بحث:مرگ در کلام اسلامی: تفاوت میان نسخه‌ها

*این کلمه از ریشه "حضور" است به معنای آن لحظه که [[آدمی]] در حال [[جان]] دادن است و [[روح]] از [[بدن]] او بیرون می‌رود. گفته‌اند [[علت]] اینکه زمان [[مرگ]] را "[[احتضار]]" می‌خوانند، یا این است که [[مرگ]] بر بالین [[آدمی]] حضور می‌یابد و یا این است که [[فرشتگان]]، [[پیامبر اسلام]] {{صل}} و [[امامان]] {{عم}} حاضرند و یا به [[دلیل]] آن است که [[مؤمنین]] برای تشییع [[آدمی]] گرد او درمی‌آیند<ref>جواهرالکلام‌، ۴/ ۹.</ref>. ارتباط [[آدمی]] در حال [[احتضار]] با اطرافیانش قطع می‌شود و حقایقی را می‌بیند که تا آن دَم ندیده است. [[فرشته]] [[مرگ]] را می‌بیند که [[جان]] از بدنش بیرون می‌کشد. [[فرشته]] [[مرگ]] با صورتی [[نیکو]] سراغ [[نیکان]] می‌آید و با [[نرمی]] و [[مهربانی]] با آنان سخن می‌گوید و جانشان را باز می‌گیرد؛ اما زشتکاران به گونه‌ای دیگر [[قبض روح]] می‌شوند. ملک‌الموت، با سیمایی ترسناک سراغشان می‌آید و با [[سختی]] و [[تندی]] و درد و [[رنج]] جانشان را می‌گیرد<ref>{{متن قرآن|قُلْ يَتَوَفَّاكُم مَّلَكُ الْمَوْتِ الَّذِي وُكِّلَ بِكُمْ ثُمَّ إِلَى رَبِّكُمْ تُرْجَعُونَ}}؛ سوره سجده، آیه ۱۱؛ {{متن قرآن|الَّذِينَ تَتَوَفَّاهُمُ الْمَلائِكَةُ طَيِّبِينَ يَقُولُونَ سَلامٌ عَلَيْكُمُ ادْخُلُواْ الْجَنَّةَ بِمَا كُنتُمْ تَعْمَلُونَ}}؛ سوره نحل، آیه ۳۲ و {{متن قرآن|الَّذِينَ تَتَوَفَّاهُمُ الْمَلائِكَةُ ظَالِمِي أَنفُسِهِمْ فَأَلْقَوُاْ السَّلَمَ مَا كُنَّا نَعْمَلُ مِن سُوءٍ بَلَى إِنَّ اللَّهَ عَلِيمٌ بِمَا كُنتُمْ تَعْمَلُونَ}}؛آیه ۲۸؛ {{متن قرآن|وَلَوْ تَرَى إِذْ يَتَوَفَّى الَّذِينَ كَفَرُواْ الْمَلائِكَةُ يَضْرِبُونَ وُجُوهَهُمْ وَأَدْبَارَهُمْ وَذُوقُواْ عَذَابَ الْحَرِيقِ}}؛ سوره انفال، آیه ۵۰؛ بحارالانوار، ۶/ ۱۴۱.</ref>. بنابر [[روایات]]، [[آدمی]] به حال [[احتضار]]، [[پیامبر اسلام]] {{صل}} و [[امامان معصوم]] {{عم}} را می‌بیند. همچنین، [[اعمال]] و اموالش بر او [[تمثل]] می‌یابند و [[شیطان]] سراغ او می‌آید و می‌کوشد او را بفریبد و [[ایمان]] را از او بگیرد و برباید. نیز شخص محتضر در این حال، می‌فهمد که بهشتی است یا دوزخی<ref>بحارالانوار، ۶/ ۱۹۵ و ۱۹۶ و ۲۰۰.</ref>. اگر محتضر از [[نیکان]] باشد، [[اعمال]] خویش را با صورتی زیبا می‌بیند و با دیدن [[اهل بیت]] {{ع}} و [[جایگاه]] خویش در [[بهشت]]، با [[شادی]] و [[شوق]] [[جان]] می‌بازد و [[شیطان]] [[توان]] [[فریب]] او را نمی‌یابد. [[گناهکاران]] با دیدن [[اهل بیت]] {{ع}} و [[جایگاه]] خویش در [[دوزخ]]، به [[اندوه]] می‌افتند و [[اعمال]] خویش را با صورتی [[زشت]] می‌بینند و بدین سان، [[مرگ]] بر آنان بسیار سخت و پردرد می‌شود و [[شیطان]] [[توان]] می‌یابد آنان را بفریبد<ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]]، ص 409-410.</ref>.

*آنان که بر بالین محتضر حاضرند، وظایفی دارند و باید [[آداب]] و سننی به جای آورند که موجب آسانی [[مرگ]] محتضر می‌شود. این [[آداب]] و [[سنن]] عبارت‌اند از:

#[[مستحب]] است شهادتین و [[اقرار]] به [[دوازده امام]] {{ع}} و [[عقاید]] حقه را بدو تلقین کنند؛

#[[مستحب]] است دعای {{عربی|"اللَّهُمَّ اغْفِرْ لِيَ الْكَبِيرَ مِنْ مَعْصِيَتِك‏"}} را بدو تلقین کنند؛