←خاستگاه نظریه ولایت فقیه
| خط ۱۸: | خط ۱۸: | ||
==پیشینه== | ==پیشینه== | ||
===خاستگاه [[نظریه]] ولایت فقیه=== | ===خاستگاه [[نظریه]] ولایت فقیه=== | ||
[[تاریخ]] آغاز نظریه ولایت فقیه را باید از زمان [[پیامبر اکرم]]{{صل}} دانست. چرا که [[مسلمانها]] از همان [[صدر اسلام]] با دو مسئلۀ اساسی عدم حضور پیامبر اکرم{{صل}} در بسیاری از [[شهرها]] و نیاز مُبرم به [[احکام]] و دستورهای [[سیاسی]] و فردی مواجه بوده و آن [[حضرت]] به افرادی نیاز داشتند که [[دستورها]] را برای [[مردم]] [[تبیین]] کنند. این نیاز در عصر [[امامان معصوم]]{{ع}} نیز وجود داشته است تا چه رسد به عصر [[غیبت کبری]]. بعضی [[تصور]] میکنند ولایت فقیه پدیدهای نو است که هیچ سابقهای در [[فقه]] و [[فقاهت]] نداشته است و حال اینکه این مسأله ریشه در کلمات [[معصومان]]{{ع}} دارد<ref>ر.ک: اکبری و یوسفی، ولایت از دیدگاه علامه طباطبایی، ص۱۱۳-۱۱۶.</ref>. | [[تاریخ]] آغاز نظریه ولایت فقیه را باید از زمان [[پیامبر اکرم]]{{صل}} دانست. چرا که [[مسلمانها]] از همان [[صدر اسلام]] با دو مسئلۀ اساسی عدم حضور [[پیامبر اکرم]]{{صل}} در بسیاری از [[شهرها]] و نیاز مُبرم به [[احکام]] و دستورهای [[سیاسی]] و فردی مواجه بوده و آن [[حضرت]] به افرادی نیاز داشتند که [[دستورها]] را برای [[مردم]] [[تبیین]] کنند. این نیاز در عصر [[امامان معصوم]]{{ع}} نیز وجود داشته است تا چه رسد به عصر [[غیبت کبری]]. بعضی [[تصور]] میکنند ولایت فقیه پدیدهای نو است که هیچ سابقهای در [[فقه]] و [[فقاهت]] نداشته است و حال اینکه این مسأله ریشه در کلمات [[معصومان]]{{ع}} دارد<ref>ر.ک: اکبری و یوسفی، ولایت از دیدگاه علامه طباطبایی، ص۱۱۳-۱۱۶.</ref>. | ||
===[[فقهی]] یا [[کلامی]] بودن=== | ===[[فقهی]] یا [[کلامی]] بودن=== | ||
در اینکه مسألۀ ولایت فقیه یک مسأله فقهی است یا کلامی، اختلافاتی میان علمای [[اسلام]] وجود دارد. [[اهلسنت]] که اصل [[امامت]] را مسئلهای مردمی و غیر [[الهی]] میدانند، این نوع [[ولایت]] و [[حکومت]] را نیز بشری و فقهی تلقی میکنند. با این حال این نگاه در [[شیعه]] که اصل امامت و [[خلافت]] را الهی و [[انتصابی]] میداند، متفاوت است. نگاه جامع و صحیح این است که مسألۀ [[حاکمیت دینی]] از این نظر که [[تعیین]] و [[نصب امام]] و [[حاکم]] باید از طرف [[خداوند]] صادر شود، مسئلهای کلامی است و از جهت [[وجوب]] [[پذیرش]] [[مسئولیت]] و سمت امامت بر [[امام]] و همچنین وجوب پذیرش امامت بر مردم، مسئلهای فقهی است<ref>ر.ک: جوادی آملی، عبدالله، ولایت فقیه، ص۱۳۲ به بعد.</ref>.<ref>ر.ک: محمدی، مسلم، فرهنگ اصطلاحات علم کلام، ص۱۹۴.</ref> | در اینکه مسألۀ ولایت فقیه یک مسأله فقهی است یا کلامی، اختلافاتی میان علمای [[اسلام]] وجود دارد. [[اهلسنت]] که اصل [[امامت]] را مسئلهای مردمی و غیر [[الهی]] میدانند، این نوع [[ولایت]] و [[حکومت]] را نیز بشری و فقهی تلقی میکنند. با این حال این نگاه در [[شیعه]] که اصل امامت و [[خلافت]] را الهی و [[انتصابی]] میداند، متفاوت است. نگاه جامع و صحیح این است که مسألۀ [[حاکمیت دینی]] از این نظر که [[تعیین]] و [[نصب امام]] و [[حاکم]] باید از طرف [[خداوند]] صادر شود، مسئلهای کلامی است و از جهت [[وجوب]] [[پذیرش]] [[مسئولیت]] و سمت امامت بر [[امام]] و همچنین وجوب پذیرش امامت بر مردم، مسئلهای فقهی است<ref>ر.ک: جوادی آملی، عبدالله، ولایت فقیه، ص۱۳۲ به بعد.</ref>.<ref>ر.ک: محمدی، مسلم، فرهنگ اصطلاحات علم کلام، ص۱۹۴.</ref> | ||