ابولهب در قرآن: تفاوت میان نسخه‌ها

جز
جایگزینی متن - 'رازی' به 'رازی'
جز (ربات: جایگزینی خودکار متن (-==پانویس== +== پانویس ==))
جز (جایگزینی متن - 'رازی' به 'رازی')
خط ۷۵: خط ۷۵:


===مفسرین و تفسیر سوره مسد===
===مفسرین و تفسیر سوره مسد===
گرچه در [[تفسیر]] منسوب به [[ابن عباس]] ذیل [[آیه]] مربوطه از ابولهب یاد نشده، اما پس از آن "فرات کوفی" در تفسیرش ذیل [[آیه انذار]] از [[آزار]] ابولهب یاد کرده است<ref>فرات کوفی، تفسیر، ص۳۰۰-۳۰۲.</ref> و پس از او [[طبری]] (علاوه بر آوردن [[سوره]] تبت) در ذیل آیه انذار از اولین مخالفت علنی ابولهب با پیامبر بر [[کوه صفا]] اشاره کرده است<ref>طبری، تفسیر، ج۱۱، ص۱۲۱-۱۲۲؛ ج۱۵، ص۳۳۶-۳۳۷.</ref>؛ پس از آن [[قمی]]<ref>قمی، تفسیر، ج۲، ص۱۲۴.</ref> ذیل [[آیه انذار]] و در [[قرن سوم]] زجاج<ref>معانی القرآن، ج۵، ص۳۷۵.</ref> در ذیل [[سوره]] تبت از [[ابولهب]] یاد کرده‌اند و همین‌طور [[ابن ادریس]] [[رازی]]<ref>فخر رازی، مفاتیح الغیب، ج۹، ص۲۸۲۵.</ref> و تا نیمه اول [[قرن چهارم]] مثل [[طبرانی]]<ref>فخر رازی، مفاتیح الغیب، ج۶، ص۵۷۶.</ref> در [[شأن نزول]] [[سوره]] تبت به آیه انذار و [[مخالفت]] ابولهب بر [[کوه صفا]] اشاره کرده‌اند. بنابراین می‌توان گفت که داستان مربوط به ابولهب در [[تفاسیر]] قبل از قرن چهارم و شاید اوائل قرن چهارم بازتاب گسترده‌ای داشته است.
گرچه در [[تفسیر]] منسوب به [[ابن عباس]] ذیل [[آیه]] مربوطه از ابولهب یاد نشده، اما پس از آن "فرات کوفی" در تفسیرش ذیل [[آیه انذار]] از [[آزار]] ابولهب یاد کرده است<ref>فرات کوفی، تفسیر، ص۳۰۰-۳۰۲.</ref> و پس از او [[طبری]] (علاوه بر آوردن [[سوره]] تبت) در ذیل آیه انذار از اولین مخالفت علنی ابولهب با پیامبر بر [[کوه صفا]] اشاره کرده است<ref>طبری، تفسیر، ج۱۱، ص۱۲۱-۱۲۲؛ ج۱۵، ص۳۳۶-۳۳۷.</ref>؛ پس از آن [[قمی]]<ref>قمی، تفسیر، ج۲، ص۱۲۴.</ref> ذیل [[آیه انذار]] و در [[قرن سوم]] زجاج<ref>معانی القرآن، ج۵، ص۳۷۵.</ref> در ذیل [[سوره]] تبت از [[ابولهب]] یاد کرده‌اند و همین‌طور [[ابن ادریس]] رازی<ref>فخر رازی، مفاتیح الغیب، ج۹، ص۲۸۲۵.</ref> و تا نیمه اول [[قرن چهارم]] مثل [[طبرانی]]<ref>فخر رازی، مفاتیح الغیب، ج۶، ص۵۷۶.</ref> در [[شأن نزول]] [[سوره]] تبت به آیه انذار و [[مخالفت]] ابولهب بر [[کوه صفا]] اشاره کرده‌اند. بنابراین می‌توان گفت که داستان مربوط به ابولهب در [[تفاسیر]] قبل از قرن چهارم و شاید اوائل قرن چهارم بازتاب گسترده‌ای داشته است.


از اواسط قرن چهارم داستان ابولهب نزد همه [[مفسران]] پررنگ نیست به عنوان مثال: ماوردی<ref>النکت و العیون، ج۴، ص۱۸۸.</ref>، ذیل آیه انذار و حتی تبت به آن اشاره‌ای ندارد. البته گرچه [[شیخ طوسی]] ذیل سوره تبت<ref>تفسیر التبیان، ج۱۰، ص۴۲۶-۴۲۷.</ref> اشاره کرده است، اما وی<ref>التبیان، ج۸، ص۶۸.</ref> و جصاص<ref>احکام القرآن، ج۴، ص۲۴۹؛ ج۵، ص۳۶۵.</ref> ذیل آیه انذار به ابولهب نپرداخته‌اند، البته واحدی<ref>اسباب النزول، ص۴۹۹.</ref> و [[بغوی]]<ref>معالم التنزیل، ج۳، ص۴۰۰.</ref> از آن بحث کرده است. در [[قرن ششم]] گرچه ابن‌العربی<ref>احکام القرآن، ج۳، ص۱۴۳۷.</ref> به آن اشاره کرده است، اما [[فخر رازی]] شأن نزول آیه انذار اشاره نکرده است. شوکانی<ref>فتح القدیر، ج۴، ص۱۷۱.</ref> از اعلام قرن ۱۲ به داستان ابولهب هیچ اشاره‌ای نکرده است اما در [[قرن دهم]] [[سیوطی]]<ref>تفسیر جلالین، ص۶۰۶.</ref> و قرن ۱۴ [[ابن عاشور]]<ref>التحریر، ج۱۹، ص۲۰۵؛ ج۳۰، ص۵۲۵. </ref> و همین‌طور [[سید قطب]]<ref>فی ظلال القرآن، ج۱۹، ص۱۱۷.</ref> به ابولهب پرداخته‌اند <ref>دانشنامه قرآن و قرآن‌پژوهی.</ref>.
از اواسط قرن چهارم داستان ابولهب نزد همه [[مفسران]] پررنگ نیست به عنوان مثال: ماوردی<ref>النکت و العیون، ج۴، ص۱۸۸.</ref>، ذیل آیه انذار و حتی تبت به آن اشاره‌ای ندارد. البته گرچه [[شیخ طوسی]] ذیل سوره تبت<ref>تفسیر التبیان، ج۱۰، ص۴۲۶-۴۲۷.</ref> اشاره کرده است، اما وی<ref>التبیان، ج۸، ص۶۸.</ref> و جصاص<ref>احکام القرآن، ج۴، ص۲۴۹؛ ج۵، ص۳۶۵.</ref> ذیل آیه انذار به ابولهب نپرداخته‌اند، البته واحدی<ref>اسباب النزول، ص۴۹۹.</ref> و [[بغوی]]<ref>معالم التنزیل، ج۳، ص۴۰۰.</ref> از آن بحث کرده است. در [[قرن ششم]] گرچه ابن‌العربی<ref>احکام القرآن، ج۳، ص۱۴۳۷.</ref> به آن اشاره کرده است، اما [[فخر رازی]] شأن نزول آیه انذار اشاره نکرده است. شوکانی<ref>فتح القدیر، ج۴، ص۱۷۱.</ref> از اعلام قرن ۱۲ به داستان ابولهب هیچ اشاره‌ای نکرده است اما در [[قرن دهم]] [[سیوطی]]<ref>تفسیر جلالین، ص۶۰۶.</ref> و قرن ۱۴ [[ابن عاشور]]<ref>التحریر، ج۱۹، ص۲۰۵؛ ج۳۰، ص۵۲۵. </ref> و همین‌طور [[سید قطب]]<ref>فی ظلال القرآن، ج۱۹، ص۱۱۷.</ref> به ابولهب پرداخته‌اند <ref>دانشنامه قرآن و قرآن‌پژوهی.</ref>.
۲۲۵٬۰۱۵

ویرایش