بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش |
بدون خلاصۀ ویرایش برچسب: پیوندهای ابهامزدایی |
||
| خط ۷: | خط ۷: | ||
== مقدمه == | == مقدمه == | ||
از [[مساجد]] معروف و مهمی که همواره مورد توجه [[مسلمانان]] بوده، [[مسجد]] [[شریف]] [[کوفه]] است، این مسجد یکی از عظیمترین [[مساجد]] [[جهان]] [[اسلام]] است، با وسعتی بیش از ۴۰ هزار متر مربع که از [[قداست]] خاصی برخوردار است. آنچه که سبب توجه بیشتر [[شیعیان]] به این مکان [[مقدس]] شده است؛ [[عنایت]] خاصی است که [[حضرت مهدی]]{{ع}} به این مسجد دارند. بسیاری از سعادتمندان در این مکان پربرکت، [[توفیق]] [[زیارت]] [[امام]]{{ع}} را پیدا کردهاند<ref>[[مجتبی تونهای|تونهای، مجتبی]]، [[موعودنامه (کتاب)|موعودنامه]]، ص۶۵۳؛ [[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)|فرهنگ غدیر]]، ص۵۴۳.</ref>. | |||
== تاریخچه مسجد کوفه == | |||
تاریخچه و مشخصات مسجد کوفه؛ به نوشته کتابهای [[تاریخ]]، وقتی [[شهر]] کوفه اولین بار در [[سال ۱۷ ق]]. به دستور [[عمر بن خطاب]] و توسط [[سعد بن وقاص]]، [[فرمانده لشکر]] [[اسلام]]، بهعنوان اردوگاه [[سربازان]] اسلام بنا گشت؛ سالها بعد همین مسجد را [[زیاد بن ابی سفیان]] [[حاکم]] [[معاویه]] به سبک ساختمانسازی مرسوم در بین [[ساسانیان]] تجدیدبنا کرد...<ref>جهت اطلاع بیشتر به تاریخ طبری ج ۱، ص۲۴۸ و معجم البلدان ج ۴، ص۳۲۳ به بعد مراجعه شود.</ref>، ولی از مضمون [[روایات]] چنین برمیآید که سابقه این [[مسجد]] بسیار قدیمیتر از آن است که در [[اسناد]] [[تاریخی]] ذکر شده است. بهعنوان مثال از [[پیامبر اکرم]]{{صل}} نقل شده است که آن حضرت فرمودند: شبی که مرا [[سیر]] دادند تا مسجد اقصی (در جریان [[معراج]]) از [[مسجد کوفه]] گذشتیم؛ سوار [[براق]] بودم. به محلی رسیدیم که [[جبرئیل]] گفت: یا محمد در اینجا پیاده شو و [[نماز]] بخوان! وقتی در آنجا نماز به جای آوردم از جبرئیل پرسیدم: اینجا کجاست؟ جبرئیل گفت: اینجا [[کوفان]] ([[کوفه]]) است و این محل هم مسجد آنجاست. من تاکنون بیست مرتبه دیدهام که اینجا خراب شده و دوباره تجدیدبنا گشته است و فاصله بین هر خرابی و [[آبادی]] آن پانصد سال بوده است<ref>من لا یحضره الفقیه ج ۱، ص۱۵۰.</ref>. | |||
بر این اساس معلوم میشود این مسجد [[شریف]] از [[زمان]] [[آدم]] [[ابو البشر]] بهعنوان محلی برای [[عبادت]] [[خداوند]] تبارک و تعالی مطرح بوده است؛ منتهی در طول [[تاریخ]] دستخوش تغییر و تحولاتی شده و در زمانهای مختلف در تجدیدبناها حدود محوطه مسجد تغییر پیدا کرده است<ref>[[مجتبی تونهای|تونهای، مجتبی]]، [[موعودنامه (کتاب)|موعودنامه]]، ص۶۵۳.</ref>. | |||
== خصوصیات مسجد == | |||
در جنوب [[غربی]] [[مسجد]] به فاصله ۸۵ متر، [[خانه]] کوچک و محقری وجود دارد و مشهور است که آنجا [[خانه علی]]{{ع}} بوده است که [[قبر]] [[میثم تمار]] در نزدیک آن خانه قرار دارد. در بین این خانه و مسجد، [[قصر]] [[دار الخلافه]] واقع شده است که در ضلع جنوب غربی مسجد میتوان به دار الخلافه وارد شد. | |||
ضمناً قبر [[مسلم بن عقیل]] و [[هانی بن عروه]] در دو مکان نزدیک به هم، چسبیده به [[دیوار]] ضلع شرقی مسجد است که از طریق یک در بزرگ که در دیوار گذاشته شده است میتوان به [[حرم]] آن دو بزرگوار داخل شد. البته در شمالی هم به این آرامگاه راه دارد و قبر مختار ثقفی به آرامگاه مسلم بن عقیل نزدیکتر است. در دور تا دور محوطه این مسجد، هفتاد و شش [[حجره]] (غرفه) وجود دارد. در مجموع درهای ورود و خروج به مسجد چهارتاست: | |||
#"باب السده" که معروف به باب [[امیر المؤمنین]]{{ع}} است؛ | |||
#"باب الکنده" که در طرف غربی مسجد است؛ | |||
#"باب الانماط" که محاذی [[قبله]] است؛ | |||
#"[[باب الفیل]]" یا الثعبان. | |||
در این مسجد مکانهای [[مقدس]] و محرابهای زیادی وجود دارد که هریک از آنها را [[مقام]] مینامند. از جمله آنهاست: مقام [[حضرت ابراهیم]] [[خلیل]]{{ع}}، مقام [[حضرت خضر]]{{ع}}، مقام [[حضرت زین العابدین]]{{ع}}، مقام نوح{{ع}} یا باب الفرج، مقام امیرالمؤمنین{{ع}}، مقام [[جبرئیل]]، دکه [[قضاء]] (محل [[قضاوت]] امیر المؤمنین{{ع}})، دکه [[حضرت صادق]]{{ع}}، [[محراب]] امیر المؤمنین{{ع}} که محراب حضرت [[زکریا]] هم گفته میشود، [[بیت]] الطشت، مقام [[بیعت]] النبی{{صل}}، دکة المعراج (محلی که [[پیامبر اکرم]]{{صل}} در [[شب معراج]] در آن مقام [[نماز]] به جای آوردند)؛ و...<ref>[[مجتبی تونهای|تونهای، مجتبی]]، [[موعودنامه (کتاب)|موعودنامه]]، ص۶۵۳.</ref>. | |||
== فضیلت مسجد کوفه == | |||
برای [[مسجد کوفه]] در [[روایات]] حضرات [[معصومین]]{{عم}} [[فضایل]] زیادی بیان شده است: [[امام باقر]]{{ع}} میفرمایند: اگر [[مردم]] به فضیلتی که مسجد کوفه دارد واقف بودند؛ از راههای بسیار دور به آنجا [[سفر]] میکردند. یک [[نماز واجب]] خواندن در آنجا مساوی با به جای آوردن یک [[حج]] و یک نماز مستحبی خواندن در آنجا معادل با انجام دادن [[عمره]] است<ref>المزار الکبیر، ص۱۲۲.</ref>. | |||
علی{{ع}} نیز در اینباره میفرمایند: خواندن [[نماز]] [[نافله]] در این [[مسجد]] معادل انجام عمره در کنار [[پیامبر اکرم]]{{صل}} و خواندن [[نماز واجب]] در آنجا مساوی انجام دادن [[حج]] با [[رسول اکرم]]{{صل}} است. در این مسجد هزار [[پیغمبر]] و هزار [[وصی]] پیغمبر نماز خواندهاند<ref>بحار الانوار، ج ۹۷، ص۴۰۰.</ref>.<ref>[[مجتبی تونهای|تونهای، مجتبی]]، [[موعودنامه (کتاب)|موعودنامه]]، ص۶۵۳.</ref> | |||
در [[محراب]] [[مسجد]] این بزرگ بود که در صبحدم نوزدهم [[رمضان]]، [[حضرت امیر]] ضربت خورد و به [[شهادت]] رسید و [[محراب]] به [[خون]] فرق [[امام علی|امیر المؤمنین]] {{ع}} رنگین شد<ref> [[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)|فرهنگ غدیر]]، ص۵۴۳.</ref>. | |||
== [[مسجد کوفه]] در [[عصر ظهور]] == | |||
از مکانهای منسوب به [[امام مهدی|حضرت مهدی]]{{ع}}، مسجد کوفه است. این مکان بیشتر در [[روایات]] مربوط به عصر ظهور و [[حاکمیت]] امام مهدی|حضرت مهدی{{ع}} وارد شده است. از روایات استفاده میشود که این [[مسجد]]، در عصر ظهور از جایگاه و پایگاه مهم و برجستهای برخوردار است که برخی از این قرار است: | |||
# '''مرکز [[دادرسی]]؛''' [[امام صادق]]{{ع}} در این باره فرمود: مرکز [[حکومت]] [[امام مهدی|مهدی]]{{ع}} [[کوفه]] و مرکز [[قضاوت]] و دادرسی او مسجد اعظم کوفه است<ref>{{متن حدیث|دَارُ مُلْكِهِ الْكُوفَةُ وَ مَجْلِسُ حُكْمِهِ جَامِعُهَا}}؛ محمد باقر مجلسی، بحار الانوار، ج ۵۳، ص۱۱.</ref> | |||
# '''مرکز [[تبلیغ]] [[دینی]]؛''' [[امام صادق|حضرت صادق]]{{ع}} فرمود: "گویی به [[قائم]] مینگرم که بر فراز [[منبر]] مسجد کوفه است. ۳۱۳ تن یارانش در اطراف او حلقه زدهاند. آنان پرچمداران و [[فرمانروایان]] [[خداوند]] بر فراز [[گیتی]] میان [[بندگان]] خدایند"<ref>{{متن حدیث|كَأَنِّي أَنْظُرُ إِلَى الْقَائِمِ عَلَى مِنْبَرِ الْكُوفَةِ وَ حَوْلَهُ أَصْحَابُهُ ثَلَاثُمِائَةٍ وَ ثَلَاثَةَ عَشَرَ رَجُلًا عِدَّةَ أَهْلِ بَدْرٍ وَ هُمْ أَصْحَابُ الْأَلْوِيَةِ وَ هُمْ حُكَّامُ اللَّهِ فِي أَرْضِهِ عَلَى خَلْقِهِ}}؛ [[شیخ صدوق]]، [[کمال الدین و تمام النعمة (کتاب)|کمال الدین و تمام النعمة]]، ج۲، باب ۵۸، ح ۲۵</ref>.<ref>[[خدامراد سلیمیان|سلیمیان، خدامراد]]، [[فرهنگنامه مهدویت (کتاب)|فرهنگنامه مهدویت]]، ص۴۰۰ - ۴۰۱.</ref> | |||
# '''محل اقامه [[جمعه]] و [[جماعت]]؛''' [[امام علی]]{{ع}} در خطبهای طولانی، ویژگیهای مسجد کوفه را چنین شمرده است: ای [[اهل کوفه]]! خداوند سبحانه و تعالی به شما نعمتهایی داده که به هیچ کس نداده است. از [[برتری]] محل برگزاری [[نماز]] شما این است که اینجا [[خانه]] [[آدم]]، خانه نوح، خانه [[ادریس]]، [[عبادتگاه]] [[حضرت ابراهیم خلیل]] و عبادتگاه برادرم [[حضرت خضر]]{{ع}} بود و امروز محل [[عبادت]] و [[مناجات]] من است.... برای [[مسجد کوفه]] زمانی فرا میرسد که محل برگزاری [[نماز]] [[امام مهدی|مهدی]]{{ع}} از تبار من و محل عبادت هر [[مؤمن]] میشود. هیچ مؤمنی روی [[زمین]] نمیماند، مگر اینکه به این [[مسجد]] بیاید، یا قلبش برای این مسجد پر بزند<ref>شیخ صدوق، من لا یحضره الفقیه، ج ۱، ص۲۳۱، ح ۶۹۶</ref>.<ref>[[مجتبی تونهای|تونهای، مجتبی]]، [[موعودنامه (کتاب)|موعودنامه]]، ص۶۵۳؛ [[خدامراد سلیمیان|سلیمیان، خدامراد]]، [[فرهنگنامه مهدویت (کتاب)|فرهنگنامه مهدویت]]، ص۴۰۰ - ۴۰۱.</ref> | |||
# '''محل برگزاری کلاسهای [[آموزش]] [[آیات]] [[قرآن]]'''؛ [[امام علی|حضرت علی]]{{ع}} فرمود: "گویی [[شیعیان]] خود را میبینم که در مسجد کوفه [[خیمه]] زده، به [[مردم]] قرآن را آنگونه که نازل شده آموزش میدهند"<ref>{{متن حدیث|كَأَنِّي أَنْظُرُ إِلَى شِيعَتِنَا بِمَسْجِدِ الْكُوفَةِ قَدْ ضَرَبُوا الْفَسَاطِيطَ يُعَلِّمُونَ النَّاسَ الْقُرْآنَ كَمَا أُنْزِلَ أَمَا إِنَّ قَائِمَنَا إِذَا قَامَ كَسَرَهُ وَ سَوَّى قِبْلَتَهُ}}، نعمانی، الغیبة، ص۳۱۷، ح ۳.</ref>. | |||
از موارد یاد شده استفاده میشود مسجد کوفه در [[عصر ظهور]]، از جایگاه بسیار [[ارزشمندی]] برخوردار است. به علاوه، دارای گستره بسیار زیادی است که کارکردهای فوق به [[راحتی]] در آن امکانپذیر خواهد بود<ref>[[خدامراد سلیمیان|سلیمیان، خدامراد]]، [[فرهنگنامه مهدویت (کتاب)|فرهنگنامه مهدویت]]، ص۴۰۰ - ۴۰۱.</ref>. | |||
== پرسشهای وابسته == | == پرسشهای وابسته == | ||