افراط: تفاوت میان نسخه‌ها

 
(۳ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۳ کاربر نشان داده نشد)
خط ۲: خط ۲:
| موضوع مرتبط = رذایل اخلاقی
| موضوع مرتبط = رذایل اخلاقی
| عنوان مدخل  = افراط
| عنوان مدخل  = افراط
| مداخل مرتبط = [[افراط در فقه اسلامی]]
| مداخل مرتبط = [[افراط در فقه اسلامی]] - [[افراط در معارف و سیره معصوم]]
| پرسش مرتبط  =  
| پرسش مرتبط  =  
}}
}}
== مقدمه ==
== مقدمه ==
افراط به معنای [[تجاوز]] بیشتر و [[تفریط]] کوتاهی و تقصیر بیشتر است. از این ریشه لغوی آیاتی در [[قرآن کریم]] آمده است؛ از جمله:
افراط به معنای [[تجاوز]] بیشتر و تفریط کوتاهی و تقصیر بیشتر است. از این ریشه لغوی آیاتی در [[قرآن کریم]] آمده است؛ از جمله:
# {{متن قرآن|يَا حَسْرَتَا عَلَى مَا فَرَّطْتُ فِي جَنْبِ اللَّهِ}}<ref>«ای دریغا از آنچه درباره خداوند کوتاهی کردم» سوره زمر، آیه ۵۶.</ref>.
# {{متن قرآن|لَا جَرَمَ أَنَّ لَهُمُ النَّارَ وَأَنَّهُمْ مُفْرَطُونَ}}<ref>«آتش (دوزخ) از آن آنهاست و آنان فراموش شدگانند» سوره نحل، آیه ۶۲.</ref>.


{{متن قرآن|يَا حَسْرَتَا عَلَى مَا فَرَّطْتُ فِي جَنْبِ اللَّهِ}}<ref>«ای دریغا از آنچه درباره خداوند کوتاهی کردم» سوره زمر، آیه ۵۶.</ref>
{{متن قرآن|مُفْرَطُونَ}} در قرآن‌ها به صیغه مفعول است و بصیغه فاعل و ایضاً {{عربی|"مُفَرِّطُونَ‌"}} بکسر راء از باب تفعیل نیز خوانده‌اند. از [[آیه]] فهمید که آنانکه بخدا نسبت زائیدن و فرزند می‌دهند پیش از دیگران به آتش وارد خواهند شد.
{{متن قرآن|لَا جَرَمَ أَنَّ لَهُمُ النَّارَ وَأَنَّهُمْ مُفْرَطُونَ}}<ref>«آتش (دوزخ) از آن آنهاست و آنان فراموش شدگانند» سوره نحل، آیه ۶۲.</ref>. {{متن قرآن|مُفْرَطُونَ}} در قرآن‌ها بصیغه مفعول است و بصیغه فاعل و ایضاً {{عربی|"مُفَرِّطُونَ‌"}} بکسر راء از باب تفعیل نیز خوانده‌اند.


از [[آیه]] فهمید که آنانکه بخدا نسبت زائیدن و فرزند می‌دهند پیش از دیگران بآتش وارد خواهند شد.
{{متن قرآن|وَاتَّبَعَ هَوَاهُ وَكَانَ أَمْرُهُ فُرُطًا}}<ref>«از هوای (نفس) خود پیروی کرده و کارش تباه است پیروی مکن» سوره کهف، آیه ۲۸.</ref>. فرط (بر وزن عنق) بمعنی افراط و تجاوز است یعنی از [[هوای نفس]] [[پیروی]] کرده و کارش تجاوز و تعدّی بود {{عربی|"الْفُرُطُ: الامر المجاوز فيه عن الحدّ"}}<ref>[[سید علی اکبر قرشی|قرشی، سید علی اکبر]]، [[قاموس قرآن (کتاب)|قاموس قرآن]]، ج۵، ص ۱۶۳.</ref>.
 
{{متن قرآن|وَاتَّبَعَ هَوَاهُ وَكَانَ أَمْرُهُ فُرُطًا}}<ref>«از هوای (نفس) خود پیروی کرده و کارش تباه است پیروی مکن» سوره کهف، آیه ۲۸.</ref>. فرط (بر وزن عنق) بمعنی [[افراط]] و تجاوز است یعنی از [[هوای نفس]] [[پیروی]] کرده و کارش تجاوز و تعدّی بود {{عربی|"الْفُرُطُ: الامر المجاوز فيه عن الحدّ"}}<ref>[[سید علی اکبر قرشی|قرشی، سید علی اکبر]]، [[قاموس قرآن ج۵ (کتاب)| قاموس کتاب]]، ج5، ص 163.</ref>.


== جستارهای وابسته ==
== جستارهای وابسته ==
{{مدخل وابسته}}
{{مدخل وابسته}}
* [[اسراف]]
* [[اعتدال]]
* [[اعتدال]]
* [[تفریط]]
* [[تفریط]]
خط ۲۹: خط ۲۹:
{{پانویس}}
{{پانویس}}


{{فضایل اخلاقی}}
{{رذایل اخلاقی}}
{{مفاهیم اخلاقی}}
{{مفاهیم اخلاقی}}
{{فضیلت}}
{{ارزش‌های اجتماعی}}


[[رده:افراط]]
[[رده:رذایل اخلاقی]]
[[رده:فضایل اخلاقی]]

نسخهٔ کنونی تا ‏۸ آوریل ۲۰۲۶، ساعت ۰۸:۵۳

مقدمه

افراط به معنای تجاوز بیشتر و تفریط کوتاهی و تقصیر بیشتر است. از این ریشه لغوی آیاتی در قرآن کریم آمده است؛ از جمله:

  1. ﴿يَا حَسْرَتَا عَلَى مَا فَرَّطْتُ فِي جَنْبِ اللَّهِ[۱].
  2. ﴿لَا جَرَمَ أَنَّ لَهُمُ النَّارَ وَأَنَّهُمْ مُفْرَطُونَ[۲].

﴿مُفْرَطُونَ در قرآن‌ها به صیغه مفعول است و بصیغه فاعل و ایضاً "مُفَرِّطُونَ‌" بکسر راء از باب تفعیل نیز خوانده‌اند. از آیه فهمید که آنانکه بخدا نسبت زائیدن و فرزند می‌دهند پیش از دیگران به آتش وارد خواهند شد.

﴿وَاتَّبَعَ هَوَاهُ وَكَانَ أَمْرُهُ فُرُطًا[۳]. فرط (بر وزن عنق) بمعنی افراط و تجاوز است یعنی از هوای نفس پیروی کرده و کارش تجاوز و تعدّی بود "الْفُرُطُ: الامر المجاوز فيه عن الحدّ"[۴].

جستارهای وابسته

منابع

پانویس

  1. «ای دریغا از آنچه درباره خداوند کوتاهی کردم» سوره زمر، آیه ۵۶.
  2. «آتش (دوزخ) از آن آنهاست و آنان فراموش شدگانند» سوره نحل، آیه ۶۲.
  3. «از هوای (نفس) خود پیروی کرده و کارش تباه است پیروی مکن» سوره کهف، آیه ۲۸.
  4. قرشی، سید علی اکبر، قاموس قرآن، ج۵، ص ۱۶۳.

الگو:رذایل اخلاقی