قرآن در کلام اسلامی: تفاوت میان نسخه‌ها

: <div style="background-color: rgb(252, 252, 233); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">اين مدخل از زیرشاخه‌های بحث '''[[قرآن]]''' است. "'''[[قرآن]]'''" از چند منظر متفاوت، بررسی می‌شود:</div>

: <div style="background-color: rgb(255, 245, 227); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">[[قرآن در قرآن]] - [[قرآن در حدیث]] - [[قرآن در نهج البلاغه]] - [[قرآن در کلام اسلامی]] - [[قرآن در فلسفه اسلامی]] - [[قرآن در عرفان اسلامی]] - [[قرآن در معارف مهدویت]]</div>

: <div style="background-color: rgb(206,242, 299); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">در این باره، تعداد بسیاری از پرسش‌های عمومی و مصداقی مرتبط، وجود دارند که در مدخل '''[[قرآن (پرسش)]]''' قابل دسترسی خواهند بود.</div>

<div style="padding: 0.4em 0em 0.0em;">

==مقدمه==

*[[کتاب آسمانی]] [[مسلمانان]] و [[معجزه جاوید]] [[پیامبر اسلام]] {{صل}} است. [[قرآن]] به صورت تدریجی در ۲۳ سال به واسطه [[جبرئیل]] {{ع}} [[فرشته]] بزرگ [[الهی]] نازل گشت. [[نزول قرآن]] افزون بر تدریجی، به صورت دفعی نیز بوده است<ref>{{متن قرآن|إِنَّا أَنزَلْنَاهُ فِي لَيْلَةِ الْقَدْرِ }}؛ سوره قدر، آیه ۱.</ref>. این [[کتاب آسمانی]]، ۶۲۳۶ [[آیه]]، ۱۱۴ سوره و ۳۰ جزء دارد. بقره با ۲۸۶ [[آیه]] بزرگ‌ترین سوره و کوثر با ۳ [[آیه]] کوچک‌ترین سوره [[قرآن]] است. سوره‌هایی را که پیش از [[هجرت]] بر [[پیامبر]] فرود آمده‌اند، "مکی" گویند و سوره‌های پس از [[هجرت]] را "مدنی". [[قرآن]] نام‌های دیگری نیز دارد؛ از جمله فرقان، کتاب، تنزیل و نیز اوصافی همانند [[برهان]]، تبیان، [[روح]]، شفا، [[نور]]، [[بشیر]] و نذیر<ref>قاموس قرآن‌، ۷- ۶- ۵/ ۲۹۳- ۲۶۲؛ قدمی در شناخت قرآن‌، ۶۶- ۸۱ و ۸۲.</ref><ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]]، ص 376-377.</ref>.

==اصالت‌های [[قرآن]]==

*[[قرآن]] را سه اصالت است:

#'''اصالت انتساب:''' مراد این است که بی [[گمان]] آنچه امروز به نام [[قرآن]] شناخته می‌شود، عین همان کتابی است که بر [[پیامبر اسلام]] {{صل}} فرود آمده است.

#'''اصالت مطالب:''' بدان معنا است که [[معارف قرآن]] از آثار و [[اندیشه‌ها]] و [[معارف]] بشری و دیگر [[ادیان]] برگرفته نشده؛ بلکه معارفی است نو که بر [[پیامبر اسلام]] {{صل}} فرود آمده است.

#'''اصالت [[الهی]]:''' [[قرآن]] پرداخته و برساخته [[پیامبر اسلام]] {{صل}} نیست؛ بلکه [[کلام]] [[خدا]] است و [[پیامبر]] {{صل}} در این میان، تنها واسطه [[ابلاغ]] آن بوده است<ref>آشنایی با قرآن‌، ۲- ۱/ ۱۹.</ref><ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]]، ص 377.</ref>.

==موضوع و محتوای [[قرآن]]==

*[[قرآن]] به زبانی [[فصیح]] و [[بلیغ]] با همه [[انسان‌ها]] سخن می‌گوید و [[ارشاد]] همه آنان را [[هدف]] گرفته است. موضوعاتی که [[قرآن]] بدانها پرداخته است، بر چند دسته‌اند:

#موضوعات [[اعتقادی]]؛ از قبیل [[توحید]]، [[نبوت]] و [[معاد]] و آنچه بدین موضوعات مربوط است.

#[[احکام]] و [[قوانین]] عملی که [[قرآن]] به کلیات آنها پرداخته و جزئیات را باید در سنت‌ [[پیامبر]] {{صل}} و [[امامان معصوم]] {{عم}} پی جست.

#قصص و [[تاریخ]] و زندگی‌نامه [[پیامبران]] و [[بندگان]] خاص [[خدا]] {{ع}} برای [[عبرت]] [[انسان‌ها]]<ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]]، ص 377-378.</ref>.

==[[محکمات]] و [[متشابهات]]==

*[[آیات قرآن]] برخی دارای محتوایی روشن‌اند. این دسته را "[[محکمات]]" گویند. برخی دیگر تنها برای [[معصومین]] {{ع}} روشن‌اند و دیگر کسان باید برای راه یافتن به معنای آنها به [[آیات محکم]] [[رجوع]] کنند و از بزرگان [[معصوم]] {{ع}} مدد گیرند. این [[آیات]] را "[[متشابهات]]" گویند<ref>ر.ک: قرآن در اسلام‌، ۱۱ و ۲۷.</ref><ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]]، ص 378.</ref>.

==[[ناسخ و منسوخ]]==

*مراد از [[ناسخ]]، آیه‌ای است که آیه‌ای دیگر را [[نسخ]] می‌کند و به جای [[حکم]] آن، حکمی دیگر می‌آورد. بدین‌سان، [[آیه]] [[منسوخ]]، آیه‌ای است که به [[دلیل]] [[مصلحت]]، [[حکم]] آن تنها برای مدتی نافذ بوده است<ref>ر.ک: قرآن در اسلام‌، ۴۰.</ref><ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]]، ص۳۷۸.</ref>.

==مهم‌ترین [[ویژگی‌های قرآن]]==

#'''[[اعجاز]]:''' [[قرآن]] از نظر لفظی و [[معنوی]] [[معجزه]] است.

#'''[[تحدی]]:''' مراد این است که [[قرآن]]، [[انسان‌ها]] را به هماوردی خوانده و از آنان خواسته است اگر می‌توانند سوره‌ای همانند [[سوره‌های قرآن]] برسازند<ref>{{متن قرآن|قُل لَّئِنِ اجْتَمَعَتِ الإِنسُ وَالْجِنُّ عَلَى أَن يَأْتُواْ بِمِثْلِ هَذَا الْقُرْآنِ لاَ يَأْتُونَ بِمِثْلِهِ وَلَوْ كَانَ بَعْضُهُمْ لِبَعْضٍ ظَهِيرًا }}؛ سوره اسراء، آیه ۸۸؛ {{متن قرآن| أَمْ يَقُولُونَ افْتَرَاهُ قُلْ فَأْتُواْ بِعَشْرِ سُوَرٍ مِّثْلِهِ مُفْتَرَيَاتٍ وَادْعُواْ مَنِ اسْتَطَعْتُم مِّن دُونِ اللَّهِ إِن كُنتُمْ صَادِقِينَ}}؛ سوره هود، آیه ۱۳؛ {{متن قرآن|أَمْ يَقُولُونَ افْتَرَاهُ قُلْ فَأْتُواْ بِسُورَةٍ مِّثْلِهِ وَادْعُواْ مَنِ اسْتَطَعْتُم مِّن دُونِ اللَّهِ إِن كُنتُمْ صَادِقِينَ }}؛ سوره یونس، آیه ۳۸.</ref>؛ اما این هماوردطلبی هیچ گاه پاسخ خویش را نگرفته و کسی را یارای [[مبارزه]] با [[قرآن]] نبوده است.  

#'''[[جاودانگی]]:''' [[تعالیم قرآن]] [[کریم]]، هیچ گاه کهنه نمی‌شوند و از میدان [[زندگی]] [[انسان]] به در نمی‌روند<ref>عیون اخبار الرضا، ۱/ ۹۳.</ref>.

#'''[[جامعیت]]:''' مراد از [[جامعیت قرآن]] این است که [[تعالیم]] [[قرآنی]] همه ساحت‌های وجود [[آدمی]] را می‌پوشانند و برای همه نیازهای او رهنمودهایی مشکل‌گشا و کارآمد دارند و می‌توانند او را به [[سعادت دنیوی]] و [[اخروی]] راه نمایند<ref>{{متن قرآن|وَمَا مِن دَابَّةٍ فِي الأَرْضِ وَلاَ طَائِرٍ يَطِيرُ بِجَنَاحَيْهِ إِلاَّ أُمَمٌ أَمْثَالُكُم مَّا فَرَّطْنَا فِي الْكِتَابِ مِن شَيْءٍ ثُمَّ إِلَى رَبِّهِمْ يُحْشَرُونَ }}؛ سوره انعام، آیه ۳۸؛ قرآن اثری جاوید، ۱۵ و ۱۶.</ref>. دیگر [[ویژگی‌های قرآن]] عبارت‌اند از: [[فصاحت]] و [[بلاغت]]، تحریف‌ناپذیری، [[اخبار از غیب]] و هماهنگی و یکدستی [[تعالیم]]<ref>المیزان، ۱/ ۹۰- ۵۸.</ref><ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]]، ص 378.</ref>.

==منابع==

* [[پرونده:1414.jpg|22px]] [[فرهنگ شیعه (کتاب)|'''فرهنگ شیعه''']]

==جستارهای وابسته==

==پانویس==

{{یادآوری پانویس}}

{{پانویس2}}