نسیان الهی: تفاوت میان نسخهها
←نسبت نسیان به خدا
جز (ربات: جایگزینی خودکار متن (-==منابع== * +==منابع== {{منابع}} * )) |
|||
| (۸ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۳ کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
{{ | {{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = | عنوان مدخل = | مداخل مرتبط = | پرسش مرتبط = }} | ||
< | == مقدمه == | ||
در لغت به معنای [[فراموشی]] است و مراد از آن در [[آموزههای دینی]]، حالی [[ناپسند]] است که در برابر ذکر جای دارد<ref>ر. ک: التحقیق فی کلمات القرآن الکریم، مصطفوی/ ۳/ ۳۰۰/ و ۱۲/ ۱۱۳.</ref>. [[انسان]] در این حال، [[خدا]] را به [[فراموشی]] میسپارد و به [[دنیا]] رو میکند و بُعد ملکوتی خویش را رها میسازد و تنها به بعد ملکی و ناسوتی خویش میپردازد. نسیان [[حق]]، به سرنگونی [[قلب]] میانجامد و بدین روی گفتهاند میزان واژگونی [[قلب]]، [[غفلت]] از [[حق]] و توجه به [[دنیا]] است<ref>چهل حدیث، امام خمینی/ ۵۳۵.</ref>. [[معرفت]] و ذکر [[خدا]] آن گاه حاصل میآید که [[آدمی]] خویشتن را بشناسد؛ چنان که [[امام علی]] {{ع}} میفرماید: "هر که خویش را شناسد، خدای را شناسد"<ref>نهج البلاغه، خ ۷۲.</ref><ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]]، ص 444-445.</ref>. | |||
نسیان عوامل متعددی دارد و از آن جمله است: | |||
# '''[[شیطان]]:''' بنابر آیاتی از [[قرآن کریم]]، چون [[شیطان]] بر [[آدمی]] [[سلطه]] یابد، او را رام میکند و [[یاد خدا]] را از او میگیرد<ref>{{متن قرآن|اسْتَحْوَذَ عَلَيْهِمُ الشَّيْطَانُ فَأَنسَاهُمْ ذِكْرَ اللَّهِ أُوْلَئِكَ حِزْبُ الشَّيْطَانِ أَلا إِنَّ حِزْبَ الشَّيْطَانِ هُمُ الْخَاسِرُونَ }}؛ سوره مجادله، آیه ۱۹.</ref>. | |||
# '''دلبستگی به [[دنیا]]:''' اینکه [[آدمی]] مفتون [[دنیا]] شود و همواره در پی متاع [[دنیوی]] به این سوی و آن سوی رَود، از مهمترین عوامل نسیان است<ref>{{متن قرآن| الَّذِينَ اتَّخَذُواْ دِينَهُمْ لَهْوًا وَلَعِبًا وَغَرَّتْهُمُ الْحَيَاةُ الدُّنْيَا فَالْيَوْمَ نَنسَاهُمْ كَمَا نَسُواْ لِقَاء يَوْمِهِمْ هَذَا وَمَا كَانُواْ بِآيَاتِنَا يَجْحَدُونَ}}؛ سوره اعراف، آیه ۵۱.</ref>. | |||
#'''[[شیطان]]:''' بنابر آیاتی از [[قرآن کریم]]، چون [[شیطان]] بر [[آدمی]] [[سلطه]] یابد، او را رام میکند و [[یاد خدا]] را از او میگیرد<ref>{{متن قرآن|اسْتَحْوَذَ عَلَيْهِمُ الشَّيْطَانُ فَأَنسَاهُمْ ذِكْرَ اللَّهِ أُوْلَئِكَ حِزْبُ الشَّيْطَانِ أَلا إِنَّ حِزْبَ الشَّيْطَانِ هُمُ الْخَاسِرُونَ }}؛ سوره مجادله، آیه ۱۹.</ref>. | # '''[[گناه]]:''' از آن رو که [[گناه]] دیده [[بصیرت]] [[آدمی]] را برمیبندد و نیروی مشاهده را از او میگیرد، در بروز حالت نسیان اثری تام دارد<ref>{{متن قرآن| الْمُنَافِقُونَ وَالْمُنَافِقَاتُ بَعْضُهُم مِّن بَعْضٍ يَأْمُرُونَ بِالْمُنكَرِ وَيَنْهَوْنَ عَنِ الْمَعْرُوفِ وَيَقْبِضُونَ أَيْدِيَهُمْ نَسُواْ اللَّهَ فَنَسِيَهُمْ إِنَّ الْمُنَافِقِينَ هُمُ الْفَاسِقُونَ }}؛ سوره توبه، آیه ۶۷؛ توحید صدوق، ۲۵۲.</ref><ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]]، ص 445.</ref>. | ||
#'''دلبستگی به [[دنیا]]:''' اینکه [[آدمی]] مفتون [[دنیا]] شود و همواره در پی متاع [[دنیوی]] به این سوی و آن سوی رَود، از مهمترین عوامل نسیان است<ref>{{متن قرآن| الَّذِينَ اتَّخَذُواْ دِينَهُمْ لَهْوًا وَلَعِبًا وَغَرَّتْهُمُ الْحَيَاةُ الدُّنْيَا فَالْيَوْمَ نَنسَاهُمْ كَمَا نَسُواْ لِقَاء يَوْمِهِمْ هَذَا وَمَا كَانُواْ بِآيَاتِنَا يَجْحَدُونَ}}؛ سوره اعراف، آیه ۵۱.</ref>. | |||
#'''[[گناه]]:''' از آن رو که [[گناه]] دیده [[بصیرت]] [[آدمی]] را برمیبندد و نیروی مشاهده را از او میگیرد، در بروز حالت نسیان اثری تام دارد<ref>{{متن قرآن| الْمُنَافِقُونَ وَالْمُنَافِقَاتُ بَعْضُهُم مِّن بَعْضٍ يَأْمُرُونَ بِالْمُنكَرِ وَيَنْهَوْنَ عَنِ الْمَعْرُوفِ وَيَقْبِضُونَ أَيْدِيَهُمْ نَسُواْ اللَّهَ فَنَسِيَهُمْ إِنَّ الْمُنَافِقِينَ هُمُ الْفَاسِقُونَ }}؛ سوره توبه، آیه ۶۷؛ توحید صدوق، ۲۵۲.</ref><ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]]، ص 445.</ref>. | == نسبت نسیان به [[خدا]] == | ||
==نسبت نسیان به [[خدا]]== | [[قرآن کریم]] به [[مؤمنان]] هشدار میدهد که همچون کسانی نباشید که [[خدا]] را فراموش کردند و [[خدا]] نیز آنان را دچار [[خودفراموشی]] ساخته است<ref>{{متن قرآن| وَلا تَكُونُوا كَالَّذِينَ نَسُوا اللَّهَ فَأَنسَاهُمْ أَنفُسَهُمْ أُوْلَئِكَ هُمُ الْفَاسِقُونَ }}؛ سوره حشر، آیه ۱۹.</ref>. در اینکه مراد از نسبت نسیان به [[خدا]] چیست، چند احتمال برشمردهاند: | ||
# نسیان که [[خداوند]]، [[آدمی]] را به آن دچار میکند، از [[باب]]"مشاکله" است؛ زیرا [[تأدیب]] بدکاران، مشاکله در [[بدی]] است ولی بد نیست. | |||
#نسیان که [[خداوند]]، [[آدمی]] را به آن دچار میکند، از [[باب ]]"مشاکله" است؛ زیرا [[تأدیب]] بدکاران، مشاکله در [[بدی]] است ولی بد نیست. | # مراد، نسیان [[خداوند]] در [[علم فعلی]] است که از [[مقام]] فعل، انتزاع مییابد. بدین سان، نسیان، دریغ [[فیض]] است؛ زیرا [[خداوند]]، [[فیض]] خویش را تنها به شایستگان میرساند. | ||
#مراد، نسیان [[خداوند]] در [[علم فعلی]] است که از [[مقام]] فعل، انتزاع مییابد. بدین سان، نسیان، دریغ [[فیض]] است؛ زیرا [[خداوند]]، [[فیض]] خویش را تنها به شایستگان میرساند. | # مراد از نسیان، انشاء است و معنای [[آیه شریفه]] چنین خواهد بود: آنان [[خداوند]] را فراموش کردند و [[خداوند]] نیز آنان را به [[خودفراموشی]] دچار ساخت<ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]]، ص 445.</ref>. | ||
#مراد از نسیان، انشاء است و معنای [[آیه شریفه]] چنین خواهد بود: آنان [[خداوند]] را فراموش کردند و [[خداوند]] نیز آنان را به [[خودفراموشی]] دچار ساخت<ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]]، ص 445.</ref>. | |||
==منابع== | == منابع == | ||
{{منابع}} | {{منابع}} | ||
#[[پرونده:1414.jpg|22px]] [[فرهنگ شیعه (کتاب)|'''فرهنگ شیعه''']] | |||
{{پایان منابع}} | {{پایان منابع}} | ||
== پانویس == | == پانویس == | ||
{{پانویس}} | {{پانویس}} | ||
[[رده:نسیان الهی]] | [[رده:نسیان الهی]] | ||