پرش به محتوا

حدیث اطاعت: تفاوت میان نسخه‌ها

۵۹۰ بایت اضافه‌شده ،  ‏۲۱ نوامبر ۲۰۲۰
خط ۱۱: خط ۱۱:
==مقدمه==
==مقدمه==
[[رسول الله]]{{صل}} می‌فرمایند: {{متن حدیث|من أطاعني فقد أطاع الله، و من عصاني فقد عصى الله، و من أطاع علياً فقد أطاعني، و من عصا علياً فقد عصاني‏}}<ref>المستدرک علی الصحیحین، ج۳، ص۱۲۱.</ref>؛ "کسی که مرا [[اطاعت]] کند [[خدا]] را اطاعت کرده و کسی که مرا [[عصیان]] کند خدا را عصیان کرده است، و کسی که [[علی]]{{ع}} را اطاعت کند مرا اطاعت کرده و کسی که علی را عصیان کند، مرا عصیان کرده است"<ref>[[ابراهیم صفرزاده|صفرزاده، ابراهیم]]، [[عصمت امامان از دیدگاه عقل و وحی (کتاب)|عصمت امامان از دیدگاه عقل و وحی]] ص ۲۴۱.</ref>.
[[رسول الله]]{{صل}} می‌فرمایند: {{متن حدیث|من أطاعني فقد أطاع الله، و من عصاني فقد عصى الله، و من أطاع علياً فقد أطاعني، و من عصا علياً فقد عصاني‏}}<ref>المستدرک علی الصحیحین، ج۳، ص۱۲۱.</ref>؛ "کسی که مرا [[اطاعت]] کند [[خدا]] را اطاعت کرده و کسی که مرا [[عصیان]] کند خدا را عصیان کرده است، و کسی که [[علی]]{{ع}} را اطاعت کند مرا اطاعت کرده و کسی که علی را عصیان کند، مرا عصیان کرده است"<ref>[[ابراهیم صفرزاده|صفرزاده، ابراهیم]]، [[عصمت امامان از دیدگاه عقل و وحی (کتاب)|عصمت امامان از دیدگاه عقل و وحی]] ص ۲۴۱.</ref>.
==نکات==
==[[دلالت حدیث]]==
نکات مهم این [[حدیث]]، به شرح ذیل است:
===نخست: دلالت بر [[وجوب اطاعت امام علی]]===
#در این [[حدیث شریف]]، [[اطاعت از علی]]{{ع}} [[اطاعت پیامبر]]{{صل}} و اطاعت از خداوندا شمرده شده و عصیان آن [[حضرت]] عصیان [[پیامبر]]{{صل}} و [[خداوند]] به شمار آمده است.
در این [[حدیث شریف]]، [[اطاعت از علی]]{{ع}} [[اطاعت پیامبر]]{{صل}} و اطاعت از خداوندا شمرده شده و عصیان آن [[حضرت]] عصیان [[پیامبر]]{{صل}} و [[خداوند]] به شمار آمده است<ref>[[ابراهیم صفرزاده|صفرزاده، ابراهیم]]، [[عصمت امامان از دیدگاه عقل و وحی (کتاب)|عصمت امامان از دیدگاه عقل و وحی]] ص ۲۴۱.</ref>.
#اگر به [[تفاسیر اهل سنت]] مراجعه کنیم اکثر آنها خصوصا جناب [[فخر رازی]] اطلاق اطاعت در [[آیه اولی الامر]] را دال بر [[عصمت]] گرفته‌اند<ref>تفسیر کبیر، ج۱۰، ص۱۴۴؛ منهاج السنه، ج۳، ص۱۷۰ - ۱۷۳.</ref>. اگرچه در مصداق حمل بر حل و [[عقد]] کرده‌اند، لکن [[روایات]] [[شأن نزول]]، مراد از [[اولی‌الامر]] را [[اهل بیت پیامبر]]{{صل}} می‌دانند. با این مقدمه، اطلاق اطاعت از علی{{ع}} که ملازم [[اطاعت از پیامبر]]{{صل}} و [[خداوند تعالی]] قرار گرفته است، بر عصمت [[حضرت امیرالمؤمنین]]{{ع}} دلالت می‌کند.
===دوم: دلالت بر [[عصمت امام علی]]===
#اگر [[حضرت علی]]{{ع}} [[معصوم]] نباشد و دچار [[اشتباه]] و [[خطا]] گردد، به [[حکم عقل]]، اطاعت از او لازم نیست و [[عدم اطاعت]] در بعضی موارد با اطاعت مطلق سازگار نیست.
* اگر به [[تفاسیر اهل سنت]] مراجعه کنیم اکثر آنها خصوصا جناب [[فخر رازی]] اطلاق اطاعت در [[آیه اولی الامر]] را دال بر [[عصمت]] گرفته‌اند<ref>تفسیر کبیر، ج۱۰، ص۱۴۴؛ منهاج السنه، ج۳، ص۱۷۰ - ۱۷۳.</ref>. اگرچه در مصداق حمل بر حل و [[عقد]] کرده‌اند، لکن [[روایات]] [[شأن نزول]]، مراد از [[اولی‌الامر]] را [[اهل بیت پیامبر]]{{صل}} می‌دانند. با این مقدمه، اطلاق اطاعت از علی{{ع}} که ملازم [[اطاعت از پیامبر]]{{صل}} و [[خداوند تعالی]] قرار گرفته است، بر عصمت [[حضرت امیرالمؤمنین]]{{ع}} دلالت می‌کند.
#این حدیث، با توجه به قرار دادن [[اطاعت از امام علی]]{{ع}} در ردیف اطاعت از پیامبر{{صل}} و [[اطاعت از خدا]]، به ما می‌فهماند که تنها [[ملجأ]] و [[مرجع]] [[علمی]] و عملی برای [[هدایت مردم]] حضرت علی{{ع}} است و آن به معنای [[اعلمیت]] و عصمت ایشان در [[علم]] و عمل است، لذا عصمت مطلق آن جناب را نتیجه می‌دهد.
* اگر [[حضرت علی]]{{ع}} [[معصوم]] نباشد و دچار [[اشتباه]] و [[خطا]] گردد، به [[حکم عقل]]، اطاعت از او لازم نیست و [[عدم اطاعت]] در بعضی موارد با اطاعت مطلق سازگار نیست.
#با توجه به اینکه این حدیث در [[زمان]] [[حیات]] و [[رسالت]] [[نبی اکرم]]{{صل}} صادر شده و اطاعت از امام علی{{ع}} را [[مقید]] به زمان بعد از خود نکرده، لذا [[عصمت]] آن جناب را حتی قبل از [[خلافت]] و [[حکومت]] [[امضا]] می‌کند و با این فرض، حدیث اطاعت، عصمت [[حضرت علی]]{{ع}} را از حین [[تولد]] تا لحظه [[مرگ]] نتیجه می‌دهد<ref>[[ابراهیم صفرزاده|صفرزاده، ابراهیم]]، [[عصمت امامان از دیدگاه عقل و وحی (کتاب)|عصمت امامان از دیدگاه عقل و وحی]] ص ۲۴۱.</ref>.
* با توجه به اینکه این حدیث در [[زمان]] [[حیات]] و [[رسالت]] [[نبی اکرم]]{{صل}} صادر شده و اطاعت از امام علی{{ع}} را [[مقید]] به زمان بعد از خود نکرده، لذا [[عصمت]] آن جناب را حتی قبل از [[خلافت]] و [[حکومت]] [[امضا]] می‌کند و با این فرض، حدیث اطاعت، عصمت [[حضرت علی]]{{ع}} را از حین [[تولد]] تا لحظه [[مرگ]] نتیجه می‌دهد<ref>[[ابراهیم صفرزاده|صفرزاده، ابراهیم]]، [[عصمت امامان از دیدگاه عقل و وحی (کتاب)|عصمت امامان از دیدگاه عقل و وحی]] ص ۲۴۱.</ref>.
===سوم: دلالت بر [[مرجعیت دینی امام علی]]===
این حدیث، با توجه به قرار دادن [[اطاعت از امام علی]]{{ع}} در ردیف اطاعت از پیامبر{{صل}} و [[اطاعت از خدا]]، به ما می‌فهماند که تنها [[ملجأ]] و [[مرجع]] [[علمی]] و عملی برای [[هدایت مردم]] حضرت علی{{ع}} است و آن به معنای [[اعلمیت]] و عصمت ایشان در [[علم]] و عمل است، لذا عصمت مطلق آن جناب را نتیجه می‌دهد<ref>[[ابراهیم صفرزاده|صفرزاده، ابراهیم]]، [[عصمت امامان از دیدگاه عقل و وحی (کتاب)|عصمت امامان از دیدگاه عقل و وحی]] ص ۲۴۱.</ref>.


==منابع==
==منابع==
۲۲۴٬۹۷۹

ویرایش