تفسیر ماتريديه: تفاوت میان نسخه‌ها

بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(۳ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۲ کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
{{نبوت}}
{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = تفسیر | عنوان مدخل = | مداخل مرتبط = | پرسش مرتبط  = }}
<div style="background-color: rgb(252, 252, 233); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">این مدخل از چند منظر متفاوت، بررسی می‌شود:</div>
<div style="background-color: rgb(255, 245, 227); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">[[تفسیر ماتريديه در علوم قرآنی]]</div>


==مقدمه==
== مقدمه ==
[[تفسیر]] [[ماتریدیه]] [[تفسیری]] است که [[پیروان]] [[محمد بن محمد بن محمود ابومنصور ماتریدی]] از [[ائمه]] بزرگ [[کلام]] [[اهل‌سنت]] با توجه به [[مبانی کلامی]] خود نگاشته‌اند.
[[تفسیر]] [[ماتریدیه]] [[تفسیری]] است که [[پیروان]] [[محمد بن محمد بن محمود ابومنصور ماتریدی]] از [[ائمه]] بزرگ [[کلام]] [[اهل‌سنت]] با توجه به مبانی کلامی خود نگاشته‌اند.


[[مذهب]] ماتریدی به [[اشاعره]] نزدیک است؛ اما اختلافاتی نیز دارد؛ از جمله در مسئله [[رؤیت خدا]] که اشاعره مُثبِت و ماتریدیه منکر این مسئله بودند. همچنین مسئله [[خلق]] [[قرآن]] که اشاعره آن را قدیم و ماتریدی [[کلام خدا]] را دو نوع می‌دانست: نفسی و غیر مخلوق و [[کلامی]] متشکل از حروف و اصوات.
[[مذهب]] ماتریدی به [[اشاعره]] نزدیک است؛ اما اختلافاتی نیز دارد؛ از جمله در مسئله رؤیت خدا که اشاعره مُثبِت و ماتریدیه منکر این مسئله بودند. همچنین مسئله [[خلق]] [[قرآن]] که اشاعره آن را قدیم و ماتریدی [[کلام خدا]] را دو نوع می‌دانست: نفسی و غیر مخلوق و [[کلامی]] متشکل از حروف و اصوات.


برای تفسیر ماتریدیه ویژگی خاصی بیان نشده است؛ مگر این که اینان نیز کوشیده‌اند [[معتقدات]] خویش را بر قرآن [[تحمیل]] کرده، برای آنها مؤیداتی بیابند.
برای تفسیر ماتریدیه ویژگی خاصی بیان نشده است؛ مگر این که اینان نیز کوشیده‌اند [[معتقدات]] خویش را بر قرآن [[تحمیل]] کرده، برای آنها مؤیداتی بیابند.


کتاب [[تأویلات‌ القرآن (کتاب)|تأویلات‌ القرآن]] و [[تأویلات اهل‌السنة (کتاب)|تأویلات اهل‌السنة]] که هر دو از آثار [[ابومنصور ماتریدی]] است [[تفاسیر]] ماتریدیه هستند.<ref>مشکور، محمد جواد، فرهنگ فرق اسلامی، صفحه (۳۷۹-۳۸۱)؛ خاتمی، احمد، فرهنگ علم کلام، جلد۱، صفحه (۷۰-۷۲)؛ آل جعفر،مساعد مسلم، مناهج المفسرین، صفحه ۱۹۵و۱۸۳؛ ابو زهره، محمد، تاریخ مذاهب اسلامی، صفحه (۱۶۴-۱۷۵).</ref>.<ref>[[فرهنگ‌نامه علوم قرآنی (کتاب)|فرهنگ نامه علوم قرآنی]]، ج۱، ص۱۸۲۹.</ref>
کتاب [[تأویلات‌ القرآن (کتاب)|تأویلات‌ القرآن]] و [[تأویلات اهل‌السنة (کتاب)|تأویلات اهل‌السنة]] که هر دو از آثار [[ابومنصور ماتریدی]] است [[تفاسیر]] ماتریدیه هستند.<ref>مشکور، محمد جواد، فرهنگ فرق اسلامی، صفحه (۳۷۹-۳۸۱)؛ خاتمی، احمد، فرهنگ علم کلام، جلد۱، صفحه (۷۰-۷۲)؛ آل جعفر، مساعد مسلم، مناهج المفسرین، صفحه ۱۹۵و۱۸۳؛ ابو زهره، محمد، تاریخ مذاهب اسلامی، صفحه (۱۶۴-۱۷۵).</ref>.<ref>[[فرهنگ‌نامه علوم قرآنی (کتاب)|فرهنگ نامه علوم قرآنی]]، ج۱، ص۱۸۲۹.</ref>


==مفسّران ماتريديه==
== مفسّران ماتريديه ==
«[[ماتریدیه]]» نام یکی از [[فرقه‌های کلامی]] به [[پیشوایی]] [[ابو منصور محمد بن محمود حنفی سمرقندی]] است. ابو منصور در محله ماترید واقع در [[سمرقند]] به [[دنیا]] آمد و [[علوم شرعی]] و [[عقلی]] را در همان‌جا آموخت. وی معاصر [[ابوالحسن اشعری]]، دیگر [[متکلم]] نامدار [[اهل‌سنّت]] و در [[علم فقه]] از [[پیروان]] [[ابوحنیفه]] بود. [[ماتریدی]] همچون [[اشعری]] از [[عقاید]] اهل‌سنّت [[دفاع]] می‌کرد و با [[معتزله]] مناظرات و مخالفت‌های بسیار کرد؛ اما [[مذهب]] ماتریدی از [[مذهب اشعری]] در قبال اعتزالیان معتدل‌تر است و در برخی از مسائل [[کلامی]] با ابوالحسن اشعری اختلافاتی داشت و به مذهب معتزله نزدیک بود. برای وی افزون بر [[تفسیر]] ماتریدی موسوم به [[تأویلات‌ القرآن (کتاب)|تأویلات‌ القرآن]] آثار دیگری همچون کتاب [[التوحید (کتاب) |التوحید]]، [[المقالات و الفرق (کتاب)|المقالات و الفرق]]، [[شرح كتاب الفقه الأكبر (کتاب)|شرح كتاب الفقه الأكبر]] برشمرده‌اند<ref>خرمشاهی، بهاء الدین، دانش نامه قرآن وقرآن پژوهی، جلد۲، صفحه ۱۹۴۵؛ خاتمی، احمد، فرهنگ علم کلام، صفحه ۱۹۹</ref>.<ref>[[فرهنگ‌نامه علوم قرآنی (کتاب)|فرهنگ نامه علوم قرآنی]]، ج۱، ص۴۵۳۴.</ref>
«[[ماتریدیه]]» نام یکی از [[فرقه‌های کلامی]] به [[پیشوایی]] [[ابو منصور محمد بن محمود حنفی سمرقندی]] است. ابو منصور در محله ماترید واقع در [[سمرقند]] به [[دنیا]] آمد و [[علوم شرعی]] و [[عقلی]] را در همان‌جا آموخت. وی معاصر [[ابوالحسن اشعری]]، دیگر [[متکلم]] نامدار [[اهل‌سنّت]] و در [[علم فقه]] از [[پیروان]] [[ابوحنیفه]] بود. [[ماتریدی]] همچون [[اشعری]] از [[عقاید]] اهل‌سنّت [[دفاع]] می‌کرد و با [[معتزله]] مناظرات و مخالفت‌های بسیار کرد؛ اما [[مذهب]] ماتریدی از [[مذهب اشعری]] در قبال اعتزالیان معتدل‌تر است و در برخی از مسائل [[کلامی]] با ابوالحسن اشعری اختلافاتی داشت و به مذهب معتزله نزدیک بود. برای وی افزون بر [[تفسیر ماتریدی (کتاب)|تفسیر ماتریدی]] موسوم به [[تأویلات‌ القرآن (کتاب)|تأویلات‌ القرآن]] آثار دیگری همچون کتاب [[التوحید (کتاب) |التوحید]]، [[المقالات و الفرق (کتاب)|المقالات و الفرق]]، [[شرح كتاب الفقه الأكبر (کتاب)|شرح كتاب الفقه الأكبر]] برشمرده‌اند<ref>خرمشاهی، بهاء الدین، دانش نامه قرآن وقرآن پژوهی، جلد۲، صفحه ۱۹۴۵؛ خاتمی، احمد، فرهنگ علم کلام، صفحه ۱۹۹</ref>.<ref>[[فرهنگ‌نامه علوم قرآنی (کتاب)|فرهنگ نامه علوم قرآنی]]، ج۱، ص۴۵۳۴.</ref>


== جستارهای وابسته ==
== جستارهای وابسته ==
خط ۱۲۲: خط ۱۲۰:
{{پانویس}}
{{پانویس}}


[[رده:تفسیر ماتريديه]]
[[رده:تفسیر]]
[[رده:تفسیر]]
۱۲۹٬۷۸۱

ویرایش