شعب: تفاوت میان نسخهها
(صفحهای تازه حاوی «{{ویرایش غیرنهایی}} {{امامت}} <div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;"> : <div style="background-color: rgb(252, 252, 233)...» ایجاد کرد) |
|||
| (۲۷ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۶ کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
{{ | {{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = | عنوان مدخل = | مداخل مرتبط = [[شعب در فقه سیاسی]] | پرسش مرتبط = }} | ||
== | == معناشناسی == | ||
تفرّق و پراکندگی و [[اجتماع]]<ref>خلیل بن احمد فراهیدی، کتاب العین، ج۱، ص۲۶۳.</ref>؛ بنابراین از اضداد است. عدهای اصل آن را به معنای "مجتمع متشکل از تقسیمات [[اجتماع]] دیگر" گرفتهاند، تا هر دو معنای [[اجتماع]] و تفریق در آن گرد آید<ref>حسن مصطفوی، التحقیق فی کلمات القرآن الکریم، ج۶، ص۶۸.</ref>. | تفرّق و پراکندگی و [[اجتماع]]<ref>خلیل بن احمد فراهیدی، کتاب العین، ج۱، ص۲۶۳.</ref>؛ بنابراین از اضداد است. عدهای اصل آن را به معنای "مجتمع متشکل از تقسیمات [[اجتماع]] دیگر" گرفتهاند، تا هر دو معنای [[اجتماع]] و تفریق در آن گرد آید<ref>حسن مصطفوی، التحقیق فی کلمات القرآن الکریم، ج۶، ص۶۸.</ref>. | ||
کلمه شعب در اصطلاح به معنای تیره مانند [[عرب]]، [[عجم]]، ترک<ref>خلیل بن احمد فراهیدی، کتاب العین، ج۱، ص۲۶۳.</ref> و نژاد مانند سفید، سیاه، زرد<ref>حسن مصطفوی، التحقیق فی کلمات القرآن الکریم، ج۶، ص۶۸.</ref> و جماعت بزرگتر از [[قبیله]] آمده است. ترتیب گروههای [[انسانی]] در زبان عربی چنین است (هر یک در درون مجموعه بزرگتر جای دارد): شعب، [[قبیله]]، عماره، بطن ([[حیّ]])، فَخِذ، [[فصیله]] ([[خاندان]])<ref>ابنمنظور، لسان العرب، ج۱، ص۵۰۰.</ref>.<ref>[[عبدالله نظرزاده|نظرزاده، عبدالله]]، [[فرهنگ اصطلاحات و مفاهیم سیاسی قرآن کریم (کتاب)|فرهنگ اصطلاحات و مفاهیم سیاسی قرآن کریم]]، ص ۳۶۶-۳۶۷.</ref> | |||
== شِعب مکه == | |||
[[مکه]] دارای ۲۵ شعب (درّه) است<ref>تاریخ و آثار اسلامی مکه مکرمه و مدینه منوره، اصغر قائدان، ص۱۱۴.</ref>. | |||
در نزدیکی [[مسجدالحرام]] سه شعب یا دره وجود دارد: | |||
# [[شعب ابیطالب]]، | |||
# [[شعب بنیهاشم]]، | |||
# [[شعب بنیعامر]]. | |||
این سه شعب در کنار هم قرار دارند که گاهی با یکدیگر [[اشتباه]] میشوند<ref>[[مجتبی تونهای|تونهای، مجتبی]]، [[محمدنامه (کتاب)|محمدنامه]]، ص ۵۸۹.</ref>. | |||
== | == شعب ابی دُب == | ||
همان درهای است که سلاخها در آن بوده و کنار [[حجون]] قرار دارد. «ابودُبّ» نام مردی از [[خاندان]] «سواد بن عامر» است که در آن سکونت داشته است. در دهانه این دره سکویی سرپوشیده قرار داشته که میگویند [[ابوموسی اشعری]] پس از مسئله [[حکمیت]] در زیر آن ساکن شده و گفته است که میخواهم کنار کسانی [[زندگی]] کنم که [[مکر]] و [[نیرنگ]] ندارند<ref>اخبار مکه، ازرقی، ج۲، ص۵۲۰.</ref>. قبرستان [[مکه]] نیز در این دره قرار دارد. [[مردم]] مکه در [[دوره جاهلی]] و آغاز [[اسلام]]، [[مردگان]] خود را در این دره [[دفن]] میکردند و لذا این دره را «شعب المقبره» میگفتند و به «شعب جزارین» هم موسوم بود<ref>[[مجتبی تونهای|تونهای، مجتبی]]، [[محمدنامه (کتاب)|محمدنامه]]، ص ۵۸۹.</ref>. | |||
== | == منابع == | ||
{{ | {{منابع}} | ||
{{ | # [[پرونده:1379779.jpg|22px]] [[عبدالله نظرزاده|نظرزاده، عبدالله]]، [[فرهنگ اصطلاحات و مفاهیم سیاسی قرآن کریم (کتاب)|'''فرهنگ اصطلاحات و مفاهیم سیاسی قرآن کریم''']] | ||
# [[پرونده:IM010703.jpg|22px]] [[مجتبی تونهای|تونهای، مجتبی]]، [[محمدنامه (کتاب)|'''محمدنامه''']] | |||
{{پایان منابع}} | |||
== پانویس == | |||
{{پانویس}} | |||
[[رده: | [[رده:قبیله]] | ||
نسخهٔ کنونی تا ۲۹ اکتبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۷:۵۸
شعب از چند منظر متفاوت، بررسی میشود: شعب در فقه سیاسی - پرسش مرتبط نداردمعناشناسی
تفرّق و پراکندگی و اجتماع[۱]؛ بنابراین از اضداد است. عدهای اصل آن را به معنای "مجتمع متشکل از تقسیمات اجتماع دیگر" گرفتهاند، تا هر دو معنای اجتماع و تفریق در آن گرد آید[۲].
کلمه شعب در اصطلاح به معنای تیره مانند عرب، عجم، ترک[۳] و نژاد مانند سفید، سیاه، زرد[۴] و جماعت بزرگتر از قبیله آمده است. ترتیب گروههای انسانی در زبان عربی چنین است (هر یک در درون مجموعه بزرگتر جای دارد): شعب، قبیله، عماره، بطن (حیّ)، فَخِذ، فصیله (خاندان)[۵].[۶]
شِعب مکه
مکه دارای ۲۵ شعب (درّه) است[۷]. در نزدیکی مسجدالحرام سه شعب یا دره وجود دارد:
این سه شعب در کنار هم قرار دارند که گاهی با یکدیگر اشتباه میشوند[۸].
شعب ابی دُب
همان درهای است که سلاخها در آن بوده و کنار حجون قرار دارد. «ابودُبّ» نام مردی از خاندان «سواد بن عامر» است که در آن سکونت داشته است. در دهانه این دره سکویی سرپوشیده قرار داشته که میگویند ابوموسی اشعری پس از مسئله حکمیت در زیر آن ساکن شده و گفته است که میخواهم کنار کسانی زندگی کنم که مکر و نیرنگ ندارند[۹]. قبرستان مکه نیز در این دره قرار دارد. مردم مکه در دوره جاهلی و آغاز اسلام، مردگان خود را در این دره دفن میکردند و لذا این دره را «شعب المقبره» میگفتند و به «شعب جزارین» هم موسوم بود[۱۰].
منابع
پانویس
- ↑ خلیل بن احمد فراهیدی، کتاب العین، ج۱، ص۲۶۳.
- ↑ حسن مصطفوی، التحقیق فی کلمات القرآن الکریم، ج۶، ص۶۸.
- ↑ خلیل بن احمد فراهیدی، کتاب العین، ج۱، ص۲۶۳.
- ↑ حسن مصطفوی، التحقیق فی کلمات القرآن الکریم، ج۶، ص۶۸.
- ↑ ابنمنظور، لسان العرب، ج۱، ص۵۰۰.
- ↑ نظرزاده، عبدالله، فرهنگ اصطلاحات و مفاهیم سیاسی قرآن کریم، ص ۳۶۶-۳۶۷.
- ↑ تاریخ و آثار اسلامی مکه مکرمه و مدینه منوره، اصغر قائدان، ص۱۱۴.
- ↑ تونهای، مجتبی، محمدنامه، ص ۵۸۹.
- ↑ اخبار مکه، ازرقی، ج۲، ص۵۲۰.
- ↑ تونهای، مجتبی، محمدنامه، ص ۵۸۹.