دلیل عقلی بر وجود امام مهدی چیست؟ (پرسش): تفاوت میان نسخه‌ها

خط ۹۷: خط ۹۷:


[[متکلمین]] برای [[اثبات وجود]] [[حضرت مهدی]]{{ع}} به [[دلایل]] مختلفی [[استدلال]] می‏‌کنند که مهم‏ترین آنها عبارت‏‌اند از: [[برهان لطف]]؛ [[برهان عنایت]]؛ [[برهان فطرت]]؛ [[برهان واسطه فیض]]؛ [[برهان علت غایی]]؛ [[برهان امکان اشرفه]؛ [[برهان مظهر جامع]]؛ [[برهان تجلی اعظم]]؛ [[برهان]] عدم [[تبعیض]] در [[فیض]]؛ [[برهان]] تقابل قطبین؛ [[برهان]] [[لزوم]] [[عقل]] بالفعل و [[برهان]] حساب احتمالات. از میان برهان‏‌های فوق، [[برهان لطف]] را به اختصار توضیح می‏‌دهیم:
[[متکلمین]] برای [[اثبات وجود]] [[حضرت مهدی]]{{ع}} به [[دلایل]] مختلفی [[استدلال]] می‏‌کنند که مهم‏ترین آنها عبارت‏‌اند از: [[برهان لطف]]؛ [[برهان عنایت]]؛ [[برهان فطرت]]؛ [[برهان واسطه فیض]]؛ [[برهان علت غایی]]؛ [[برهان امکان اشرفه]؛ [[برهان مظهر جامع]]؛ [[برهان تجلی اعظم]]؛ [[برهان]] عدم [[تبعیض]] در [[فیض]]؛ [[برهان]] تقابل قطبین؛ [[برهان]] [[لزوم]] [[عقل]] بالفعل و [[برهان]] حساب احتمالات. از میان برهان‏‌های فوق، [[برهان لطف]] را به اختصار توضیح می‏‌دهیم:
[[متکلمان]]، [[لطف]] را بر [[خداوند]] [[واجب]] می‌‏دانند، زیرا او [[بندگان]] خود را عبث و بی‌هوده نیافریده و راه رسیدن به [[هدف]] را برای ایشان فراهم می‌‏سازد ([[قاعده لطف]]). این قاعده ایجاب می‌‏کند که در میان [[جامعه]] امامی باشد تا محور [[حق]] بوده و [[جامعه]] را از خطای‏ مطلق بازدارد<ref>علی اصغر رضوانی، موعودشناسی و پاسخ به شبهات، ص ۲۶۷.</ref> و آنان را به [[سعادت]] حقیقی [[هدایت]] کند.
[[متکلمان]]، [[لطف]] را بر [[خداوند]] [[واجب]] می‌‏دانند، زیرا او [[بندگان]] خود را عبث و بیهوده نیافریده و راه رسیدن به [[هدف]] را برای ایشان فراهم می‌‏سازد ([[قاعده لطف]]). این قاعده ایجاب می‌‏کند که در میان [[جامعه]] امامی باشد تا محور [[حق]] بوده و [[جامعه]] را از خطای‏ مطلق بازدارد<ref>علی اصغر رضوانی، موعودشناسی و پاسخ به شبهات، ص ۲۶۷.</ref> و آنان را به [[سعادت]] حقیقی [[هدایت]] کند.


«[[دانشمندان]] [[اسلامی]] [[ادله عقلی]] متعددی بر [[وجود امام]] [[معصوم]] {{ع}} در تمام زمان‌ها اقامه کرده‌اند. برهان‌های [[فلسفی]] (امکان اشرف، [[عنایت]]، [[هدف]] مندی و ...)، [[ادله]] [[کلامی]] ([[لطف]]، [[فطرت]]، [[دلیل]] استقراء و ...)، دلیل‌های عرفانی ([[مظهر]] جامع، [[واسطه فیض]]، عدم [[تبعیض]] در [[فیض]] و ...)، دلیل‌های [[جامعه]] شناختی ([[اجتماعی]] بودن [[انسان]])، [[ادله]] ریاضی (حساب احتمالات) و .... به این [[ادله]] به طور اختصار اشاره می‌شود<ref>برای مطالعه بیشتر نک: المسلک فی اصول الدین، محقق حلی، ص۱۸۹؛ الذخیرة فی علم الکلام، سید مرتضی، ص۱۸۶؛ الاقتصاد الهادی الی طریق الرشاد، شیخ طوسی، ص۷؛ کشف المراد، علامه حلی، ص۲۵۴؛ کفایة الموحدین، سید اسماعیل طبرسی، ج۱، ص۶۰۵؛ الالهیات علی هدی الکتاب والسنة، جعفر سبحانی، ج۲، ص۴۷؛ القواعد الکلامیة، علی ربانی گلپایگانی، ص۱۰۸؛ قاعده لطف، محسن خرازی؛ وجود امام مهدی در پرتو عقل، علی اصغر رضوانی؛ دلائل عقلی و نقلی امامت و مهدویت رحیم لطیفی؛ مجله انتظار، ش۵ - ۱۲، قاعده لطف و... (البته علمای پیشین غالباً به قاعده لطف استناد کرده‌اند) در این نوشتار بیشتر از دو کتاب آقای رضوانی ولطیفی استفاده شد</ref> قبل از بیان [[ادله عقلی]]، تذکر این نکته لازم است که دلیل‌های [[عقلی]]، وجود [[حجت]] در همه زمان‌ها را اثبات می‌کند، اما تطبیق آن بر [[امام مهدی]] {{ع}} براساس [[روایات]] می‌باشد»<ref>[[مهدویت پرسش‌ها و پاسخ‌ها (کتاب)|مهدویت پرسش‌ها و پاسخ‌ها]]، ص ۳۴، ۱۲۰.</ref>.
«[[دانشمندان]] [[اسلامی]] [[ادله عقلی]] متعددی بر [[وجود امام]] [[معصوم]] {{ع}} در تمام زمان‌ها اقامه کرده‌اند. برهان‌های [[فلسفی]] (امکان اشرف، [[عنایت]]، [[هدف]] مندی و ...)، [[ادله]] [[کلامی]] ([[لطف]]، [[فطرت]]، [[دلیل]] استقراء و ...)، دلیل‌های عرفانی ([[مظهر]] جامع، [[واسطه فیض]]، عدم [[تبعیض]] در [[فیض]] و ...)، دلیل‌های [[جامعه]] شناختی ([[اجتماعی]] بودن [[انسان]])، [[ادله]] ریاضی (حساب احتمالات) و .... به این [[ادله]] به طور اختصار اشاره می‌شود<ref>برای مطالعه بیشتر نک: المسلک فی اصول الدین، محقق حلی، ص۱۸۹؛ الذخیرة فی علم الکلام، سید مرتضی، ص۱۸۶؛ الاقتصاد الهادی الی طریق الرشاد، شیخ طوسی، ص۷؛ کشف المراد، علامه حلی، ص۲۵۴؛ کفایة الموحدین، سید اسماعیل طبرسی، ج۱، ص۶۰۵؛ الالهیات علی هدی الکتاب والسنة، جعفر سبحانی، ج۲، ص۴۷؛ القواعد الکلامیة، علی ربانی گلپایگانی، ص۱۰۸؛ قاعده لطف، محسن خرازی؛ وجود امام مهدی در پرتو عقل، علی اصغر رضوانی؛ دلائل عقلی و نقلی امامت و مهدویت رحیم لطیفی؛ مجله انتظار، ش۵ - ۱۲، قاعده لطف و... (البته علمای پیشین غالباً به قاعده لطف استناد کرده‌اند) در این نوشتار بیشتر از دو کتاب آقای رضوانی ولطیفی استفاده شد</ref> قبل از بیان [[ادله عقلی]]، تذکر این نکته لازم است که دلیل‌های [[عقلی]]، وجود [[حجت]] در همه زمان‌ها را اثبات می‌کند، اما تطبیق آن بر [[امام مهدی]] {{ع}} براساس [[روایات]] می‌باشد»<ref>[[مهدویت پرسش‌ها و پاسخ‌ها (کتاب)|مهدویت پرسش‌ها و پاسخ‌ها]]، ص ۳۴، ۱۲۰.</ref>.
۱۲۹٬۵۳۸

ویرایش