بدون خلاصۀ ویرایش
(←پانویس) |
بدون خلاصۀ ویرایش برچسب: پیوندهای ابهامزدایی |
||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = | عنوان مدخل = | مداخل مرتبط = [[کلثوم بن هدم در تاریخ اسلامی | {{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = | عنوان مدخل = | مداخل مرتبط = [[کلثوم بن هدم در تاریخ اسلامی]] | پرسش مرتبط = }} | ||
== مقدمه == | == مقدمه == | ||
کلثوم بن هدم یکی از [[انصار]] باوفا و باگذشت [[پیامبر خدا]] {{صل}} است. وقتی [[پیامبر اسلام]] {{صل}} با [[پیامبری]] برانگیخته شد، کلثوم، پیرمردی سالخورده بود و او قبل از هجرت [[رسول خدا]]{{صل}} از [[مکه]] به [[مدینه]] [[مسلمان]] شد. او در [[قبا]]، دهی نزدیک مدینه، [[منزل]] داشت. [[رسول خدا]] {{صل}} هنگام ورود به قبا به [[خانه]] [[کلثوم بن هدم]] وارد شد<ref>الطبقات الکبری، ابن سعد، ج۳، ص۴۶۷؛ الاستیعاب، ابن عبد البر، ج۳، ص۱۳۷؛ اسد الغابه، ابن اثیر، ج۴، ص۱۹۵.</ref>.<ref>[[ابوالحسن اسماعیلی|اسماعیلی، ابوالحسن]]، [[کلثوم بن هدم (مقاله)|مقاله «کلثوم بن هدم»]]، [[دایرة المعارف صحابه پیامبر اعظم ج۷ (کتاب)|دایرة المعارف صحابه پیامبر اعظم ج۷]]، ص۱۱۶.</ref> | |||
[[پیامبر]]{{صل}} هنگام ورود به [[قبا]]، در [[منزل]] «کلثوم بن هدم» ساکن شدند. آن حضرت خانه وی را محل سکونت خود قرار داده و خانه «[[سعد بن خیثمه]]» در مجاورت آن را محل [[پذیرایی]] و دیدار میهمانان خود قرار دادند. در منابع تاریخی از خانه سعد بن خیثمه به عنوان [[مسجد]] یاد شده که در مجاورت رکن جنوبی دیوار غربی [[مسجد قبا]] قرار داشته است. خانه کلثوم بن هدم نیز در جهت جنوبی مسجد قبا، به خانه سعد بن خیثمه متصل بوده و این دو خانه تا سالهای ۱۳۵۵ شمسی نیز وجود داشته و دارای دو گنبد بزرگ بوده است. این دو خانه در [[توسعه]] جنوبی مسجد قبا تخریب و داخل مسجد شد<ref>تاریخ و آثار اسلامی مکه و مدینه اصغر قائدان، مشعر، ۱۳۷۷، ص۳۴۷.</ref>.<ref>[[مجتبی تونهای|تونهای، مجتبی]]، [[محمدنامه (کتاب)|محمدنامه]]، ص ۴۵۲.</ref> | |||
از علی{{ع}} نقل شده: چون [[پیامبر]] {{صل}} به سوی مدینه حرکت کرد، به من [[فرمان]] داد تا اماناتی را که از [[مردم]] نزد او بود به صاحبانش بسپارم. برای انجام این کار، سه [[روز]] در مکه ماندم و امانات را به صاحبانش رسانیدم و سپس راه مدینه را پیش گرفته و در قبا در خانه کلثوم بن هدم به رسول خدا{{صل}} پیوستم<ref>السيرة النبوية، ابن هشام، ج۱، ص۴۵۸ و ۴۳۹؛ تاریخ الطبری، طبری، ج۲، ص۳۷۸ و ۳۸۲؛ دلائل النبوة، اصفهانی، ج۳، ص۴۶۴.</ref>. [[رسول اکرم]] {{صل}} چهار روز در قبا ماند<ref>تاريخ الطبری، طبری، ج۳، ص۳۸۴؛ الاستیعاب، ابن عبد البر، ج۳، ص۱۳۸۲؛ اسد الغابه، ابن اثیر، ج۴، ص۱۹۵. مسجد قبا را عمار یاسر پیش از رسیدن پیامبر {{صل}} تأسیس کرده بود و اهل سنت (معاویه) چنین نقل کردهاند تا انتظار پیامبر {{صل}} برای رسیدن على {{ع}} فراموش شود. (یوسفی غروی).</ref>.<ref>[[ابوالحسن اسماعیلی|اسماعیلی، ابوالحسن]]، [[کلثوم بن هدم (مقاله)|مقاله «کلثوم بن هدم»]]، [[دایرة المعارف صحابه پیامبر اعظم ج۷ (کتاب)|دایرة المعارف صحابه پیامبر اعظم ج۷]]، ص۱۱۶.</ref> | |||
[[پیامبر]]{{صل}} | |||
== خانه است یا مسافرخانه؟ == | == خانه است یا مسافرخانه؟ == | ||
چنانکه در [[تاریخ]] نقل شده، کلثوم، مردی سفره دار و با گذشت و دست و [[دل]] باز بوده است، زیرا افراد زیادی از [[مهاجران]] به خانه او وارد شده و او تادم [[مرگ]] از بسیاری از آنان [[پذیرایی]] میکرد. اسامی برخی از کسانی که هنگام [[مهاجرت]] به مدینه به خانه کلثوم بن هدم وارد شدند، عبارتند از: [[حمزه]] [[سیدالشهداء]]؛ [[زید بن حارثه]]؛ [[ابو مرثد غنوی]] و پسرش [[مرثد]]؛ انسه، [[مولی]] ([[غلام]] [[آزاد]] شده) [[رسول الله]]؛ [[ابوکبشه]]، مولى رسول الله؛ [[مقداد بن عمرو]]؛ [[خباب بن ارت]]؛ [[عبدالله بن مخرمه]]؛ [[عمیر بن عوف]]؛ [[وهب بن سعد]]؛ [[سعد بن خوله]]؛ [[ابوعبيدة بن الجراح]]؛ [[سهیل بن بیضاء|سهیل]] و [[سهیل بن بیضاء|صفوان]]، [[پسران]] بیضاء؛ [[معمر بن ابی سرح]]؛ [[عیاض بن زهير]] و [[عمرو بن ابی عمر]]. | |||
و با توجه به اینکه [[پیامبر]] {{صل}} تا مدتی در [[خانه]] او بوده در نتیجه آمد و رفت [[مسلمانان]] به خانه [[کلثوم بن هدم]] بسیار بوده است. کلثوم در لغت به کسی گویند که گوشت گونههایش برآمده باشد<ref>درباره افراد، ر. ک: الطبقات الکبری، ابن سعد، ج۳، ص۶، ۳۲، ۳۵، ۳۵، ۱۱۴، ۱۱۹، ۱۲۳، ۳۰۹، ۳۱۰، ۳۱۱، ۳۱۳۳۱۱، ۳۱۷، ۳۱۸ و ۳۱۹.</ref>.<ref>[[ابوالحسن اسماعیلی|اسماعیلی، ابوالحسن]]، [[کلثوم بن هدم (مقاله)|مقاله «کلثوم بن هدم»]]، [[دایرة المعارف صحابه پیامبر اعظم ج۷ (کتاب)|دایرة المعارف صحابه پیامبر اعظم ج۷]]، ص۸۹.</ref> | |||
== سرانجام کلثوم بن هدم == | == سرانجام کلثوم بن هدم == | ||
کلثوم بن هدم قبل از [[جنگ بدر]] از [[دنیا]] رفت و او اولین [[مرد]] [[انصاری]] بود که پس از [[هجرت]] مسلمانان به [[مدینه]] از دنیا رفت<ref>انساب الاشراف، بلاذری، ج۱، ص۱۷۷؛ الكامل، عبدالله بن عدی، ج۲، ص۱۱۰؛ الاستیعاب، ابن عبد البر، ج۳، ص۱۳۲۸؛ اسد الغابه، ابن اثیر، ج۴، ص۱۹۵.</ref>.<ref>[[ابوالحسن اسماعیلی|اسماعیلی، ابوالحسن]]، [[کلثوم بن هدم (مقاله)|مقاله «کلثوم بن هدم»]]، [[دایرة المعارف صحابه پیامبر اعظم ج۷ (کتاب)|دایرة المعارف صحابه پیامبر اعظم ج۷]]، ص۱۱۷.</ref> | |||
== منابع == | == منابع == | ||