پرش به محتوا

کعبه در قرآن: تفاوت میان نسخه‌ها

۶٬۲۹۲ بایت اضافه‌شده ،  ‏۲۶ سپتامبر ۲۰۲۲
خط ۴۷: خط ۴۷:
# [[خداوند]] خطاب به [[پیامبر]] میگوید: و به خاطر بیاور زمانی را که محل [[خانه کعبه]] را برای [[ابراهیم]] آماده ساختیم تا در آن مکان [[اقدام]] به بنای [[خانه کعبه]] کند {{متن قرآن|وَإِذْ بَوَّأْنَا لِإِبْرَاهِيمَ مَكَانَ الْبَيْتِ}} و هنگامی که [[خانه]] آماده شد به [[ابراهیم]] خطاب کردیم: این [[خانه]] را کانون [[توحید]] کن، و چیزی را شریک من قرار مده {{متن قرآن|أَنْ لَا تُشْرِكْ بِي شَيْئًا}} و خانه‌ام را برای طواف‌کنندگان و قیام‌کنندگان و رکوع‌کنندگان و سجودکنندگان [[پاک]] کن {{متن قرآن|وَطَهِّرْ بَيْتِيَ لِلطَّائِفِينَ وَالْقَائِمِينَ وَالرُّكَّعِ السُّجُودِ}} در [[حقیقت]] [[ابراهیم]] {{ع}} [[مأمور]] بود [[خانه کعبه]] و اطراف آن را از هر گونه [[آلودگی]] ظاهری و معنوی و هر گونه [[بت]] و مظاهر [[شرک]] [[پاک]] و [[پاکیزه]] دارد، تا [[بندگان خدا]] در این مکان [[پاک]] جز به [[خدا]] نیندیشند، و مهم‌ترین [[عبادت]] این سر [[زمین]] را که [[طواف]] و [[نماز]] است در محیطی پیراسته از هر گونه [[آلودگی]] انجام دهند؛
# [[خداوند]] خطاب به [[پیامبر]] میگوید: و به خاطر بیاور زمانی را که محل [[خانه کعبه]] را برای [[ابراهیم]] آماده ساختیم تا در آن مکان [[اقدام]] به بنای [[خانه کعبه]] کند {{متن قرآن|وَإِذْ بَوَّأْنَا لِإِبْرَاهِيمَ مَكَانَ الْبَيْتِ}} و هنگامی که [[خانه]] آماده شد به [[ابراهیم]] خطاب کردیم: این [[خانه]] را کانون [[توحید]] کن، و چیزی را شریک من قرار مده {{متن قرآن|أَنْ لَا تُشْرِكْ بِي شَيْئًا}} و خانه‌ام را برای طواف‌کنندگان و قیام‌کنندگان و رکوع‌کنندگان و سجودکنندگان [[پاک]] کن {{متن قرآن|وَطَهِّرْ بَيْتِيَ لِلطَّائِفِينَ وَالْقَائِمِينَ وَالرُّكَّعِ السُّجُودِ}} در [[حقیقت]] [[ابراهیم]] {{ع}} [[مأمور]] بود [[خانه کعبه]] و اطراف آن را از هر گونه [[آلودگی]] ظاهری و معنوی و هر گونه [[بت]] و مظاهر [[شرک]] [[پاک]] و [[پاکیزه]] دارد، تا [[بندگان خدا]] در این مکان [[پاک]] جز به [[خدا]] نیندیشند، و مهم‌ترین [[عبادت]] این سر [[زمین]] را که [[طواف]] و [[نماز]] است در محیطی پیراسته از هر گونه [[آلودگی]] انجام دهند؛
# [[خداوند]] می‌فرماید: که [[قریش]] با این همه [[نعمت الهی]] که به [[برکت]] [[کعبه]] پیدا کرده‌اند پس به شکرانه این [[نعمت]] بزرگ باید [[پروردگار]] این [[خانه]] را [[عبادت]] کنند نه [[بت‌ها]] را {{متن قرآن|فَلْيَعْبُدُوا رَبَّ هَذَا الْبَيْتِ}} همان کس که آنها را از [[گرسنگی]] [[نجات]] داد و از [[ترس]] و [[ناامنی]] ایمن ساخت {{متن قرآن|الَّذِي أَطْعَمَهُمْ مِنْ جُوعٍ وَآمَنَهُمْ مِنْ خَوْفٍ}} از یک‌سو به آنها رونق [[تجارت]] عطا فرمود، و جلب [[منفعت]] نمود، و از سوی دیگر [[ناامنی]] را از آنها دور کرد و دفع ضرر فرمود<ref>[[محمد جعفر سعیدیان‌فر|سعیدیان‌فر، محمد جعفر]] و [[سید محمد علی ایازی|ایازی، سید محمد علی]]، [[فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم ج۱ (کتاب)|فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم]]، ج۲، ص ۵۲۰.</ref>.
# [[خداوند]] می‌فرماید: که [[قریش]] با این همه [[نعمت الهی]] که به [[برکت]] [[کعبه]] پیدا کرده‌اند پس به شکرانه این [[نعمت]] بزرگ باید [[پروردگار]] این [[خانه]] را [[عبادت]] کنند نه [[بت‌ها]] را {{متن قرآن|فَلْيَعْبُدُوا رَبَّ هَذَا الْبَيْتِ}} همان کس که آنها را از [[گرسنگی]] [[نجات]] داد و از [[ترس]] و [[ناامنی]] ایمن ساخت {{متن قرآن|الَّذِي أَطْعَمَهُمْ مِنْ جُوعٍ وَآمَنَهُمْ مِنْ خَوْفٍ}} از یک‌سو به آنها رونق [[تجارت]] عطا فرمود، و جلب [[منفعت]] نمود، و از سوی دیگر [[ناامنی]] را از آنها دور کرد و دفع ضرر فرمود<ref>[[محمد جعفر سعیدیان‌فر|سعیدیان‌فر، محمد جعفر]] و [[سید محمد علی ایازی|ایازی، سید محمد علی]]، [[فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم ج۱ (کتاب)|فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم]]، ج۲، ص ۵۲۰.</ref>.
==[[کعبه]]==
{{متن قرآن|يَحْكُمُ بِهِ ذَوَا عَدْلٍ مِنْكُمْ هَدْيًا بَالِغَ الْكَعْبَةِ...}}<ref>«چنانکه دو (گواه) دادگر از خودتان بر (همگونی) آن (با شکار) حکم کنند، قربانی‌یی که به (قربانگاه) کعبه برسد» سوره مائده، آیه ۹۵.</ref>.
{{متن قرآن|جَعَلَ اللَّهُ الْكَعْبَةَ الْبَيْتَ الْحَرَامَ قِيَامًا لِلنَّاسِ...}}<ref>«خداوند، خانه محترم کعبه را (وسیله) برپایی (امور) مردم کرده است و (نیز) ماه حرام و قربانی (بی‌نشان) و قربانی‌های دارای گردن‌بند را؛ چنین است تا بدانید خداوند آنچه را در آسمان‌ها و زمین است می‌داند و خداوند به هر چیز داناست» سوره مائده، آیه ۹۷.</ref>.
الکعبه جکعاب و کعبات: [[خانه خدا]]، کعبه مکرمه، وجه تسمیه‌اش چهار گوش یا برجسته بودن آن است<ref>المنجد، ص۱۵۹۳.</ref>. از این رو، [[بیت الله]] را «کعبه» نامیده‌اند که دارای ارتفاع بوده و هر بنای مرتفع را کعبه گویند و یا به روایتی چون به شکل مربع و مکعب بوده، آن را کعبه خوانده‌اند<ref>یاقوت حموی، معجم البلدان، ج۴، ص۴۶۳.</ref><ref>اصغر قائدان، تاریخ و آثار اسلامی مکه، ص۵۳.</ref>.<ref>[[محرم فرزانه|فرزانه، محرم]]، [[اماکن جغرافیایی در قرآن (کتاب)|اماکن جغرافیایی در قرآن]]، ص ۱۰۶.</ref>
===[[تحریم]] صید و شکاری عمدی===
[[آیه]] نود و پنجم [[سوره مائده]] برای عموم [[مسلمانان]] تحریم صید و شکاری عمدی (و نه [[سهوی]]) را در حالت [[احرام]] بیان می‌کند.
چون مسئله همانندی ممکن است [[شک]] ایجاد کند می‌فرماید: دو نفر مطلع و عامل بگیرید اما لازم نیست [[کفاره]] حتماً به صورت [[قربانی]] باشد بلکه می‌تواند معادل قیمت آن به [[مسکینان]] [[اطعام]] گردد یا معادل [[پول]] آن [[روزه]] بگیرد<ref>خلاصه تفاسیر، ص۳۲۷.</ref>.<ref>[[محرم فرزانه|فرزانه، محرم]]، [[اماکن جغرافیایی در قرآن (کتاب)|اماکن جغرافیایی در قرآن]]، ص ۱۰۷.</ref>
===کعبه مایه قوام===
آیه نود و هفتم به اهمیت کعبه و اثر آن در ساماندهی به [[زندگی اجتماعی]] [[مسلمین]] اشاره می‌کند: [[خانه کعبه]] مایه قوام [[مردم]] است چون [[دنیا]] و [[آخرت]] شما قوامش به کعبه است. این [[خانه]] رمز [[وحدت]] و مرکزی برای [[اجتماع]] دل‌هاست. در [[پناه]] این خانه و [[عمل به احکام]] [[حج]] بسیاری از کارهای مسلمین سامان می‌یابد<ref>خلاصه تفاسیر، ص۳۲۷.</ref>.<ref>[[محرم فرزانه|فرزانه، محرم]]، [[اماکن جغرافیایی در قرآن (کتاب)|اماکن جغرافیایی در قرآن]]، ص ۱۰۷.</ref>
===قدیمی‌ترین [[عبادتگاه]]===
کعبه «قدیمی‌ترین عبادتگاه [[اسلامی]] است که [[زیارت]] آن (حج) بر هر [[مسلمان]] [[توانمندی]]، اعم از [[زن]] و مرد، یک بار [[واجب]] است. زیارت این مکان به شرط دارا بودن [[توانایی مالی]] و بدنی و با [[آداب]] خاصی انجام می‌شود. این مکان در وسط [[مسجدالحرام]] در [[شهر مکه]]، واقع در [[حجاز]] است. علاوه بر انجام [[حج]] یا [[زیارت]]، بر هر [[مسلمانی]] [[واجب]] است که به سمت [[کعبه]] [[نماز]] بخواند و به همین علت به آن [[قبله]] می‌گویند»<ref>سرگذشت سرزمین فلسطین، ص۱۱۰.</ref>. سمت قبله تابع طول و عرض جغرافیایی هر سرزمینی است<ref>اطلاعات قرآنی، ص۴۶۶.</ref>. آن نخستین خانه‌ای است که برای [[مردم]] در [[مکه]] [[مبارکه]] برپا گردیده است. گفته می‌شود [[بنای کعبه]] در [[زمان]] [[حضرت آدم]]{{ع}} بوده و طبق نقل [[قرآن]]، [[حضرت ابراهیم]]{{ع}} و اسماعیل{{ع}} پایه‌های آن را بالا بردند. چون تمام ساختمان‌هایی که به شکل چهار گوش بنا شود در [[عربی]] کعبه خوانده می‌شود از این جهت [[خانه خدا]] را کعبه نام نهاده‌اند<ref>محمد رسول کیانی، اعلام قرآن، ص۵۹؛ و ر.ک: محمد خزائلی، قصص قرآن، ص۴۰۱.</ref>.
در دوران حضرت ابراهیم{{ع}} ارتفاع کعبه ۹ ذراع، یعنی حدود ۴۳/۴ متر و طول آن ۳۰ ذراع ۷۹/۱۴ متر - و عرض آن ۲۲ ذراع - ۸۵/۱۰ متر - بوده است... ابعاد و اندازه‌های کعبه در حال حاضر عبارت‌اند از: ارتفاع کعبه ۱۴ متر، طول آن از سمت ملتزم (سمت [[حجر الاسود]]) ۸۴/۱۲، اول از سمت [[حجر اسماعیل]] ۲۸/۱۲، بین [[رکن یمانی]] و حجر اسماعیل، یعنی عرض ۱۱/۱۲ و میان دور کن دیگر ۵۲/۱۱ است<ref>تاریخ و آثار اسلامی مکه و مدینه، ص۵۶ و۵۷.</ref>.<ref>[[محرم فرزانه|فرزانه، محرم]]، [[اماکن جغرافیایی در قرآن (کتاب)|اماکن جغرافیایی در قرآن]]، ص ۱۰۸.</ref>


== منابع ==
== منابع ==
{{منابع}}
{{منابع}}
# [[پرونده:55210091.jpg|22px]] [[محمد جعفر سعیدیان‌فر|سعیدیان‌فر، محمد جعفر]] و [[سید محمد علی ایازی|ایازی، سید محمد علی]]، [[فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم ج۲ (کتاب)|'''فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم''']]
# [[پرونده:55210091.jpg|22px]] [[محمد جعفر سعیدیان‌فر|سعیدیان‌فر، محمد جعفر]] و [[سید محمد علی ایازی|ایازی، سید محمد علی]]، [[فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم ج۲ (کتاب)|'''فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم''']]
# [[پرونده:IM010430.jpg|22px]] [[محرم فرزانه|فرزانه، محرم]]، [[اماکن جغرافیایی در قرآن (کتاب)|'''اماکن جغرافیایی در قرآن''']]
{{پایان منابع}}
{{پایان منابع}}


== پانویس ==
== پانویس ==
{{پانویس}}
{{پانویس}}
۸۰٬۱۵۳

ویرایش