بنی‌قینقاع در تاریخ اسلامی: تفاوت میان نسخه‌ها

[[بنی‌قینقاع]] یکی از [[قبایل یهودی]] [[مدینه]] بودند. آنان تنها قبیله‌ای بود که در یک محله خاص در داخل [[مدینه]] سکونت داشت. بنی‌قینقاع [[زمین]] زراعتی نداشتند و آن را در [[مخالفت]] و [[مبارزه]] با [[قبایل]] دیگر یهود از دست داده بودند. و تنها از راه طلاسازی و ساخت و فروش [[سلاح]] و [[بازرگانی]] [[زندگی]] می‌کردند، از [[مال]] و [[ثروت]] برخوردار بودند. یهود از [[پیروزی]] [[مسلمانان]] در [[جنگ بدر]] بسیار ناراحت شده و [[غیظ]] و [[غضب]] و هم [[حسادت]] بر آنها [[غلبه]] کرده بود. این [[قدرت]] نوظهور برای آنها [[نگرانی]] به بار آورده بود و به [[فکر]] چاره انداخته بود.

===نسب===

برخی [[روایات تفسیری]] در ذیل برخی [[آیات]] از نقش عبدالله بن ابیّ در نبرد بنی‌‌قینقاع سخن گفته‌‌اند: {{متن قرآن|يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ لاَ تَتَّخِذُواْ الْيَهُودَ وَالنَّصَارَى أَوْلِيَاء بَعْضُهُمْ أَوْلِيَاء بَعْضٍ وَمَن يَتَوَلَّهُم مِّنكُمْ فَإِنَّهُ مِنْهُمْ إِنَّ اللَّهَ لاَ يَهْدِي الْقَوْمَ الظَّالِمِينَ فَتَرَى الَّذِينَ فِي قُلُوبِهِم مَّرَضٌ يُسَارِعُونَ فِيهِمْ يَقُولُونَ نَخْشَى أَن تُصِيبَنَا دَائِرَةٌ فَعَسَى اللَّهُ أَن يَأْتِيَ بِالْفَتْحِ أَوْ أَمْرٍ مِّنْ عِندِهِ فَيُصْبِحُواْ عَلَى مَا أَسَرُّواْ فِي أَنفُسِهِمْ نَادِمِينَ }}<ref>«ای مؤمنان! یهودیان و مسیحیان را دوست مگیرید که آنان (در برابر شما) هوادار یکدیگرند و هر کس از شما آنان را دوست بگیرد از آنان است؛ بی‌گمان خداوند گروه ستمگران را راهنمایی نمی‌کند آنگاه بیماردلان را خواهی دید که برای آنان سر و دست می‌شکنند؛ می‌گویند بیم داریم که بلایی به ما رسد ؛ بسا خداوند پیروزی یا امری (دیگر، پیش) آورد تا آنان از آنچه در دل می‌نهفتند پشیمان گردند» سوره مائده، آیه ۵۱-۵۲.</ref>، در این [[آیات]] [[خداوند]] از [[مؤمنان]] می‌‌خواهد [[یهودیان]] و [[مسیحیان]] را [[دوستان]] خود نشمارند و گرنه در شمار آنها شناخته خواهند شد. [[بیماردلان]] (عبدالله بن ابیّ) در [[گرایش]] به آنها ([[بنی قینقاع]]) شتاب دارند و می‌‌گویند که ما نگران روزهای سختیم. چه بسا خداوند ظفری بیاورد، آنگاه به سبب آنچه در [[دل]] پنهان می‌‌کردند پشیمان خواهند شد<ref> السیرة النبویه، ج ۲، ص ۵۶۲.</ref>. عموم [[مفسران]] [[آیه]] {{متن قرآن|قُلْ لِلَّذِينَ كَفَرُوا سَتُغْلَبُونَ وَتُحْشَرُونَ إِلَى جَهَنَّمَ وَبِئْسَ الْمِهَادُ}}<ref>«به کافران بگو: از پا در خواهید آمد و در دوزخ  گردتان می‌آورند و این بستر، بد است» سوره آل عمران، آیه ۱۲.</ref> را نیز [[پیشگویی]] [[قرآن]] از [[شکست]] ایشان دانسته و در این‌‌باره از [[قبایل]] سه‌‌گانه [[یهود]] یثرب نام برده‌‌اند<ref> التفسیر الکبیر، ج ۷، ص ۲۰۰.</ref>. با توجه به اینکه خداوند در آغاز این [[سوره]]، از [[نزول]] [[تورات]] [[سخن]] گفته، مفسران خطاب آیات بعدی را عمدتاً متوجه یهودیان دانسته و این آیه را بر یهودیان شکست خورده [[تطبیق]] کرده‌‌اند؛ امّا تطبیق کافران بر یهود و همچنین تطبیق شکست بر شکست یهودیان از [[پیامبر]] در [[زندگی دنیوی]] چندان صریح نیست. ضمن آنکه واژه کافران در آیه، بر بت‌‌پرستان بیش از یهودیان قابل تطبیق است، در نتیجه به نظر می‌‌رسد مفسران سده‌‌های نخست وعیدهای خداوند به بت‌‌پرستان [[عرب]] را به یهودیان نسبت داده‌‌اند تا ذهنیت منفی آیات را از بت‌‌پرستان عرب و از جمله [[قریش]] بازگردانند.

==[[بنی قینقاع]] پس از [[تبعید]]==

منابع در گزارش حوادث [[جنگ احد]] در [[سال سوم هجری]] آورده‌‌اند که [[عبدالله بن ابیّ]] با چند صد تن از هوادارانش برای [[پیوستن]] به [[سپاه اسلام]] آمده بودند که [[پیامبر]] متوجه شد بخشی از ایشان از همپیمانان بنی‌‌قینقاعی وی هستند و از این‌‌رو با این سخن که از [[مشرکان]] [[یاری]] نمی‌‌طلبم، حضور ایشان را نپذیرفت<ref>الطبقات، ج ۲، ص ۴۸.</ref>. این گزارش هرچند مشهور است پذیرفتنی نیست، زیرا ایشان پیش از [[نبرد]] [[احد]] تبعید شده بودند و افزون بر این، [[یهودیان]] [[موحّد]] بودند و نمی‌‌توان عنوان [[مشرک]] را بر ایشان [[تطبیق]] کرد.

== منابع ==

{{منابع}}

{{پایان منابع}}