطهّر]]، [[صحن]]، رواقها و موزه و... است، چه قسمتهای قدیم و چه جدید، | در اصطلاح [[فقهی]] و [[عبادی]]، به محدوده [[حرم حسینی]] و اطراف آنکه شامل [[قبر مطهّر]]، [[صحن]]، رواقها و موزه و... است، چه قسمتهای قدیم و چه جدید، حائر اطلاق میشود. | ||
اقامت در | اقامت در حائر و [[عبادت]] در آن [[فضیلت]] دارد و نیز از جمله مواردی که مسافر، مخیّر است نمازش را قصر یا تمام بخواند و میان [[علما]] محلّ بحث است، حائر]ابا [[عبد الله]]{{ع}} است<ref>بحار الأنوار، ج ۸۶، ص ۸۸؛ المزار، شیخ مفید، ص ۱۴۰. </ref>. برخی هم حدّ [[حایر]] را همان محدوده [[حرم]] دانستهاند، نه بیشتر. [[حایر]] [[حسینی]] بسیار [[مقدّس]] است و [[دعا]] در آنجا [[مستجاب]] است. حتّی برخی ائمّه برای [[شفا]] به [[حایر]] [[حسینی]] متوسّل میشدند، از جمله [[امام هادی]]{{ع}} که [[بیمار]] بود، کسی را به [[حایر]] [[امام حسین]]{{ع}} فرستاد، تا آن [[حضرت]] را آنجا [[دعا]] کند<ref>بحار الأنوار، ج ۵۰، ص ۲۲۵.</ref>. به [[اهل]] [[کربلا]] و ساکنان [[حرم حسینی]] نیز “حائری” گفته میشود. تناسب [[تاریخی]] این نام برای [[حرم]] [[سید الشهدا]] آن است که وقتی در زمان [[متوکّل]] [[عباسی]] و به [[دستور]] او برای [[تخریب آثار]] [[قبر]] و متفرق ساختن [[شیعه]] از تجمّع پیرامون آن [[مرقد]] مطهّر و [[الهام]] بخش، که کانون خطری برای [[خلافت]] [[جور]] شده بود، به آن منطقه آب بستند، آب به آن محلّ که میرسید از پیشروی بازمی ماند و روی هم انباشته میشد و بر میگشت و مثل دیواری، آب گرد [[قبر]] میایستاد و محوّطه [[قبر]] همچنان خشک بود<ref>الأعلام، زرکلی، ج ۸، ص ۳۰ (پاورقی)؛ بحار الأنوار، ج ۵۰، ص ۲۲۵؛ سفینة البحار، ج ۱، ص ۳۵۸.</ref>. و چون محلّ جمع شدن آب را [[حایر]] گویند، محدوده [[قبر]] آن [[حضرت]] حائر نام گرفت. از [[شهید]] هم [[نقل]] شده است: {{عربی|في هذا الموضع حار الماء لما أمر المتوكل بإطلاقه على قبر الحسين{{ع}}ليعفيه فكان لا يبلغه}}<ref>بحار الأنوار، ج ۸۶، ص ۸۹.</ref>. چون [[متوکل]] [[دستور]] داد به [[قبر]] [[حسین]]{{ع}} آب ببندند تا آن را محو کند، آب که به این مکان میرسید جمع میشد و به [[قبر]] نمیرسید. طبق نقلهای دیگری وقتی به [[دستور]] او با گاوها میخواستند [[زمین]] آنجا را شخم زنند، همه آن منطقه و [[قبور]] را شخم میزدند، به [[قبور]] [[امام]] که میرسیدند، متوقّف میشدند<ref>اثبات الهداه، ج ۵، ص ۱۸۳.</ref><ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ عاشورا (کتاب)|فرهنگ عاشورا]]، ص ۱۴۹.</ref>. | ||
== جستارهای وابسته == | == جستارهای وابسته == | ||