پرش به محتوا

فروع دین: تفاوت میان نسخه‌ها

۶۲۳ بایت حذف‌شده ،  ‏۲۶ ژانویهٔ ۲۰۲۳
جز
جز (ربات: جایگزینی خودکار متن (-]] | + - [[))
 
(۱۴ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۴ کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
{{اسلام عمودی}}
{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = | عنوان مدخل  = | مداخل مرتبط = [[فروع دین در قرآن]] - [[فروع دین در حدیث]] - [[فروع دین در نهج البلاغه]] - [[فروع دین در کلام اسلامی]] - [[فروع دین در معارف و سیره رضوی]]| پرسش مرتبط  = فروع دین (پرسش)}}


{{نبوت}}
== مقدمه ==
<div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;">
* [[تعالیم]] [[آیین اسلام]]، دارای دو بخش [[اعتقادی]] و عملی‌اند. بخش [[اعتقادی]]، از [[اصول دین]] و [[مذهب]] سخن می‌گوید و بخش عملی، از فروع دین. بخش دوم را به خاطر این "[[فروع]]" می‌‌گویند که در برابر "اصول" جای دارد<ref>ر. ک. فرهنگ معارف اسلامی‌، ج ۳، ص ۴۴۲.</ref>، نه از آن جهت که اهمیت ندارد. لذا [[پایبندی]] به فروع دین ـ همچون [[اصول دین]] ـ [[واجب]] است. فروع دین، آن دسته از [[واجبات]] عملی است که [[ایمان واقعی]] در گرو انجام دادن آنهاست. بنابراین، دستورهای [[اسلام]] که به عمل [[انسان]] مربوط است، فروع دین نام دارد و اهم آنها [[نماز]]، [[روزه]]، [[خمس]]، [[زکات]]، و [[حج]] هستند<ref>ر. ک. جمعی از نویسندگان، دانشنامه کلام اسلامی، مدخل «اسلام».</ref>.
: <div style="background-color: rgb(252, 252, 233); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">اين مدخل از چند منظر متفاوت، بررسی می‌شود:</div>
<div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;">
: <div style="background-color: rgb(255, 245, 227); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">[[فروع دین در قرآن]] - [[فروع دین در حدیث]] - [[فروع دین در نهج البلاغه]] - [[فروع دین در کلام اسلامی]] - [[فروع دین در عرفان اسلامی]]</div>
<div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;">
: <div style="background-color: rgb(206,242, 299); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">در این باره، تعداد بسیاری از پرسش‌های عمومی و مصداقی مرتبط، وجود دارند که در مدخل '''[[فروع دین (پرسش)]]''' قابل دسترسی خواهند بود.</div>
<div style="padding: 0.4em 0em 0.0em;">


==مقدمه==
== تفاوت میان اصول و فروع دین ==
*[[تعالیم]] [[آیین اسلام]]، دارای دو بخش [[اعتقادی]] و عملی‌اند. بخش [[اعتقادی]]، از [[اصول دین]] و [[مذهب]] سخن می‌گوید و بخش عملی، از فروع دین. بخش دوم را به خاطر این "[[فروع]]" می‌‌گویند که در برابر "اصول" جای دارد<ref>ر.ک. فرهنگ معارف اسلامی‌، ج ۳، ص ۴۴۲.</ref>، نه از آن جهت که اهمیت ندارد. لذا [[پایبندی]] به فروع دین  ـ همچون [[اصول دین]] ـ  [[واجب]] است. فروع دین، آن دسته از [[واجبات]] عملی است که [[ایمان واقعی]] در گرو انجام دادن آنهاست. بنابراین،  دستورهای [[اسلام]] که به عمل [[انسان]] مربوط است، فروع دین نام دارد و اهم آنها [[نماز]]، [[روزه]]، [[خمس]]، [[زکات]]، و [[حج]] هستند<ref>ر.ک. جمعی از نویسندگان، دانشنامه کلام اسلامی، مدخل «اسلام».</ref>.
* میان اصول و فروع دین تفاوت‌هایی وجود دارد که عبارت‌اند از:
# [[اصول دین]] از [[اعتقادات]] و [[ایمان]] سخن می‌گویند؛ ولی فروع دین نظر به عمل [[انسان]] دارند.
# [[اصول دین]] [[نیازمند]] یقین‌اند و از این رو، [[تقلید]] را برنمی‌تابند؛ اما فروع دین [[نیازمند]] [[تبلیغ]] و بیان‌اند و [[حکم عقل]] در آنها [[کافی]] نیست و از این رو تقلیدپذیرند.
# [[اصول دین]] از مقولۀ إخبار و وصف کردن است؛ اما فروع دین، انشائی و قابل [[دستور]] دادن و [[امر و نهی]] است.
# در [[اصول دین]] اختلافی نیست؛ اما گاه در فروع دین اختلافاتی رخ می‌نماید و این بدان سبب است که عمل به [[ظن]] در [[اصول دین]] روا نیست؛ ولی ظنِ معتبر گاهی در فروع دین منشأ عمل می‌شود.
# [[نسخ]] در فروع دین راه دارد؛ اما در [[اصول دین]] به هیچ روی وجود ندارد.
# علمای [[شیعه]] [[اصول دین]] را پنج اصل دانسته‌اند؛ اما [[فروع]] را هشت یا ده فرع می‌‌دانند و حتی گاهی هر آنچه در برابر اصول جای دارد و جزء [[احکام عملی]] است را از فروع دین شمرده‌اند<ref>ر. ک. [[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]]، ص ۳۵۰-۳۶۰.</ref>.


==تفاوت میان اصول و فروع دین==
== منابع ==
*میان اصول و فروع دین تفاوت‌هایی وجود دارد که عبارت‌اند از:
{{منابع}}
#[[اصول دین]] از [[اعتقادات]] و [[ایمان]] سخن می‌گویند؛ ولی فروع دین نظر به عمل [[انسان]] دارند.
# [[پرونده:1414.jpg|22px]] [[پژوهشکده تحقیقات اسلامی]]، [[فرهنگ شیعه (کتاب)|'''فرهنگ شیعه''']]
#[[اصول دین]] [[نیازمند]] یقین‌اند و از این رو، [[تقلید]] را برنمی‌تابند؛ اما فروع دین [[نیازمند]] [[تبلیغ]] و بیان‌اند و [[حکم عقل]] در آنها [[کافی]] نیست و از این رو تقلیدپذیرند.
# [[پرونده:10119661.jpg|22px]] [[مسلم محمدی|محمدی، مسلم]]، [[فرهنگ اصطلاحات علم کلام (کتاب)|'''فرهنگ اصطلاحات علم کلام''']]
#[[اصول دین]] از مقولۀ إخبار و [[وصف]] کردن است؛ اما فروع دین، انشائی و قابل [[دستور]] دادن و [[امر و نهی]] است.
{{پایان منابع}}
#در [[اصول دین]] اختلافی نیست؛ اما گاه در فروع دین اختلافاتی رخ می‌نماید و این بدان سبب است که عمل به [[ظن]] در [[اصول دین]] روا نیست؛ ولی ظنِ معتبر گاهی در فروع دین منشأ عمل می‌شود.
#[[نسخ]] در فروع دین راه دارد؛ اما در [[اصول دین]] به هیچ روی وجود ندارد.
#علمای [[شیعه]] [[اصول دین]] را پنج اصل دانسته‌اند؛ اما [[فروع]] را هشت یا ده فرع می‌‌دانند و حتی گاهی هر آنچه در برابر اصول جای دارد و جزء [[احکام عملی]] است را از فروع دین شمرده‌اند<ref>ر.ک. [[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]]، ص ۳۵۰-۳۶۰.</ref>.


==منابع==
== پانویس ==
* [[پرونده:1414.jpg|22px]] [[فرهنگ شیعه (کتاب)|'''فرهنگ شیعه''']]
{{پانویس}}
* [[پرونده:10119661.jpg|22px]] [[مسلم محمدی|محمدی، مسلم]]، [[فرهنگ اصطلاحات علم کلام (کتاب)|'''فرهنگ اصطلاحات علم کلام''']]


==جستارهای وابسته==
==پانویس==
{{یادآوری پانویس}}
{{پانویس2}}
[[رده:مدخل]]
[[رده:فروع دین]]
[[رده:فروع دین]]
۲۲۶٬۶۷۴

ویرایش